AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ
İKİNCİ BÖLÜM
KAYITTAN DÜŞÜRÜLME KARARI
Başvuru No. 68426/17
Şuayyip ZENGİN / TÜRKİYE
3 Haziran 2021 tarihinde,
Başkan
Branko Lubarda,
Hâkimler
Pauliine Koskelo, Marko Bošnjak
ve Bölüm Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Vekili Viktoriya Maradudina’nın katılımıyla oluşturulan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (İkinci Bölüm), Daire olarak toplanarak; 28 Temmuz 2017 tarihinde yukarıda yapılan başvuruyu ve Davalı Hükümetin Mahkemeyi başvuruyu kayıttan düşürmeye davet eden açıklamasını dikkate alarak; gerçekleştirilen müzakerelerin ardından aşağıdaki kararı vermiştir:
OLAY VE USUL
Başvuran hakkındaki ayrıntılı bilgiler, ekte bulunan tabloda yer almaktadır.
Başvuran, Mahkeme önünde, Samsun Barosuna bağlı Avukat H. Şen Saygın tarafından temsil edilmiştir.
Sözleşme’ye Ek 1. No.’lu Protokolün 1. maddesine ilişkin başvuranın şikâyetleri (kamulaştırma yargılamaları kapsamında hukuk mahkemelerinin avukatlık ücretlerine ilişkin olarak karşı tarafın toplu bir ödeme yükümlülüğü nedeniyle kamulaştırma tazminat tutarındaki azalma), Türk Hükümetine (“Hükümet”) bildirilmiştir.
HUKUKİ DEĞERLENDİRME
Hükümet, başarısızlıkla sonuçlanan dostane çözüm müzakerelerinin ardından, bu şikâyet ile ileri sürülen sorunların telafi edilmesi amacıyla tek taraflı bir deklarasyon sunmayı önerdiğini Mahkemeye bildirmiştir. Hükümet ayrıca, Mahkemeyi, Sözleşme’nin 37. maddesi uyarınca, başvurunun kayıttan düşürülmesine karar vermeye davet etmiştir.
Hükümet, Sözleşme’ye Ek 1 No.lu Protokol’ün 1. maddesinin ihlal edildiğini kabul etmektedir. Hükümet, başvurana ekte bulunan tabloda yeniden düzenlenen miktarın ödenmesini önermiş ve Mahkemeyi, başvuruyu Sözleşmenin 37. maddesinin 1. fıkrasının c) bendi uyarınca, kayıttan düşürmeye davet etmiştir. Bu meblağ, ödeme tarihinde geçerli olan döviz kuru üzerinden Türk lirasına çevrilecek ve uygulanabilir her türlü vergiden muaf tutulacaktır. Bu meblağ, verilen Mahkeme kararının tebliğinden itibaren üç ay içinde ödenecektir. Belirtilen süre içerisinde ödenmediği takdirde, Hükümet, sürenin sona erdiği tarihten söz konusu meblağın fiili olarak ödenmesine kadar geçen süre zarfında, Avrupa Merkez Bankasının anılan dönem için geçerli olan marjinal kredi faiz oranına üç puanlık bir artış eklemek suretiyle belirlenecek basit faizi uygulayacağını taahhüt etmektedir.
Bu ödeme, davanın nihai olarak sona ermesini sağlayacaktır.
Tek taraflı deklarasyonda öne sürülen şartlar, 15 Şubat 2021 tarihinde başvurana bildirilmiştir. Başvuranın, deklarasyonun içerdiği şartları kabul etmediğini belirttiği 1 Mart 2021 tarihli cevaben sunduğu yazı Mahkeme’ye ulaşmıştır.
Mahkeme, Sözleşmenin 37. maddesinin 1. fıkrasının c) bendinin, aşağıda belirtilen hususun olması durumunda, bir davayı kayıttan dürüşebileceğini hatırlatmaktadır.
“ (...) Mahkemenin saptadığı herhangi bir başka gerekçeden ötürü, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden görülmezse.”
Mahkeme böylelikle, bu hüküm gereğince, başvuranların davanın incelemesinin devam etmesi konusundaki isteklerine rağmen, davalı Hükümetin tek taraflı deklarasyonuna dayanarak, başvuruları kayıttan düşürülebileceğini belirtmiştir (bk. özellikle, Tahsin Acar/Türkiye (ilk soru) [BD], No. 26307/95, §§ 75-77, AİHM 2003-VI).
Bu konuda Mahkemenin içtihadı (bk. örneğin Perdigão/Portekiz [BD], No. 24768/06, 16 Kasım 2010, Musa Tarhan/Türkiye, No.12055/17, 23 Ekim 2018).
Mahkeme, Hükümetin deklarasyonunda yer alan imtiyazların niteliğini ve tazminat olarak önerilen meblağı (ki bu meblağ benzer davalarda ödenen meblağlara uygundur) göz önünde bulundurarak, başvurunun incelenmesinin sürdürülmesini haklı kılan bir neden bulunmadığı kanaatine varmaktadır (Sözleşme’nin 37. maddesinin 1. fıkrasının (c) bendi).
Mahkeme ayrıca, yukarıda yapılan değerlendirmeler ışığında, Sözleşme ve Protokolleri tarafından güvence altına alınan insan haklarına saygı ilkesinin, başvurunun incelenmesine devam edilmesini gerek kılmadığı kanaatindedir (Sözleşme’nin 37. maddesinin 1. fıkrası in fine (son cümlesi))
Mahkeme son olarak, Hükümet’in tek taraflı deklarasyon metnindeki taahhütleri yerine getirmemesi halinde Sözleşme’nin 37. maddesinin 2. fıkrası uyarınca, başvurunun yeniden kayıt altına alınabileceğinin altını çizmektedir (Josipović/Sırbistan, (k.k.) no.18369/07, 4 Mart 2008).
Yukarıda belirtilenler dikkate alınarak, bu başvurunun kayıttan düşürülmesi uygun olacaktır.
Bu gerekçelerle, Mahkeme, oy birliğiyle,
Davalı Hükümetin deklarasyonunda belirtilen şartları ve verilen taahhütlere riayet edilmesini sağlamak için öngörülen özel koşulları dikkate alarak,
Başvurunun Sözleşme’nin 37. maddesinin 1. fıkrasının c) bendi uyarınca kayıttan düşürülmesine karar vermiştir.
İşbu karar, Fransızca dilinde tanzim edilmiş olup, 24 Haziran 2021 tarihinde yazılı olarak bildirilmiştir.
signature_p_2}
Branko Lubarda Viktoriya Maradudina
Başkan Bölüm Yazı İşleri Müdür Yardımcısı Vekili
EK
Sözleşme’ye Ek 1. No.’lu Protokolün 1. maddesine ilişkin şikâyetler hakkındaki başvuru
Başvuru No ve Tarihi
Başvuranın Adı ve Doğum Tarihi
Temsilcinin Adı ve Şehri
Hükümetin
Deklarasyonunun
Alındığı Tarih
Başvuranın Yazısını
Alındığı Tarih
Maddi ve Manevi Zararlar ile Masraf ve Giderler için verilmesine hükmedilen meblağ
(Euro olarak)1
68426/17
Şuayyip ZENGİN
Şen Saygın Havva
15.09.2020
28.09.2020
400
28.07.2017
1966
Samsun
1 Başvuran tarafından ödenmesi gereken her türlü vergiden hariç olmak üzere.
Full & Egal Universal Law Academy