T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/1237 Esas
KARAR NO: 2023/23
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 14/10/2016
KARAR TARİHİ: 12/01/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 18.01.2023
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili Mahkememize verdiği 14.10.2016 tarihli dava dilekçesinde; Davada husumetin ... Sigorta A.Ş.' ye, yangında tamamen zayi olan davacıya ait antibakteriyel iç çamaşırlarına ilişkin emtia sigorta poliçesini düzenleyen sigorta şirketi sıfatı ile yöneltildiğini, davanın ticari dava olup, asliye ticaret mahkemesinin görevli olduğunu, HMK' nın 16. Maddesi gereğince yetkili mahkemenin İzmir mahkemeleri olduğunu, davacı şirkete ait bay, bayan, çocuk antibakteriyel iç çamaşırlarından oluşan 824 koliden ibaret emtianın 07/02/2016 düzenleme 08/02/2016 fiili sevk tarihli 29799 fatura numaralı 22214 sıra numaralı davacı tarafından düzenlenen sevk irsaliyesine istinaden ... Spor Hiz. Rek. Org. Tic. Nak. Ltd. Şti tarafından ... kupa plakalı ve ... plaka sayılı dorse tır ile İzmir' den Mannheim/Almanya' ya taşınırken 10/02/2016 tarihinde Edirne/Havza ilçesi girişinde tırın dorsesinde çıkan yangın sonucu malların tamamının yanarak fatura bedeli KDV hariç 455.221,00-Euro olan malların tamamının zayi olduğunu, davacı ile ... Mannheim/Almanya' ya da bulunan Steuernumber Vergi Dairesi' ne bağlı ... vergi numaralı ... firması ile bay, bayan, çocuk antibakteriyel iç çamaşırlarının satışı konusunda anlaştıklarını, malların Almanya' ya davacı şirketçe gönderilmesinin ... firmasının da malların bedelini ödeyerek malları gümrükten öyle çıkarmasının kararlaştırıldığını, iç çamaşırlarının Almanya' ya karayolları ile taşınması hususunda davacı ile ... Lojistik Uluslararası Taşımacılık Gümrük Depolama ve Lojistik arasında sözleşme yapıldığını, nihayetinde malların ... Spor Hiz. Rek. Org. Tic. Nak. Ltd. Şti' ne ait tıra yüklenerek yola çıktığını, malların davacı şirket tarafından irsaliyeli faturası düzenlenerek şirket yetkilisi ... ve ... Spor Hiz. Rek. Org. Tic. Nak. Ltd. Şti yetkili Hayrettin Bey' in hazır olması ile yükleme noktasında tıra yüklendiğini, tırın gümrük kontrolüne gitmek üzere ... parkına çekildiğini, şirket yetkilisi ...' ın taşıyıcı firmadan tırın boyutlarını aldığını, tıra yerleştirilecek kolilerin yerleşim düzenini çıkardığını, toplamda 866 adet koliyi tıra yüklediğini ancak gümrük tarafından olumsuz kod verilince yeniden yerleşim planı çıkartılarak tıra 824 koli mal yüklendiğini, 09/02/2016 tarihinde davacının gümrük müşaviri Ediz Bey, şirket yetkilisi ... ve tır şöförü
... ve gümrük muhafaza memuru nezaretinde tırın açılıp malların kontrol edildiğini ve kapatılarak mühürlendiğini, işleme gümrük muhafaza memurluğunca olur verildiğini, ...' ın ... Lojistiği aradığını, olur raporunun verildiğini bildirdiğini,... Lojistik yetkililerinin 10/02/2016 tarihinde saat 06.00' da tırın yola çıkacağını bildirdiğini ancak ...' ın kendisine yangın olayı bildirildiğinde tırın 09/02/2016 gecesi saat 20.10' da yola çıktığını öğrendiğini, ...' a tırdaki yangın bildirilince ...' ın İzmir' deki ... Sigorta yetkililerini durumdan haberdar ettiğini, ...' ın yanına kayınbiraderi
...' ı da alarak Edirne/Havza' ya doğru yola çıktığını, ...' ın emniyette ifadesinin alındığını, tırdaki yangının Havza Belediyesi İtfaiye Amirliği ekipleri tarafından söndürüldüğünü, yangının söndürülmesi ve soğutulması aşamasında tırdaki tüm malların zayi olduğunu, yangın olayı ile ilgili Edirne CBS tarafından ... sayılı dosya ile soruşturma başlatıldığını, 15/02/2016 tarihinde ... nolu karar ile kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğini, ... Spor ... Ltd. Şti' ne ait ... kupa plakalı ve ... plaka sayılı dorse tırın sigorta firması olan ... Sigorta tarafından hasar dosyası oluşturularak ekspertiz raporu alındığını, olay ile ilgili ... Sigorta A.Ş. Bölge Müdürlüğü' ne 11/03/2016 tarihinde
...' ın imza karşılığı tüm belge ve evrakların teslim edilerek hasar bedeli tazminatının ödenmesinin talep edildiğini ayrıca İzmir 21. Noterliği' nin 16/06/2016 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ... Sigorta Genel Müdürlüğü' nün ... Caddesi No: ... Fındıklı/İstanbul adresine sigorta tazminatının ödenmesi için ihtarname gönderildiğini, ihtarnamenin şirketin taşınmış olması sebebiyle bila ikmal iade olduğunu, bunun üzerine İzmir 21. Noterliği' nin 05/08/2016 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile ... Sigorta Genel Müdürlüğü' nün ... Caddesi ... ... Sitesi No: ... ... ...K: ... Ümraniye/İstanbul adresine sigorta tazminatının ödenmesi için ihtarname gönderildiğini, ihtarnamenin 05/08/2016 tarihinde tebliğ edildiğini, sigorta şirketinin 16/08/2016 tarihi itibariyle temerrüte düştüğünü, yangın olayından yaklaşık 8 aydan fazla bir süre geçmesine rağmen ödeme yapılmadığını belirtmiş , 455.221,00-Euro hasar bedeli maddi tazminatın davalı sigorta şirketinin temerrüte düştüğü 16/08/2016 tarihinden itibaren yabancı para bakımından 3095 sayılı Yasa' nın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı vekili Mahkememize verdiği 29.11.2016 tarihli cevap dilekçesinde; taraflar arasında 23/02/2016 riziko tarihini ve yangın risklerini de kapsar şekilde 09/02/2016 başlangıç tarihli ... numaralı Emtia Nakliyat Sigorta Poliçesi tanzim edildiğini, yangın sonrası emtianın bulunduğu dorse üzerinde Manisa 1. Shm' nin ... D.iş sayılı dosyasında yapılan keşif sonucu alınan bilirkişi raporunda; dorse içinde yangına sebebiyet verecek bir elektrik tesisatı düzeneği olmadığı, sigortalı emtianın bulunduğu dorsenin ön kısmında ve sol yan kapaktan itibaren birbirinden bağımsız birden çok noktada yangın paterni olduğu yine dorsenin ön zemin kısmında birbirinden bağımsız temiz yangın iz ve emarelerinin görüldüğü, detaylı inceleme sonucu bu izlerin hızlandırıcı petrol türevi yanık izleri olduğu, yangının dorsenin tabana yakın sol yan kapak kısmından başladığının sabit olduğu, bu nedenle itfaiye raporunda; dorsenin üzerine düşen izmarit nedeni ile yangının başlayabileceği görüşünün isabetli olmadığı, dorse içerisindeki ürünlerin üzerine petrol türevi sıvı yanıcı ve parlayıcı madde serpiştirildiği, zira yanma iz ve emarelerinde dorsede ön yan kapaktan itibaren birbirinden bağımsız birden çok noktada yangın paternleri oluştuğundan her hangi bir düzenek ile yangının başlatılmasının kuvvetle muhtemel olduğu gerekçe ve bulgularının açıklandığını, rapor karşısında yangının kazaen değil, kasten ve yük ve taşıma aracı üzerinde hakimiyet imkanı bulunanlarca çıkarıldığının sabit olduğunu ayrıca yangın sırasında araç sürücüsünün çektiği kamera görüntülerinden de alevlerin birden farklı noktada gerçekleştiğinin gözlenebildiğini, poliçenin tabi olduğu İnstitute Cargo Clouses A Klozu 4.1 maddesinde sigortalının ( ve sigortalının görev ve yetki verdiği kişilerin ) bilerek yaptığı bir harekete yüklenebilecek zarar ve ziyanların teminat dışı olduğunun belirtildiğini, bu durumda kasten çıkartılan yangın nedeni ile oluşan zararın poliçe teminat kapsamı dışında kaldığını aynı hususa TTK' nın 1429/1. Maddesinde işaret edildiğini, davacının talep ettiği tazminat tutarının da gerçek zarar ile ilgisinin bulunmadığını, düzenlenen uzman raporuna göre hasar gören emtianın en fazla 248.165,40-TL değerinde olabileceğinin tespit edildiğini, uzman raporu ve sigorta eksperi tarafından düzenlenen raporda; ürün kutuları içerisinde bol miktarda bir elektrik firmasına ait ambalaj kartonlarının bulunduğunu, bu kartonların, çamaşır kolilerinin içine yerleştirilmiş olduğunu, bu kolilerde çamaşır bulunmadığının tespit edildiğini, sağlam koliler üzerinde yapılan incelemede ihraç formatını andıran hiç bir ibareye rastlanılmadığını, paketleme yönteminin AB ülkeleri ihracat ve kalite uygulamalarına uygun bulunmadığının belirlendiğini, ortada gerçekten bir satış, ihracat gerçekleştirme niyeti bulunmadığının görüldüğünü, davacı tarafça ithalatçı olduğu öne sürülen ... isimli firmanın son dönem bilanço örnekleri, kredi ve banka hesap durumları, daha önceki ithalat miktar ve tutarları ile ticaret hacmini gösteren belgeler ile ilgili Almanya Ticaret Kayıt Kurumlarından tedarik için yazışmalar yapıldığını, belgeler ulaştığında bu belgelerin mahkemeye ibraz edileceğini, davacı tarafça sigortalı emtianın nerede ve hangi koşullar ile tedarik veya imal edilip ettirildiği ve tedarik faturaları ile ödeme kayıtlarının da ibrazının gerektiğini, davacının defter ve belgeleri üzerinde bu konuda inceleme yapılması gerektiğini belirtmiş , davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Feri müdahil ... Spor vekili Mahkememize verdiği 03/03/2017 tarihli müdahale dilekçesinde; dava konusu taşımanın fiili nakliyecisinin müvekkili olduğunu ,HMK 67 ve devamı maddeleri gereğince davalı yanında feri müdahil olarak davalara kabulün talep edildiğini , dosyada davalı ... A.Ş. tarafından sunulan Manisa 1. Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş sayılı dosyada Endüstriyel Yangın ve Patlayıcı Maddeler Uzmanı ... tarafından hazırlanan bilirkişi raporu ayrıca ... Ekspertiz Ltd. Şti. tarafından hazırlanan ekspertiz raporu ve dilekçe ekinde sunulan Öğretim Görevlisi ... tarafından hazırlanan Yangın Ekspertiz Raporu' nun birbirini teyit eder nitelikte olup, taşımaya konu emtianın taşıyıcıdan yahut araçtan kaynaklı olmadığını ortaya koyduğunu , taşıyıcının uluslararası taşımalarda sorumluluğunu belirleyen ... Konvansiyonu 17. maddesinde bir yandan taşımacının sorumluluğu düzenlenmiş iken diğer taraftan da hasar, gecikme ve ziya hallerinde taşımacının sorumsuzluk hallerini düzenlediğini , ...’ye göre taşıyıcının sorumluluğunun kusursuz sorumluluk olmadığını , ... 17/2’deki genel sorumsuzluk sebeplerini düzenleyen maddenin “Eğer kayıp, hasar veya gecikme istek sahibinin hatası veya ihmalinden, taşımacının hatasından değil de, istek sahibinin verdiği talimattan, yüke has bir kusurdan yahut da taşımacının önlemesine olanak bulunmayan durumlardan ileri gelmiş ise, taşımacı sorumlu tutulamaz” şeklinde olduğunu , yangının çıkış sebebinin taşıyıcı ile yahut taşınan araç ile bir alakası bulunmadığını ,davalının 29.11.2016 tarihli davaya cevap dilekçesi ile ortaya koyduğu 2) numaralı savunma, 3) numaralı savunma, 4) numaralı savunmaya aynen katıldıklarını , alıcı olarak gösterilen firmaların ne maldan haberi olduğunu ne de malı ödeyecek sermayelerinin bulunduğunu belirtmiş , öncelikle davalı yanında feri müdahilliğe karar verilmesini, akabinde davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı tanıkları için Edirne 1. Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılmış, talimat mahkemesince dinlenilen tanık ... ; Havsa Belediyesi 'nde itfaiye eri olarak çalıştığını , olay günü henüz vardiya saatinin gelmediğini ancak söz konusu olan yangının büyüklüğü sebebiyle kendisinin de göreve çağrıldığını , gittiğimde diğer itfaiyeci arkadaşlarını olaya müdahale etmiş olduklarını ,yangının meydana gelmiş olduğu tırdaki tüm eşyaların kullanılmaz durumda olduğunu , daha sonrasında belediye ekiplerinin geldiğini , yangın sonrasındaki enkazın kaldırılması için kepçe ve kamyonun da olay yerinde hazır edildiğini ,bunların vasıtasıyla tırın içerisindeki tüm eşyaların çöpe gönderildiğini ,yangında kurtarılan herhangi bir eşya olmadığını , tüm eşyaların kullanılmaz hale geldiğini , bildiği kadarıyla yangın raporunda da belirtilen kazanın meydana gelme sebebinin, dışarıdan atılan bir izmaritin sebep olduğunu ,amirlerinin bu şekilde söylediklerini , o dönemdeki itfaiye çavuşunun daha sonra rahmetli olan ... olduğunu ,onun yardım almak amacıyla Kocaeli' nden yetkililerden bilgi aldığını bildiğini beyan etmiş , tanık ... ; Havsa Belediyesinde itfaiye eri olarak çalıştığını , olay anında başka bir yangın olayına müdahale etmekte olduklarını , daha sonrasında olay mahalline intikal ettiklerini , gittiklerinde diğer ekibin olaya müdahale etmeye başlamış olduğunu , tırın kasasında başlayan yangının kasanın her tarafına yayıldığını, müdahale edilmiş olmasına rağmen kasanın içerisindeki malların kurtarılamadığını ,yanmayan ürünlerin ise müdahale sonucunda kullanılamaz hale geldiğini ,hepsinin belediyenin ekiplerince çöplüğe götürüldüğünü , yangının çıkış sebebi ile ilgili bizzat bir bilgi sahibi olmadığını ancak yangının sigara izmaritinden kaynaklı olduğunun söylenildiğini ,dönemin itfaiye çavuşu olan ... ' ın Kocaeli İtfaiye Okulundaki doçentlerden bilgi alarak raporunu tanzim ettiğini duyduğunu beyan etmiş , tanık ... ; Havsa Belediyesinde itfaiye eri olarak çalıştığını , olaya ilk müdahale eden ekibin içerisinde olduğunu , gittiklerinde tırın kasasında yangın başladığın , müdahale etmelerine rağmen yangının kasanın tamamını sardığını ve içindeki tüm eşyaların kullanılamaz hale geldiğini , yangının nasıl meydana geldiği hususunda bir bilgiye sahip olmadığını , raporda bildiği kadarıyla yangının sigara izmaritinden kaynaklandığının bildirildiğini beyan etmiştir.
Dinlenen taraf ortak tanıklarından ... ; halen ... isimli firmada çalıştığını , daha önce ... Spor isimli iş yerinde çalıştığını , ... Spordan 2017 Şubat ayı içerisinde işten ayrıldığını ,... Spor ile ilgili arasında işçilik alacaklarına yönelik herhangi bir dava bulunmadığını , dava konusu edilen olayın 2015 yılı Şubat ayı içerisinde meydana geldiğini ancak tam tarihini hatırlayamadığını , Şubat ayının 10 veya 20'si arasında Halkapınar dere kenarında açık alanda kendisinin kamyonuna mal yüklemesi yapıldığını ve malın Almanya'ya gideceğinin söylendiğini , mal yüklemesi sırasında o zaman çalıştığı şirket olan ... Spor yetkililerinin bulunması için onları telefonla aradığını , ... Spordan iki kişinin gelip yükleme işine nezaret ettiklerini , kamyonuna üç kamyonla getirilen malların yüklendiğini , yüklenen malların kapalı ambalaj içerisinde olduğunu , mal yüklemesi sırasında ... Spor yetkililerine " malın neden dere kenarından yüklendiğini " sorduğunu ,yetkililerin mal yükleten şahsın yeri müsait olmadığı için yüklemenin mevcut olan yerde yapıldığını söylediklerini, yükleme sırasında kutuları açıp bakmadığını , yükleme tamamlandıktan sonra gümrük işlemleri için aracı ... Tır parkına çektiğini ,gümrük işlemleri uzadığı için seyahatın bir gün sonraya kaldığını , ertesi gün saat 11:00 sıralarında Tır parkına kamyonunun yanına geldiğinde malı yükleten mal sahiplerinin kamyonun sol tarafını açtıklarını gördüğünü , mal sahiplerine aracı niye açtıklarını sorduğunu , cevaben kamyona 20-25 koli İngiltere'ye gidecek malın yanlışlıkla yüklendiğini ve onları çıkardıklarını söylediklerini , gümrük işlemleri tamamlandıktan sonra aynı gün akşam yola çıktığını , Çanakkale Lapseki den çıktıktan sonra gece saat 02:00 sularında önündeki aracı sollayıp sağa geçtiğini ,bu esnada dikiz aynasına baktığında arkadaki aracın far hüzmesinden aracının dorse bölümünden duman geldiğini fark ettiğini , kısa bir süre sonra aracının kupa bölümündeki havalandırma ile ilgili tavanı açtığımda duman kokusunu fark ettiğini , hemen 155 i aradığını , 5-6 km daha gittikten sonra güvenli bir yerde aracını durdurup aracı sağa çektiğini ve aracın dorse bölümü ile ön bölümünü birbirinden ayırdığını , sonra itfaiyenin geldiğini ve yangını söndürdüğünü , yangın sonucu dorsenin üst kısmının tamamen yandığını, içindeki kutu içerisinde ki mallarında tamamen yandığını, malların kepçe vasıtası ile aracından alındığını, yanan malların gördüğü kadarıyla iç çamaşırı olduğunu ,malların yangın sonucu telef olduğunu ,yangın sonrasında yaptığı incelemede yangının bir kaç noktada çıktığını fark ettiğini , örneğin dorsenin orta bölümünde üst taraftaki koliler ile alt taraftaki kolilerin hiç bir zarar görmediğini ancak ortada kalan bir bölüm kolinin tamamen yanmış olduğunu gördüğünü ,yangının dorsenin bir kaç noktasında çıktığını , yangın olayı sırasında olay yeri ile ilgili hem fotoğraf hem video çekimi yaptığını , bunları da hem ... Spor yetkililerine hemde sigorta şirketinin yetkilisine whatsap üzerinden gönderdiğini ayrıca bu görüntülerin halen bilgisayarında mevcut olduğunu , istenirse mahkemeyede sunabileceğini ,araçta dorsede yangın çıkmasını gerektirecek teknik bir arıza olmadığını ,yangının statik elektrik sebebiyle çıkmış olabileceğini , dorsenin üzerine düşebilecek bir sigara izmariti ile dorseyi kaplayan brandanın niteliği göz önüne alındığında sigara izmaritinden kaynaklı bir yangın çıkmasının mümkün olmadığını ancak yangının ne sebeple çıktığını bilmediğini ,sigara kullandığını ancak araç içinde içtiği sigaranın izmaritini dışarıya atmadığını , araç içinde bulunan kül tablasında söndürdüğünü , yüklemenin açık alanda yapılması dolayısıyla bir gariplik sezdiğini bu yüzden ... Spor yetkililerinin yükleme aşamasında bulunmasını istediğini ,yangından sonra araç kepçe ile boşaltılırken boş koli olduğunu görmediğini beyan etmiş , taraf ortak tanığı ... ; tekstil işi ile uğraştığını , Almanya'da bu konuda ... ... isimli şirketi bulunduğunu , Türkiye'den tedarik ettiği malları bütün Avrupa'ya dağıtımını yaparak ticaretini sürdürdüğünü , 2016 yılı yıl başından sonra arkadaşı olan ... ' nın kendisine Türkiye'de bir tekstil ürünü olduğunu, bu ürünün müşterisinin Fransa 'da Strazburg'da hazır olduğunu söylediğini , bu şahsın kendisine malın Türkiye'den kendisinin şirketi aracılığıyla ihracat yapılması gerektiğini söylediğini, öncelikle ihracatı yapıp satıştan karını elde edecek olduğunu , malları görmek amacıyla Türkiye'ye geldiğini , davacı şirket yetkilisi Mehmet beyin kendisine ürünleri gösterdiğini , ürünlerin hoşuna gittiğini , bu malları kendisinin de satabileceğini düşünerek 500.000 Euro civarındaki ürünü satın almaya karar verdiğini zaten ürünün büyük bir bölümünün Fransa 'daki müşterisinin hazır olduğunu , davacı şirket yetkilisi ile malın alım satımı konusunda anlaştıklarını ve tekrar Almanya 'ya döndüğünü, 2016 yılı Şubat ayı civarı kendisini bir şahsın aradığını ve tırın sigortacısı olduğunu söyleyen ancak şifaen tanımadığı kişinin kendisine sizin bir ürününüz var ve geliyordu ancak yolda yanıyor dediğini, bunun üzerine davacı şirket yetkilisi Mehmet beyi aradığını, Mehmet Beyin kendisine olaydan haberdar olduğunu ve olay yerine gitmekte olduğunu söylediğini ve daha sonra gelecek ürünlerin yandığını öğrendiğini, bu konuda kendisine fotoğraflar da gönderildiğini, bu olaydan sonra sigorta şirketi avukatı olduğunu söyleyen bir şahsın yanına geldiğini ve kendisine " Ben size böyle bir ürünün satıldığını düşünmüyorum, bu ticaretin gerçek olduğunu düşünmüyorum, " şeklinde beyanda bulunduğunu ve kendisini tehdit eder tarzda bu işten çekilmesi gerektiğini söylediğini , söz konusu avukata da şuanda mahkemede söylediği şeyleri söylediğini , davacı firmadan 455.221,00 Euro bedelli malın satış bedelini nakden ve defaten ödeyerek satın almayı taahhüt ettiğini , malın bedelinin mal kendisine geldiğinde Almanya'da ödenecek olduğunu , Almanya'da yukarıda bahsettiği şirketin kiralamış olduğu büyük bir deposu bulunduğunu , malın bu depoya geleceğini hatta gelecek mal bu depoya sığmayacağından Soylu GMBH şirketi sahibi ve arkadaşı olan ...'dan malın bir bölümünü kendi deposuna aktarmasını istediğini, onun da malın kendi deposuna gelme teklifini kabul ettiğini, malın geleceği yerin adresi olarak arkadaşı ...'nun deposunun adresini bildirdiğini ,tırın malı o depoya getireceğini ancak mal yandığı için Almanya'ya gelemediğini , bu olaydan önce bu kadar yüksek miktarda bir ithalatı bir kez de yapmışlığının söz konusu olmadığını ancak şirketinin cirolarının bu rakamların çok üzerinde olduğunu , malın %50 'sinden fazlasının müşterisinin Fransa da hazır olduğunu , kalan malı da Avrupa 'da Avusturya'da Fransa 'da, Belçika'da, Almanya ve Hollanda 'da bulunan bayilerine göndereceğini , bu kadar malı pazarlayacak bayi ağının o dönemde mevcut olduğunu , dava konusu edilen alım satımdan önce davacı firma ile herhangi bir dış ticaret işlemi yapmadığını , söz konusu alım satım ile ilgili davacıya herhangi bir ön ödemede bulunmadığını , söz konusu mallar ile ilgili bir sipariş formu hazırlanıp hazırlanmadığını tam olarak hatırlamadığını ancak Fransa'ya gidecek mal yönünden bir kısım belge bulunduğunu ancak şu anda bu alım satıma yönelik elinde herhangi bir belge bulunmadığını , eğer isteniyorsa bu belgeleri araştırarak belgeleri sunabileceğini , Fransa'daki malı alacak firma ile bu alım satıma yönelik herhangi bir sözleşme veya ön sözleşme de imzalamadığını Fransa 'daki firmanın mal geldiğinde Almanya'ya gelerek malı kendisinden alacağını , onunla o şekilde anlaştıklarını beyan etmiştir.
Edirne CBS'nin ... sayılı dosyasının incelemesinde; mağdurun ..., mağdur şüphelinin ..., suçun taksirle yangına neden olma, suç tarihinin 10.02.2016 olduğu, çıkan yangında mağdur şüphelinin kusurunun bulunmadığı gibi yalnızca mağdur şüphelinin kullandığı aracın zarar gördüğü, suçun unsuru olan başkalarının hayatı, sağlığı veya mal varlığı bakımından tehlike olmadığı anlaşıldığından bahisle unsurları itibari ile oluşmayan suçtan mağdur şüpheli adına kamu adına kovuşturma yapılmasına yer olmadığına karar verildiği, belirlenmiştir.
Manisa 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosya incelemesinde; tespit isteyenin ... Sigorta AŞ, aleyhine tespit istenenin ... Tekstil San ve Tic Ltd Şti., tespit konusunun dorsede çıkan yangının çıkış nedeninin belirlenmesi olduğu, mahkemece yangın ve patlayıcı uzmanı vasıtası ile keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırıldığı, alınan 14.03.2016 tarihli bilirkişi raporunda; dorse içinde parçalanma, kırılma, ufalanma, delinme vb. iz ve emareler bulunmadığı , herhangi bir patlayıcı madde kullanılmadığını anlaşıldığı, dorse içerisinde herhangi bir açık ateş kaynağı, elektriksel tesisat ve ısı donanım sistemi bulunmadığı, dorse üzerinde ve dosya kapsamında yapılan incelemelerde elde edilen verilere göre dorse içerisindeki ürünlerin üzerine petrol türevi sıvı yanıcı ve parlayıcı madde serpiştirildiği zira yanma iz ve emarelerinde birbirinden bağımsız birden çok noktada yangın paternleri oluştuğundan herhangi bir düzenek ile yangının başlatılabileceği şüphesinin kuvvetle muhtemel görüldüğü, delil tespiti talebinde bulunan ... Sigorta AŞ'nin dilekçesinde belirtilen "yangını hızlandırıcı element kullanıp kullanılmadığı, bunun için hidrokarbon analizi yapılması" talebinin değerlendirilemediği, zira yangın olayının hemen akabinde yanmamış, yarı yanmış veya tam yanmış ürünlerden steril cam kavanoz içinde numune alınmak ve kısa sürede laboratuvar ortamında GC gaz kromotogrofisi cihazında analiz yaptırılması gerektiğinden aynı zamanda keşfen yapılan inceleme tarihinin yangının meydana geldiği tarihten günler sonrası yapılması ve dorse üzerinde herhangi bir ürün kalıntısının bulunamaması nedeni ile analiz yaptırmanın mümkün olmadığı, dorse içerisinde meydana gelen yangının normal bir yangın seyirinde yayılmadığı, iç çamaşır ürün karton kutu ambalajlarına ait fotoğrafların incelemesinden ve sigorta eksperinin bizatihi olay yerindeki tespitleri ile ürünlerde yanma esnasında kömürleşme, topaklanma vb. emareler bulunmadığından sigorta eksper raporunda da ürün kutularının bir çoğunun boş olduğu belirtildiğinden delil tespitine konu dorse üzerinde başlayan yangının şüpheli yangınlar sınıfında değerlendirilmesi gerektiği sonuç ve kanaatine varıldığının belirtildiği, bilirkişi raporunun taraflara tebliğ edildiği, aleyhine tespit istenen vekilinin rapora itiraz dilekçesi sunduğu belirlenmiştir.
Yangının çıkış sebebi, yangın nedeni ile oluşan zararın poliçe kapsamında kalıp kalmadığı, kalıyor ise oluşan zarar miktarının belirlenmesine yönelik olarak davacı şirket kayıt ve belgeleri ile dosya üzerinde yangın uzmanı, tekstil mühendisi, sigorta uzmanı, gümrük ve uluslararası kara yolu taşımacılığı uzmanı ile SMMM bilirkişiden oluşturulan 5 kişilik bilirkişi kurulu vasıtası ile bilirkişi incelemesi yaptırılmış, alınan 26.10.2021 tarihli bilirkişi kurul raporunda; Gümrük ve Gümrükleme Mevzuatı açısından; gerek davacı ... Tekstil San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin İş Bankası Eşref Paşa Şubesine ilgili tarihte vesaik mukabili ödeme işlemi için talimatının olup olmadığı hususunda bir belgeye, gerekse de (beyannameye eklenmesi gereken belgeler arasında olmamakla birlikte) ... Tekstil San. Ve Tic. Ltd. Şti. ile ...- ... şirketleri arasında bir satış sözleşmesine rastlanmadığı, Yangın Mevzuatı açısından; davaya konu ve nakliyesi yapılan paketlenmiş ürünlerin için için yanma şeklinde (karton içerisindeki madde/maddelerin yanmaya dönüşecek ısı oluşturması) oluştuğu ve yangının ürünün yüklenmesi/taşınması esnasında oluşan bir kusur ile başlamadığı, yangının, paketlenmiş ve nakliyesi yapılan ürün/ürünler sebebi ile başladığı, yangının çıkmasında taşıyıcı firma hizmetlileri ile sürücünün bir kusur veya ihmalinin olmadığı, Tekstil yönünden; Almanya’daki alıcıya ait her herhangi bir teknik sipariş belgesi ve ayni şekilde davacının üretim yaptırdığını belirttiği atölyede de bu tip bir sözleşme dava dosyasında bulunmadığı, özellikle bu tür yüksek tutarlı ihracatlar da son alıcıya üretim başlamadan önce numunelerin gönderilmesi ve onayının alınması gerekli olmasına rağmen konuyla da ilgili olan bir evrakta dosyada bulunmadığı, sonuç olarak dosyasının ekinde bulunan ve Marmara Üniversitesi Tekstil Mühendisliği Bölümü Öğretim üyesi Sn. ... tarafından 18/03/2016 tarihli bilirkişi raporuna iştirak edildiği, Mali yönden; davacının dava ve alacak konusu ettiği 08/02/2016 tarih A-029799 nolu fatura ile 455.221 Euro tutarındaki ihracatı gerçekleştirecek düzeyde elinde stok bulunmaması, ihracata konu emtiayı imal edecek makine ve demirbaşa sahip olmaması, söz konusu tutardaki emtiayı üretmeye yeterli işgücüne sahip olmamakla beraber davacı taraftan temin edilmesi istenilmesine rağmen tevsik edici belgeler sunulmamasından ötürü, davacının dava konusu edilen ihracatı kendisinin imal ettiğine dair imalatçı belgesinin olmadığı, ihracat konusu malları dışarıdan tedarik ettiğine dair alış faturalarının ya da fason üretim/taşeron sözleşmesinin olmadığı, ihracata konu olan malları temsil eden sevk belgelerinin ihracatçının bankası kanalıyla, bedelinin tahsili karşılığında teslim edilmek üzere ithalatçının bankasına gönderildiğine dair tevsik edici belgelerinin olmadığı, alıcı firma olarak gözüken ... firması ile imzalanmış bir ihracat sözleşmesi, kalite şartnamesi olmaması, söz konusu alıcı firma ile ilgili muhasebe kayıtlarında bir cari hesap kaydına rastlanılmaması, davacı firmanın iddia ettiği ihracatı mali verileri ile birlikte tevsik edici belgelerle ispat edememesinden ötürü dava konusu ihracatı gerçekleştirdiğine dair yeterli düzeyde mali verilere ve tevsik edici belgelere sahip olmadığı, davacı ... Tekstil San. Ve Tic. Ltd. Şti.’nin Almanya’ya ihraç ettiği ve ... plakalı TIR ile taşınan tekstil malları, davalı ... Sigorta A. Ş. tarafından başlangıcı 09.02.20216 tarihi olmak üzere 90 günlüğüne ... numaralı Emtia Poliçesi ile taşıma rizikolarına karşın sigortalı olduğu, poliçe teminatının 480.000,00 EURO ile sınırlı olduğu ve davaya konu yangının ilgili poliçe meri süresinde 10.02.2016 tarihinde meydana geldiği, her ne kadar alıcı firma olarak gözüken ... firması ile imzalanmış bir ihracat sözleşmesi, kalite şartnamesi olmaması, söz konusu alıcı firma ile ilgili muhasebe kayıtlarında bir cari hesap kaydına rastlanılmaması, davacı firmanın iddia ettiği ihracatı mali verileri ile birlikte tevsik edici belgelerle ispat edememesinden ötürü dava konusu ihracatı gerçekleştirdiğine dair yeterli düzeyde mali verilere ve tevsik edici belgelere sahip olmamasına rağmen mahkemece bir zararın olduğu ve davalı sigorta şirketinin tazminatı ödemesi gerektiğine dair kanaat oluşması halinde davacı tarafın gerçek hasarının %20 kar marjının ilave edilmesi ile 93.000,00 Euro olduğu, mahkemece bir zararın olduğu ve davalı sigorta şirketinin tazminatı ödemesi gerektiğine dair kanaat oluşması halinde davacı tarafın 16.08.2016 tarihi itibariyle TL. üzerinden gerçek hasarı (93.000,00 EUROX3,3123 TL.) 380.043,90 TL. Olduğu görüş ve kanaatine varıldığı ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtilmiştir.
Rapora itiraz edildiğinden itirazlar doğrultusunda bilirkişi kurulundan ek rapor istenilmiş, alınan 12/04/2022 tarihli bilirkişi kurulu ek raporunda; oluşan yangın yönünden yapılan değerlendirmede kök raporda sunulan foto1,2,3te farklı renk açıklanarak yangının başladığı noktanın belirtildiği, açıklanan bu 3 renk üzerinde 3 farklı noktada ve özellikle ahşap kasa üzerindeki beyaz kırmızı renklerden yanmanın birden fazla noktada başladığı ve ahşap kasanın tabanından üst noktalara doğru yayıldığının görüldüğü, kök raporda birden fazla noktada özellikle görülen bu izler değerlendirildiğinde yangının dorse dışından atılan veya düşürülen bir etken ile (sigara, köz vb.) başlamadığı, bu iki renk ile açıklanan noktalardaki yangın izlerinin dorsenin ahşap zeminine yakın noktasından başladığı, dorsenın ahşap yüzeyinde kömürleşme şeklinde net olarak görüldüğü, bu noktalarda bulunan ve nakliyesi yapılan ürünün veya madde/maddelerin yangın üçgeni oluşturarak ısı ve yetersiz oksijen sonucu için için yandığı, şeklinde oluştuğu ve görülen bu izlerin sonucunda yangının bu noktalarda başladığı kanaatinin değişmediği, yangının çıkış sebebinin sigara olma durumu değerlendirildiğinde dorsenin ahşap yüzeyinde beyaz ve kırmızı renkli noktalarda gösterilen noktalardan özellikle beyaz ok noktasında görülen izlerin ve dorsenin ahşap noktasında görülen yanma şeklinin sigara veya bir köz etkisi sonucu başlayabileceği, diğer maddelerde ve kök raporda belirtildiği gibi birden fazla noktada yanma ve tutuşma izlerinin görülmesi ile yangının sigara, köz, vb. nedenlerden kaynaklı başlamadığı görüşü değişmemekle birlikte yangının çıkış sebebi hususunda paketlenmiş kutular içerisindeki ürün veya başka madde/maddelerin dorsenin taban noktasında için için yanma şeklinde yanma ve tutuşma oluşturacak izlerin birden fazla noktada görülmesi sonucu dosya üzerinde yapılan incelemeler sonucunda yangının çıkış sebebinin tespitinin yapılamadığı ve yangının çıkış sebebinin şüpheli olduğunun düzeltildiği ve değerlendirildiği, sonuç olarak kök raporda belirtilen hususlardan nakliyesi yapılan paketlenmiş kutular içerisindeki ürün veya başka madde/maddelerin dorsenin taban noktasında için için yanması sonucu yangının başladığı, dışarıdan atılan/düşürülen yanıcı etken ile yangının başlamadığı, görüşlerinin değişmediği ve dorse içerisinde belirtilen noktada başlayan yangının çıkış sebebinin net olarak tespitinin yapılamaması sebebi ile yangının çıkış sebebinin şüpheli olduğunun düzeltildiği ve değerlendirildiği, tekstil yönünden, mali yönden ve sigorta mevzuatı yönünden kök raporda değişikliği gerektirecek bir hususa rastlanılmadığı ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtmiştir.
Davacı tarafça 05.05.2022 tarihli dilekçe ile bilirkişi kurulu ek raporuna da itiraz edildiğinden ve ayrıca 2012-2013-2014 yıllarına ilişkin ticari defterler ve belgeler söz konusu dilekçe ile sunulduğundan davacı tarafça sunulan ticari defter ve belgeler değerlendirilerek itirazlar doğrultusunda ek rapor düzenlenmesi için dosya bir kez daha bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, alınan12.10.2022 tarihli bilirkişi kurulu 2. Ek raporunda; Mali Yönden; davacı vekilinin ek rapora vermiş olduğu beyan dilekçesindeki gibi 2015 yılı ticari defterlerinin incelenmesinin söz konusu olmadığı, mahkemeye davacı vekili tarafından mali veri olarak sunulan 2012-2013-2014 yıllarına ait Yevmiye Defteri, Defter-i Kebir, Muavin Dökümü ibraz edildiği, Envanter Defterine ait bir veri sunulmadığı, mahkemeye davacı vekili tarafından mali veri olarak ibraz edilen evrakların noter açılış ve kapanış tasdiklerinin olmadığı, mali veri olarak ibraz edilen evrakların üzerinde (2012-2013-2014 yıllarına ait olarak sunulan Yevmiye Defteri-Defter-i Kebir) noterden tasdik edildiğine dair herhangi bir noter mührü ve yevmiye numarasının bulunmadığı , söz konusu evraklar üzerinde Mali Müşavir A. ...’nin noterden açılış ve kapanış kayıtlarının tasdik edildiğine dair bilgileri elle yazarak kaşeleyip imzalandığı, evrakların delil niteliğine haiz olup olamayacağının takdirinin mahkemeye ait olduğu, mahkemenin davacı vekili tarafından ibraz edilen 2012-2013-2014 yıllarına ait evrakları ticari belge olarak kabul etmesi durumunda, raporun önceki bölümlerinde detayı verilen tablo incelendiğinde davacı firmanın 2014 yıl sonu toplam emtia stoğunun 403.855,40 TL olduğu, 2015 yıl sonu toplam emtia stoğunun ise davacı firmanın beyan ettiği 2015 yılı kurumlar vergisi beyannamesi ekindeki bilançoda 401.633,40 TL olarak beyan edildiği, söz konusu stok tutarı ile davacı firmanın ihracat faturasını kestiği tarih olan 08/02/2016 tarihinde 455.221 Euro tutarındaki bir ihracatı gerçekleştirmek için elinde yeterli stok olmadığı, dava dosyası ile ilgili kök rapor düzenlenirken tevdii edilen görev gereği bilirkişi raporunun hazırlanabilmesi için dava konusu edilen ihracat faturasının düzenlendiği yıl 2016 yılı olduğu için davacıdan 2016 yılı ticari defterleri ile birlikte 2015 ve 2017 yılları kurumlar vergisi beyannamelerinin istenildiği, ticari bir firmanın herhangi bir malı satabilmesi için söz konusu malı imal etmesi, satın alması ya da önceki yıllardan stok devri olması gerektiği , davacı firmanın satın aldığı kabul edildiğinde, beyan edilen 2016 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde satılan ticari mal maliyeti satırının sıfır (0) olduğu, davacı firmanın kendisinin imal ettiği kabul edildiğinde, beyan edilen 2016 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde satılan mamul maliyeti satırının ise hiç olmadığı, davacı firmanın önceki yıllardan stoğu olduğu kabul edildiğinde, beyan edilen 2015 yılı kurumlar vergisi beyannamesinde stok rakamının 401.633,40 TL olduğu ve söz konusu rakamın 2016 ve 2017 yıllarında da devir edilen stok rakamı olarak aynen gösterildiği, ilgili yıllarda stoklarında bir değişiklik olmadığı, tespit edildiğinden, davacı firmanın dava konusu ihracat faturasına konu mallar ile ilgili olarak; önceki yıllardan mal stoğu devri olduğuna, mal alışı yaptığına ya da söz konusu malları kendisinin imal ettiğine dair bir kanaat oluşmadığı , YangınYönünden; kök raporda yangının başladığı noktanın kanaat olarak belirtildiği , kök rapordaki fotolar üzerinde açıklandığı gibi yanmanın birden fazla farklı noktada başladığı ve yanmanın ahşap kasanın tabanından üst noktalara doğru yayıldığının değerlendirildiği , bu kanaatin değişmediği , ek raporda da; bu izler (beyaz-kırmızı renk) değerlendirildiğinde yangının birden fazla farklı noktada başladığı değerlendirildiğinden ve görülen izler sonucu yangının; dorsenin ahşap zemine yakın noktasında başladığı görüldüğünden, dorsenin ahşap yüzeyinde beyaz ve kırmızı renkli noktalarda gösterilen noktalardan özellikle beyaz ok noktasında görülen yanma izlerinin ve şeklinin sigara veya bir köz etkisi sonucu başlayabileceği, kök ve ilk ek raporda belirtildiği gibi birden fazla farklı noktada yanma ve tutuşma izlerinin görülmesiyle yangının; sigara, köz, elektrik tesisatı, elektrik aydınlatma v.b. nedenlerden kaynaklı başladığı görüşünün zayıf olarak değerlendirildiği , yangının çıkış sebebi hususunda yapılan inceleme ve değerlendirmede , yangının çıkış noktasının tespiti yapılsa da, yangının için için yanma şeklinde başladığı ve çıkış sebebinin şüpheli yangın olarak başlamış olduğu kanaatinin değişmediği ayrıntılı ve gerekçeli olarak belirtilmiştir.
Toplanan tüm delillerin değerlendirilmesi sonucunda; davacı tarafça davacıya ait ve davalı sigorta şirketi tarafından emtia sigorta poliçesi ile sigortalı , yurt dışına satışı gerçekleştirilen anti bakteriyel iç çamaşırlarından oluşan toplam 824 koli emtianın yurt dışına taşınması sırasında emtianın bulunduğu aracın yanması sonucu emtianın tümünün zarara uğradığı , oluşan zararın sigorta poliçesi kapsamında giderilmediğinden bahisle hasar bedelinin tahsiline yönelik olarak davalı hakkında Mahkememize dava açıldığı, davacı ve davalı arasında 09.02.2016 tarihli 90 gün süreli ... nolu " Emtia Sigorta Poliçesi"nin imza altına alındığı, sigortalı emtianın feri müdahil ... Ltd. Şti. tarafından ... plaka sayılı çekici ve ... plaka sayılı dorse ile İzmir ' den Mannheim/Almanya' ya taşınması sırasında 10/02/2016 tarihinde Edirne/Havza ilçesi girişinde tırın dorsesinde çıkan yangın sonucu malların tamamının yanarak zayi olduğu ,davalı tarafça yangının kazaen değil, kasten ve yük ve taşıma aracı üzerinde hakimiyet imkanı bulunanlarca çıkarıldığı , poliçenin tabi olduğu İnstitute Cargo Clouses A Klozu 4.1 maddesinde sigortalının ( ve sigortalının görev ve yetki verdiği kişilerin ) bilerek yaptığı bir harekete yüklenebilecek zarar ve ziyanların teminat dışı olduğundan bahisle kasten çıkartılan yangın nedeni ile oluşan zararın poliçe teminat kapsamı dışında kaldığının ileri sürüldüğü , yangının çıkış sebebinin bilirkişi kurulu rapor ve ek raporlarında belirtildiği üzere tam olarak belirlenemediği ve yangının şüpheli yangın olduğu bu husus göz önüne alındığında davalının yangının kasten çıkarılmış olduğu ve yangın sonucu oluşan zararın poliçe teminatı kapsamında kalmadığı savunmasını ispat edemediği , yangın sonucu davacıya ait emtiada oluşan hasar miktarının bilirkişi kurulu raporunda belirtildiği üzere 93.000,00 EURO tutarında olduğu, davacı tarafça oluşan hasar bedelinin 455.221,00-Euro olduğu iddiasının kanıtlanamadığı , oluşan ve hesaplanan hasar bedelinin sigorta poliçesi hükümleri doğrultusunda davalıdan tahsilinin gerektiği, incelenen tüm dosya kapsamı ile anlaşılmış davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 93.000,00 -Euro' nun 16/08/2016 tarihinden itibaren hesaplanacak devlet bankalarının Euro ile açılmış 1 yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı ile birlikte fiili ödeme tarihindeki M.B. Efektif satış kuru üzerinden TL karşılığının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Fazlaya ilişkin isteğin REDDİNE,
2-Peşin alınan harç fazla olduğundan 4.857,97 TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde davacı tarafa iadesine ,
3-Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 47.505,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Hükümlerine göre hesap ve takdir edilen 47.505,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 35 davetiye bedeli 467,00-TL, bilirkişi inceleme ücretleri 2.850,00-TL, posta masrafı 244,00 TL olmak üzere toplam 3.567,00-TL yargılama giderinin red ve kabule göre 624,00 TL lik bölümünün davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan bölümün davacı üzerinde bırakılmasına ,
Davalı tarafça yapılan yargılama giderinin red ve kabule göre davalı üzerinde bırakılmasına
Davacı tarafça yatırılan 21.748,74-TL harç giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Dair tebliğden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliğiyle verilen karar davacı şirket yetkilisi ... ile davacı vekili Av. ... ile davalı vekili Av.... ile feri müdahil ... Spor vekili Av ...'nin yüzlerine karşı diğerlerinin yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 12/01/2023
Başkan
Üye
Üye
Katip