Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2008-1-71 (Devralma)
Karar Sayısı : 08-44/608-233
Karar Tarihi : 9.7.2008
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI
Üyeler : Tuncay SONGÖR, M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN,
Mehmet Akif ERSİN, Dr. Mustafa ATEŞ,
İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER: E. Cenk GÜLERGÜN, Çiğdem ÜNAL
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - PPF Group N.V.
Temsilcileri: Av. Gönenç GÜRKAYNAK,
Av. K. Korhan YILDIRIM, Av. Yelda ÜREY
Çitlenbik Sokak No:12 Yıldız Mahallesi
Beşiktaş - İstanbul
D. TARAFLAR : - PPF Group N.V.
Tower B, Level 9 Strawinskylaan 933 1077 XX
Amsterdam - HOLLANDA
- Zentiva N.V. Hissedarları
Fred Roeskestraat 123 1076 EE
Amsterdam - HOLLANDA
E. DOSYA KONUSU: Zentiva N.V.’nin kontrolünün, Zentiva N.V.’nin
tedavüldeki hisselerinin tamamına yönelik ihtiyari bir hisse alım teklifi
yoluyla PPF Group N.V. tarafından devralınması işlemine izin verilmesi
talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 23.6.2008 tarih ve 3929 sayı ile giren
bildirim üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun'un 7.
maddesi ile 1997/1 sayılı Rekabet Kurulu'ndan İzin Alınması Gereken Birleşme
ve Devralmalar Hakkında Tebliğ'in ilgili hükümleri uyarınca yapılan inceleme
sonucunda düzenlenen 3.7.2008 tarih, 2008-1-71/Öİ-08-ECG sayılı Devralma
Ön İnceleme Raporu, 4.7.2008 tarih, REK.0.05.00.00-120/102 sayılı Başkanlık
önergesi ile 08-44 sayılı Kurul toplantısında görüşülerek karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda;
05-01/3-3
2
Bildirim konusu işlemin, 4054 sayılı Kanun'un 7. maddesine dayanılarak
çıkarılan 1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında Rekabet Kurulu’nun iznine tabi
olduğu,
Söz konusu devralma işlemi sonucunda ilgili pazarda hakim durum
yaratılması veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesi ve böylece
rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığı, anılan devir
işlemine 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi çerçevesinde izin verilmesi
gerektiği
ifade edilmektedir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Devralınan: Zentiva N.V. (Zentiva)
Hollanda merkezli bir şirket olan Zentiva’nın temel faaliyet alanı özellikle, kalp ve
damar düzensizlikleri, ateşli hastalıklar, ağrı ve enfeksiyonlar, merkezi sinir
sistemi rahatsızlıkları, mide ve bağırsak rahatsızlıkları ve ürolojik rahatsızlıkların
tedavisinde kullanılan modern jenerik ilaçların geliştirilmesi, üretimi ve
pazarlamasıdır.
Faaliyetleri Çek Cumhuriyeti, Türkiye, Romanya, Polonya, Slovakya ve
Rusya’da yoğunlaşan Zentiva Bulgaristan, Ukrayna, Macaristan ve Baltık
Cumhuriyetleri’nde de faaliyet göstermektedir. 2007 yılında dünya çapında
yaklaşık 600.000.000 € ciro elde ettiği belirtilen Zentiva, 2007 yılında Eczacıbaşı
Sağlık Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve Eczacıbaşı Özgün Kimyasal Ürünler
Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin EİS Ezcacıbaşı İlaç Sanayi ve Ticaret A.Ş.
(Eczacıbaşı)’ye ait hisselerinin %75’ini devralarak ilaç üretimi, pazarlanması ve
satışı alanında faaliyet gösteren bu şirketlerde EİS Ezcacıbaşı İlaç Sanayi ve
Ticaret A.Ş. ile birlikte ortak kontrole sahip olmuştur. Zentiva’nın 2007 yılında bu
iştirakleri aracılığıyla elde ettiği cironun yaklaşık (..............) YTL tutarında olduğu
belirtilmiştir.
