T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/564 Esas
KARAR NO: 2021/874
DAVA: Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/12/2019
KARAR TARİHİ: 20/10/2021
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı, dava dışı işçi .....’e 21.03.2007-18.09.2018 döneminde yüklenici Firmalar nezdinde çalışıp kıdem tazminatı ödenmesini gerektirecek şekilde işten ayrılması sebebiyle doğan işçilik alacakları nedeniyle 20.388,46 TL ödendiğini,.... A.Ş.’nin sorumlu olduğu miktarın (39.314,14 TL) tahsil edilmesi nedeniyle bu işverene ilişkin kısım dahil edilmeksizin bakiye 20.388,46 TL’nin davalılardan tahsili için arabuluculuk kanunu kapsamında görüşme isteğinin davalılara tebliğ edildiği, anlaşma sağlanamadığını, hizmet alım sözleşmesi ve eki genel şartnamenin 38.maddesi gereği söz konusu meblağın davalılardan rücuen tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalılara dava dilekçesi tebliğ olmuş davalılar davaya cevap vermemiş duruşmalara da katılmamışlardır.
DAVA:
Dava ticari hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan rücuen tazminat isteğine ilişkindir.
DELİLLER:
-Davacı idare tarafından sunulan belgeler, sözleşmeye ilişkin CD,
-İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğünün 14/01/2020 tarihli yazısı,
-İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünün 27/10/2020 tarihli yazısı,
-İzmir Büyükşehir Belediyesi Eshot Genel Müdürlüğünün 08/02/2021 tarihli yazısı ve eki
-Bilirkişi ...'ın 08/07/2021 havale tarihli raporu,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davacı, dava dışı işçi ...’ün iş sözleşmesinin sona ermesi üzerine işçilik alacaklarının idare tarafından ödendiğini, davalılar ile idare arasında imzalanan hizmet alım sözleşmesi hükümleri gereği dava dışı işçiye yapılan ödemeden davalı şirketlerin dönemleri itibariyle sorumlu olduklarını belirterek yapılan ödemenin rücuen tahsili taleple eldeki davayı ikame etmiştir.
Dava dilekçesinin konu kısmında dava dışı işçinin ... olarak belirtildiği ve bu işçiye yapılan 20.388,46 TL lik kıdem tazminatının rücuen tahsilinin talep edildiği ve bu miktar üzerinden harcın yatırıldığı ancak dava dilekçesinin talep sonuç kısmında dava dışı işçinin isminin ... ve yapılan ödeme miktarının 25.199,14 TL olarak beyan edildiğinin mahkememizce tespit edilmesi üzerine davacıya 6100 sayılı HMK nun 31. ve 194 maddeleri uyarınca talep sonucunu açıklamak ve somutlaştırmak üzere kesin süre verildiği, davacı vekilinin dava dilekçesinin talep sonucu kısmında maddi hata bulunduğu, dava konusunun dava dışı işçi ...'e yapılan 20.388,46 TL lik kıdem tazminatı ödemesi olduğunu beyan ettiği anlaşılmakla dava konusu uyuşmazlık bu kapsamda aşağıdaki şekilde incelenmiş ve değerlendirilmiştir.
Taraf beyanları ve tüm dosya kapsamı ile sunulan hizmet alım sözleşmesi değerlendirildiğinde, davacı idare ile davalılar arasında personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım sözleşmesi yapıldığı, dava dışı üçüncü kişi olan ...'ün 21/03/2007-18/09/2018 tarihleri arasında bu sözleşmeler uyarınca davalı alt işverenlerin işçisi olarak değişik sürelerle çalıştırıldığı anlaşılmaktadır.
Taraflar arasında yapılan sözleşme ve şartnamelerde yüklenici olan alt işverenler tarafından çalıştırılacak olan işçinin işten ayrılmaları halinde ödenecek olan kıdem tazminatı ve yıllık izin ücretleri gibi işçilik alacaklarının üst işveren mi yoksa alt işveren mi tarafından ödeneceği konusunda açık bir düzenleme bulunmadığı görülmektedir. Konuyu düzenleyen 4857 sayılı İş Kanununun 2/7. maddesinde bu konulardaki sorumluluk hususunda idarenin alt işveren ile birlikte sorumlu olduğu hükmü düzenlenmiştir. Ancak bu düzenleme dava dışı işçinin ücret ve diğer hakları yönünden bu haklarının korunmasına yönelik bir düzenleme olup alt işveren ile üst işveren arasındaki rücuen taleplere yönelik bir düzenleme olmadığı açıktır. Taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesinde davalıların hizmet veren sıfatında olup sözleşme gereğince davacıya temizlik hizmetini ifa etmekle yükümlüdürler. Aynı zamanda dava dışı işçi gibi diğer işçilerin hizmet veren sıfatındaki davalı şirketler tarafından çalıştırılarak bu hizmetin verildiği açıktır. Dava konusu bedeller yönünden sözleşmede ayrıntılı bir düzenleme bulunmamaktadır. Aksine bir düzenleme bulunmadığına göre, davalı şirketler tarafından çalıştırılan dava dışı üçüncü kişi konumundaki işçinin tüm işçilik ücretinden doğan alacaklardan davalıların kendi dönemleri ile sınırlı olmak üzere sorumlu olduklarının kabulü gerekmektedir. Zira yapılan sözleşme uyarınca davacı tarafça davalı şirketlere ödenmesi gereken ihale bedeli belirlenmiş olup, davalılar tarafından çalıştırılan işçi yönünden ayrıca hizmet alan ve hizmet sözleşmesi bedelini ödeyen davacı idarenin aksine bir sözleşme olmadığına göre sorumlu tutulması mümkün bulunmamaktadır. Bu bakımdan davacı tarafça ödenmek durumunda kalınan ve ihtilaf konusu bulunmayan rücu bedelleri üzerinden herhangi bir indirim yapılmadan taraflar arasındaki sözleşme hükümleri uyarınca davalıların çalıştırdığı işçinin alacaklarından sorumlu olduğu, ancak bu sorumluluğunun işçinin davalı şirketler nezdindeki çalışma süresi ile sınırlı olduğu, müşterek ve müteselsil borçlu olanlar arasındaki iç ilişkide herkesin kendi dönemi ile sınırlı sorumlu olduğu, iç ilişkide teselsül hükümlerinin uygulanamayacağı, ayrıca bilirkişi tarafından adi ortaklık kurulan dönemler yönünden bir ayrıştırmaya gidilmemiş ise de adi ortaklık dönemleri itibariyle adi ortaklığı oluşturan şirketlerin ilgili dönem yönünden işçiye yapılan ödemeden eşit-yarı oranda sorumlu olduğu gözetilerek;
- .... Ltd. Şti nezdinde dava dışı işçinin 21/03/2007-30/06/2007 tarihleri arasında 101 gün süre ile çalışmasına karşılık olarak davalı ... Ltd. Şti'nin 1.496,54 TL,
-.... Şti nezdinde dava dışı işçinin 01/07/2007-30/04/2008 tarihleri arasında 305 gün ve ...-...adi ortaklığı nezdinde ise 01/07/2009- 31/12/2010 tarihleri arasında 549 gün süre ile çalışmasına karşılık olarak davalı .... Şti'nin tek başına ihale üstlendiği dönem yönünden tam diğer davalı ...Ltd Şti adi ortaklık kurduğu ve ihale üstlendiği dönem yönünden ise yarı oranında sorumlu olduğu buna göre ... Şti'nin 8.586,56 TL,
-...Ltd. Şti nezdinde dava dışı işçinin 05/05/2009-30/06/2009 tarihleri arasında 56 gün, ... -...adi ortaklığı nezdinde ise 01/05/2008- 30/04/2009 tarihleri arasında 365 gün ve Kosifler -...adi ortaklığı nezdinde ise 01/07/2009- 31/12/2010 tarihleri arasında 549 gün süre ile çalışmasına karşılık olarak davalı ...Ltd. Şti'nin tek başına ihale üstlendiği dönem yönünden tam diğer davalılar... Ltd Şti ve ... Şti ile adi ortaklık kurduğu ve ihale üstlendiği iki dönem yönünden ise yarı oranında sorumlu olduğu buna göre ... Ltd Şti'nin 7.601,22 TL,
-.....Ltd. Şti ve ...Ltd Şti adi ortaklığı nezdinde dava dışı işçinin 01/05/2008-30/04/2009 tarihleri arasında 365 gün süre ile çalışmasına karşılık olarak davalı... Ltd. Şti'nin diğer davalı ...Ltd Şti adi ortaklık kurduğu ve ihale üstlendiği dönem yönünden yarı oranında sorumlu olduğu buna göre... Ltd Şti'nin 2.704,14 TL den sorumlu olduğu, buna göre mahkememizce alınan bilirkişi raporunun yapılan açıklamalar kapsamında dosya kapsamına uygun, gerekçeli ve denetime elverişli olduğu, davacı tarafından her ne kadar yapılan ödeme tarihi itibariyle faiz talep edilmiş ise de, davalıların dava ile temerrüde düştüğü bu nedenle faiz talebinin dava tarihi itibariyle hüküm altına alınması gerektiği, taraflar arasındaki işin ticari nitelikle olması nedeniyle davacının avans faizi talep edebileceği anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
- 20.388,46 TL'nin 1.496,54 TL'sinin dava tarihi olan 05/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Temizlik Ltd Şti'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
- 20.388,46 TL'nin 8.586,56 TL'sinin dava tarihi olan 05/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... İnşaat Otomasyon Hizmetleri Taahhüt Sanayi Ve Ticaret Ltd Şti'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
- 20.388,46 TL'nin 7.601,22 TL'sinin dava tarihi olan 05/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ...Bilişim Temizlik İnşaat Yemek Nakliyat Sanayi Ticaret Limited Şirketi'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
- 20.388,46 TL'nin 2.704,14 TL'sinin dava tarihi olan 05/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı... Temizlik Hizmetleri Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'den tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
2-Alınması gerekli 1.392,73 TL karar ve ilam harcından, davacı tarafça yatırılan 348,19 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.044,54 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-Davacı taraf kendisini dava ve duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 2021 yılı AAÜT hükümleri gereğince hesap ve takdir olunan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
4-Davacı tarafça yapılan 348,19 TL peşin harç ve 44,40 TL başvurma harcı, 705,60 TL müzekkere-tebligat gideri ve 500,00 TL bilirkişi ücretinden oluşan toplam 1.598,19 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
5-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
6-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun 2019/5288 sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11-13. maddesi uyarınca davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/10/2021
Katip ....
E-İMZA
Hakim ....
E-İMZA