T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2017/1154 Esas
KARAR NO : 2024/586
DAVA : Alacak
DAVA TARİHİ : 07/07/2017
KARAR TARİHİ : 25/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesiyle; Davalı ile müvekkili arasinda Balıkesir lli, Ayvalık llçesi,...Mah.,... Sokak,...Parselde yapılacak 36 adet daire ile Küçükköy'de bulunan 2 adet dairenin dış cephe, pvc, pencere, kapı, panjur vb. işlerinin yapımı için 18/06/2016 tarihli sözleşme imzalandığını, sözleşmede belirlenen işlerin yapımı için davalıya 6.300,00 TL bedelli 10 adet toplamda 63.000,00 TL'lik çek teslim edildiğini ve... hesabına 14.000,00 TL para yatırıldığını, işin tamamlanması için davalıya toplamda 77.000,00 TL ödeme yapıldığını, sözleşmenin imzalanmasından bu yana 1 yıla yakın süre geçtiğini, ancak davalının üstlendiği edimlerin büyük kısmını yerine getirmediğini, sözleşme tarihinden bu yana makul süre geçmiş olmasına karşın davalının eksik işleri tamamlamadığını ve ayıplı ifaları gidermediğini, bunun üzerine müvekkilinin Ayvalık ... Noterliğinin 15/05/2017 tarih, "..." Yev. Nolu ihtarnamesi ile davalıya sözleşmeden tek taraflı olarak döndüğünü ve iş karşılığı ödenen 17.000,00 TL'nin iade edilmesi gerektiğini bildirdiğini, buna rağmen davalının işin tamamlanması için herhangi bir girişimde bulunmadığı gibi, işin zamanında ve sözleşmeye uygun bir şekilde teslim edileceğini düşünen müvekkilinin kendisine teslim ettiği çekleri ve banka yolu ile yaptığı ödemeyi de iade etmediğini, müvekkilinin yaptığı incelemeye göre eksik olan işlerin şu şekilde tespit edildiğini, sözleşmede belirlenen toplam 38 adet dairenin sadece 2 tanesinin işleri tamamlandığını, geri kalan dairelerin yapımına henüz hiç başlanmadığını, sözleşmede dairelerin PVC profillerinin yapımında kullanılacak malzemenin ... marka olacağı kararlaştırıldığını ancak kararlaştırılandan daha aşağı kalitede ve daha düşük fiyatlı olan ...markalı ürün kullanıldığını, penler özenli bir biçimde monte edilmediğinden duvar ile pen arasında boşluk kaldığını ve dairelerin bu boşluktan hava almakta olduğunu, pencere camlarında TSE belgesine sahip olmayan, düşük kaliteli bir ürün kullanıldığını, bunların yapımındaki işçilik kusuru nedeniyle, camların arasının hava aldığını, aynı dairedeki kapılara birbirinden farklı modellerde kapı kolları kullanıldığını, sözleşmenin başlamasından bu yana makul süre geçmesine rağmen davalının, sözleşmenin temelini oluşturan edimleri yerine getirmediğini, yerine getirdiği edimlerin ise ayıplı olarak ifa edildiğini, müvekkilinin işi bu şekilde teslim almayı kabul etmesinin mümkün olmayacağını , müvekkilinin ilgili kanun maddesi uyarınca sözleşmeden döndüğünden, karşı tarafa ifa amacıyla teslim edilen ve fotokopileri dilekçe ekinde sunulan 10 adet çek bedeli ile yine görüntüsü ekte sunulan 14.000,00-TL'lik ödemenin iadesi gerektiğini ileri sürerek davanın kabulü ile 77.000,00 TL alacağın 29/05/2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesiyle ; davacının Fetö dosyaları nedeni ile cezaevinde olmasından dolayı işin yapımının durduğunu, davacının Fetö nedeniyle tutuklanması nedeniyle müvekkilinin davacının kardeşi ... ile muhatap olmak zorunda kaldığını, müvekkilinin,... talimatı ile davacının yapmış olduğu ödeme kadar iş yaptığını ve işi bıraktığını, müvekkilinin söz konusu işin yapımı için 60.000,00 TL lik mal aldığını, ancak bu malları kullanamadığını, bu malların depoda mevcut olduğunu, davacının yaklaşık 1 yıl süre cezaevinde kaldığını, cezaevinden çıktıktan sonra işin yapımı ile ilgili müvekkiline ihtar çekmediğini veya bildirimde bulunmadığını, müvekkilinin sözleşmede belirtilen yükümlülük gereğince belirtilen adreste silikon cephe ağaç dekoratif kompazit kaplama, B blokta küpeşte delim işlerini yaptığını, Küçükköy'de ... marka doğrama işi balkon korkuluğu merdiven korkuluğu otomatik dolgulu panjur işlerini yaptığını, TSE belgesine sahip ürünler kullandığını, davacının kendi üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini, davacı tarafın cezaevinde olması nedeniyle müvekkilinin, muhatap bulamadığından, davacı cezaevinden çıktıktan sonra davacıya ihtar çekerek akdedilen 18/06/2016 tarihli sözleşme gereğince, bu tarihe kadar yapmış olduğu işin karşılığı olarak 57.790,00 TL lik faturayı ihtarname ile kendisine gönderdiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
YETKİSİZLİK KARARI: Ayvalık... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin... Karar ve 18.08.2017 tarihli kararı ile iş bu davada verilen yetkisizlik kararına istinaden iş bu dosya mahkememize intikal etmiş olmakla esas kaydı yapılarak yargılamaya devam olunmuştur.
DELİLLER:
1-Ayvalık .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin... D.İş sayılı dosyasının aslı getirtilerek dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.
2-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında talimat yoluyla bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, inşaat mühendis bilirkişi ... tarafından düzenlenen 27.07.2018 tarihli raporda; davaya konu imalatların bedelinin KDV dahil 41.041,70 TL olarak hesaplandığı, taraflar arasındaki sözleşmede işlerin tamamı ile ilgili anlaşılmış olan rakam 283.000,00 TL olarak belirlendiği, yapılmış olan işlerin toplam oranı ise %14,50 olarak belirlendiği bildirilmiştir.
3-Mahkememizin 10/04/2018 tarihli 1 nolu ara kararı uyarınca işin sözleşme koşullarına göre yerine getirilip getirilmediği , eksik ve ayıplı imalat olup olmadığı ile yapılan imalat bedeli ile eksik ve ayıplı iş bedelinin belirlenmesine yönelik olarak keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılması için Ayvalık Asliye Huk.mah ne yeniden talimat yazılmasına karar verilmiş olup; inşaat mühendisi bilirkişi...ş tarafından düzenlenen 02.05.2019 tarihli raporda; dava tarihi olan 07.07.2017 tarihi ile tespite gidilen ilk tarih olan 15.07.2017 tarihi arasında yeni bir değer tespitinin yapılamadığı bildirilmiştir.
4-Mahkememizin 18.02.2022 tarihli duruşmasının ara kararı gereğince talimat yoluyla keşfen bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup; mali müşavir bilirkişi... tarafından düzenlenen 08.10.2020 tarihli rapor ve inşaat mühendisi bilirkişi... ve mimar ...tarafından düzenlenen 01.03.2021 tarihli raporlarda ; davacının defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, defterlerin açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yaptırıldığı, davacının davalıya 23.06.2016 tarihinde... havalesi ile 14.000,00 TL ödeme yaptığı ve 63.000,00 TL tutarlı 10 adet çek verdiği, davalı tarafından davacı adına tanzim edilen 03.07.2017 tarihli 57.790,00 TL tutarlı faturanın davacıya ait 2017 yılı yevmiye defterlerinde kayıtlı olmadığı, fatura içeriğinde bulunan tüm imalatların yapıldığı metraj olarak yakın yaklaşık metrajlar olduğu, fakat PVC doğrama ve panjur işinin söküm öncesi görülmediği ve tespit raporunun denetimden uzak olması nedeniyle konu hakkında bir kanaat oluşmadığı, diğer kalan işlerde nefaset farkı düşülmesi ile birlikte uygun olacağı bildirilmiştir.
5-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında Ayvalık Nöbetçi ATM'ye yeniden talimat yazılmak suretiyle dosya daha önce rapor düzenleyen inşaat bilirkişisi ve mimar bilirkişiye tevdi edilerek her iki taraf vekilinin rapora itirazlarının, tüm dosya kapsamı belgeler ile dosya içerisinde bulunan Değişik İş dosyası içeriği birlikte tek tek değerlendirilmek suretiyle ve daha önce oluşturulan ara kararı gereğince taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davacının ödenen iş bedelinin iadesine ilişkin isteminin yerinde olup olmadığı konusunda sonuç kanaati içerir şekilde Mahkememiz, Yüksek Yargı ve taraf denetimine uygun ve yine hüküm kurmaya elverişli şekilde ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş olup, inşaat mühendisi bilirkişi ... ve mimar bilirkişi ... tarafından düzenlenen 21.12.2021 tarihli raporda; dava konusu imalatların fatura tarihi itibariyle ve dava tarihi itibariyle değerinin KDV dahil 42.017,56 TL olduğu, dava konusu imalatların sözleşme tarihi itibariyle değerinin 36.316,86 TL olduğu, firmaya ödenen 75.000,00 TL'nin bu her iki değerden de yüksek olduğu ve yapılan işlerin bu değeri karşılamadığı bildirilmiştir.
6-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında Vakıfbank'a yazılan yazıya verilen 10.03.2022 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.
7-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davacı tanıkları ... ve ...'nun talimat yoluyla dinlenmesine karar verilmiş olup, davacı tanığı ..., "Ben davacıyı tanırım. Kendisinin yapmış olduğu inşaatlardaki mobilya işlerini yaparım. Davalıyı da davacının inşaatlarındaki penleri yapmış olması nedeniyle tanırım. Yaklaşık 3-4 yıl önce ben bahse konu inşaatlardaki mobilyaları yaparken davalı tarafta inşaatın pimapenleri takmıştı ancak yapmış olduğu işin kalitesi çok düşüktü, davacı tarafından beğenilmedi. Bunun üzerine takılan penler yeniden söktürüldü. Benim bu iş için taraflar arasında hangi miktarda anlaşıldığına dair bir bilgim yoktur. Yine yapılan ödemenin çek ile mi yoksa nakit olarak mı verilip verilmediğini bilmem. Tek şahit olduğum şey davalı tarafından yapılan işin davacılarca beğenilmemesi üzerine yapılan işlerin yeniden sökülmesidir. İşlerin yapıldığı tarihte davacı ceza evindeydi. Bu nedenle ilk başlarda yapılan işleri göremedi." ve davacı tanığı ..., "Davacıyı tanırım. Kendisinin yapmış olduğu inşaatlarda inşaat mühendisi ve şantiye şefi olarak görev yaparım. Davacı ile davalı arasında aktartılan sözleşmeye konu Altınova da bulunan inşaatında şantiye şefiydim. Benim bulunduğum inşaatta davalı tarafça yalnızca B bloktaki işlemler yerine getirildi. Geriye kalan 3 blokta herhangi bir işlem yapılmadı. Ayrıca sözleşmeye konu Küçükköy'de bulunan daireler benim sorumluluğumda olmadığından burada yapılan işlemlerle ilgili bilgi sahibi değilim ancak benden talep edilmesi nedeniyle yapılan işte kullanılan markanın sözleşmedeki marka olup olmadığı hususunda incelemeyi yapmak üzere bir kere inşaata gitmiştim. Gittiğimde taraflar arasında kararlaştırılan markadan başka bir markanın kullanılmadığını tespit ettim. Akabinde yapılan işlemlerin sökülüp sökülmediğinden haberdar değilim. Daha önce de beyan ettiğim gibi benim bulunduğum inşaatta da yalnızca bir bloktaki işlemler yapılmıştı. Bu işlemlerde de sonrasında bir takım sorunlar çıktı ancak yaptığımız tadilatlarla biz bunları giderdik. Benim taraflar arasında yapılan sözlemenin içeriği hakkında yapılacak ödeme tutarı hakkında da herhangi bir bilgim yoktur. Bu nedenle ne dava konusu çekler ne de havale yapılan tutar yönünden herhangi bir bilgim yoktur. İnşaat başladığı tarihte davacı dışarıda olsa da inşaat tamamlanmadan ceza evine girmişti ancak burada olsa da inşaatın durdurulmasına yönelik bir talimatı olmadı. Yalnızca davalı tarafın ödemelerin gerçekleşip gerçekleşmeyeceği yönde bir tereddütü oldu. Zaten davalı taraf b bloktaki işlemlerden de yalnızca dış cephedeki kaplamayı yapmıştı. Diğer işlemleri yapmamıştı. Benim hesap işleri ile ilgili bir bilgim yoktur ancak davalıya yapacağı işlemlerin karşılığı olan ücretler ödenmiştir. Nasıl ödendiğine dair bir bilgim yoktur." şeklinde beyanda bulundukları görülmüştür.
8-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davalı tanıkları ... ve ...'nın dinlenmesine karar verilmiş olup, davalı tanığı ...," Ben davaya konu işin yapıldığı dönemde davalı ...'nın yanında sigortalı olarak çalışıyordum. Ben davalının yanında kompozit, silikon cam cephe, plastik doğrama işleri ile ilgili olarak iş yerinin komple sorumlusu da bendim ve bu şekilde SGK'lı olarak davalının yanında çalışıyordum. ...'nın almış olduğu Altınoluk Sarımsaklı'da almış olduğu 4 bloktan oluşan bir sitenin yapım işi için Sarımsaklı'ya birlikte çalıştığımız ...'la birlikte gittik. Söylediğim iş 2016 yılında içerisinde darbeden hemen önceydi. Biz işe başladık. Biz gittiğimizde inşaat sıva aşamasındaydı. Sıva ve kaba inşaat işlerini başka bir firma yapıyordu. Biz işe başladık. Bizden baya bir memnun kaldılar. Biz işe başladığımızda ... ve isimlerini hatırlayamadığım iki kardeşi de oradaydı. Biz işi yaparken her gün iş yerine gelip işi kontrol ediyorlardı. Bizden de memnun kaldılar. Biz hatırladığım kadarıyla 2 kişi 3 hafta kadar çalıştık. Bu 3 hafta içerisinde hatırladığım kadarıyla ilk blok olan A Bloğun silikon cephe işlerini yaptık. Aynı bloğun silikon cephe etrafına kompozit işlemlerini yaptık. Aynı blokta 2 cephe arasına vut kaplama yaptık. Sonrasında 4 bloğun tamamının korkuluk ayaklarını deldik. Ayrıca hatırladığım kadarıyla bloklardan bitanesinde de numune plastik doğrama yapmıştık. Ayrıca bizim yaptığımız numune plastik doğrama beğenilince davacı bizden 4 adet bloğun tamamı için gri 3 milim ... marka plastik doğrama ile işi yapmamızı talep etti. Davalıda davacı tarafın bu talebi doğrultusunda 4 adet bloğun tamamı için gri 3 milim ... marka plastik doğrama malzeme siparişini verdi. Biz de bu arada siparişleri temin etmek için arkadaşım ... ile birlikte Buca'daki atölyesine geldik. Siparişimiz üzerine malzemelerin tamamı atölyeye geldi. Biz de arkadaşım ... ile birlikte tekrardan Altınoluk'daki inşaat alanına gittik. Malzemeler inşaat alanına henüz gelmeden davacının en küçük kardeşi davacının ceza evine girmiş olması nedeniyle biz önümüzü göremiyoruz, aldığınız para kadar iş yapın gerisini bırakın dedi. Biz de bu talep üzerine işi durdurduk. Zira ... Bey bize işi durdurmamızı istedi. Biz bu işi bize daire karşılığı yapıyorduk. Ancak bu dairenin tapusu bize bu şartlar altında o dönem verilemeyeceğinden ... beyde işi durdurdu. Biz de o şekilde işi bırakıp ayrıldık. Bunun üzerine 4 blok için siparişi verilen 3 milimlik gri ... marka plastik doğramalar inşaat sahasına hiç gelmedi. Bu malzemelerin tamamı daha sonrasında ... tarafından iade edildi. Ayrıca bu işlerin dışında da davacının başka bir yerde ancak aynı bölgede bulunan bir yazlığına plastik doğrama, otomatik panjur ve korkuluklarını yaptık. İş 2017 yılına kadar durdu. 2017 yılında da davacı cezaevinden çıkınca tekrardan ... Beyi arayarak işin devamını istemiş. Ancak ... bey şartlar değiştiği için eski sözleşme ile işe devam edemeyeceğini söyledi. Zira malzeme fiyatları yükselmişti. Karşı taraf ... beyde yeni sözleşmeyi kabul etmedi. Bu nedenle işe tekrardan geri başlanmadı. Yapılan işleri de ben yukarıda anlattım. Ben yapılan işle ilgili davacı tarafça bir ödeme yapılıp yapılmadığı hususunu bilmiyorum. Bu konu benim dışımdadır. Ben son söylemiş olduğum davacı ...'in belirttiğim 4 blok dışındaki aynı bölgede bulunan yazlığına yapmış olduğumuz işlerle ilgili olarak kullandığımız malzeme...nın yurt dışına göndermiş olduğu ... marka ürünlerdir. Dublex tarzdaki yazlığın ... marka doğramalarını taktık....'nın kendi ürünüdür, ... bildiğim kadarıyla en çok iş yapan müteahhitlerinden biriydi. İşi bilmemesinin kesinlikle imkanı yoktur. Bizim ilk taktığımız numuneleri beğenmemiş olsaydı söylerdi. İlk taktığımız numuneleri beğendiği için sipariş verdi. Aksi olsa zaten 2017 yılında işi devam ettirmek için talepte bulunmazlardı" ve davalı tanığı ..., "ben ...'nın yanında ustabaşı olarak çalıyordum. Davalı ...'in Altınoluk'ta almış olduğu 4 blok inşaatın işlerini yapmak üzere arkadaşım olan ... birlikte Altınoluk'a gittik. Biz gittiğimizde inşaatın kabası bitmiş olan 1 tanesinde işe başladık. Dış cephe kompozit kaplamasını yaptık. Bu söylediğim 1 bloğun sadece izolasyonu kaldı. Bu arada iş durduruldu. Diğer bloklardaki kompozit kaplama işi kaldı. 4 blokta yapılan diğer işler benim alanıma girmediği için ayrıntısını bilmiyorum. Benim görgüm bilgim bundan ibarettir. Ayrıca davacının aynı bölgede bulunan dublex bir yazlığına bir kısım işlerin yapıldığından bahsediliyordu. Ancak benim alanım olmadığı için ayrıntısını bilmiyorum. İş davacı tarafın talimatı doğrultusunda durduruldu. Biz işi yaparken davacının bizzat kendisi de iş yerine her gün gelip denetimini yapıyordu. İşi beğenmediği yönünde herhangi bir beyanda bulunmadı. Hatta işi beğendiğini ve görsel olarak güzel olduğunu da söyleyip teşekkür ettiği de oldu. Biz açıkçası işin durdurulmasına şaşırdık. Bildiğim kadarıyla davacı kendisi hapse girdiği için işi durdurmuş. İnşaat sahasına davacının küçük kardeşi gelerek işi durduklarını ara vermemiz gerektiğini bize söyledi dedi." şeklinde beyanda bulundukları görülmüştür.
9-Mahkememizceyapılan yargılama sırasında ...zılan yazıya verilen 03.06.2022 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.
10-En son bilirkişi heyetince düzenlenen kök ve ek raporun birlikte değerlendirilmesi neticesinde; düzenlenen raporun ara kararımız içeriğine uygun olmadığı, kök raporda belirtilen "Ana sözleşmenin bitirilme oranı = 36.792,50 / 283.000,00 TL = %14,85" hesaplamasındaki 36.792,50 TL'lik birimin neye ilişkin olduğunun anlaşılamadığı, yapılan hesaplamanın Yargıtay... Hukuk Dairesi'nin emsal kararlarındaki götürü bedeldeki sözleşmelerle ilgili hesaplama tekniğine uygun olmadığı görülmekle, davaya konu taraflar arasındaki sözleşmenin 283.000,00 TL bedelli götürü usulde yapılmış bir sözleşme olduğu belirtildiğinden dosyamız içerisinde bulunan delil tespitine ilişkin dosya içeriği ve tüm dosya kapsamı belgeler ve davalı tarafça bir sureti dosyaya sunulan ve mahallinde sözleşme kapsamında yapıldığı iddia edilen işlere ilişkin 57.790,00 TL'lik fatura muhteviyatı imalatların davaya konu sözleşme kapsamında yapılıp yapılmadığı tek tek değerlendirilmek suretiyle Yargıtay... Hukuk Dairesi'nin götürü bedelde imzalanmış sözleşmelerle ilgili emsal kararları dikkate alınarak öncelikle yüklenici olan davalı tarafından yapılan işin tüm işe göre fiziki oranının hesaplanması ve bulunacak bu fiziki oranın taraflar arasındaki sözleşmede kararlaştırılan götürü bedele uygulanmak suretiyle davalı yüklenicinin varsa hak ettiği iş bedelinin taraf vekillerinin kök ve ek rapora itirazları da tek tek değerlendirilmek ve ayrıca en son düzenlenen ek rapordan sonra dinlenen taraflara ait tanık beyanları ile daha sonra dosyaya kazandırılan tüm belge ve bilgiler de birlikte değerlendirilmek suretiyle sonuç olarak davacı tarafça davalıya sözleşme kapsamında ödendiği belirtilen tutarın iadesi istemine ilişkin talebinin yerinde olup olmadığı konusunda Mahkememiz, Yüksek Yargı ve taraf denetimine uygun ve hüküm kurmaya elverişli bir şekilde rapor düzenlenmesi için en son rapor düzenleyen bilirkişi heyetinden yeniden ek rapor istenilmesine karar verilmiş olup, düzenlenen 14.04.2023 tarihli ek raporda; Dava konusu taşınmazlarla ilgili olarak dava dosyasına ek olarak sunulan delil tespit dosyasında bilirkişi ... tarafından yerinde görülen ve değerlendirilen Küçükköy mevkiinde bulunan dış cephe doğraması ile ilgili olarak bilirkişinin imalatları yerinde montajı ile birlikte gördüğü ve imalatta Ciddi İşçilik Hatalarının olduğu belirtilerek hesaplamaya dahil edilmediği, bilirkişi tarafından belirtilen bu hususlarla birlikte taraflarınca ilgili imalat yerinde de görülemediği için hesaplamaya dahil edilmediği, buna göre taraflarınca imalatların durumu dikkate alınarak yapılan maliyet üzerinden nefaset farkı düşülerek yapılan hesaplamada dava konusu sözleşmenin bitirilme yüzdesinin %14,85 seviyesinde olduğu ve karşılık gelen bedelin 42.017,56 TL olduğu, yine sözleşme üzerinden işlerin sözleşmedeki ağırlıklarına göre sıraladığımızda bu kalemlerin gerçekleşme düzeyleri nefaset düşülerek hesaplanmasında %15 seviyesinde sözleşmenin fiziki olarak tamamlandığı buna karşılık sözleşme bedeli üzerinden oranlandığında hakedişin 42.450,00 TL olduğu, dava konusu küçükköyde yapılmış imalatların eksiksiz kusursuz yapılmış olsalardı bu imalatların eksiksiz olmaları halinde sözleşmenin tamamlanma seviyesinin %23 seviyesinde ancak olabileceği ve bu oranın sözleşme bedeliyle oranlanması sonucunda 65.090,00 TL olabileceği, (sökülmüş imalatın eksiksiz olması ihtimalinin değerlendirilmesi durumu) A ve B maddelerinde hesaplamada yapılan seviye tespitlerinin her iki yöntemde de birbirine eş değer olduğu bu durumdan yüklenici lehine olan %15 seviye ve 42.450,00 TL nin alınması gerektiği, C maddesinde ise bir ihtimalin en lehte şekilde değerlendildiği bir farazi durumun ele alındığı ve bu durumdaki gerçekleşme seviyesinde dahi alınan ödemenin hakkediş bedellerinin üzerinde kaldığı bildirilmiştir.
11-Balıkesir ATM'ye yeniden talimat yazılarak dosya daha önce rapor düzenleyen mimar ve inşaat mühendisine yeniden tevdi edilmek suretiyle; işbu bilirkişi heyeti tarafından dosyaya en son sunulan 14.04.2023 tarihli raporun sonuç ve kanaat kısmında ''Dava konusu taşınmazlarla ilgili olarak dava dosyasına ek olarak sunulan dava tespit dosyasında bilirkişi... tarafından yerinde görülen ve değerlendirilen Küçükköy mevkiinde bulunan dış cephe doğramasıyla ilgili olarak bilirkişinin imalatı yerinde montajı ile birlikte gördüğü ve imalatta ciddi işçilik hatalarının olduğu belirtilerek hesaplamaya dahil edilmediği, bilirkişi tarafından belirtilen bu hususlarla birlikte taraflarınca ilgili imalat yerinde görülmediği için hesaplamaya dahil edilmediği'' bildirilmiş olmakla, her iki bilirkişinin de işbu dava dosyasına mimar ve inşaat bilirkişisi olarak uzmanlıkları gereği atandığı ve bilirkişi heyeti tarafından 02.10.2021 tarihli talimatla yapılan keşifte ... Pvc Sistemleri fabrikasında demonte vaziyette iken işbu pvclerin incelendiği ve görüldüğü anlaşılmakla;
Bu kapsamda dosyada mevcut delil tespitine ilişkin Ayvalık ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı dosyası içeriği ile tüm dosya kapsamı belgeler incelenmek ve uzmanlıkları gereği bilirkişi heyeti tarafından değerlendirilmek suretiyle; davacı tarafça işbu pvclerin taraflar arasındaki sözleşme kapsamında ... marka olarak yapılması konusunda anlaşma sağlanmış olmasına rağmen ...markalı pvc malzemenin kullanıldığı iddia edilmiş olup bunun karşılığında da davalı tarafça dosyaya sunulan 29.04.2021 tarihli dilekçeyle ''Mahalline uygulanan ürünlerin ... marka üründen daha kaliteli olan ...markası adı altında aynı fabrikada üretilen ürünler olduğu ve ... markasının ...Plastik firmasına ait ürün olduğu belirtilerek'' dosyaya ... markasına ait marka yenileme belgesinin bir sureti sunulmuş olup davalı tarafın bu yöndeki savunması da daha önceki raporlarda değerlendirilmediğinden bu yöndeki savunması da değerlendirilmek ve ayrıca taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davalı tarafça mahallinde imalatları yapıldığı belirtilen Küçükköyde bulunan 2 adet 2+1 dairenin pvc doğrama imalatlarının uygulanması nedeniyle ayıp olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın açık ya da gizli ayıp niteliğinde bulunup bulunulmadığı,
Ve yine ayrıca davaya konu 2 adet 2+1 daireye ait pvclerin daha önce mahallinde yapılan 02.10.2021 tarihli keşifte ... Pvc Sistemleri fabrikasında bilirkişi heyeti tarafından görüldüğü ve 03.01.2021 tarihli raporda demonte vaziyetteki ''işbu pvclerin yeniden değerlendirilmesinin mümkün olmadığı'' bildirildiğinden dava tarihi ve işin yapıldığı tarih ve sözleşme tarihi itibarıyla mevcutsa ayrı ayrı hurda değerlerinin tespitinin yapılması ve yine en son düzenlenen 14.04.2023 tarihli rapora karşı davacı ve davalı vekili tarafından sunulan itirazlarda değerlendirmek kaydıyla ivedi olarak ek rapor düzenlenmesinin istenilmesine karar verilmiş olup; düzenlenen 28.02.2024 tarihli raporda; Yerinde uygulanan ürünlerin ... marka üzerinde daha kaliteli olduğunun değerlendirilmediği, ... markası ...markası çatısı altında üretimi yapılan bir marka olup aynı lokasyonda üretimi gerçekleştiği, dosya içerisinde bulunan evrak incelendiğinde Sheffer markasının ekonomik ürün mü yoksa üst segment ürün olup olmadığı yönünde bilgi bulunmadığı, iki marka arasında kullanılan PVC hamuru farkı profil farkı olup olmadığı belirtilmediği, konuyla ilgili firma merkezinden bilgi istenildiği ancak alınamadığı, malzemenin kaliteli veya kalitesiz olması değerlendirmeyi değiştirmeyeceği, şöyle ki ilgili imalatın değerlendirmeye alınmaması malzemenin temelde farklı marka olmasından kaynaklanmadığı, Ayvalık ... Asliye Hukuk Mahkemesi ... D.İş dosyasında ilgili imalatı yerinde gören Uzman bilirkişinin raporunun 2. Sayfasında “PVC DOĞRAMA İMALATINDA CİDDİ İŞÇİLİK HATALARINDAN DOLAYI" değerleme yapılmadığını belirttiği, yine Ayvalık... Asliye Hukuk Mahkemesi... Talimat dosyasında bilirkişi raporunun 2. Sayfasında “daha önceden de belirtilmiş olan kullanılamayacak durumda bulunan gri renkte montajı yapılmış olan PVC doğrama imalatlarının tamamının sökülmüş olduğu”nun belirtildiği, ilgili imalatın değerlendirilmemesi imalatı yerinde tespitini montajlı haliyle gören tespiti yapan yeminli uzman bilirkişi tarafından yapılan kesin net ifadelerle belirtmiş olduğu ciddi işçilik hatalarının olmasından kaynaklandığı, mahallinde imalatları yapıldığı belirtilen Küçükköyde bulunan 2 adet 241 dairenin PVC doğrama imalatlarının uygulanması nedeniyle ayıp olup olmadığı ayıplı ise açık yada gizli ayıp niteliğinde bulunup bulunmadığı ilgili imalat sökülmüş ve deforme olmuş vaziyette bir fabrika bahçesinde görüldüğü, terzinin diktiği elbisenin bile giyilmeden uygun olup olmadığını belirlenemezken yerinden (ciddi ayıpları olduğu Uzman bilirkişilerce belirlenen) sökülmüş deforme olan imalatla ilgili gizli veya açık ayıpların olup olmadığı yönünde bir ifade gerekirse görülen imalatların deforme olmuş durumda rengi kısmen solmuş darbe almış şekilde değerlendirilecekse açık ve gizli olarak ayıplı olduğunun değerlendirilebileceği fakat bu değerlendirmeyi sağlıklı yapabilecek bilirkişi imalatı yerinde gören ve belgeleyen bilirkişi (İnş. Müh....) olacağı, bu bilirkişi iki raporlarında da ciddi işçilik hataları olduğunu tekrar ettiği, bu nedenle ilgili imalat yerinde görülmediği yerine uygunluğu tespit edilemeyecek durumda olması durumu dikkate alınarak bilirkişinin de raporunda belirttiği özensiz durumlar dikkate alınarak ilgili imalat ayıplı olarak değerlendirildiği, PVC lerin 02/10/2021 tarihli keşifte... Pvc Sitemleri fabrikasında bilirkişi heyetince görüldüğü ve 03/01/2021 tarihli raporda demonte vaziyetteki “iş bu PVC'lerin yeniden değerlendirilmesinin mümkün olmadığı” bildirildiğinden dava tarihi,işin yapıldığı tarih, sözleşme tarihi itibariyle hurda değerinin tespitinin yapılması ilgili imalatların hurda değerlerinin; sözleşme tarihinde; (18/06/2016) 6.200,00 TL, imalat tarihinde ; (03/07/2017) 6.800,00 TL, dava tarihinde; (09/10/2017) 7.000,00 TL olacağı bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ / KABUL :
Davanın; eser sözleşmesinden kaynaklı alacak davası olduğu,
Taraflar arasındaki uyuşmazlığın işin tamamlanmamasının kimin kusurundan kaynaklandığına yönelik olduğu,
Taraflar arasında imzalanan 18.06.2016 tarihli sözleşme gereğince, davalının, 283.000,00 TL karşılığında, davacıya ait Balıkesir lli, ...llçesi, ... Mah.,... Sokak, ... Parselde yapılacak 36 adet daire ile Küçükköy'de bulunan 2 adet dairenin dış cephe, pvc, pencere, kapı, panjur vb. işlerinin yapımı işini üstlendiği, davacının iş bedeli olan 200.000,00 TL ye karşılık Küçükköy'de bulunan 2+1 2 adet ve Altınova'da bulunan B. blok 1. inci kat 1 nolu daireyi vermesine ve geri kalan 83.000,00 TL nin 15.000,00 TL sini işe başladıktan sonra, geri kalanı 10 eşit taksitte ödemesine karar verildiği, sözleşmenin varlığı konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı,
Davacının, ... Ayvalık Şubesi'ne ait her biri 6.300,00 TL bedelli 10 adet çeki keşide ederek davalıya verdiği ve davacının 23.06.2016 tarihinde... EFT yoluyla 14.000,00 TL parayı davalıya gönderdiği, taraflar arasında bu konuda uyuşmazlık bulunmadığı,
Davacının, Ayvalık... Noterliğinin 15/05/2017 tarih, ..." Yev. Nolu ihtarnamesi ile, davalının 18.06.2016 tarihli sözleşmenin imzalanmasından sonra 1 yıla yakın süre geçmesine rağmen sözleşmede üstlenilen işlerin büyük bölümünü yerine getirmediğini, 38 daireden sadece 2 tanesinin işlerinin tamamlandığını, geri kalan dairelerin işlerinin yapımına dahi başlamadığını, dairelerin PVC profillerinin yapımında ... marka olacağının kararlaştırılmasına rağmen daha aşağı kalitede ve daha düşük fiyatta ...marka PVC malzemesinin kullandığını, penlerin özenli monte edilmemesi nedeniyle duvar ile arasında boşluklar kaldığını, pencere camlarında TSE belgesi olmayan düşük kaliteli ürünler kullandığını, işçilik kusuru nedeniyle camların arasının hava aldığını ve aynı dairede kapılara, birbirlerinden farklı modellerde kapı kollarının kullanıldığını belirterek, sözleşmeden tek taraflı döndüğünü ve sözleşme gereği peşin olarak ödenen 75.000,00 TL nin 7 gün içerisinde ödenmesini ihtar ettiği ve ihtarnamenin 22.05.2017 tarihinde davalıya tebliğ edildiği,
Ayvalık .... Asliye Hiukuk Mahkemesi'nin... D.İş sayılı dosyası, taraflar arasındaki sözleşme, talimat mahkemesince yapılan keşif, bilirkişi raporlarından, 16.08.2017 tarihinde yapılan delil tespiti sonrasında alınan bilirkişi raporunda özetle, Küçükköy'de bulunan 2 adet dairenin PVC doğrama imalatlarında ... marka yerine... marka kullanıldığı, PVC doğrama imalatında ciddi anlamda işçilik hatalarının tespit edildiği, Altınova'da bulunan apartmanların sadece birinin silikon cephe ve kompozit imalatının yapıldığının tespit edildiği, talimat mahkemesince 02.10.2020 tarihinde yapılan keşif sonrasında alınan bilirkişi raporlarından, davalı tarafından davacı adına tanzim edilen 03.07.2017 tarihli 57.790,00 TL tutarlı faturanın davacıya ait 2017 yılı yevmiye defterlerinde kayıtlı olmadığı, sözleşme kapsamında, Küçükköy adresinde alaminyum işlerinin yapılmış olduğu, PVC imalatlarının sökülmüş halde bir fabrika depo alanında bekletildiği ve yeniden değerlendirilmesinin mümkün olmadığının belirlendiği ve ayrıca 03.07.2017 tarihli 57.790,00 TL tutarlı fatura içeriğinde bulunan tüm imalatların metraj olarak yakın yaklaşık metrajlar olduğunun belirlendiği, alınan ek raporlardan, sözleşmede belirtilen iş bedelinin 283.000,00 TL olduğu, yapılan iş bedelinin maliyet üzerinden nesafet farkı gözetilerek ve sözleşme bedeli oranlanarak hakedişin 42.450,00 TL olduğu ve sökülen PVC nin hurda değerinin dava tarihinde; (09/10/2017) 7.000,00 TL olacağının belirlendiği,
Tüm dosya kapsamına göre,taraflar arasında imzalanan 18.06.2016 tarihli sözleşme gereğince, davalının, 283.000,00 TL karşılığında, davacıya ait Balıkesir lli, ... llçesi,...Mah.,..., ... Parselde yapılacak 36 adet daire ile Küçükköy'de bulunan 2 adet dairenin dış cephe, pvc, pencere, kapı, panjur vb. işlerinin yapımı işini üstlendiği, davacının iş bedeli olan 200.000,00 TL ye karşılık Küçükköy'de bulunan 2+1 2 adet ve Altınova'da bulunan B. blok 1. inci kat 1 nolu daireyi vermesine ve geri kalan 83.000,00 TL nin 15.000,00 TL sini işe başladıktan sonra, geri kalanı 10 eşit taksitte ödemesine karar verildiği, davacı tarafındandavalıya 77.000,00 TL ödeme yapıldığı, davalının sözleşme gereğince işe başlamasından sonra davacının geçirdiği soruşturma nedeniyle tutuklandığı, uzun süre tutuklu kaldığı, davalının bu nedenle başladığı işi tamamlamadığı, davacının cezaevinden çıktıktan sonra sözleşmenin tamamlanması konusunda taraflar arasında uyuşmazlık doğduğu, yapılan delil tespiti, keşif ve bilirkişi raporları ile davalı tarafından sözleşme gereğince yapılan imalatların ayrı ayrı belirlendiği, Küçükköy mevkiinde bulunan dış cephe dış cephe doğramasında ciddi imalat hatalarının bulunması nedeniyle hesaplamaya dahil edilmediği, buna göre yapılan hesaplamalara göre hakedişin 42.450,00 TL olduğu ve davacı tarafından sökülen ve davacıda bulunan PVC nin hurda değerinin dava tarihinde; (09/10/2017) 7.000,00 TL olduğu, davacının davalıya yaptığı ödeme ve ihtarnamenin tebliğ tarihi dikkate alınarak davacı tarafından davalıya fazla ödenmiş bulunan 24.450,00 TL nin temerrüt tarihi olan 30.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM /Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
Davanın KISMEN KABULÜNE, KISMEN REDDİNE, 24.450,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 30.05.2017 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 1.670,17 TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta yatırılan 1.314,97 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 355,20 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsiliyle hazineye irat kaydına,
Davacı tarafından başlangıçta yatırılan toplam 1.402,67 TL harcın davalıdan tahsiliyle davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan tebligat, posta gideri, tanık gideri, keşif giderleri 3.717,95 TL, keşif harcı toplam 952,70 TL ve bilirkişi ücreti toplam 3.800,00 TL yargılama gideri olmak üzere toplam 8.470,65 TL yargılama giderinin davanın kabul edilen kısmına tekabül eden 2.710,60 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan bulunması halinde karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 25/06/2024
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza