T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/760 Esas
KARAR NO: 2024/227
DAVA: Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/12/2020
KARAR TARİHİ: 08/03/2024
Mahkememizde görülmekte olan alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, düzenlenen üretim programları gereği hammadde olan tarım ürünleri ile kendi adına ekim yaptırmak sureti ile sağlamakta ve bu üretim programlarına göre üretilecek ürünler için sene başında satış bağlantıları kurmakta olduğunu, üretim programındaki aksaklık, satış programını da aksattığından müvekkilini doğrudan etkilediğini, 2018 yılı üretim programı çerçevesinde davalı ...r. Gıda Oto. Ltd. Şti. ile 24.01.2018 tarihli Domates Yetiştirme ve Alım Sözleşmesi yapıldığını, davalı, anılı sözleşme gereğince 3.000.000 kg ürün teslim etmekle yükümlü olduğunu, buna karşılık davacı şirketin de ayni ve nakdi yardımda bulunacağının kararlaştırıldığını, müvekkilinin üzerine düşen edimleri zamanında yerine getirdiği halde davalı şirketin edimlerini yerine getirmediğini, davalının tacir olmasına karşın TTK m:18'de düzenlenen basiretli iş adamı gibi davranma yükümlülüğünü yerine getirmeyerek sözleşme ile taahhüt ettiği miktarda ürün teslim etmediğini, her tacir, tüm ticarî faaliyetlerinde basiretli bir iş adamı gibi hareket etmek, ileriyi düşünmek ve işlemlerini ona göre organize etmek zorunda olduğunu, buna rağmen, müvekkili şirketin, ürün teslimatını 2018 yılında tam olarak yerine getiremeyen üreticiler için iyi niyetle bir sonraki sezon olan 2019 yılı domates sezonunda taahhütlerini tamamlamaları adına ek protokol yapılması olanağı sağladığını, bu kapsamda davalı ... Hay. Tar. Gıda Oto. Ltd. Şti. ile 27.12.2018 tarihli Ek Protokol imzalanarak eksik teslim edilen ürün miktarı 2.480.698 kg olmasına rağmen davalının 1.580.698 kg ürün teslim etmesinin kararlaştırıldığını, diğer davalılar ...TL limit ile müteselsil kefil olduğunu, müvekkilinin bu iyi niyetli yaklaşımına rağmen ek protokoldeki taahhüdünü de eksik yerine getiren davalının 1.580.698 kg ürün teslim etmesi gerekirken 242.000 kg ürün teslim ederek ek protokolü de ihlal ettiğini, bu nedenle 428.376,32 TL cezai şart alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan (kefiller yönünden kefalet miktarı ile sınırlı olmak üzere) tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP:1- Davalı ... sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; Diğer davalı ... Tarım Tarım Ve Orman Bakanlığı Çiftçi Kayıt Sistemi belgesindeki İzmir... Parselde kayıtlı 105 dönüm arazi ile yine İzmir İli Menderes İlçesi ... Parselde kayıtlı 30 dönüm araziye sulu tarırn adı altında 2018-2019 yıllarını kapsayan dönemde salçalık domates ekimi yaptığını, yine iş bu ekimini yaptığı salçalık domateslere ilişkin her bir arazi ve ürün için ...Tarım Sigortalıtarı Havuzuna devlet destekli bitkisel ürün sigortası poliçesi adı altında dolu, fırtına, hortum, heyelan, yangın, deprem, sel ve su baskımı ile yaban domuzu zararı risklerini kapsayan sigorta sözleşmesi imzalandığını, arazilerde yetişecek ürünlere ilişkin davacı ile bu şirket arasında domates yetiştirme ve tedariki hususlarını kapsayan 24.01.2018 tarihli ana sözleşme imzalandığını, bu sözleşmeyi müteselsil kefil sıfatı ile imzaladıklarını, ilgili sözleşme gereği 300 dekarlık araziden 3.000 ton domates verilmesi hususu davalı şirketçe taahhüt edilmesine rağmen o yılı kapsayan davalı şirket harici koşullar sebebi ile taahhütün yerine getirilmediğini ve sözleşmede iyileştirme yapılarak 27.12.2018 tarihli ek sözleşme imzalandığını, yapılan 24.01.2018 tarihli ana sözleşme ve 27.12.2018 tarihli ek sözleşme gereği davalı şirket tarafından 2018 yılında verilen taahhüt gereği veremediği 1.580.698 kg domatesin 2019 yılı ürün hasadından davacıya verilmesi yine sözleşmeler gereği taahhüt edildiğini, 2019 yılı içerisinde mevsim harici yaşanan hava olayları (dolu) ile arazinin bulunduğu konum gereği yaban domuzları tarafından ekili ürünlerin çok büyük zarara uğradığını, mevcut zarar durumu hasat döneminde elde edilmesi gereken ürün bedelinden yaklaşık %40-50 oranında daha az ürün alınmasına sebebiyet verdiğini, bu duruma ilişkin Menderes Sulh Hukuk Mahkemesi'nin... D.İş Sayılı dosyasınca tespit yaptırıldığını, mahkemeye sunulan 16.08.2019 tarihli bilirkişi raporu ile de bu durumun sabit olduğunu, 2019 yılı itibariyle davacı tarafa toplamda sadece 242 ton ürün teslimi yapılabildiğini, ancak teslimi yapılan ürünlerin toplam bedeli 74.519,37 TL hali hazırda davacı tarafından davalı şirkete ödenmediğini, mevsim harici yaşanan hava olayları (dolu ) ile arazinin bulunduğu konum gereği yaban domuzları tarafından ekili ürünler çok büyük zarara uğradığını, davacı ile yapılan 24.01.2018 tarihli ana sözleşme ve 27.12.2018 tarihli ek sözleşme gereği 2019 yılı itibarı ile verilen taahhüt gereği teslim edilmesi gereken 1.580.698 kg ürüne ilişkin teslim edilen 242 ton harici başkaca ürünün firma tarafından teslim edilemeyeceğini, teslimdeki sıkıntının tarlada meydana gelen dolu ve domuz zararlarından kaynaklandığını, kendi kusurlarının bulunmadığını, bu zararlara ilişkin mahkemece tespit yapıldığı ve sigorta şirketi ile yargılamaların devam ettiğini, şirketin bir kusurunun bulunmadığını, teslimi yapılan 242 ton ürünün toplam bedeli olan 74.519,37 TL'nin ödenmesine ilişkin de ayrıca Torbalı ...Noteriliği'nin 03.09.2019 tarih ve... yevmiye numaralı ihtarı ile davacıya ihtar çekildiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini, ayrıca dava dışı üçüncü şahıs ve şirketler ile dava devam etmekte olup, bu davanın da bekletici mesele yapılmasını talep etmiştir.
2-Davalı şirket vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle ; Müvekkili şirketin, Tarım Ve Orman Bakanlığı Çiftçi Kayıt Sistemi belgesindeki İzmir İli Menderes İlçesi... Parselde kayıtlı 105 dönüm arazi ile yine İzmir İli Menderes İlçesi ... Parselde kayıtlı 30 dönüm araziye sulu tarım adı altında 2018-2019 yıllarını kapsayan dönemde salçalık domates ekimi yaptığını, yine iş bu ekimini yaptığı salçalık domateslere ilişkin her bir arazi ve ürün için ... Tarım Sigortalıları Havuzuna devlet destekli bitkisel ürün sigortası poliçesi adı altında dolu, fırtına, hortum, heyelan, yangın. deprem, sel ve su baskım ile yaban domuzu zararı risklerini kapsayan sigorta sözleşmesi imzalandığını, arazilerde yetişecek ürünlere ilişkin davacı ile bu şirket arasında domates yetiştirme ve tedariki hususlarını kapsayan 24.01.2018 tarihli ana sözleşme imzalandığını, ilgili sözleşme gereği 300 dekarlık araziden 3.000 ton domates verilmesi hususu davalı şirketçe taahhüt edilmesine rağmen o yılı kapsayan davalı şirket harici koşullar sebebi ile taahhüt yerine getirilmediğini ve sözleşmede iyileştirme yapılarak 27.12.2018 tarihli ek sözleşme imzalandığını, yapılan 24.01.2018 tarihli ana sözleşme ve 27.12.2018 tarihli ek sözleşme gereği davalı şirket tarafından 2018 yılında verilen taahhüt gereği veremediği 1.580.698 kg domatesin 2019 yılı ürün hasadından davacıya verilmesi yine sözleşmeler gereği taahhüt edildiğini, 2019 yılı içerisinde mevsim harici yaşanan hava olayları (dolu) ile arazinin bulunduğu konum gereği yaban domuzları tarafından ekili ürünlerin çok büyük zarara uğradığını, mevcut zarar durumu hasat döneminde elde edilmesi gereken ürün bedelinden yaklaşık %40-50 oranında daha az ürün alınmasına sebebiyet verdiğini, bu duruma ilişkin Menderes Sulh Hukuk Mahkemesi'nin... D.