T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/298 Esas
KARAR NO: 2021/685
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali)
DAVA TARİHİ: 21/04/2021
KARAR TARİHİ: 08/09/2021
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili bankanın ... Şubesi tarafından,
... Bursa Şubesine tahsil edilmek üzere kargo ile gönderilen, ... Tic. Ltd. Şti. Firması tarafından tahsile verilen Borçlusu ... (TC:...) olan 16.04.2021 vadeli ve 2500,00-TL bedelli ... no.lu senedin, ... Kargo ... Şubesine teslim edildiğini, 18.03.2021 tarihinde kargonun ... kargo ... Şubesine teslim edildiği belirtilmiş olmakla kargonun kaybolduğunun ve bulunamadığının tespit edildiğini belirterek dava konusu senet üzerine ödeme yasağı konulmasını, müvekkili Banka ... Şubesi tarafından, ... Bankası ... Bursa Şubesine tahsil edilmek üzere kargo ile gönderilen, ... Tic. Ltd. Şti. Firması tarafından tahsile verilen alacaklısı ... olan, Borçlusu ... (TC:...) olan 16.04.2021 vadeli ve 2500,00-TL bedelli ... no.lu senedin kargo firmasına teslim edildiği ve söz konusu kargonun kaybolduğu bildirildiğinden senedin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DAVA:
Dava, 6102 sayılı TTK'nın 778/1-I maddesi delaletiyle, aynı Kanunun 757. vd. maddelerine dayalı zayi nedeniyle bononun iptali istemine ilişkindir.
DELİLLER:
-Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'nin .../2021-.../2021 ve .../2021 tarihli ilanlarına ilişkin gazete suretleri.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Talep, zayi nedeniyle bononun iptali istemine ilişkin olup, HMK'nın 382/2(e)-6. hükmü gereğince çekişmesiz yargı işidir.
6102 sayılı TTK'nın 778 maddesi delaleti ile bonolar bakımından iptal davaları açısından uygulanması gerekli TTK'nın 757 ve devamı maddelerinde iptal davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir hak olup, TTK'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi bono elinde iken zayi olduğuna dair inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, senedin bir suretini ibraz etmek yahut da senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK'nın 763. maddesinde de "mahkemece dilekçe sahibinin poliçe elindeki ziyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulduğu taktirde verilecek ilanla poliçeyi eline geçirene belirli bir süre içerisinde poliçeyi getirmeyi davet eder, aksi halde poliçenin iptaline karar verileceğini ihtar eder." hükmü düzenlenmiştir.
Zayi nedeniyle bono iptali davası açılabilmesi için öncelikle TTK'nın 780 ve 781. maddeleri uyarınca yasal unsurlara haiz bir bononun bulunması esastır. Bu unsurlara haiz olmayan bir belgenin kambiyo senedi vasfı taşımaması nedeniyle TTK hükümleri uyarınca zayi nedeniyle iptali istenilemez.
Türkiye Ticaret Sicil Gazetesi'ne müzekkere yazılarak 6102 Sayılı TTK'nın 760. maddesi uyarınca bono üzerinde hak iddia edenlerin veya bu bonoyu elinde bulunduranların mahkememize müracaat etmeleri hususunun 10 gün arayla 3 kez ilan edilmesi istenilmiş, .../2021-.../2021 ve .../2021 tarihlerinde usulüne uygun yapılan gazete ilanlarına rağmen TTK'nın 761. maddesine göre üç aylık yasal süre içerisinde talep konusu bonuyu elinde bulunduran kişilerin mahkememize iptali istenen bonoyla ilgili herhangi bir müracaatta bulunmadığı anlaşılmıştır.
Yukarıda yapılan açıklamalar ve dosya kapsamındaki deliller bir arada değerlendirildiğinde; zayi nedeniyle iptal davasında amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu, bu sebeple talepte bulunanın iş bu davayı ikame etmesinde hukuki yararı bulunduğu, davacının iptalini talep ettiği bononun esas içeriği hakkında bilgi verdiği, söz konusu bononun zorunlu unsurları taşıdığı, davacının yetkili hamil olduğu, bonoyu elinde bulunduranların mahkememize müracaat etmeleri hususunda gerekli yasal ilanların usulüne uygun olarak yapıldığı, yasal süresi içerisinde iptali istenen bono hakkında mahkememize müracaat eden olmadığı, bononun davacının istemi dışında kaybolduğu-zayi olduğu konusunda kanaat oluştuğu, talep yönünden yasal bir engelin bulunmadığı ve diğer yasal şartların oluştuğu anlaşılmakla talep konusu bonunun iptaline karar vermek gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABÜLÜ ile, Keşidecisi ..., lehtarı ..., cirantası ... Ticaret Ltd. Şti, hamili ... Bankası ..., keşide yeri Bursa, 10/02/2021 keşide tarihli, 16/04/2021 vadeli, bedeli 2.500,00 TL olan bononun zayi nedeniyle İPTALİNE,
2-6219 sayılı Yasanın geçici 5. maddesi uyarınca davacı kurumun dava konusu talep yönünden harç muafiyetinin bulunmadığı anlaşılmakla, dava açıldığında alınması gereken 59,30 TL başvurma harcı ile 59,30 TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA
3-Mahkememizce bu yargılama nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin talebin mahiyeti gereği davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-6100 Sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca davacı tarafından yatırılan ve kullanılmayan gider avansının kararın kesinleşmesinden sonra davacıya İADESİNE,
Dair karar, HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/09/2021
Katip ...
E-İMZA
Hakim ...
E-İMZA