Yönetim Kurulu, Jiří Michal (Başkan), Brad Wilson, Urs Kamber, Jean-Michel
Levy, Johannes Scholts ve Hanspeter Spek’ten oluşan ve hisseleri Prag Menkul
Kıymetler Borsasında işlem gören Zentiva’nın hissedarlık yapısı aşağıdaki
gibidir:
Tablo 1: Zentiva’nın Hissedarlık Yapısı
HİSSEDAR HİSSE ORANI (%)
Sanofi-Aventis Group 24,9
Generali PPF Holding B.V. 19,4
Fervent Holdings Limited 7,6
Yönetim 5,7
Halka Açık 42,4
Toplam 100
H.1.2. Devralan: PPF Group N.V. (PPF)
05-01/3-3
3
Merkezi Hollanda’da bulunan PPF, Orta ve Doğu Avrupa, Orta Asya, Çin ve
Vietnam’da faaliyet gösteren ve temel uzmanlık alanı tüketici finansmanı
alanında perakende müşterilerine sunulan finansal hizmetler olan bir gruptur.
Dosyada yer alan bilgilere göre; Türkiye’de herhangi bir bağlı ortaklığı ya da
iştiraki bulunmayan PPF’nin beşeri ilaç sektöründe ve bu sektörle dikey olarak
ilişkili herhangi bir pazarda faaliyeti bulunmamaktadır.
2007 yılında dünya genelinde yaklaşık 20.737.000.000 € tutarında ciro elde
ettiği belirtilen Şirketin Türkiye’de herhangi bir cirosu bulunmamaktadır.
Yönetim Kurulu, Ales Minx (Başkan), Wilhelmus Jacobus Meyberg ve Rudolf
Bosveld’den oluşan PPF, Petr Kellner tarafından kontrol edilmektedir.
H.2. Devralma İşleminin Niteliği
Bildirime konu devralma işlemi, PPF’nin 17.6.2008 tarihinde kamuoyuna
duyurduğu, Zentiva’nın tedavüldeki hisselerinin tamamına yönelik ihtiyari bir
hisse alım teklifi yoluyla gerçekleştirilecektir. Söz konusu teklif, PPF’nin
hisselerinin tamamına sahip olduğu Kıbrıs Rum Kesimi merkezli ve Zentiva’nın
%0,089 oranında hissesini elinde bulunduran bir iştiraki olan Anthiarose Limited
aracılığı ile kamuoyuna duyurulmuştur.
Hisse alım teklifi, 104/2008 sayılı Çek Cumhuriyeti Hisse Alım Teklifi Kanunu
hükümleri çerçevesinde bir ihtiyari hisse alım teklifi olup, Zentiva tarafından
ihraç edilmiş olan hisselerin ve küresel saklama hisselerinin (Global Depository
Receipts) sahiplerinin tamamına yönelik olarak yapılmaktadır. PPF, teklif ile
Zentiva nezdinde kontrolü sağlayacak oranda hissenin devralınmasını
amaçlamaktadır.
PPF, devralma işlemine yönelik teklifin gerçekleştirilmesi konusunda, iştirakleri
aracılığıyla Zentiva’nın %19,14 oranındaki hissesini elinde bulunduran Generali
PPF Holding B.V. (Generali PPF) ile birlikte hareket etmektedir. Assicurazoni
Generali S.p.A. adlı İtalya menşeli bir şirket tarafından kontrol edilen Generali
PPF’nin Zentiva’nın kontrolünde herhangi bir etkisinin bulunmadığı ve sadece
mali bir yatırımcı olduğu belirtilmiştir.
Yine devralma 1.8.2008 tarihinde tamamlanması öngörülen devralma işlemi
sonrasında, PPF ile Generali PPF arasında imzalanması planlanan “Zentiva
N.V.‘nin Hissedar İlişkileri ile İlgili Ön Protokol” hükümleri uyarınca, PPF’nin
Zentiva üzerinde tek başına kontrol elde edeceği belirtilmektedir.
H.3. İlgili Pazar
H.3.1. İlgili Ürün Pazarı
Zentiva’nın, bildirime konu işlemle PPF’ye devredilecek olan tüm faaliyetleri
beşeri ilaçlar pazarında yer almaktadır.
05-01/3-3
4
Beşeri ilaçlar, Dünya Sağlık Örgütü ile European Pharmaceutical Marketing
Association (EphMRA)’nın tanımladığı Anatomik Tedavi Sınıflandırması
(Anatomical Therapeutic Classification-ATC)’na göre çeşitli gruplara ayrılmıştır.
ATC sistemi, birinci derecesi (ATC-1) en genel ve dördüncü derecesi (ATC-4)
ise en detaylı olmak üzere 4 kategoriden oluşmaktadır. ATC sınıflandırmasının
üçüncü kademesinde (ATC-3) ilaçlar tedavi endikasyonlarına göre, bir başka
deyişle hangi amaçla kullanıldıklarına göre gruplandırılmaktadır. Aynı tedavi
edici özelliklere sahip olan, dolayısıyla birbirinin yerine kullanılması mümkün
olan ilaçlar aynı sınıfa dahil edilmektedir. Dolayısıyla, ATC-3 sınıflandırması,
kullanım alanı ve amaçlarına göre birbirini ikame edebilen ürünlerin bir pazarda
değerlendirilmesine olanak tanımaktadır. Ancak inceleme özelinde pazarın daha
geniş ya da daha dar tanımlanması mümkündür.
Devralan taraf olan PPF’nin Türkiye ilaç pazarında herhangi bir faaliyeti
bulunmadığı ifade edilmiştir. Bu nedenle ilgili ürün pazarları Zentiva’nın
Eczacıbaşı ile ortak kontrolüne sahip olduğu şirketlerin (Eczacıbaşı-Zentiva
Sağlık Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve Eczacıbaşı-Zentiva Özgün Kimyasal
Ürünler Sanayi ve Ticaret A.Ş.) üretimini gerçekleştirdiği ve devralma işlemi
çerçevesinde PPF’ye devredilecek ilaçların yer aldığı “J01D Sefalosporinler ve
Kombinasyonları, J01F Makrolidler ve Benzerleri, G04E Erektil Disfonksiyon
İlaçları, A02B Antiülseranlar, M03B Merkezi Etkili Kas Gevşeticiler, J01H Orta
ve Dar Spektrumlu Penisilinler, N06A Antidepresanlar, C10A Kolesterol ve
Trigiliserid Düzenleyiciler, C09B ACE İnhibitör Kombinasyonları, A10B Oral
Antidiyabetikler, N02B Narkotik Olmayan Analjezikler, A07E İntestinal
Antiinflamatuarlar, M05B Kemik Kalsiyum Düzenleyiciler, J02A Sistem
Antifungal Ajanlar, N03A Antiepileptikler, A03D Antispazmatik/Analjezik
Kombinasyonlar, C09D Anjiotensin II Antagonistlerinin Kombinasyonu, A04A
Bulantı ve Kusma İlaçları, J01C Geniş Spektrumlu Penisilinler, C08A Kalsiyum
Antagonistler, B01C Trombosit Agregasyon İnhibitörleri, D01A Antifungal
Dermatolojikler, A11E Vitamin B kompleksleri J01G Florokinolonlar, A03A
Antispazmatikler ve Antikoller, D10A Topical Anti-akne Preparatları, B01A
Vitamin K Antagonistleri, R05A Soğuk Algınlığı İlaçları, P03A Ektoparazitistler,
G01C Jinekolojik Antibiyotikler, J01K Aminoglikozidler, C09C Anjiotensin II
Antagonistleri, M02A Antiromatizmal Topikaller, C09A ACE İnhibitörleri, A11B
Multivitaminler, A11D Vitamin B1 ve Kombinasyonları, D08A Antiseptik ve
Dezenfektanlar, H02A Genel Kortikosteroidler, V07A Diğer Non-Terapötikler,
A11A Multivitaminler ve Mineraller, G02E Doğum İnhibitörleri, M01A
Antiromatizmaller ve antisteroidler, R02A Antiseptik Boğaz Preparatları, D10B
Oral Antiakne Preparatları, C01B Antiaritmikler, B03A Demir Preparatları, G02B
Topikal Kontraseptifler, D06A Yanık Pomadları, R06A Sistemik
Antihistaminikler, J05B Anti HIV Antiviralleri, G01B Jinekolojik Antifungaller”
pazarları olarak belirlenmiştir.
H.3.2. İlgili Coğrafi Pazar
Söz konusu ürünlerin dağıtım ve pazarlamasına ilişkin bölgesel pazar tanımını
gerektirecek hususlar olmadığından, ilgili coğrafi pazar “Türkiye Cumhuriyeti
sınırları” olarak belirlenmiştir.
H.4. Değerlendirme
05-01/3-3
5
H.4.1. Kontrol Değişikliğinin Değerlendirilmesi
Bildirime konu işlem neticesinde PPF, Zentiva’nın kontrolünü sağlayacak oranda
hisseyi devralacak ve Zentiva’nın kontrolünü tek başına elde edecektir.
Dolayısıyla, söz konusu işlem 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinin birinci
fıkrasının (b) bendi anlamında bir devralmadır.
H.4.2. Yoğunlaşma Değerlendirmesi
Daha önceki bölümlerde de değinildiği üzere devralan taraf olan PPF’nin
Türkiye’de ilgili ürün pazarlarında faaliyeti bulunmamaktadır. Bu nedenle
devralma işleminin izne tabi olup olmadığının değerlendirilmesi bakımından,
Zentiva’nın Eczacıbaşı ile ortak kontrol ettiği şirketlerin (Eczacıbaşı-Zentiva
Sağlık Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve Eczacıbaşı-Zentiva Özgün Kimyasal
Ürünler Sanayi ve Ticaret A.Ş.) faaliyet gösterdiği pazarlar incelenmiştir.
Eczacıbaşı-Zentiva Sağlık Ürünleri Sanayi ve Ticaret A.Ş. ve Eczacıbaşı-
Zentiva Özgün Kimyasal Ürünler Sanayi ve Ticaret A.Ş.’nin beşeri ilaçlar
pazarında ATC-3 sınıflandırması çerçevesinde 2007 yılına ilişkin pazar payı ve
ciro bilgileri aşağıdaki tabloda yer almaktadır:
Tablo 2: 2007 Yılı Ciro ve Pazar Payları
ATC-3 SINIFI PAZAR PAYI1 (%)
CİRO2
(YTL)
J01D Sefalosporinler ve Kombinasyonları (….) (…………)
J01F Makrolidler ve Benzerleri (….) (…………)
G04E Erektil Disfonksiyon İlaçları (….) (…………)
A02B Antiülseranlar (….) (…………)
M03B Merkezi Etkili Kas Gevşeticiler (….) (…………)
J01H Orta ve Dar Spektrumlu Penisilinler (….) (…………)
N06A Antidepresanlar (….) (…………)
C10A Kolesterol ve Trigliserid Düzenleyiciler (….) (…………)
C09B ACE İnhibitör Kombinasyonları (….) (…………)
A10B Oral Antidiyabetikler (….) (…………)
N02B Narkotik Olmayan Analjezikler (….) (…………)
A07E İntestinal Antiinflammatuarlar (….) (…………)
M05B Kemik Kalsiyum Düzenleyicileri (….) (…………)
J02A Sistem Antifungal Ajanlar (….) (…………)
N03A Antiepileptikler (….) (…………)
A03D Antispazmatik/Analjezik Kombinasyonlar (….) (…………)
C09D Anjiotensin II Antagonistlerinin Kombinasyonları (….) (…………)
A04A Bulantı ve Kusma İlaçları (….) (…………)
J01C Geniş Spektrumlu Penisilinler (….) (…………)
1 2007 yılına ait pazar payı bilgileri Zentiva’nın toplam satışlarının %95’ini oluşturduğu belirtilen
perakende satışlar esas alınarak değerlendirilmiştir.
2 2007 yılına ait ciro bilgileri perakende satışlarından ve hastane satışlarından elde edilen
ciroların toplamını yansıtmaktadır.
05-01/3-3
6
C08A Kalsiyum Antagonistler (….) (…………)
B01C Trombosit Agregasyon İnhibitörleri (….) (…………)
D01A Antifungal Dermotolojikler (….) (…………)
A11E Vitamin B Kompleksleri (….) (…………)
J01G Florokinolonlar (….) (…………)
A03A Antispazmatikler ve Antikoller (….) (…………)
D10A Topikal Akne Preparatları (….) (…………)
B01A Vitamin K Antagonistleri (….) (…………)
R05A Soğuk Algınlığı İlaçları (….) (…………)
P03A Ektoparazitistler (….) (…………)
G01C Jinekolojik Antibiyotikler (….) (…………)
J01K Aminoglikozidler (….) (…………)
C09C Anjiotensin II Antagonistleri (….) (…………)
M02A Antiromatizmal Topikaller (….) (…………)
C09A ACE İnhibitörleri (….) (…………)
A11B Multivitaminler (….) (…………)
A11D Vitamin B1 ve Kombinasyonları (….) (…………)
D08A Antiseptikler ve Dezenfektanlar (….) (…………)
H02A Genel Kortikosteroidler (….) (…………)
V07A Diğer Non-Terapötikler (….) (…………)
A11A Multivitaminler ve Mineraller (….) (…………)
G02E Doğum İnhibitörleri (….) (…………)
M01A Antiromatizmaller ve Antisteroidler (….) (…………)
R02A Antiseptik Boğaz Preparatları (….) (…………)
D10B Oral Antiakne Preparatları (….) (…………)
C01B Antiaritmikler (….) (…………)
B03A Demir Preparatları (….) (…………)
G02B Topikal Kontraseptifler (….) (…………)
D06A Yanık Pomadları (….) (…………)
R06A Sistemik Antihistaminikler (….) (…………)
J05B Anti-HIV Antiviralleri (….) (…………)
G01B Jinekolojik Antifungaller (….) (…………)
Devredilen ilaçlara ilişkin ciro ve pazar payına ait bilgiler incelendiğine; J01D
Sefalosporinler ve Kombinasyonları, J01F Makrolidler ve Benzerleri ve G04E
Erektil Disfonksiyon İlaçları pazarlarında 1997/1 sayılı Tebliğ’in 1998/2 sayılı
Tebliğ ile değişik 4. maddesindeki ciro eşiğinin, J01H Orta ve Dar Spektrumlu
Penisilinler, A07E İntestinal Antiinflamatuarlar, B01A Vitamin K Antagonistleri,
P03A Ektoparazitistler, G01C Jinekolojik Antibiyotikler, J01K Aminoglikozidler ve
G02E Doğum İnhibitörleri pazarlarında ise %25’lik pazar payı eşiğinin aşıldığı
görülmüştür. Bu nedenle söz konusu işlem Rekabet Kurulunun iznine tabi bir
devralmadır.
Daha önceden de değinildiği gibi, PPF’nin Türkiye’de faaliyeti bulunmadığından,
devralma işlemi neticesinde herhangi bir yoğunlaşma meydana gelmeyecektir.
05-01/3-3
7
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre,
Bildirim konusu işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a
dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken
Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna,
işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum
yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili
pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bu
nedenle bildirim konusu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy