T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/573 Esas
KARAR NO: 2021/871
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı )
DAVA TARİHİ: 20/10/2020
KARAR TARİHİ: 20/10/2021
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı ) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 16.11.2019 tarihinde ... Sigorta A.Ş. tarafından ... nolu poliçe ile sigortalanan aracın, müvekkilinin ...plakalı aracına park halinde çarparak maddi hasara neden olduğunu, kaza sonrasında davalı ... şirketine başvurulduğunu, kaza ile ilgili olarak davalı şirket nezdinde 2019480395 nolu hasar dosyasının açıldığını, dosya kapsamında davalı şirket tarafından eksper incelemesi yaptırıldığını, araç zararının tespit edildiğini fakat ödeme yapılarak gerçek zararın karşılanmadığını, kaza ve sonrasında yapılan onarım işlemleri nedeni ile ve tramerde görünecek hasar kaydı nedeni ile müvekkilinin aracının ikinci el değerinde ciddi bir düşüş olacağını, davalı ... şirketinin araçtaki değer kaybından da sorumlu olduğunu, değer kaybının uzman bilirkişi tarafından belirlenmesi gerektiğini, davadan önce arabuluculuk sürecinde taraflar arsasında anlaşma sağlanamadığını sonuç olarak dava tarihine kadar müvekkilinin aracında meydana gelen hasarın ve değer kaybının tanzim edilmediğini ifade ederek fazlaya ilişkin hak ve alacakları saklı kalmak kaydı ile dava tarihi itibarı ile 50,00 TL hasar ve 50,00 TL değer kaybına ilişkin tazminatın davalının temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirket tarafından alınan araştırma raporunun sonucuna göre davanın reddedilmesi gerektiğini, dosyanın kusur oranının tespiti maçı ile Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesine gönderilmesinin gerektiğini, hasar ve değer tespitinin ZMMS sigortası genel şartlarına göre hesaplanması gerektiğini, davada kendi aleyhlerine karar çıkması durumunda ıslah edilmemiş tutar için temerrüt tarihinin dava tarihi, ıslah edilmiş tutara ilişkin tazminat ve faiz sorumluluğunun ıslah tarihinden sonra başlatılması gerektiğini ifade ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DAVA:
Dava, 6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri uyarınca motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi zararın (hasar bedeli ve değer kaybı) karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamında tazmini isteğine ilişkindir.
DELİLLER:
-Kaza tespit tutanağı, hasar fotoğrafları,
-... Sigorta A.Ş nin 01/12/2020 tarihli yazısı ve eki hasar dosyası,
-Sigorta bilgi ve gözetim merkezinin 28/01/2021 tarihli yazısı ve eki,
-... Sigorta A.Ş nin 07/04/2021 tarihli yazısı ve eki,
-... Sigorta AŞ nin 06/07/2021 tarihli yazısı ve eki,
-Bilirkişi ...'in 20/08/2021 tarihli raporu
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir.
Aracın onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Çünkü tamamen onarılmış olsa bile bu araba tahribatın izlerini taşımaktadır. Onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir.
Öncelikle, değer azalması veya değer kaybının belirlenmesinde dikkate alınması gereken ölçütler her olayın somut özelliğine göre değişebilecek ise de aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı, aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı) hususları değer kaybında gözönüne alınmalıdır.
Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin kökleşmiş ilke ve uygulamalarına göre trafik kazalarına dayalı araç değer kaybı tazminatı, hasarlı aracın, hasara uğramadan önceki ikinci el piyasa değeri ile hasarlı haldeki ikinci el piyasa değerinin saptanması ve karşılaştırılması suretiyle belirlenir. Aradaki fark meydana gelen değer kaybıdır. Ancak aracın tamiri ekonomik değilse yani araç pert total ise değer kaybı talep edilemez(Bu yöndeki kararlar için bkz. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 28/12/2017 tarih ve 2015/6486 Esas, 2017/12264 Karar; Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 11/10/2018 tarih ve 2015/16180 Esas, 2018/8981 Karar sayılı ilamları.).
6100 Sayılı HMK'nın 266 ve devamı maddelerine göre çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektiren konularda ihtisas sahibi kimselerin dinlenmesi ve rapor alınması gerekir.
Kaza sonucu hasara uğrayan aracın değer kaybı ile hasarının ne kadar sürede tamir edileceği, bu süre içinde ikame araç kiralama bedelinin (yakıt v.s gibi zorunlu giderlerin mahsubundan sonra) tespitinin konusunda uzman bilirkişi tarafından belirlenmesi gerekir(Bu yöndeki kararlar için bkz. Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 2015/11175 Esas, 2016/1082 Karar sayılı İlamı ve benzer kararları).
Yukarıda yapılan açıklamalar ve dosya kapsamında toplanan tüm deliller bir arada değerlendirildiğinde;16.11.2019 tarihinde ... plakalı aracın davacıya ait park halinde bulunan ...plakalı araca çarparak maddi hasarlı trafik kazasına sebebiyet verdiği, taraflarca trafik kazasına ilişkin olarak maddi hasarlı trafik kaza tespit tutanağı düzenlendiği, davacının işbu dava ile ...plakalı araca ilişkin olarak hasar bedeli ve değer kaybı talebinde bulunduğu ve zararın ... plakalı aracın zmss sigortacısı olan davalı tarafından tazminini istediği, davalı ... tarafından mahkememizin yetkisine itiraz edilmiş ise de davaya konu trafik kazasının İzmir ili Karabağlar ilçesinde meydana geldiği, davacının bu mahalde ikamet ettiği, 6100 sayılı HMK'nun 16.maddesi uyarınca mahkememizin yetkili olduğu, davalının yetki itirazının yerinde olmadığı, mahkememizce alınan bilirkişi raporuna göre nizami şekilde park edilmiş olan davacı aracına çarpmak suretiyle meydana gelen kazada davalı ... sürücüsünün %100 kusurlu olduğu, ... plakalı araçta kaza nedeniyle meydana gelen hasarın kaza ile uyumlu, araçtaki gerçek hasar bedelinin (işçilik bedeli, yedek parça ve kdv dahil olmak üzere) 20.599,82 TL, kaza ve sonrasında yapılan onarım nedeniyle araçta oluşan değer kaybının serbest piyasa rayiçlerine göre 10.650,00 TL olduğu şeklinde görüş ve kanaat bildirildiği, yerleşik Yargıtay uygulamasına göre gerçek zararın ancak aracın onarımında tamamen orijinal parçalar kullanılmak suretiyle sağlanacağı, orijinal parçalara göre hasar bedelinin belirlenmesi gerektiği, ayrıca bu zararın giderilmesi halinde zarar görenin hasar bedelini kdv'si ile birlikte ödemek zorunda olduğu, bu nedenle davacının hasar bedelini orijinal yedek parça, işçilik bedeli ve kdv toplamı üzerinden talep edebileceği, Anayasa Mahkemesinin 17/07/2020 tarih ve 2019/40 esas, 2020/40 karar sayılı ilamı uyarınca tazminat hesaplamasında genel hükümlerin uygulanması gerektiği, bu kapsamda davacının değer kaybına ilişkin talebinin genel hükümlere ve serbest piyasa rayiçlerine göre değerlendirilmesi gerektiği, buna göre somut olayda onarımı ekonomik olan araca ilişkin olarak davacının davalı sigortanın kusuruna denk gelen hasar bedeline ilişkin gerçek zararının kdv dahil 20.559,82 TL, değer kaybı zararının ise 10.650,00 TL olduğu, davacının toplam zararının 31.249,82 TL olduğu, her ne kadar davalı ... tarafından davaya konu trafik kazasının şüpheli olduğu ve bu nedenle poliçe kapsamında sorumlulukların bulunmadığı zararın teminat kapsamında kaldığı hususunun davacı tarafından ispat edilmesi gerektiği ileri sürülmüş ise de sigorta ilişkisi kurulduktan sonra sigortanın oluşan rizikolardan sorumlu olduğu (6102 sayılı TTK'nın 1409/1. maddesi uyarınca), rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın davalı sigortacı tarafından kanıtlanması gerektiği (6102 sayılı TTK'nın 1409/2. maddesi uyarınca), anılan Kanun hükümleri gereği ispat yükü üzerinde bulunan davalı sigortacının ispata yarar delil getiremediği, davalı sigortacının oluşun farklı olduğu ve teminat dışında kalan hallerden olduğunu soyut iddialarla değil, somut delillerle kanıtlaması gerektiği, davalının bu hususta herhangi bir somut delil sunamadığı bu nedenle .......plakalı aracın 28/09/2019- 28/09/2020 tarihleri arasında ve kaza tarihi itibariyle ...... sigortacısı olan davalı ... şirketinin poliçe teminat limitleri kapsamında kalan davacının hasar zararı ve değer kaybı zararından sorumlu olduğu, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edildiği, davacı vekilinin dava değerini 25/08/2021 tarihinde değer artırım dilekçesi ile arttırdığı, davalı ... şirketinin hasar başvurusunun ret tarihi olan 07/01/2020 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacının bu tarih itibariyle faiz talep edebileceği, dava konusu aracın niteliğine göre talep edilebilecek faiz türünün yasal faiz olduğu, davalının bilirkişi raporuna yönelik beyan ve itirazlarının mahkememizce yerinde görülmediği, mahkememizce alınan bilirkişi raporunun usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun, gerekçeli, objektif, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, 31.249,82 TL'nin 07/01/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
2-Alınması gerekli 2.134,67 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 54,40 TL peşin harç ile 532,00 TL ıslah harcı toplamı olan 586,40 TL'nin mahsubu ile bakiye 1.548,27 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDEDİLMESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan 54,40 TL başvurma harcı, 54,40 TL peşin harç, 586.40 TL ıslah harcı, 500,00 TL bilirkişi ücreti, 63,90 TL müzekkere-tebligat giderinden oluşan toplam 1.259,10 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacı dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan 2021 Yılı AAÜT'nin 13/1-2 fıkrası uyarınca 4.687,47 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
5-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
6-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun 2020/4661 sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. maddesi uyarınca davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/10/2021
Katip ...
E-İMZA
Hakim ...
E-İMZA