İş Sayılı dosyasınca tespit yaptırıldığı, mahkemeye sunulan 16.08.2019 tarihli bilirkişi raporu ile de bu durumun sabit olduğu, 2019 yılı itibariyle davacı tarafa toplamda sadece 242 ton ürün teslimi yapılabildiğini, ancak teslimi yapılan ürünlerin toplam bedeli 74.519,37 TL hali hazırda davacı tarafından davalı şirkete ödenmediğini, mevsim harici yaşanan hava olayları (dolu ) ile arazinin bulunduğu konum gereği yaban domuzları tarafından ekili ürünler çok büyük zarara uğradığını, davacı ile yapılan 24.01.2018 tarihli ana sözleşme ve 27.12.2018 tarihli ek sözleşme gereği 2019 yılı itibarı ile verilen taahhüt gereği teslim edilmesi gereken 1.580.698 kg ürüne ilişkin teslim edilen 242 ton harici başkaca ürünün firma tarafından teslim edilemeyeceğini, teslimdeki sıkıntının tarlada meydana gelen dolu ve domuz zararlarından kaynaklandığını, kendi kusurlarının bulunmadığını, bu zararlara ilişkin mahkemece tespit yapıldığını ve sigorta şirketi ile yargılamaların devam ettiğini, şirketin bir kusurunun bulunmadığını, teslimi yapılan 242 ton ürünün toplam bedeli olan 74.519,37 TL'nin ödenmesine ilişkin de ayrıca Torbalı ...Noteriliği'nin 03.09.2019 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarı ile davacıya ihtar çekildiğini, tüm bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
1-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasının bir sureti getirtilerek dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.
2-Menderes Sulh Hukuk Mahkemesi'nin... D.İş sayılı dosyası getirtilerek dosyamız arasına delil olarak eklenmiştir.
3-Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler, her iki tarafa ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek suretiyle, taraflar arasındaki sözleşme ve ek protokol kapsamında davalının edimlerini yerine getirip getirmediği, davacının cezai şart isteminin yerinde olup olmadığı, davalı şirkete ait ticari defterler incelenmek suretiyle davalının kar ve zarar durumu ve iktisadi kapasitesi dikkate alındığında talep edilen cezai şartın davalının iktisaden mahvına sebebiyet verecek nitelikte olup olmadığının tespiti açısından bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, mali müşavir bilirkişi...ve ziraat mühendisi bilirkişi... tarafından düzenlenen 15.08.2022 tarihli raporda; Menderes Sulh Hukuk Mahkemesi'nin dosyasında bulunan bilirkişi heyetinin gözlemleri ve inceleme sonucunda, her iki parselde domuz hasarı ile ilgili olarak ayak izi ve dışkının gözüktüğü, bu nedenle domuz hasarının olduğu, ayrıca yaban domuzunun zarar verdiği bölgede ürünün kuruyarak açılmalara neden olduğu, bitkiyi ve meyveyi kırmak, ezmek, koparmak, tüketmek suretiyle bitkide kurumalar, çürümeler ürün kaybı gibi ve ziyanların meydana geldiğinin anlaşıldığı, dolu zararından da bahsedilmiş olup, ancak davaya konu parsellerin davalı tarafın kullanımı kısmından bahsedildiği, komşu parsellerdeki ve bölgedeki parsellerdeki dolu zararı olup olmadığı ile ilgili olarak herhangi bir belge ve bilgiden bahsedilmediği, dolu zararı ile ilgili fotoğrafların olmadığı, davaya konu parsellerde dolu zararı olduğuna dair somut deliller olmadığından tespit raporunda belirtildiği oranda dolu zararı olduğuna dair kanaatin oluşmadığı, davacıya ait 2018, 2019 ve 2020 yılı defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davalı şirketin 2018 ve 2019 yılı defterlerinin 2018 yılına ait defterlerinde kapanış tasdikinin yapılmadığı, 2019 yılı defterlerinde ise yaptırıldığı, davalı şirketin cari hesap hareketlerinin davacı şirket defterlerindeki cari hesap ile uyumlu olduğu, dava tarihi itibariyle davalı şirketin davacıdan 74.519,37 TL alacaklı olduğu, faturaların her iki tarafın defterlerinde kayıtlı olduğu ve Ba/Bs formları ile vergi dairesine bildirildiği, davalı şirket tarafından davacıya 2019 yılında 242.022 kg domates ürünü teslim edildiği, düzenlenen sözleşme ve ek protokole göre 1.338.676 kg kadar eksik teslimat olduğu, teslim edilmeyen ürünlerin bedelinin 428.376,32 TL olduğu, cezai şartın uygulanması konusunda takdirin mahkemeye ait olduğu, talep edilebilecek cezai şart bedelinin 428.376,32 TL olduğu, davacının talep edilebilecek cezai şart bedelinin 428.376,32 TL olduğu bildirilmiştir.
4-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında Meteoroloji Genel Müdürlüğüne müzekkere yazılmış olup, gelen 30.09.2022 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.
5-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında aynı bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, düzenlenen 15.11.2022 tarihli ek raporda bilirkişi heyeti kök rapordaki görüşlerini muhafaza etmiştir.
6-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında Torbalı İlçe Jandarma Komutanlığı'na müzekkere yazılmasına karar verilmiş olup, 18.04.2023 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.
7-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında Tarım Sigortaları Havuz İşletmesi A.Ş Genel Müdürlüğüne müzekkere yazılmış olup, gelen 15.05.2023 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.
8-Mahkememiz dosyası içerisinde bulunan İzmir ... ATM'nin...D.İş sayılı dosyasından alınan rapor ile mahkememiz dosyasından alınan raporlar arasında çelişki bulunduğundan her iki rapor arasındaki çelişkinin giderilmesi açısından tüm dosya kapsamı belgeler birlikte değerlendirilerek ve çelişki de giderilmek suretiyle ziraat mühendisi bilirkişiden hasar yönünden raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için yeniden rapor alınmasına karar verilmiş olup, ziraat yüksek mühendisi Dr. ... tarafından düzenlenen 19.12.2023 tarihli raporda; Menderes Sulh Hukuk Mahkemesi'nin...dosyasında bilirkişiler dolu zararı oranını ... parselde...parselde ise %29 olarak belirlerken Tarsim ekspertizleri ise dolu hasarının olmadığını bildirdiği, İzmir... ATM'nin...Esas ve İzmir... ATM'nin ... Esas sayılı dosyasında bulunan bilirkişi raporlarında da dolu zararı olduğuna dair bir kanaate varılmadığı, dava dosyası, mevcut raporlar, CD'deki fotoğraflar detaylı incelendiğinde domuz zararının net şekilde anlaşıldığı, gözlem ve fotoğraflar dolu zararının olduğuna dair kanıtlayıcı nitelikte olmadığı, CD'deki fotoğraflarının çoğunun hasar zamanına ait olduğu ve domates yapraklarında dolu zararı kaynaklı parçalanmanın görülmediği, bitki gövdesinde ve meyvelerinde dolu zararını gösteren yara ve lekelerin olmadığı, bu nedenlerle davaya konu parsellerde dolu zararı olduğuna dair kanaatin oluşmadığı bildirilmiştir.
9-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında Torbalı İlçe Tarım Müdürlüğüne müzekkere yazılmış olup, gelen 05.01.2021 tarihli cevabi yazı dosyaya delil olarak eklenmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ / KABUL :
Davanın; davalıların taraflar arasındaki sözleşme ve ek protokole dayalı edimlerini yerine getirmediği iddiasıyla davalı kefiller kefalet limitiyle sınırlı olarak sorumlu olmak kaydıyla sözleşme gereği belirlenen davaya konu cezai şartın davalılardan tahsili istemine ilişkin olduğu,
24.01.2018 tarihli "Domates Yetiştirme ve Alım Sözleşmesi" başlıklı sözleşmenin incelenmesinde, davalı şirketin, 300 dekar tarlada davacıya 3.000 ton domates yetiştirerek fabrikaya teslim etmesinin kararlaştırıldığı,
27.12.2018 tarihli "24.01.2018 Tarihli Domates Yetiştirme ve Alım Sözleşmesine Ek 27.12.2018 Tarihli Ek Protokol" başlıklı sözleşmenin incelenmesinde, 2018 sezonu için yapılan, 24.01.2018 tarihli "Domates Yetiştirme ve Alım Sözleşmesi" başlıklı sözleşme kapsamında davalı şirketin, 300 dekar tarlada davacıya 3.000 ton domates yetiştirerek fabrikaya teslim etmesinin kararlaştırıldığı halde, davalı şirketin bu yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeniyle bu ek protokolün düzenlendiği, davalı şirketin, asıl protokol gereğince 2.480.698 kg eksik ürün teslim etmesine rağmen, davalı şirketin, davacıya bu kez 1.580.698 kg ürün teslim etmesi, domates kg fiyatının 0.320 TL olması, davacının ürün bedelini (25.108,87 TL) davalı şirkete 31.01.2019 tarihine kadar ödemesi, davalı şirketin protokol şartlarını yerine getirmemesi ya da eksik olarak yerine getirmesi halinde asıl sözleşmeye göre eksik kalan ürün miktarından sorumlu olacağının kararlaştırıldığı, davalı ...in bu sözleşmeye ayrı ayrı ve azami 505.850,00 TL kefil oldukları,
Davalı şirketin, Tarım Sigortaları Havuz İşletmesi A.Ş Genel Müdürlüğü'ne yönelik 2019 yılında yetiştirdiği bitkisel ürün sigortası ile sigortalı domates ürünün mevsim harici yaşanan dolu yağışı ve yabani domuzlardan kaynaklı olarak zarar grdüğünü belirterek İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas sayılı dosyası ile tazminat davası açtığı, davanın derdest olduğu,
Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, dosya kapsamı belgeler, her iki tarafa ait ticari defter ve kayıtlar incelenmek suretiyle, taraflar arasındaki sözleşme ve ek protokol kapsamında davalının edimlerini yerine getirip getirmediği, davacının cezai şart isteminin yerinde olup olmadığı, davalı şirkete ait ticari defterler incelenmek suretiyle davalının kar ve zarar durumu ve iktisadi kapasitesi dikkate alındığında talep edilen cezai şartın davalının iktisaden mahvına sebebiyet verecek nitelikte olup olmadığının tespiti açısından bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, mali müşavir bilirkişi ... ve ziraat mühendisi bilirkişi ... tarafından düzenlenen raporlardan; Menderes Sulh Hukuk Mahkemesi'nin dosyasında bulunan bilirkişi heyetinin gözlemleri ve inceleme sonucunda, her iki parselde domuz hasarı ile ilgili olarak ayak izi ve dışkının gözüktüğü, bu nedenle domuz hasarının olduğu, ayrıca yaban domuzunun zarar verdiği bölgede ürünün kuruyarak açılmalara neden olduğu, bitkiyi ve meyveyi kırmak, ezmek, koparmak, tüketmek suretiyle bitkide kurumalar, çürümeler ürün kaybı gibi ve ziyanların meydana geldiğinin anlaşıldığı, dolu zararından da bahsedilmiş olup, ancak davaya konu parsellerin davalı tarafın kullanımı kısmından bahsedildiği, komşu parsellerdeki ve bölgedeki parsellerdeki dolu zararı olup olmadığı ile ilgili olarak herhangi bir belge ve bilgiden bahsedilmediği, dolu zararı ile ilgili fotoğrafların olmadığı, davaya konu parsellerde dolu zararı olduğuna dair somut deliller olmadığından tespit raporunda belirtildiği oranda dolu zararı olduğuna dair kanaatin oluşmadığı, davacıya ait 2018, 2019 ve 2020 yılı defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, davalı şirketin 2018 ve 2019 yılı defterlerinin 2018 yılına ait defterlerinde kapanış tasdikinin yapılmadığı, 2019 yılı defterlerinde ise yaptırıldığı, davalı şirketin cari hesap hareketlerinin davacı şirket defterlerindeki cari hesap ile uyumlu olduğu, dava tarihi itibariyle davalı şirketin davacıdan 74.519,37 TL alacaklı olduğu, faturaların her iki tarafın defterlerinde kayıtlı olduğu ve Ba/Bs formları ile vergi dairesine bildirildiği, davalı şirket tarafından davacıya toplamda 1.320.982,31 kg domates ürünü teslim edildiği, düzenlenen sözleşme ve ek protokole göre 1.338.676 kg kadar eksik teslimat olduğu, teslim edilmeyen ürünlerin bedelinin 428.376,32 TL olduğu, talep edilebilecek cezai şart bedelinin 428.376,32 TL olduğu ve davalı şirketin bilanço ve gelir tablolarında kar ve zarar durumu ve iktisadi kapasitesi yönünden yapılan inceleme ile; şirketin faaliyetinin 2022 yılında da devam ettiği, satış kapasitesinin artış gösterdiği rapor tarihine en yakın hazırlanmış olan bilanço verileri doğrultusunda (sonraki aylara ait bilanço hazırlanmamış olduğundan) 31.12.2021 itibariyle kayıtlı değere göre 5371.344,07 TL özvarlık mevcudu bulunduğu tespit edilerek cezai şart bedeli karşılayabilecek varlığı mevcudu olduğu sonucuna varıldığının tespit edildiği,
Mahkememiz dosyası içerisinde bulunan İzmir ... ATM'nin ... D.İş sayılı dosyasından alınan rapor ile mahkememiz dosyasından alınan raporlar arasında çelişki bulunduğundan her iki rapor arasındaki çelişkinin giderilmesi açısından tüm dosya kapsamı belgeler birlikte değerlendirilerek ve çelişki de giderilmek suretiyle ziraat mühendisi bilirkişiden hasar yönünden raporlar arasındaki çelişkinin giderilmesi için yeniden rapor alınmasına karar verilmiş olup, ziraat yüksek mühendisi Dr. ... tarafından düzenlenen rapordan; Menderes Sulh Hukuk Mahkemesi'nin...D.İş sayılı dosyasında bilirkişiler dolu zararı oranını... parselde ise %29 olarak belirlerken Tarsim ekspertizleri ise dolu hasarının olmadığını bildirdiği, İzmir... ATM'nin...Esas ve İzmir... ATM'nin ... Esas sayılı dosyasında bulunan bilirkişi raporlarında da dolu zararı olduğuna dair bir kanaate varılmadığı, dava dosyası, mevcut raporlar, CD'deki fotoğraflar detaylı incelendiğinde domuz zararının net şekilde anlaşıldığı, gözlem ve fotoğraflar dolu zararının olduğuna dair kanıtlayıcı nitelikte olmadığı, CD'deki fotoğraflarının çoğunun hasar zamanına ait olduğu ve domates yapraklarında dolu zararı kaynaklı parçalanmanın görülmediği, bitki gövdesinde ve meyvelerinde dolu zararını gösteren yara ve lekelerin olmadığı, bu nedenlerle davaya konu parsellerde dolu zararı olduğuna dair kanaatin oluşmadığının bildirildiği,
Mahkememizce tarafların iddia ve savunmaları, gelen yazı cevapları, taraflar arasındaki sözleşmeler ve denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporlarından anlaşılacağı üzere, 27.12.2018 tarihli "24.01.2018 Tarihli Domates Yetiştirme ve Alım Sözleşmesine Ek 27.12.2018 Tarihli Ek Protokol" başlıklı davacı ve davalı şirket arasında imzalanmış ve diğer davalıların ayrı ayrı ve azami 505.850,00 TL kefil oldukları sözleşme gereğince, davalı şirketin, davacıya, 2019 yılı domates sezonunda toplamda 1.580.698 kg (0,32 TL kg fiyatı) domates teslim etmesi gerekirken 242.022 kg domates ürünü teslim ettiği, 1.338.676 kg domates ürününün eksik teslim edildiği, davalı şirket mücbir sebepler nedeniyle ürünün eksik teslim edildiğini belirtmiş ise de taraflar arasında imzalanan 24.01.2018 tarihli "Domates Yetiştirme ve Alım Sözleşmesi" başlıklı ana sözleşmenin 4/B md. sinde üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediği, İlçe Tarım Müdürlüğü'ne başvurmadığı, alınan raporlara göre ana sözleşmenin 5 md. sine göre davacının talep edilebilecek cezai şart bedelinin 428.376,32 TL olarak hesaplandığı ve davalı şirketin cezai şart bedeli karşılayabilecek varlığı mevcudu olduğu sonucuna varıldığının tespit edildiği anlaşılmakla, davanın kabulüyle 428.376,32 TL cezai şart alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan (davalılar...'den kefalet miktarı olan 505.850,00 TL ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM /Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
Davanın KABULÜYLE, 428.376,32 TL cezai şart alacağının dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan (davalılar...'den kefalet miktarı olan 505.850,00 TL ile sınırlı olmak üzere) müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 29.262,38 TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta yatırılan 7.315,60 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 21.946,78 TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından başlangıçta yatırılan toplam 7.377,80 TL harç, tebligat ve posta gideri 769,85 TL ve bilirkişi ücreti toplam 3.600,00 TL olmak üzere toplam 11.747,65 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
1.360,00 TL arabuluculuk ücretinin, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 25/9 ve 26.maddesi gereğince 6183 Sayılı Yasa kapsamında davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye irat kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 65.972,68 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan bulunması halinde karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı şirket vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 08/03/2024
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza