T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/239
KARAR NO: 2022/360
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 01/04/2021
KARAR TARİHİ: 15/04/2022
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;16.10.2020 tarihinde, ...'a'e ait ve kendisi sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkili ...'a ait ve kendisinin idaresinde olan ... yabancı plakalı araç çarpması neticesinde, maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin Tokat'tan Niksar istikametine seyir halinde iken, Almus istikametinden Tokat istikametine kontrolsüz olarak çıkan sigortalı araç sürücüsünün kavşağa kontrolsüz ve hızlı girmesi neticesinde aracının ön kısımları ile müvekkili aracın sağ arka kısımlarına çarptığını, kazaya sebebiyet verdiğini, olay yerine gelen polis memurlarınca düzenlenen kaza tespit tutanağına göre sigortalı araç sürücüsünün kazada tam ve asli kusurlu olduğunu, 57/1-a ve 52/a maddelerini ihlal ettiğini, davalıların ... plakalı sigortalı aracın ZMMS ve İMMS sigortacısı olduklarını, poliçe limitleri dahilinde zarardan sorumlu olduklarını, tüm dava şartlarının yerine getirildiğini, müvekkiline ait ve Almanya trafiğine kayıtlı aracın kaza sonrası Almanya'ya gidebilmesi için Türkiye'de zorunlu tamirat yapıldığını, bu kapsamda müvekkili tarafından 21.10.2020 tarihli fatura karşılığı 800 TL ve 4.720,00 TL olmak üzere toplam 5.520,00 TL zorunlu tamirat masrafı yaptığını, bu zorunlu tamirat sonrası Almanya'ya gidebildiğini, bu tamirat sonrası gerçek tamir masrafının Almanya'daki ... Bilirkişi Bürosu tarafından hesaplandığını, 15.11.2020 tarihli bilirkişi raporu ile kdv dahil 22.495,42 EUR hasar onarım bedeli, aracın rayiç değerinin 7.900,00 EUR, hurda değerinin 3.900,00 EUR olarak tespit edildiğini, bu durumda aracın pert olduğu kabul edilerek gerçek zararın rayiç değer ile hurda değer farkı 4.000.,00 EUR belirlendiğini, hasar bedeline yansıyacak kdv miktarının da davalılarca ödenmesi gerektiğini, müvekkilinin ayrıca Almanya'daki bilirkişi raporu için 923,62 EUR bilirkişi ekspertiz ücreti ödendiğini, Anayasa Mahkemesi kararı ile ZMMS genel şartların hukuken bir bağlayıcılığının kalmadığını, aracın Almanya'ya kayıtlı olduğunu, Almanya rayiçlerine göre belirlenmesi gerektiğini, Yargıtay kararlarının bu yönde olduğunu, müvekkilinin zararının tazminin EURO üzerinden hesaplanıp fiili ödeme günündeki kur üzerinden tahsili gerektiğini, davalı sigorta şirketlerinin temerrüte düştüğünü, belirterek müvekkilinin uğradığı zarar karşılığı 4.000,00 EUR ve 5.520,00 TL onarım tazminat bedelinin EURO üzerinden hesaplanıp fiili ödeme günündeki kur üzerinden davalılardan tahsilini 923,62 EUR bilirkişi ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak tahsilini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı ... Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın kaza tarihinde 250.000 TL limit ile İMMS sigortacısı olduklarını, ZMMS limitini aşan zararlarla sorumlu olduklarını, ZMMS poliçe limitinin 41.000 TL olduğunu, bu bedelin aşılması durumunda devreye gireceklerin, sorumluluklarının kusur oranı ve poliçe limiti dahilinde olduğunu, öncelikle zararın ZMMS poliçesinden karşılanması gerektiğini, davacının temin ettiği rapordan sorumlu olmadıklarını, talep edilen faiz türünün hatalı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı ... Sigora A.Ş'ye dava dilekçesi tebliğ edilmiş, davalı davaya cevap vermemiştir.
DAVA:
Dava, 6098 sayılı TBK'nın 71 ve 2918 sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri uyarınca motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi tazminatın (hasar bedeli) karayolları motorlu araçlar zorunlu mali mesuliyet sigortası ve ihtiyari mali mesuliyet sigortası kapsamında tazmini isteğine ilişkindir.
DELİLLER:
-Kaza tutanağı,
-Tokat İl Emniyet Müdürlüğünün 08/04/2021 tarihli yazısı,
-... Sigorta A.Ş nin 15/06/2021 tarihli yazısı ve eki hasar dosyası,
-Bilirkişi ...'in 17/10/2021 tarihli raporu,
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davacının,16/10/2020 tarihinde ... plakalı aracın kendisine ait ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, kolluk tarafından maddi hasarlı kaza tespit tutanağının düzenlendiği, aracında hasar oluştuğu, aracın Türkiye den Almanya'ya götürüldüğü, bu kapsamda Türkiye'de toplam 5.520,00 TL zorunlu tamirat giderinin yapıldığı, ayrıca Almanya'da alınan ekspertiz raporuna göre aracın onarımının Almanya ülkesi rayiçlerine göre 22.495,42 Euro olmakla birlikte aracın tamirinin ekonomik olmadığı ve gerçek zararın 4.000 Euro olarak belirlendiği, bu işlem için 923,62 Euro ekspertiz ücreti ödendiği, bu zararların kazaya sebebiyet veren
... plakalı aracın zmss sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş ile aracın imms sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş tarafından tazmin edilmesi gerektiği iddiasıyla işbu davayı ikame ettiği, davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumluluklarının poliçe teminat limiti, sigortalı sürücünün kusuru ve gerçek zarar ile sınırlı olduğu ve zmms teminat limitinin aşılması halinde gündeme geleceği, meydana gelen kazada sorumluluklarının bulunmadığı davacının zararının miktarını ve kusuru ispatlaması gerektiğini savunduğu, davalı ... Sigorta A.Ş'nin ise davaya cevap vermediği, taraflar arasında davacıya ait aracın meydana gelen kazada hasarlanıp hasarlanmadığı, hasarlanmış ise davacının zararının bulunup bulunmadığı, zararı var ise miktarının ne kadar olduğu ve davalıların zmms ve imms sigortacısı olarak sorumluluklarının bulunup bulunmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce dava konusu kaza nedeniyle tarafların kusur oranları, davacı aracında hasar oluşup oluşmadığı, oluşmuş ise miktarı hususlarında rapor düzenlenmesi için dosyanın otomotiv bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişinin 17/10/2021 tarihli raporunda; kazanın meydana gelmesinde davacının kusursuz, davalı sigorta sürücüsünün ise etken ve tam kusurlu olduğu, aracın 2016 model Opel Corsa marka araç olduğu, davacı aracının söz konusu kazada sağ arka kısmından gerçekleşen çarpışma nedeniyle orta refüje/kaldırıma çıktığı, sağ arka çamurluk ve alt kısmından hasar aldığı, davacının dosyaya sunduğu 2 adet faturada aracın arka dingil parçasına ilişkin yedek parça içşilik ve değişim faturası sunduğu, söz konusu parça ve onarım bedelinin piyasa rayiçlerine uygun olduğu, davacının aracınının onarım miktarının 22.495,42 Euro olduğu, yapılan piyasa araştırmasında aracın rayicinin 7.900 Euro olarak belirlendiği, araç onarım bedelinin rayiç değerini aşması nedeniyle aracın tamirinin ekonomik olmadığı pert total işlemine tabi tutulması gerektiği, aracın sovtaj bedelinin 3.900 Euro olarak tespit edildiği, buna göre davacının gerçek zararının 4.000 Euro olduğu, talep edilen ekspertiz ücretinin Almanya piyasa rayiçlerine uygun olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Davacıya ait araca ... plakalı aracın çarpması neticesinde davacı aracının hasarlandığı, meydana gelen kazaya dava dışı sürücü ...'un geçiş önceliğine uymama ve kavşaklara yaklaşırken hızını azaltmaması nedeniyle sebebiyet verdiği,davacının kazanın önlenmesinde alabileceği herhangi bir tedbir bulunmadığı, bu nedenle dava dışı sürücü ...'un %100 tam kusurlu kabul edilmesi gerektiği, davacının aracının yabancı plakalı olduğu, kaza sonrası davacının Türkiye'de bir kısım tamir işlemleri yaptırdıktan sonra ikamet ettiği Almanya'ya dönerek aracındaki diğer hasarları burada tespit ettirdiği, aracın Türkiye'de tamir ettirilmesi zorunluluğunun bulunmadığı, davacının bu konuda seçimlik hakka sahip olduğu, 6098 sayılı TBK’nun 99. maddesi ve HGK'nun 10.12.2003 gün ve 2003/4-754 Esas ve 2003/749 Karar sayılı ilamı uyarınca, zarar, zarar gören açısından hangi para birimine göre doğmuşsa, o para biriminin tazminat olarak talep edilmesinin amaca uygunluk yönünden kabulü gerektiği, seçimlik hakkını ikamet ettiği ülkede tamir ettirme yönünde kullanan davacının aracın Almanya'da tamir edilmesi halindeki tamir bedelini yabancı paranın fiili ödeme günündeki TL karşılığı olarak talep edilebileceği, aracın onarımı yapılsın yada yapılmasın, onarıma dair fatura olsun ya da olmasın haksız fiil faili ile onun eyleminden sorumlu olan diğer kişilerin hasar bedelini KDV dahil ödemek zorunda olduğu, buna göre mahkememizce alınan bilirkişi raporuna göre davacı aracının tamirinin ekonomik olmadığı, pert total kabul edilmesi gerektiği, bu halde aracın kaza öncesi serbest piyasa rayici ile kaza sonrası hasarlı haldeki rayici arasında 4.000 Euro fark bulunduğu, bu farkın davacının gerçek zararını oluşturduğu, her ne kadar davacı 4.000 Euro zararı yanında ayrıca Türkiye de bir kısım onarım işlemlerinin yapıldığından bahisle ilave olarak 5.520,00 TL masrafı da talep etmiş ve bu masraflar bilirkişi tarafından piyasa rayiçlerine uygun ve makul kabul edilmiş ise de davacının yapmış olduğu bu masrafların gerçek zarar kapsamında olduğu, yani söz konusu kaza nedeniyle davacının talep edebileceği miktar 4.000 Euro olarak belirlendiğine göre davacının ayrıca yapmış olduğu bu masrafı talep edemeyeceği, mahkememizce davalı ... Sigorta A.Ş'ye birden çok kez müzekkere yazıldığı, hasar dosyası ile dava konusu kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan zmms poliçesinin istenildiği, bu müzekkerelere davalı sigorta tarafından olumlu cevap verilmediği, 01/07/2021 tarihli cevabı yazı ekinde gönderilen hasar dosyasının davaya konu kaza ile ilgisinin bulunmadığı, mahkememizce bu cevap sonrası yazılan müzekkereye de yapılan ihtarata rağmen cevap verilmediği, buna göre kaza tespit tutanağında ... plakalı aracın davalı ... Sigorta şirketi nezdinde zmms poliçesi ile sigortalı olduğu bildirildiğine göre resmi belge mahiyetindeki bu tutanak içeriğine göre davalı ... Sigorta A.Ş'nin zmms sigortacısı olduğunun kabulü gerektiği, yine dava konusu aracın diğer davalı ... Sigorta AŞ nezdinde ise imms poliçesi ile sigorta kapsamına alındığı, kaza tarihi itibariyle maddi hasarlarda poliçe teminat limitinin araç başına 41.000,00 TL olduğu, 41.000,00 TL' nin kaza tarihini takip eden ilk iş günü olan 19/10/2020 tarihindeki efektif satış kuru karşılığının 4.408,60 Euro olduğu, dolayısıyla davalı ... Sigortanın kaza tarihi itibariyle poliçe teminatı kapsamında kalan davacının 4.000 Euro zararından sorumlu olduğu, 41.000,00 TL'lik teminat limiti aşılmadığından davalı ... Sigorta'nın sorumluluğunun bulunmadığı, mahkememizce alınan 17/10/2021 tarihli bilirkişi raporunun denetlenebilir verilere dayandığı, gerekçeli olduğu, meydana gelen hasarın niteliği, dava konusu aracın özellikleri ve davacı tarafından sunulan belgeler ile diğer dosya kapsamına uygun olduğu, buna göre davacının 4.000 Euro zararının bulunduğu, davalı ... Sigorta şirketinin sigortalısının vermiş olduğu zarardan sigortalının kusur oranında ve teminat limitiyle sorumlu olduğu ve temerrüdün davacının davalı sigorta şirketine başvurusundan itibaren 8. iş gününün sonu olan 26/02/2021 tarihinde gerçekleştiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. (Benzer yöndeki kararlar için bkz.Yargıtay 17. H.D'nin 08.09.2014 tarih 2013/12151E, 2014/11264K ve 25.11.2013 tarih 2013/15553E, 2013/16482K sayılı kararları).
Davacı tarafından dava öncesinde ödenen ekspertiz (tamirat teklif ücreti) ücretinin Almanya ülkesinin koşullarına göre makul olduğu anlaşıldığından 6100 sayılı HMK'nun 323.maddesi uyarınca yargılama gideri olarak hüküm altına alınmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 4.000 Euro maddi tazminatın davalı ... Sigorta A.Ş'den 26/02/2021 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesine göre işleyecek faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki T.C Merkez Bankası Efektif Satış Kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsili ile (davalı sigorta şirketinin sorumluğu 2020 yılı poliçe teminat limiti ile sınırlı sorumlu olmak üzere) davacıya ÖDENMESİNE, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Alınması gerekli 2.678,05 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından peşin olarak yatırılan 763,79 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.914,26 TL karar ve ilam harcının davalı ... Sigorta A.Ş'den tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-Davacı tarafından talep edilen ekspertiz masrafı olan 923,62 Euro'nun davanın kısmen kabul kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık durumuna göre 803,54 Euro'sunun fiili ödeme tarihindeki T.C. Merkez Bankası'nın efektif satış kuru üzerinden belirlenecek "TL" karşılığının davalı ... Sigorta A.Ş'den tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davacı tarafından yatırılan 54,40 TL başvurma harcı, 763,79 TL peşin harç, 500,00 TL bilirkişi ücreti ve 135,65 TL müzekkere-tebligat giderinden oluşan toplam 1.453,84 TL yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre (39.204,40/44.724,40=0,87) 1.264,84 TL'sinin davalı ... Sigorta A.Ş'den tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
.../...
5-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun .../... sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. maddesi uyarınca davalı ... Sigorta A.Ş'den tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
6-Davacı dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-3. fıkrası uyarınca 5.880,66 TL vekalet ücretinin davalı ... Sigorta A.Ş'den tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
7-Davalı ... Sigorta A.Ş dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden zmms teminat limitini aşan ve reddolunan dava değeri üzerinden belirlenen ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 3/2, 13/1-3. fıkrası uyarınca 3.724,40 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Sigorta A.Ş'ye ÖDENMESİNE,
8-Davalı ... Sigorta A.Ş dava ve duruşmalarda kendisini vekille temsil ettirdiğinden zmms teminat limitleri kapsamında kalan ve reddolunan miktar üzerinden ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 3/2, 13/1-3. fıkrası uyarınca 1.795,60 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Sigorta A.Ş'ye ÖDENMESİNE,
9-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 15/04/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır