T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/910 Esas
KARAR NO: 2021/1126
DAVA: Sözleşmenin İptali
DAVA TARİHİ: 15/09/2014
KARAR TARİHİ: 14/12/2021
Mahkememizde görülmekte olan Sözleşmenin İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA : Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesiyle ; davacı ile davalı arasında 28.03.2013 tarihli ve 2012/192730 ihale kayıt numarası ile 390 adet araç takip cihazının davacı tarafça davalı kurumun araçlarına teslim ve montajının sağlanması hususunda sözleşmenin imzalandığı, iş bu sözleşmenin eki niteliğinde olan Araç Takip Sistemi Teknik Şartnamesi'nin 10.2.maddesi uyarınca GSM hatlarını temin etmekle yükümlü olan davalıya takip cihazlarına takılacak hatların temini ve araç takip sisteminin montajına başlanılabilmesi için davacı şirket tarafından gerek şifahen gerekse de 04.04.2013, 13.05.2013 tarihli yazılı bildirimlere rağmen davalı idare tarafından şartnamenin 10.2.maddesindeki edimin yerine getirilmediği, GSM hatlarının sözleşmenin imzalandığı tarihten 60 gün sonra 27.05.2013 tarihinde teslim edildiği ve davalı tarafça Karşıyaka İzmir ... Noterliği'nin 27.05.2013 tarihli ihtarnamesi ile ihale edilen işin 11.05.2013 tarihinde sona erdiği, davacı şirketin sözleşmedeki edimlerini yerine getirmediğini bildirdiği, davalı şirket tarafından 27.05.2013 tarihinde araç takip cihazının çalışabilmesi için kurulumu zorunlu olan GSM hatlarının teslim edilmesine müteakip şartname ve sözleşmeye uygun şekilde davacının edimini ifa ettiği ve 31.05.2013 tarihinde davalı tarafından gönderilen araçlara cihazların teslim ve montajının yapıldığı ve bunun üzerine sözleşme kapsamında eğitim ve kabul işlemlerinin başlatılabilmesi için gerekli takvimin bildirilmesi için davalıya 01.06.2013 tarihli yazının gönderildiği, ancak davalı tarafından montajdan sonra Muayene ve Kabul Komisyonunca yapılan değerlendirme neticesinde 10.06.2013 tarihli rapor ile "..." işinin teknik şartnamede belirtilen bazı niteliklere uygun olmadığı belirtilerek söz konusu rapora istinaden 4735 Sayılı Yasa'nın sözleşmenin feshine ilişkin ilgili maddeleri uyarınca işlem yapılacağının bildirildiği, iş bu yazının davalı tarafa 26.06.2013 tarihinde tebliğ edildiği, yine davalı tarafça davacıya gönderilen 28.06.2013 tarihli yazı ile davacı şirketin sözleşme ve ihale dökümanına aykırı davrandığı tespit edilmiş olduğundan 20.06.2013 tarihli davalı yönetim kurulunun kararı ile sözleşmenin feshedildiği ve 4735 Sayılı Yasa'nın 26.maddesi uyarınca davacı şirket hakkında kamu ihalelerinden yasaklama işleminin uygulanacağı ve davacı şirket tarafından davalıya verilen 21.03.2013 tarihli 9.583,26 TL bedelli kesin teminat mektubunun irat kaydedileceğinin bildirildiği, bu kapsamda davacı tarafça davalı adına keşide edilen Beyoğlu ... Noterliği'nin 11.07.2013 tarihli ihtarnamesi ile davalının sözleşmesel yükümlülüklerine aykırı davrandığı, davalı tarafından gerçekleştirilen fesih ve montajı yapılan ekipmanların geri alınması taleplerinin haksız ve hukuka aykırı olduğunun bildirildiği, bu kapsamda sözleşme ve şartname ile kendisine yüklenen yükümlülüklere aykırı hareket eden davalının taraflar arasında akdedilen 28.03.2013 tarihli sözleşmeyi fesihte haksız olduğu ve bu kapsamda teminat mektubununda haksız bir şekilde nakde çevirdiği, Araç Takip Sistemi Şartnamesi'nin 10/2.maddesi uyarınca GSM hatlarının davalı tarafından davacıya teslim edilmemesi nedeniyle cihazların süresi içerisinde montajının yapılamadığından bahisle davalının sözleşmeyi feshinin haksız olduğu iddiasıyla davalı yanın davacı şirket ile akdettiği 28.03.2013 tarihli sözleşmeyi feshinin geçersiz olduğunun tespiti ile iptaline, davalı tarafından haksız olarak nakde çevrilerek irat kaydedilen 9.583,26 TL tutarındaki teminat mektubu bedelinin nakde çevrildiği 02.07.2013 tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesiyle ; davacı ile davalı arasında imzalanan 28.03.2013 tarihli sözleşmenin teslim süresinin sözleşmenin imzalanmasının ardından 45 gün olarak belirlendiği, dolayısıyla teslim süresinin 11.03.2013 tarihinde sona erdiği, ancak davacı tarafça bu tarihe kadar sözleşe ve eki şartnameye uygun olarak edimin yerine getirilmediği, davacı tarafın edimini yerine getirmeme gerekçesi olarak idarenin GSM hatlarını temin etmemesini ileri sürdüğü, taraflar arasındaki sözleşme eki şartnamenin 10.2.maddesi gereğince GSM hatlarının idare tarafından temin edileceği doğru olmakla birlikte hatların temininin yüklenicinin cihazları temini ve montajını yapması için ön koşul olmadığı, bu nedenle davacı tarafın bu yöndeki iddialarının yerinde bulunmadığı, davacı tarafın sözleşme ile belirlenen süre içerisinde edimini yerine getirmemesi nedeniyle İzmir ... Noterliği'nin 21.05.2013 tarihli ihtarnamesi ile davacı yükleniciye 10 günlük sürenin verildiği, davacı yüklenicinin 01.06.2013 tarihli yazısı ile sözleşme gereği tüm yükümlülüklerin yerine getirdiği ve sistemin çalışır halde muayeneye hazır olduğunu beyan etmiş olması üzerine İdare Muayene ve Kabul Komisyonunun kurulduğu ve 07.06.2013 tarihinde muayene işlemlerine başlanılacağının davacı firmaya bildirildiği, ardından düzenlenen ... İşi Muayene Kabul Komisyonu Raporunun 26.06.2013 tarihinde davacı tarafa tebliğ edildiği, ancak davacı tarafça bu raporun tebliğinden 14 gün sonra ve sözleşmenin feshinin tebliğinden 5 gün sonra 08.07.2013 tarihinde süre uzatım talebinde bulunduğu, ancak Mal Alımları Denetim Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmeliğin 19.maddesi gereğince işin süresi dolmuşsa ihale dökümanında belirtilen ihtarlı süre verilerek bu süre içerisinde bir defa olmak üzere getirtilecek mallar teslim alınarak muayenelerinin yapılacağı şeklindeki düzenleme gereğince yükleniciye herhangi bir sebeple yeni bir süre verilmesinin mümkün olmadığı, bu nedenle davacı tarafın bu yöndeki iddialarının da yerinde olmadığı, davalı idare tarafından sözleşmenin haklı nedenlerle feshedildiğinden bahisle açılan davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
DELİLLER :
Yine mahkememizce yapılan yargılama sırasında en son alınan 31.05.2021 tarihli bilirkişi raporunda da ayrıca taraflar arasında 28.03.2013 tarihinde imzalanan "... Alımı Sözleşmesi Teknik Şartnamesi" içerisinde tanımlanan araç takip cihazlarının (...) çalışabilmesi için GSM hatlarının açık ve pin şifrelerinin aktif olmayacak halde olmasının gerektiği, yine teknik şartnamenin 8.20.maddesinde bu hizmetlerin sunucu yazılımında yer alması istenmiş olsa da bu hizmetlerin sunucuya ... ve ... tarafından sunulacak olan web adresi, kullanıcı adı ve şifresi ile çalışabilir durumda olacağından bu maddenin gerçekleştirilmesinin bu teslim sonrasında mümkün olabileceği, yine teknik şartnamenin 5.10, 5.11. Ve 5.19 maddesindeki gereksinimlerin davacı tarafça sağlandığı, ayrıca teknik şartname içerisindeki sunucu yazılımlarının 6,7,8.18 ve 9.13.maddesindeki gereksinimlerin davacı tarafça sağlandığı, bu şekilde davaya konu 10.06.2013 tarihli ... İşi Muayene Raporu'nun "5.10, 5.11, 5.19, 8.18 ve 9.13.maddelerinde tanımlanan niteliklere uygun olarak davacının 27.05.2013 tarihinde kurulum ve teslimi gerçekleştirmediği" ifadesindeki tüm gereksinimlerin, davacı tarafından sağlanacak bir yazılımın sunucu tarafından geliştirilmiş olduğu ve davalıya teslim edilen sunucuda bulunduğu sonucuna varılmış olmakla muayene raporunun ilgili maddelerinde sözleşmeye uygun olmadığı davalı tarafça tespit edilen bu hususlar yönünden davacı tarafça sözleşme gereklerinin yerine getirildiği bilirkişi heyeti tarafından tespit edilmiştir.
Yine aynı bilirkişi raporunda 10.06.2013 tarihli ... İşi Muayene Raporu'nun "11.2, 11.5, 11.6, 11.7, 11.11, 11.13 ve 11.14 maddelerinde tanımlanan niteliklere uygun olarak davacının 27.05.2013 tarihinde kurulum ve teslim gerçekleştirmediği" ifadesinin kurulum, montaj, eğitim ve garanti konuları ile ilgili olması nedeniyle bilirkişi heyetinin uzmanlık alanı dışında olduğu bildirilmiş ise de,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ / KABUL :
Davacı vekili, taraflar arasında 28.03.2013 tarihli ve 2012/192730 ihale kayıt numarası ile 390 adet araç takip cihazının davacı tarafça davalı kurumun araçlarına teslim ve montajının sağlanması hususunda sözleşmenin imzalandığı, iş bu sözleşmenin eki niteliğinde olan Araç Takip Sistemi Teknik Şartnamesi'nin 10.2.maddesi uyarınca GSM hatlarını temin etmekle yükümlü olan davalıya takip cihazlarına takılacak hatların temini ve araç takip sisteminin montajına başlanılabilmesi için davacı şirket tarafından gerek şifahen gerekse de 04.04.2013, 13.05.2013 tarihli yazılı bildirimlere rağmen davalı idare tarafından şartnamenin 10.2.maddesindeki edimin yerine getirilmediği, GSM hatlarının sözleşmenin imzalandığı tarihten 60 gün sonra 27.05.2013 tarihinde teslim edildiği ve davalı tarafça Karşıyaka İzmir ... Noterliği'nin 27.05.2013 tarihli ihtarnamesi ile ihale edilen işin 11.05.2013 tarihinde sona erdiği, davacı şirketin sözleşmedeki edimlerini yerine getirmediğini bildirdiği, davalı şirket tarafından 27.05.2013 tarihinde araç takip cihazının çalışabilmesi için kurulumu zorunlu olan GSM hatlarının teslim edilmesine müteakip şartname ve sözleşmeye uygun şekilde davacının edimini ifa ettiği ve 31.05.2013 tarihinde davalı tarafından gönderilen araçlara cihazların teslim ve montajının yapıldığı ve bunun üzerine sözleşme kapsamında eğitim ve kabul işlemlerinin başlatılabilmesi için gerekli takvimin bildirilmesi için davalıya 01.06.2013 tarihli yazının gönderildiği, ancak davalı tarafından montajdan sonra Muayene ve Kabul Komisyonunca yapılan değerlendirme neticesinde 10.06.2013 tarihli rapor ile "..." işinin teknik şartnamede belirtilen bazı niteliklere uygun olmadığı belirtilerek söz konusu rapora istinaden 4735 Sayılı Yasa'nın sözleşmenin feshine ilişkin ilgili maddeleri uyarınca işlem yapılacağının bildirildiği, iş bu yazının davalı tarafa 26.06.2013 tarihinde tebliğ edildiği, yine davalı tarafça davacıya gönderilen 28.06.2013 tarihli yazı ile davacı şirketin sözleşme ve ihale dökümanına aykırı davrandığı tespit edilmiş olduğundan 20.06.2013 tarihli davalı yönetim kurulunun kararı ile sözleşmenin feshedildiği ve 4735 Sayılı Yasa'nın 26.maddesi uyarınca davacı şirket hakkında kamu ihalelerinden yasaklama işleminin uygulanacağı ve davacı şirket tarafından davalıya verilen 21.03.2013 tarihli 9.583,26 TL bedelli kesin teminat mektubunun irat kaydedileceğinin bildirildiği, bu kapsamda davacı tarafça davalı adına keşide edilen Beyoğlu ... Noterliği'nin 11.07.2013 tarihli ihtarnamesi ile davalının sözleşmesel yükümlülüklerine aykırı davrandığı, davalı tarafından gerçekleştirilen fesih ve montajı yapılan ekipmanların geri alınması taleplerinin haksız ve hukuka aykırı olduğunun bildirildiği, bu kapsamda sözleşme ve şartname ile kendisine yüklenen yükümlülüklere aykırı hareket eden davalının taraflar arasında akdedilen 28.03.2013 tarihli sözleşmeyi fesihte haksız olduğu ve bu kapsamda teminat mektubununda haksız bir şekilde nakde çevirdiği, Araç Takip Sistemi Şartnamesi'nin 10/2.maddesi uyarınca GSM hatlarının davalı tarafından davacıya teslim edilmemesi nedeniyle cihazların süresi içerisinde montajının yapılamadığından bahisle davalının sözleşmeyi feshinin haksız olduğu iddiasıyla davalı yanın davacı şirket ile akdettiği 28.03.2013 tarihli sözleşmeyi feshinin geçersiz olduğunun tespiti ile iptaline, davalı tarafından haksız olarak nakde çevrilerek irat kaydedilen 9.583,26 TL tutarındaki teminat mektubu bedelinin nakde çevrildiği 02.07.2013 tarihinden itibaren işletilecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesiyle, taraflar arasında imzalanan 28.03.2013 tarihli sözleşmenin teslim süresinin sözleşmenin imzalanmasının ardından 45 gün olarak belirlendiği, dolayısıyla teslim süresinin 11.03.2013 tarihinde sona erdiği, ancak davacı tarafça bu tarihe kadar sözleşe ve eki şartnameye uygun olarak edimin yerine getirilmediği, davacı tarafın edimini yerine getirmeme gerekçesi olarak idarenin GSM hatlarını temin etmemesini ileri sürdüğü, taraflar arasındaki sözleşme eki şartnamenin 10.2.maddesi gereğince GSM hatlarının idare tarafından temin edileceği doğru olmakla birlikte hatların temininin yüklenicinin cihazları temini ve montajını yapması için ön koşul olmadığı, bu nedenle davacı tarafın bu yöndeki iddialarının yerinde bulunmadığı, davacı tarafın sözleşme ile belirlenen süre içerisinde edimini yerine getirmemesi nedeniyle İzmir ... Noterliği'nin 21.05.2013 tarihli ihtarnamesi ile davacı yükleniciye 10 günlük sürenin verildiği, davacı yüklenicinin 01.06.2013 tarihli yazısı ile sözleşme gereği tüm yükümlülüklerin yerine getirdiği ve sistemin çalışır halde muayeneye hazır olduğunu beyan etmiş olması üzerine İdare Muayene ve Kabul Komisyonunun kurulduğu ve 07.06.2013 tarihinde muayene işlemlerine başlanılacağının davacı firmaya bildirildiği, ardından düzenlenen ... İşi Muayene Kabul Komisyonu Raporunun 26.06.2013 tarihinde davacı tarafa tebliğ edildiği, ancak davacı tarafça bu raporun tebliğinden 14 gün sonra ve sözleşmenin feshinin tebliğinden 5 gün sonra 08.07.2013 tarihinde süre uzatım talebinde bulunduğu, ancak Mal Alımları Denetim Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmeliğin 19.maddesi gereğince işin süresi dolmuşsa ihale dökümanında belirtilen ihtarlı süre verilerek bu süre içerisinde bir defa olmak üzere getirtilecek mallar teslim alınarak muayenelerinin yapılacağı şeklindeki düzenleme gereğince yükleniciye herhangi bir sebeple yeni bir süre verilmesinin mümkün olmadığı, bu nedenle davacı tarafın bu yöndeki iddialarının da yerinde olmadığı, davalı idare tarafından sözleşmenin haklı nedenlerle feshedildiğinden bahisle açılan davanın reddine karar verilmesi talep edilmiştir.
Taraflar arasında 28.03.2013 tarihli ... Alımına Ait Sözleşme'nin imzalandığı ve iş bu sözleme kapsamında davacı tarafça davalıya 9.583,26 TL'lik teminat mektubu verildiği ve davalı taraf 20.06.2013 tarihli yönetim kurulu kararı ile taraflar arasındaki sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 Sayılı Kanun'un 25.maddesi gereğince davacı tarafça davalıya verilen kesin teminatın gelir kaydedilmesi ve sözleşmenin feshedilerek tasfiye edilmesine karar verildiği dosya kapsamı belgelerden anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki ihtilaf yine taraflar arasında imzalanan 28.03.2013 tarihli sözleşme gereğince davacının edimlerini yerine getirip getirmediği, bu kapsamda davalının sözleşmeyi fesihte haklı olup olmadığı ve sözleşme kapsamında davacı tarafça davalıya verilen teminat mektubunun davalı tarafça irat kaydedilmesi yönündeki işlemin yerinde olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Taraflar arasında imzalanan 28.03.2013 tarihli ... Alımına Ait Sözleşme başlıklı sözleşmenin 10.3.1.maddesinde sözleşme süresinin imza tarihinden itibaren 45 gün olarak belirtildiği, davalı tarafından davacıya çekilen 21.05.2013 tarihli ihtarname ile "işin süresinin imzalanmasına müteakip 45 takvim günü olduğu ve bu sürenin de 11.05.2013 tarihinde sona erdiği ve bugüne kadar sözleşmede belirtilen cihazların getirilmediği, araçlara montajlarının yapılmadığı, sistemin çalışır hale getirilmediği, verilmesi gereken eğitimlerin verilmediği, bu şekilde sözleşmedeki edimlerin yerine getirilmediğinden bahisle ihtarnamenin tebliğinden itibaren 10 gün içerisinde eksikliklerin yerine getirilmesi, aksi halde sözleşmenin feshi ile teminatın irat kaydedileceğinin ve bu süre içerisinde gecikme cezası uygulanacağının" ihtar edildiği görülmüştür.
Dosyada bir sureti mevcut bulunan 31.05.2013 tarihli tutanağın incelenmesinden davacı tarafça davalıya gönderilen ihtarnamede verilen 10 günlük cezalı sürenin son gününün 01.06.2013 tarihi olduğu belirtilerek ihtar süresi içerisinde sunucu bilgisayar ve 390 adet araç takip cihazının idareye getirildiği, 390 takip cihazında 350 adet cihazın idarece istenen araçlara monte edildiği, 34 cihazında idareye yeni alınacak araçlara monte edilmek üzere Makina İkmal ve Tesisat Dairesi Başkanlığı Ambarında cihazların kabulü yapılmak üzere emanete alındığı ve iş bu tutanağın teslim alan ve teslim eden tarafından imzalanmış olduğu görülmüştür.
Yine dosyada bir sureti bulunan davalı ... Başkanlığı ... Genel Müdürlüğünün 20.06.2013 tarihli yönetim kurulu kararının incelenmesinden "taraflar arasında 28.03.2013 tarihinde imzalanan sözleşme gereğince davacıya siparişin verildiği, sözleşmeye göre işin süresinin 45 takvim günü olup 11.05.2013 tarihinde bu sürenin sona erdiği, bu süre içerisinde yüklenicinin taahhüdünü ihale dökümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi üzerine, yükleniciye, İzmir ... Noterliği'nin 21.05.2013 tarihli ihtarnamesinin gönderildiği ve 10 günlük süre içerisinde sözleşmedeki yükümlülüklerini yerine getirilmesi istendiği, aksi halde sözleşmenin feshi ve teminatın irat kaydedileceğinin ve gecikme cezası uygulanacağının bildirildiği, yüklenici tarafından ihtarnamenin tebliğ alındığı 23.05.2013 tarihinden sonra 10 gün içerisinde araç takip cihazlarının araçlara monte edildiği, sistemin kurulduğu, gerekli altyapıyı oluşturarak 31.05.2013 tarihinde kabule hazır hale getirdiği ve yüklenicinin 01.06.2013 tarihinde muayene ve kabul işlemlerine başlanmasını talep ettiği, muayene ve kabul komisyonu tarafından yüklenicinin de hazır bulunduğu 07-10 Haziran 2013 tarihleri arasında yapmış olduğu muayene sonucunda 10.06.2013 tarihinde düzenlediği Muayene ve Kabul Tutanağı ile cihazların teknik şartnamede belirtilen bazı niteliklere uygun olmadığı tespit edilerek ... İşi Muayene Raporu'nun düzenlendiği, bu rapora istinaden ... İşi Sözleşmesi'nin 35.1.1.a "Yüklenicinin taahhüdünü ihale dökümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi ..." b "sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 4735 Sayılı Kanunu'nun 25.maddesinde sayılan yasak fiil ve davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi hallerinde ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat ve varsa ek kesin teminatların gelir kaydedilir ve sözleşme feshedilerek hesabı genel hükümlere göre tasfiye edilir." hükmüne istinaden kesin teminatın gelir kaydedilmesiyle sözleşmenin feshedilerek tasfiye edilmesi, 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 25/f "Mücbir sebepler dışında ihale dökümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhütlerini yerine getirmemek" hükmüne istinaden de aynı kanunun 26.maddesi gereğince kamu kurum ve kuruluşların ihalelerine katılmaktan yasaklama kararı işleminin başlatılması hususlarının karara bağlanmasının dairece teklif edilmekte olduğu, iş bu teklif değerlendirildiğinde kurulca ; teklifte açıklanan hususlar uygun görülerek, ... İşinde muayene ve kabul komisyonu yüklenicinin de hazır bulunduğu 07-10 Haziran 2013 tarihleri arasında yapmış olduğu muayene sonucunda 10.06.2013 tarihli düzenlediği Muayene ve Kabul Tutanağı ile cihazların teknik şartnamede belirtilen bazı niteliklere uygun olmadığını tespit ettiğinden işin sözleşmenin 35.1.1.a ve b bentlerine istinaden, kesin teminatın gelir kaydedilmesine ve adı geçen işin sözleşmenin feshedilerek tasfiye edilmesine, 4735 Sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun 25 (f) "Mücbir sebepler dışında ihale dökümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak taahhüdünü yerine getirmemek" maddesine istinaden de aynı kanunun 26.maddesi gereğince kamu kurum ve kuruluşların ihalelerine katılmaktan yasaklama işleminin başlatılmasına karar verildiği" şeklinde karar alındığı görülmüştür.
Taraflar arasındaki sözleşmenin eki niteliğinde bulunan Kamu İhale Sözleşmeleri Kanunu'nun "İdarenin Sözleşmeyi Feshetmesi" başlıklı 20.maddesi gereğince "yüklenicinin taahhüdünün ihale dökümanı ve sözleşme hükümlerine uygun olarak yerine getirmemesi veya işi süresinde bitirmemesi üzerine ihale dökümanında belirlenen oranda gecikme cezası uygulanmak üzere idarenin en az 10 gün süreli ve nedenleri açıkça belirtilen ihtara rağmen aynı durumun devam etmesi, sözleşmenin uygulanması sırasında yüklenicinin 25.maddesinde sayılan yasak veya davranışlarda bulunduğunun tespit edilmesi hallerinde ayrıca protesto çekmeye gerek kalmaksızın kesin teminat veya varsa ek kesin teminatların gelir kaydedileceği ve sözleşme feshedilerek hesabın genel hükümlere göre tasfiye edileceği" hükmünün mevcut olduğu görülmüştür.
Davalı tarafça davacıya keşide edilen İzmir ... Noterliği'nin 21.05.2013 tarihli ihtarnamesi ile tebliğden itibaren geçerli olmak üzere "Sözleşmede belirtilen cihazların getirilmemiş, araçlara montajları yapılmamış, sistem çalışır hale getirilmemiş ve verilmesi gereken eğitimler verilmemiş yani sözleşmedeki edimlerin hiçbiri yerine getirilmemiş olduğundan tebliğden itibaren geçerli olmak üzere 10 günlük süre içerisinde bu hususların yerine getirilmesi, aksi halde sözleşmenin feshi ve teminatın irat kaydedileceğinin bildirildiği, davacı tarafça ihtarnamenin tebliğinden itibaren 10 günlük süre içerisinde 31.05.2013 tarihli tutanakta belirtildiği üzere ihtar süresi içerisinde sunucu bilgisayar ve 390 adet araç takip cihazının idareye teslim edildiği, 390 takip cihazından 356 adet cihazın araçlara monte edildiği, 34 adet cihazda idarece yeni alınacak araçlara monte edilmek üzere Makina İkmal ve Tesisler Dairesi Başkanlığı ambarında cihazların kabulünün yapılmak üzere emanete alındığının bildirildiği görülmüş olmakla iş bu ihtarnamede verilen 10 günlük süre içerisinde sözleşme kapsamındaki cihazların davacı tarafça davalıya teslim edildiği, bu şekilde iş bu ihtarname gereğinin yerine getirilmiş olduğu görülmüştür.
Davalı tarafça davacıya keşide edilen İzmir ... Noterliği'nin 21.05.2013 tarihli ihtarnamesi ile verilen 10 günlük süre içerisinde 31.05.2013 tarihli tutanak kapsamında davalı tarafça davacıya teslim edilen sözleşmeye konu ürünlerle ilgili olarak davalı tarafça "Mal Alımları Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmelik" esasları ve teknik şartnamede yazılı hususlar çerçevesinde kontrollerin yapılmak üzere 07.06.2013 tarihinde davacı yüklenicinin de huzuruyla kontrollere başlanıldığı ve 10.06.2013 tarihinde kontrollerin tamamlanmasının ardından 10.06.2013 tarihli Muayene Raporu'nun düzenlendiği ve iş bu Muayene Raporu'nda teklif edilen "... Alımı" işinin teknik şartnamede belirtilen bazı niteliklere uygun olmadığının komisyonca tespit edildiği görülmüştür.
Taraflar arasındaki sözleşmenin eki niteliğinde bulunan "Mal Alımları Muayene ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmelik"in "İşin Süresi İçerisinde Muayene Hatları" başlıklı 19.maddesine göre "İdare tarafından malın son teslim tarihinden önce teslim edilmesinin uygun görülmesi veya 4735 Sayılı Kanunu'n 21.maddesinin b, c ve f bentlerine göre yapılan ihalelerde ihale dökümanında son teslim tarihinden önce malın teslim edileceğine yönelik düzenleme bulunması halinde son teslim tarihinden önce teslim edilen malın sözleşme ve eklerine uygun olmadığının tespit edilmesi durumunda, yüklenici sözleşmede ön görülen teslim süresi içerisinde malını alıp yenisini getirmekte veya itiraz muayenesi istemekte serbesttir. İdare, son teslim tarihinden önce teslim edilen malın sözleşme ve eklerine uygun olmaması halinde teslim süresi içerisinde yüklenici tarafından sözleşme ve eklerine uygun mal teslim edebilme sayısını sözleşmenin ilgili maddesinde düzenler. İşin süresi dolmuşsa ihale dökümanında belirtilen ihtarlı süre verilerek bu süre içerisinde bir defa olmak üzere getirilecek mallar teslim alınarak muayeneleri yapılır. Uygun çıkmayan mallar yerine yeniden getirilen malların muayene sonucunda olumsuz çıkması durumunda yüklenici idarenin deposundaki malın tamamını ihale dökümanında belirtilen süre içerisinde geri almak zorundadır. Yüklenici süresinde geri almadığı mallara ilişkin olarak idareden herhangi bir hak talebinde bulunamaz." hükmü bulunmaktadır.
Taraflar arasındaki Teknik Şartname'nin "İletişim Altyapısı" başlıklı 10.2.maddesindeki "her araç takip cihazı için gereken GSM hattı, idaremiz tarafından temin edilecektir." hükmü uyarınca GSM hatlarının davalı idare tarafından temin edileceğinin taraflarca kararlaştırıldığı, iş bu GSM hatlarının davalı idare tarafından dosyada bir suretleri bulunan 27.05.2013, 28.05.2013, 29.05.2013 ve 30.05.2013 tarihli tutanaklarla davacı tarafa teslim edildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce yapılan yargılama sırasında birinci bilirkişi heyetinden alınan kök ve ek raporlardaki teknik değerlendirmeler neticesinde sonuç olarak ; "GSM baz istasyonları ve GSM hatları olmaksızın araç takip sistemlerinin çalışmasının mümkün olmayacağı, GSM hatlarının davalı tarafından süresinde teslim edilmediği ve işin bu nedenle geciktiği" sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiş olup, 2.bilirkişi heyetinden alınan kök ve ek raporlardaki teknik değerlendirmeler sonucunda ise; taraflar arasındaki sözleşme gereğince GSM hattının davalı tarafça temin edileceğinin kararlaştırıldığı, davaya konu sistemin çalışabilmesi için ve sistemden beklenen faydanın sağlanabilmesi için kesinlikle GSM hattının araç takip sistemi içerisine montajının yapılmasının gerektiği, araç takip sisteminin çalışabilmesi için bir sinyale ihtiyaç duyduğu, dolayısıyla GSM hattının bir araç takip sistemi için olmazsa olmazlardan olduğu, GSM hattı olmayan araç takip cihazının sistem özelliğini taşımayacağı, dolayısıyla yazılımsal veya komutsal hiçbir bilgi ve haber verme faaliyetini yerine getiremeyeceği dosya kapsamından anlaşıldığı üzere GSM hatlarının temininin sözleşmenin imzalanmasından yaklaşık 2 ay sonra gerçekleştirildiği, doğal olarak GSM hatları olmadan sistem özelliği ve kontrol imkanı bulunmayan sözleşme konusu durum için davacı tarafından hiçbir işe başlangıç girişiminde bulunulamadığı, bu durumunda işin başlangıç tarihinden yaklaşık 2 ay gecikmesine neden olduğu, gerek montaj esnasında gerekse sonrasındaki haberleşmeye ait kontrollerde GSM sim kartının gerekli olduğu, sim kart olmadan araç takip cihazının doğru çalışabilirliğinin test edilemeyeceği sonuç ve kanaatine varıldığı belirtilmiş olup, mahkememizce teknik inceleme yönünden birbirini doğrulayan 1 ve 2.bilirkişi heyetinden alınan iş bu rapor aynen benimsenmiş olup, ayrıca mahkememizce benimsenen 1.ve 2.bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere davalı tarafça GSM hatlarının sözleşmesinin imzalanmasından yaklaşık 2 ay kadar sonra temin edilerek sistemin kurulum için elverişli hale getirildiği dosya kapsamı belgelerle sabit olup, bu nedenle davaya konu sözleşme kapsamı işin gecikmesinin davacı taraftan kaynaklanmadığı, mahkememizce benimsenen her iki bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere sözleşme eki teknik şartnamenin 10.2.maddesinde davalı tarafça temin edileceği belirtilen GSM hatlarının davalı tarafça geç teslim edilmesinden kaynaklandığının kabulü gerekmiş olup, bu kapsamda yine taraflar arasındaki sözleşmenin 25.2.maddesi gereğince de gecikilen sürenin sözleşme ile belirlenen süreye eklenmesinin gerektiği, davalı tarafça 28.03.2013 tarihinde imzalanan sözleşmeden yaklaşık 2 ay kadar sonra 27.05.2013 tarihinden itibaren GSM hatlarının davacı tarafa teslim edildiği, hatların teslim edildiği tarihe, taraflar arasındaki sözleşmenin 25.2.maddesi gereğince gecikilen sürenin ilave edilmesi halinde davalı tarafça davacıya keşide edilen İzmir ... Noterliği'nin 21.05.2013 tarihli ihtarnamesinin henüz sözleşme süresi sona ermeden davacı tarafa keşide edildiğinin kabulü gerekmiştir.
Ayrıca davacı tarafça davalıya dosyada bir sureti mevcut olan 31.05.2013 tarihli tutanak kapsamında cihazların teslim edildiği sabit olup, teslimden sonra davalı tarafça yapılan muayene neticesinde düzenlenen 10.06.2013 tarihli Muayene Raporu'nda teklif edilen "..." işinin teknik şartnamede belirtilen bazı niteliklere uygun olmadığının komisyonca tespit edildiği sonucuna varılarak bu yönde muayene raporu düzenlenmiş ve davacı tarafa iş bu raporun 24.06.2013 tarihinde gönderilmesinin ardından davacı tarafça davalıya gönderilen 27.06.2013 tarihli yazıya rağmen taraflar arasındaki sözleşmenin eki niteliğinde olan "Mal Alımları Denetim ve Kabul İşlemlerine Dair Yönetmelik"'in 19.maddesindeki muayene raporunda sözleşme ve teknik şartnameye uygun olmadığı tespit edilen cihazlarla ilgili olarak yükleniciye malını alıp, yenisini getirmek veya yüklenicinin itiraz muayenesi isteme hakkı yönündeki prosedürün işletilmeksizin sözleşmenin davalı tarafça feshinin yerinde olmadığı sonucuna varıldığı gibi ayrıca mahkememizce yapılan yargılama sırasında bilirkişiler elektrik elektronik mühendisi ... ve ... tarafından düzenlenen 31.05.2021 tarihli ek raporda; 10.06.2013 tarihli ... İşi Muayene Raporu'nda sözleşme ve teknik şartnameye uygun olmadığı tespit edilen "... İşi"nin teknik şartnamenin 5.10, 5.11, 5.19, 8.18 ve 9.13.maddelerindeki tüm gereksinimlerin davacı tarafından sağlanacak bir yazılımın sunucu tarafından geliştirilmiş olduğu ve davalıya teslim edilen sunucuda bulunduğu, ayrıca Teknik Şartname'nin 8.20.maddesi gereğinin ise ... ve ... tarafından sunulacak olan web servis adresleri, kullanıcı adı ve şifreleri ile çalışabilir durumda olacağından bu maddenin gerçekleşmesinin ancak bu teslim sonrasında mümkün olabileceğinin tespit edilmiş olması ve 31.05.2021 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmında belirtilen Teknik Şartnamenin "Kurulum, Montaj, Eğitim ve Garanti" başlıklı 11.maddesinin 11.2, 11.5, 11.6, 11.7, 11.11, 11.13 ve 11.14 fıkralarındaki hizmetlerle ilgili olarak ise tüm dosya kapsamı belgeler ve en son mahkememizce oluşturulan ara kararı gereğince davacı tarafça sunulan 03.12.2020 tarihli dilekçe içeriği ve eki tüm belgelerin birlikte değerlendirilmesi neticesinde ilgili maddelerin sözleşmenin imzalanmasından sonra verilecek eğitim, cihazlara ilişkin garanti belgesi ve kullanım kılavuzlarına ilişkin olduğu, davacı vekili tarafından dava dilekçesi ekinde Ek-9 olarak sunulan ve davacı tarafça davalıya hitaben düzenlenen dilekçe ekinde garanti belgesi ve kullanım kılavuzlarının birer suretinin dosyaya sunulduğu, davalı tarafça işin Teknik Şartname'ye uygun olmadığından kabul edilmemiş olması nedeniyle eğitimlerinde verilme imkanının kalmadığı sonuç ve kanaatine varılarak davalının sözleşmeyi fesihte haklı olmadığı sonucuna varılmıştır. Bu kapsamda taraflar arasındaki sözleşmenin 11.maddesi gereğince davacı yüklenici tarafından davalıya verildiği dosya kapsamı belgelerle sabit olan ... ... Şubesi'ne ait 21.03.2013 tarihli 9.583,26 TL'lik teminat mektubunun sözleşmenin feshi nedeniyle davalı tarafça irat kaydedilerek nakde çevrilmesi yönündeki işleminde yerinde olmadığı sonucuna varılmış olmakla davacı tarafın bu yöndeki talebinin kabulü ile davaya konu 9.583,26 TL'lik teminat mektup bedelinin davalı tarafça nakde çevrildiği tarih olan 03.07.2013 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verme gereği doğmuştur.
Ayrıca her ne kadar dava dilekçesinde yapılacak yargılama neticesinde davalı yanın davacı şirket ile akdettiği 28.03.2013 tarihli sözleşmeyi feshinin geçersiz olduğunun tespiti ile feshin iptaline karar verilmesi talep edilmiş ise de, fesih tek taraflı bir irade beyanı olduğundan feshin iptaline yönelik davacı talebinin ise yerinde görülmediğinden reddine karar verme gereği doğmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Davanın KISMEN KABULÜNE, davaya konu teminat mektubu bedeli olan 9.583,26 TL'nin 03.07.2013 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Davaya konu sözleşmenin feshinin iptaline ilişkin talebin REDDİNE,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 654,63 TL harçtan başlangıçta ve sonradan tamamlanan toplam 163,70 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 490,93 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından başlangıçta ve sonradan tamamlanan toplam 191,75 TL harç, tebligat ve posta gideri 313,32 TL ve bilirkişi ücreti 3.600,00 TL olmak üzere toplam 4.105,07 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.100,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan bulunması halinde karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/12/2021
Katip ...
Hakim ...