T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/597 Esas
KARAR NO: 2022/860
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 10/09/2021
KARAR TARİHİ: 20/10/2022
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA; Davacı vekili mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesiyle; müvekkilinin maliki olduğu ... plakalı ticari minibüse davalı ...'nın maliki olduğu, kaza tarihinde ...'ın sevk ve idaresindeki davalı sigorta şirketi tarafından sigortalanan ticari servis ... plakalı aracın çarptığı, kaza neticesinde müvekkilinin aracın yüksek miktarda maddi hasar meydana geldiği, iş bu kazanın meydana gelmesinde ... plakalı aracın kusurlu olduğu, müvekkilinin aracının serviste kalması nedeniyle kazanç kaybı meydana geldiği, bu nedenle fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 100,00 TL değer kaybının davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile diğer davalılar yönünden kazatarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline, 100,00 TL araç mahrumiyet bedelinin ise davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
DAVA DEĞERİNİN ARTTIRILMASI: Davacı vekili sunmuş olduğu 18/04/2022 tarihli dilekçe ile fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla 7.479,56 TL değer kaybı bedelinin davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile diğer davalılar yönünden kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte tahsiline, 1.206,40 TL araç mahrumiyet bedelinin davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: 1-Davalı sigorta vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesiyle; kazaya karıştığı iddia edilen ... plakalı aracın müvekkili şirket nezdinde 07.02.2021-07.02.2022 tarihleri arasında sigortalı olduğu, davacı tarafın usulüne uygun olarak başvuru yapmaması nedeniyle davanın usulden reddinin gerektiği, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı tarafa hasar ve değer kaybı ödemesi yapıldığı, yine müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru oranında olduğunu, bu nedenle kusur durumlarının tespit edilmesinin gerektiğinden bahisle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2-Davalı ... vekili sunmuş olduğu cevap dilekçesiyle; davaya konusu trafik kazasının meydana gelmesinde davacı tarafın aracının yolcu indirmemesi gereken yerde yolcu indirme ve bindirme yapması nedeniyle meydana geldiği, bu nedenle davacı tarafın kusurlu olduğu, bu nedenle müvekkilinin bu kazada bir kusurunun bulunmadığından bahisle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
3-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında davalılardan ...'a usulüne uygun olarak tebligat çıkartılmış olmasına rağmen davalı tarafça esasa cevap süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER:
1-Davalı sigorta şirketinden dava konusu trafik kazasına ilişkin olarak hasar dosyasının bir sureti getirtilerek dosyamız arasına eklenmiştir.
2-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davaya konu aracın tramer kayıtları getirtilerek dosyamız arasına eklenmiştir.
3-Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi açısından mahkememizce yapılan yargılama sırasında bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, makina mühendisi bilirkişi ... tarafından düzenlenen 04.04.2022 tarihli raporda ; Dava konusu trafik kazasısı meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalan, davalı ...'nın maliki, diğer davalı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın 1.derecede hatalı etken davranış sergilemiş olduğu, davacıya ait ... plakalı araç sürücüsünün 2.derecede hatalı etken davranış sergilediği, davaya konu araçta meydana gelen hasarın kaza ile uyumlu olduğu, davacıya ait araçta 15.250,00 TL değer kaybı meydana geldiği, davalı tarafa ait ... plakalı aracın %75 kusuruna isabet eden değer kaybı bedelinin 11.437,50 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından 18.05.2021 tarihinde davacı tarafa 3.957,94 TL değer kaybı ödemesi yapıldığından davacı tarafın bakiye değer kaybı alacağının 7.479,56 TL olduğu, yine dava konusu aracın makul onarım süresinin 7 iş günü olarak kabul edildiği, günlük ortalama kazancının ise 229,79 TL olduğunun İzmir Minibüsçüler Esnaf Odası'ndan bildirilmesi kapsamında davacının 1.608,53 TL kazanç kaybı talep edebileceği bildirilmiştir.
4-Mahkememizce yapılan yargılama sırasında aynı bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, düzenlenen 28.07.2022 tarihli ek raporda; Dava konusu trafik kazasısı meydana gelmesinde davalı sigorta şirketi tarafından sigortalan, davalı ...'nın maliki, diğer davalı ...'ın sürücüsü olduğu ... plakalı aracın 1.derecede hatalı etken davranış sergilemiş olduğu, davacıya ait ... plakalı araç sürücüsünün 2.derecede hatalı etken davranış sergilediği, davaya konu araçta meydana gelen hasarın kaza ile uyumlu olduğu, davacıya ait araçta 15.250,00 TL değer kaybı meydana geldiği, davalı tarafa ait ... plakalı aracın %75 kusuruna isabet eden değer kaybı bedelinin 11.437,50 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından 18.05.2021 tarihinde davacı tarafa 3.957,94 TL değer kaybı ödemesi yapıldığından davacı tarafın bakiye değer kaybı alacağının 7.479,56 TL olduğu, yine dava konusu aracın makul onarım süresinin 7 iş günü olarak kabul edildiği, günlük ortalama kazancının ise 229,79 TL olduğunun İzmir Minibüsçüler Esnaf Odası'ndan bildirilmesi kapsamında davacının 1.608,53 TL kazanç kaybının hesaplandığı, bu miktarın ... plakalı aracın %75 kusuru nedeniyle 1.206,40 TL olacağı bildirilmiştir.
DELİLLER- DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL:
Dava; trafik kazası nedeniyle davacı tarafa ait araçta oluştuğu iddia olunan değer kaybına ilişkin maddi tazminatın tüm davalılardan, kazanç kaybına ilişkin maddi tazminatın ise davalılardan ... ve ...'dan tahsili istemine ilişkindir.
Davacıya ait ... plakalı araç ile davalılardan ...'nın kaza tarihi itibariyle maliki, diğer davalı ...'ın sürücüsü olduğu ve davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısı olduğu ... plakalı araç arasında 11.03.2021 tarihinde maddi hasarlı trafik kazasına meydana geldiği, dava konusu trafik kazasına karışan ... plakalı aracın davalı sigorta şirketi tarafından 07.02.2021-07.02.2022 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ZMMS sigorta poliçesi ile kaza tarihini de kapsar şekilde sigortalandığı, davalı sigorta şirketinin davadan evvel davacı tarafa 18.05.2021 tarihinde 3.957,94 TL tutarında değer kaybından kaynaklı maddi tazminat ödemesi yapmış olduğu dosya kapsamı belgelerden anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki ihtilaf, davaya konu araçta dava konusu trafik kazası nedeniyle değer kaybı meydana gelip gelmediği, bu kapsamda davacının değer kaybı ve kazanç kaybı bedeline ilişkin maddi tazminat isteminin yerinde olup olmadığı, her bir davalının kendilerinden talep edilen tazminattan sorumlu olup olmadığı noktasında toplanmaktadır.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında dava konusu trafik kazası nedeniyle tarafların kusur oranının ve yine davacı tarafın maddi tazminat isteminin yerinde olup olmadığının tespiti açısından bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, makina mühendisi bilirkişi tarafından düzenlenen 04.04.2022 tarihli kök ve 28.07.2022 tarihli ek tarihli raporda sonuç olarak; dava konusu trafik kazasının oluşumunda davalı sigortalı araç olan ... plakalı araç sürücüsü olan ...'ın olay mahalli olan trafik ışıklı kavşakta, araçlar arası takip kuralına uyması ve aynı yönde seyreden araçlarla güvenli ve yeterli bir mesafe bırakması gerekirken bu kurallara uymayarak, önünde aynı şeritte ve istikamette seyreden sürücü ... idaresindeki ... plakalı minibüsün trafik ışıklı kavşakta yeşil lambanın yandığı esnada sol şeritte duraklama yaparak yolcu indirdiği esnada, havanın yağışlı ve zeminin ıslak olmasına dikkat etmeden ... plakalı aracın arkasına tehlikeli bir şekilde yaklaşarak, fren yapmasına rağmen aracının kayarak ön kısımları ile ... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu meydana gelen olayda dikkatsiz, tedbirsiz ve kurallara aykırı hareketiyle 1. derecede etken hatalı davranış sergilemiş olduğu, davacı tarafa ait ... plakalı araç sürücüsünün ise kendi şeridini takiben kurallara uygun olarak, seyredip geldiği olay mahalli trafik ışıklı kavşakta yeşil renkli trafik ışığında yolcu indirmek amacıyla duraklama yaptığı esnada, arkasından seyirle gelen sürücü ...’ın kullandığı davalıya trafik sigortalı ... plakalı otobüs ile ... plakalı minibüsün arkasına çarpması sonucu meydana gelen olayda sürücü ...’nun, 2.derecede etken hatalı davranış sergilediği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiş olmakla bilirkişi tarafından raporda belirtilen bu görüş olayın oluşuna ve dosya kapsamına uygun bulunduğundan mahkememizce aynen benimsenerek dava konusu trafik kazasında sigortalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı KTK'nın 56/c maddesi gereğince "Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar." ve 84/d maddesi gereğince "Arkadan çarpma" hallerinde asli kusurlu sayılırlar ve yine Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 107.maddesi gereğince "Sürücüler, önlerinde giden araçları güvenli ve gerekli bir mesafeden takip etmek zorundadırlar." şeklindeki düzenlemeleri ihlal etmiş olması nedeniyle dava konusu trafik kazasının oluşumunda davalı sigortalı araç sürücüsünün %75 asli kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsünün ise 2918 Sayılı KTK'nın 67/a maddesi gereğince " Sürücülerin, park yapmış taşıtlar arasından çıkarken, duraklarken veya park yaparken taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, sağa veya sola dönerken, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek ve bunların hareketlerini zorlaştıracak şekilde davranmaları yasaktır." şeklindeki düzenlemeyi ihlal etmiş olması nedeniyle dava konusu olayda %25 oranında tali kusurlu olduğu mahkememizce kabul edilmiştir.
Ayrıca yine alınan bilirkişi raporunda davacıya ait aracın kazadan önceki 2.el piyasa rayiç değerinin 277.500,00 TL olduğu, kazadan sonra tamir edildikten sonraki 2.el piyasa değerinin ise 262.250,00 TL olduğu, bu şekilde davacıya ait araçta (277.500,00 TL - 262.250,00 TL=) 15.250,00 TL değer kaybı meydana geldiği, davalı tarafın %75 kusuruna isabet eden miktarın 11.437,50 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından davadan evvel 18.05.2021 tarihinde davacıya ait araçtaki değer kaybı nedeniyle 3.957,94 TL ödeme yapıldığından davacının talep edebileceği bakiye değer kaybının (11.437,50 TL - 3.957,94 TL =) 7.479,56 TL olduğu sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiş olmakla hesaplanan bu tutar dosya kapsamına ve kazanın oluşumuna uygun bulunduğundan mahkememizce aynen benimsenerek hükme esas alınmıştır.
Yine alınan bilirkişi kök ve ek raporunda davacıya ait araçta dava konusu trafik kazası nedeniyle meydana gelen hasar dikkate alındığında düzenli ve sistemli bir çalışma ile makul tamir süresinin 7 iş günü olduğu, İzmir Minibüsçüler Esnaf Odası'ndan gelen 09.12.2021 tarihli yazıyla davacıya ait aracın günlük kazancının 229,79 TL olduğu, buna göre davacı tarafta onarım süresince (229,79 TL x 7 =) 1.608,53 TL kazanç kaybı meydana geldiği, davalıların %75 kusur durumu dikkate alınarak bu tutarın 1.206,40 TL'ye tekabül ettiği sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiş olmakla bilirkişi raporundaki bu görüş dosya kapsamına uygun bulunmakla aynen benimsenip hükme esas alınmıştır.
Kazaya karışan ve dava konusu trafik kazasının oluşumunda %75 kusurlu olduğu kabul edilen sigortalı araçla ilgili olan ZMMS teminat limitinin kaza tarihi dikkate alındığında 43.000,00 TL olduğu, dava konusu trafik kazası nedeniyle davalı sigorta şirketi tarafından davacıya ait araçta oluşan değer kaybından dolayı da 18.05.2021 tarihinde 3.957,94 TL ödeme yapıldığı, ödenen bu tutar sigorta teminat limitinden düşüldüğünde davalı sigorta şirketinin (43.000,00 TL - 3.957,94 TL=) 39.042,06 TL teminat limitinin kaldığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan yargılama sırasında alınan ve aynen benimsenen bilirkişi kök ve ek raporunun birlikte değerlendirilmesi neticesinde davacıya ait araçta 15.250,00 TL değer kaybı meydana geldiği, davalı tarafın %75 oranındaki kusuru dikkate alındığında davacının talep edebileceği değer kaybına ilişkin maddi tazminatın 11.437,50 TL olduğu, bu tutardan davadan önce 18.05.2021 tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından ödendiği anlaşılan 3.957,94 TL'lik değer kaybına ilişkin ödeme düşüldüğünde davacı tarafın davalıdan bakiye (11.437,50 TL - 3.957,94 TL=) 7.479,56 TL değer kaybından kaynaklı maddi tazminat talep edebileceği ve iş bu tutarında sigorta poliçesinin bakiye limiti içerisinde kaldığından tüm davalıların bu tutardan dolayı davacıya karşı müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu sonucuna varılmıştır.
Yine bilirkişi raporunda davacıya ait araçtaki hasarın 7 iş günü içerisinde giderilebileceği, İzmir Minibüsçüler Esnaf Odası'ndan mahkemeye gelen cevabi yazıya göre davacı tarafa ait ... plakalı minibüsün günlük ortalama kazancının 229,79 TL olarak bildirilmiş olması nedeniyle davacının kazan kaybının ( 7 x 229,79 TL=) 1.608,53 TL olduğu, sigortalı araç sürücüsünün %75 oranındaki kusuru dikkate alındığında davacı tarafça talep edilebilecek bakiye kazanç kaybının 1.206,40 TL olduğu ve bu tutar sigorta poliçesi teminatı dahilinde olmadığından davacının talebi kapsamında kaza sırasında %75 oranında kusurlu olduğu kabul edilen sigortalı aracın maliki olan davalı ... ve sürücüsü olduğu anlaşılan ...'ın davacıya karşı bilirkişi raporunda hesaplanan ve mahkememizce aynen benimsenen 1.206,40 TL kazanç kaybı yönünden sorumlu oldukları sonucuna varılmıştır.
Yukarıda anlatılan tüm gerekçelerle davanın kabulüne, 7.479,56 TL araçtaki değer kaybına ilişkin maddi tazminatın kaza tarihi olan 11.03.2021 (davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi olarak kabul edilen kısmi ödeme tarihi olan 18.05.2021) tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiliyle davacıya verilmesine, 1.206,40 TL araç mahrumiyet bedeline ilişkin maddi tazminatın kaza tarihi olan 11.03.2021 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı ... ve davalı ...'dan tahsiliyle davacıya verilmesine karar verme gereği doğmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
Davanın KABULÜNE,
a) 7.479,56 TL araçtaki değer kaybına ilişkin maddi tazminatın kaza tarihi olan 11.03.2021 (davalı sigorta şirketi yönünden 18.05.2021) tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalılardan tahsiliyle davacıya verilmesine,
b) 1.206,40 TL araç mahrumiyet bedeline ilişkin maddi tazminatın kaza tarihi olan 11.03.2021 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte davalı ... ve davalı ...'dan tahsiliyle davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince hesaplanan 593,33 TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta ve sonradan tamamlanan toplam 204,22 TL harcın mahsubu ile bakiye 389,11 TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan (davalı sigorta şirketi 334,63 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) tahsili ile hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından başlangıçta ve sonradan tamamlanan toplam 272,02 TL harç, tebligat ve posta gideri 364,70 TL, bilirkişi ücreti 700,00 TL olmak üzere toplam 1.336,72 TL yargılama giderinin davalılardan (davalı sigorta şirketi 1.149,57 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine,
1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 25/9 ve 26.maddesi gereğince 6183 Sayılı Yasa kapsamında davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13/2.maddesi gereğince hesaplanan 8.685,96 TL nispi vekalet ücretinin davalılardan (davalı sigorta şirketi 7.479,56 TL'sinden sorumlu olmak kaydıyla) alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından arta kalan bulunması halinde karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalıların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 20/10/2022
Katip .......
e-imzalıdır.
Hakim.....
e-imzalıdır.