T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/122 Esas
KARAR NO: 2021/535
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı )
DAVA TARİHİ: 19/02/2020
KARAR TARİHİ: 09/06/2021
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı ) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin maliki olduğu ... plaka sayılı aracına 29/04/2018 tarihinde ... idaresindeki ... plakalı aracın ... sokaktan çıkması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza neticesinde davacının arasında oluşan hasarın bir kısmının davalı sigorta tarafından ödendiğini, davacı aracında oluşan değer kaybının davalı sigorta şirketi tarafından ödenmediğini belirterek şimdilik 1.000 TL değer kaybının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; açılan davanın hukuksal dayanaktan yoksun olup reddi gerektiğini, kazaya karışan aracın yılı, km, modeli, markası, daha önce kazaya karışıp karışmadığı ve kaza sonucu araçta yapılan işlemlerin ne olduğunun belirlenebilir olması nedeniyle eldeki davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının hukuki menfaati bulunmadığını, davacı tarafın kusurlu olduğunu, müvekkillerine izafe edilebilecek bir kusurun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın şirketleri nezdinde 03/04/2017-2018 yılları arasında zmms poliçesi ile sigortalı bulunduğunu, kaza tarihi itibariyle teminat limitinin maddi ödemeler de göz önünde bulundurularak belirlenmesi gerektiğini, müvekkilinin sorumluğunun sigortalısının sorumluluğu ve poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, davacı tarafa 28/01/2019 tarihinde 1.000,97 TL değer kaybı tazminatı ödemesi yapıldığını kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacının hasarının belirlenmesi için ATK dan rapor alınması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DAVA:
Dava, 6098 sayılı TBK'nın 71 ve 2918 sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri uyarınca motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi tazminatın (değer kaybı) karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortacısı, haksız fiil faili sürücü ve araç işleteni olan davalılar tarafından tazmini isteğine ilişkindir.
DELİLLER:
-Kaza tutanağı, ekspertiz raporu, hasar bilgisi, poliçe,
-Ödeme dekontu,
-... Sigorta A.Ş nin 23/11/2020 tarihli yazısı,
-İzmir Emniyet Müdürlüğünün 18/03/2021 tarihli yazısı,
-Bilirkişiler ... ve ...'in 14/04/2021 tarihli bilirkişi raporu,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir.
Aracın onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Çünkü tamamen onarılmış olsa bile bu araba tahribatın izlerini taşımaktadır. Onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir.
Öncelikle, değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında gözönüne alınmalıdır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin kökleşmiş ilke ve uygulamalarına göre trafik kazalarına dayalı araç değer kaybı tazminatı, hasarlı aracın, hasara uğramadan önceki ikinci el piyasa değeri ile hasarlı haldeki ikinci el piyasa değerinin saptanması ve karşılaştırılması suretiyle belirlenir. Aradaki fark meydana gelen değer kaybıdır. Ancak aracın tamiri ekonomik değilse yani araç pert total ise değer kaybı talep edilemez(Bu yöndeki kararlar için bkz. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 28/12/2017 tarih ve 2015/6486 Esas, 2017/12264 Karar; Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 11/10/2018 tarih ve 2015/16180 Esas, 2018/8981 Karar sayılı ilamları.).
6100 Sayılı HMK'nın 266 ve devamı maddelerine göre çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren konularda ihtisas sahibi kimselerin dinlenmesi ve rapor alınması gerekir.
Kaza sonucu hasara uğrayan aracın değer kaybı tespitinin konusunda uzman bilirkişi tarafından belirlenmesi gerekir(Bu yöndeki kararlar için bkz. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2015/11175 Esas, 2016/1082 Karar sayılı İlamı ve benzer kararları).
Yukarıda yapılan açıklamalar ve dosya kapsamında toplanan tüm deliller bir arada değerlendirildiğinde; 29/01/2018 tarihinde davacıya ait ... plakalı araç ile davalı sürücünün sevk ve idaresindeki ve diğer davalıya ait ... plakalı araçların karıştığı çift taraflı maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, taraflarca trafik kazasına ilişkin olarak kaza tespit tutanağı düzenlendiği, davacının iş bu dava ile ... plakalı araçta kaza nedeniyle meydana gelen değer kaybına ilişkin talepte bulunduğu, mahkememizce alınan kusur ve hesap bilirkişi heyeti raporuna göre davalı sigorta şirketi nezdinde 03/04/2017-03/04/2018 tarihleri arasında zmss poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı aracın kazanın meydana gelmesinde %75 kusurlu, davacı şirkete ait ... plakalı aracın kazanın meydana gelmesinde %25 kusurlu olduğu, ... plakalı aracın değer kaybının serbest piyasa rayiçlerine göre 5.000,00 TL olduğu, meydana gelen kazada davalı sigorta şirketinde sigortalı ... plakalı araç sürücüsünün %75 kusuruna isabet eden değer kaybı zararının 3.750,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketinin davacıya dava öncesinde 1.009,97 TL değer kaybı ödemesi yaptığı, bakiye değer kaybı alacağının 2.749,03 TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği, Anayasa Mahkemesinin 17/07/2020 tarih ve 2019/40 esas, 2020/40 karar sayılı ilamı uyarınca tazminat hesaplamasında genel hükümlerin uygulanması gerektiği, bu kapsamda davacının değer kaybına ilişkin talebinin genel hükümlere ve serbest piyasa rayiçlerine göre değerlendirilmesi gerektiği, bu ilke ve açıklamalar uyarınca aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi, kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile dava konusu kaza nedeniyle oluşan hasarının miktarı ve onarım giderleri gibi unsurları dikkate alan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu, davalı sigorta şirketinin zmms sigortacısı, davalı ...'ın işleten, davalı ...'ın ise araç sürücüsü ve haksız fiil faili olarak davacının değer kaybına ilişkin zararından müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, davacının dava dilekçesinde faiz talebinde bulunmadığı, 29/04/2021 tarihli değer arttırım dilekçesinde faiz talebinde bulunduğu bu sebeple bu tarih itibariyle faiz talebinin hüküm altına alınması gerektiği, ayrıca dava konusu aracın niteliğine göre somut uyuşmazlıkta uygulanması gereken faizin yasal faiz olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, 2.749,03 TL'nin 29/04/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya VERİLMESİNE,
2-Alınması gerekli 187,78 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 54,40 TL peşin harç, 47,00 TL ıslah harcı toplamı olan 101,40 TL harcın mahsubu ile bakiye 86,38 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDEDİLMESİNE,
3-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı, 54,40 TL peşin harç, 47,00 TL ıslah harcı, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, 117,10 TL müzekkere-tebligat gideri toplamı 1.272,90 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
4-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun 2019/8795 sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. maddesi uyarınca davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
5-Davacı dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan 2021 Yılı AAÜT'nin 13/1-2. fıkrası uyarınca 2.749,03 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
6-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın davacıya İADESİNE,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 341 vd. Maddeleri uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.09/06/2021
Katip ...
E-İMZA
Hakim ...
E-İMZA