T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/1053
KARAR NO : 2024/858
DAVA : Tazminat
DAVA TARİHİ : 29/12/2022
KARAR TARİHİ : 18/10/2024
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 31.07.2022 tarihinde İstanbul İli, Küçükçekmece İlçesi, İkitelli Semtinde ... sevk ve idaresindeki... Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş.'ye ait ... plakalı araç, trafikte kurallara uygun bir şekilde seyir halinde olan ... yabancı plakalı müvekkil aracına arkadan çarparak maddi hasarlı trafik kazasının meydana gelmesine sebebiyet verdiğini, Söz konusu olayda takip mesafesini korumayarak araca arkadan çarpma fiili asli kusur halleri arasında sayılmış olup, araç sürücüsü bu maddeyi ihlal ederek müvekkil aracında maddi hasar oluşmasına sebebiyet verdiğini, davalı ... Sigorta Şirketi ZMMS poliçesini düzenleyen şirket olup kaza tarihinde geçerli olan ... poliçe no’lu ZMMS poliçesi nedeniyle araç sürücüsünün tam ve asli kusuru ile neden olduğu maddi hasardan poliçe limitleri ve kapsamı dahilinde sorumlu olduğunu,Davalı...Sigorta A.Ş. ise kazaya karışan karşı yan aracına KASKO poliçesini düzenleyen sigorta şirketi olarak, taraflarca mutabık kalınması neticesinde arabuluculuk görüşmeleri sırasında sürece dahil olduğunu, Davalı ruhsat sahibi... Tekstil San.ve Tic.A.Ş. ve kusuru ile kazaya sebebiyet veren davalı araç sürücüsü ... kusuru ise, müvekkil aracında meydana gelen zarar ve ziyanın tamamından sorumlu olduğunu beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı... Tekstil Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacının her ne kadar 31.07.2022 tarihinde gerçekleşen kazada müvekkil şirkete ait aracın sebep olduğu kaza sonrasında ...plakalı aracında 3.751,08 Euro tutarında zarar ve değer kaybı meydana geldiğinden bahisle işbu davayı ikame etmişse de, olayın oluş şekli, kusur oranları, araçta meydana gelen hasar incelendiğinde talep edilen hasar ve değer kaybı miktarının fahiş olduğunu, gerek kaza anında çekilen gerekse sonrasında davacı tarafından çekilen fotoğraflarda, gerçekleşen kaza basit bir kaporta kazası olduğunu, yapılacak bilirkişi incelemesinin de iddialarını doğrular nitelikte olacağını, davacının talebi Türk Lirası cinsinden 58.048,34TL'ye denk geldiğini, ülke şartlarında bu denli basit bir kaza sonucu aracın tamiri, talep edilen bedeli 1/10'u kadar bir maliyette olduğunu, davacının, hasarın tamirini Almanya'da yaptırmış olması, artan kur oranları ve ücretlendirmeye etki eden parça, işçilik vb. Etkenlerin ülkenden ülkeye göre değişmesi neticesinde fahiş bir tutara denk geldiğini, Kanun metninden de açıkça anlaşılacağı üzere yaşanan olayın gerçekleştiği yer Türkiye sınırları içerisinde olduğunu, Kanunun bu yönüyle emredici hüküm içerdiğinden herhangi bir şekilde yoruma açık olmadığı gibi bu yönde davacıya herhangi bir seçimlik hak da tanınmış olmadığını, davayı kabul manasına gelmemek kaydıyla, kazayı gerçekleştiren ... plakalı aracın Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ... poliçe numarası ile ... Sigorta Şirketi tarafından yapıldığını, dava kapsamında sigorta şirketinin sorumluluğu doğduğunu, öte yandan yine aracın ... poliçe numarası ile...Sigorta tarafından yapılan Genişletilmiş Kasko Filo Sigortası da bulunduğunu, somut olay tüm yönleriyle 2 sigorta şirketince de belirtlenen tüm rizokoları karşıladığından, müvekkil şirket açısından tazmine karar verilemeyeceğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava dilekçesine göre; 31/07/2022 tarihinde ... plakalı araç seyir halinde iken...ait... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı kaza meydana geldiğini, dava dilekçesinde aleyhe olan hususları kabul etmediklerini, dava konusu alacak zamanaşımına uğradığını, HMK 6. Madde gereği yetkili mahkeme davalı tarafın davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri olduğunu, bahsi geçen kazaya ilişkin olarak davacı tarafından müvekkil şirkete herhangi bir başvuru yapılmamış ve dava şartı olan zorunlu başvuru şartı yerine getirilmediğini, Araçta meydana gelen değer kaybı hesap edilirken aracın yaşı, daha önce kazaya karışıp karışmadığı, kilometresi gibi hususlar da göz önünde bulundurularak hesaplama yapılması gerektiğini, Müvekkil şirkete Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... plaka sayılı aracın kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusuru bulunmadığını, Araç mahrumiyet bedeli, aracın işletilememesinden doğan kazanç kayıpları gibi yansıma zararlar ZMMS teminatı dışında olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, trafik kazasından kaynaklanan hasar onarım bedeli ve ikame araç bedeli istemine ilişkindir.
Adli Trafik Uzmanı... ve Otomotiv Uzmanı ...in 06/05/2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda; ... plakalı araç sürücü ...'ın, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu çerçevesinde kural ve kaide ihlali yapmadığı ve kusurlu olmalığı, ... plakalı araç sürücüsü ...'nin 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun madde: 56/c (Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar) bendi ile asli kusurlu hallerden sayılan madde:84/d (arkadan çarpma) bendini ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda etken kusurlu olduğu, ... plakalı araçta meydana gelen hasarın 1.399,53 (KDV dahil) EURO olduğu, hasarın ödenmesinden limit dahilinde her iki sigortanın sorumlu olduğu, araçta değer kaybı olmadığı, araçta 2 günlük ikame araç bedi 130.00 EURO olduğu, bu bedelin ödenmesinden davalı ...'nin sorumlu olduğu tespit edilmiştir.
İzmir Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Başkanlığı'nın 27/02/2024 Tarihli,... Sayılı Raporunda; Kaza nedeniyle davaya konu otomobildeki hasarın 2.641,11EURO olduğu, kaza nedeniyle davaya konu otomobilde 300,00 EURO değer kaybı olduğu tespit edilmiştir.
Araç işletenlerin, 2918 sayılı yasanın 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.
Bu bilgiler ışığında yapılan inceleme neticesinde Davalı ...Sigorta Şirketinin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ve düzenlenen poliçede 2918 sayılı yasanın 85. Maddesinde yazılı zararların teminat altına alındığı anlaşılmıştır.
Gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararlar zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında olan hususlardır. 2918 sayılı yasanın yukarıda anılı hükmü gereği davacının ikame araç bedeline ilişkin iddia ettiği zararının zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamı dışında olduğu anlaşılmıştır.
Motorlu araç işletenin, bu aracın işletilmesinden dolayı 2918 sayılı yasa ve genel hükümlere göre oluşan zorunlu mali mesuliyet sigortası hadleri dışında kalan hukuki sorumluluğunu sigorta poliçesinde yazılı azami hadlere kadar sigorta güvencesi altına alan sigorta sözleşmesi ihtiyari mali mesuliyet sigortası olarak adlandırılır. Tanım gereği ihtiyari mali mesuliyet sigortası sigortacısının sorumluluğu ikincil bir sorumluluktur. Zorunlu mali mesuliyet sigortasındaki limitleri aşan kısımlar için ancak ihtiyari mali mesuliyet sigortasına başvurulabilir.
Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.
6098 sayılı yasanın 54.maddesinde, bedensel zarara uğranılması nedeni ile talep edilebilecek zarar türleri belirtilmekte olup çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ile tedavi giderleri de bu zarar türleri arasında yer almaktadır.
Bedensel zarara uğrayan kimse, çalışma gücünü sürekli veya geçici olarak yitirmesinden ve ileride edineceği kazançtan yoksun kalmasından doğan zarar ile bütün giderlerini isteyebilir. Çalışamamaktan kaynaklanan zarar ise geçici iş göremezlik nedeniyle olabileceği gibi; sürekli iş göremezlik biçiminde de olabilir. Geçici iş göremezlik zararı, zararı görenin yaptığı iş ve gelir durumu itibariyle iyileşme süresinde elde edemediği kazançtan ibarettir. Sürekli iş göremezlik zararı ise beden gücü kaybına uğrayan kişinin, zarar görmeden önce yapmakta olduğu iş için daha fazla bir güç (efor) harcaması nedeniyle doğan zarardır.
6098 sayılı yasanın 49. Maddesi gereği kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür- Haksız fiil, kusurlu ve hukuka aykırı bir eylemle başkasına zarar verilmesidir. Bir haksiz fiilden söz edebilmek için; zarar verici bir fiil, bu fiilin hukuka aykırı olması, fiili icra edenin kusurlu bulunması, fiil ve zarar arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekir.
Fiilin, bilinçli bir iradeye dayanmış olması gerekir. Hukuka aykırı fiil, hukukun koruduğu değerlerin, çiğnenmesi sonucunda, hukuk düzeninin bir kuralını İhlal eden fiildir, Hukuka aykırılık, zarar vermeyi yasaklayan ya da önleyen kuralların çiğnenmesidir,
Bir eylemin hukuka aykırı olarak kabul edilebilmesi için aynı zamanda bir hukuka uygunluk nedeninin mevcut olmaması gerekir. Kusur, hukuk düzeni tarafından kınanan bir davranışın bilerek ve isteyerek yapılmasıdır. Olağan yaşam deneyimlerine, genel düşünceye ve objektif olasılığa göre, bir olayın gerçekleşmesi ile sonuç ortaya çıkmış ya da bu olayın oluşması ile sonucun ortaya çıkması kolaylaşmış ise ilk hareket ikincisinini nedeni, İkinci Olay birinci hareketin sonucu sayılır. Buna uygun illiyet bağı denir.
Tazminat hukukunda sorumluluktan söz edilebilmesi için yalnızca eylemin yasaya veya sözleşmeye aykırı olması yeterli değildir. Fiil sonucunda bir zararın doğmuş olması ve zararla fiilli arasında uygun nedensellik bağının bulunması da gerekir, Nedensellik bağı sorumluluğun temel öğesidir. Zararla eylem arasında nedensellik bağının mevcut olması, zararın eylemin bir sonucu olarak ortaya çıkması, yani eylem olmadan zararın ortaya çıkmayacağının kesin olarak bilinmesidir. Zarar ile fiil arasında uygun nedensellik bağının bulunup bulunmadığı hususu, her somut olayda kendi içerisinde ayrıca değerlendirilir,
Kusur sorumluluğunda, zorlayıcı neden, zarar görenin ağır kusuru, üçüncü kişinin ağır kusuru halinde nedensellik bağı kesilebilir.
Davacı vekili 20.11.2023 Tarihli dilekçesi ile; ZMMS'den sorumlu davalı ...Sigorta Şirketi kesmiş olduğu sigorta poliçesi limitleri dahilinde kendi sorumluluk miktarını ödediğini, davalı ... Sigorta Şirketi'ne karşı açmış olduğumuz davamızdan feragat ettiklerini beyan etmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,... plaka sayılı araç sürücüsünün kazanın oluşumuna etki eden bir davranışının bulunmadığı,...plaka sayılı araç sürücüsünün 2918 sayılı yasanın 84/d maddesini ihlal etmek suretiyle kazanın oluşumuna etki ettiği,... plaka sayılı aracın sürücüsünün kazanın oluşumuna etki eden davranışı ile ... plaka sayılı araçta meydana gelen zarar arasında uygun illiyet bağının bulunduğu tespit edilmiştir. 06.05.2023 tarihinde düzenlenen otomotiv bilirkişisi raporu ile davacının maliki olduğu araçta meydana gelen hasar onarım bedeli ve değer kaybı istemine ilişkin mahkememiz ara kararında istendiği şekilde inceleme ve tespit yapılmadığı, yine alınan 23.09.2023 tarihli ek raporda da ara kararda istenilen hususların yerine getirilmediği anlaşılmıştır. Yalnızca aracın hasar onarımı için geçecek süre ve bu süre içerisinde davacının ikame araç zararı dosya kapsamıyla ve mahkememiz ara kararıyla uyumlu bir şekilde tespit edilmiştir. Yapılan tespit doğrultusunda otomotiv bilirkişisi... tarafından hazırlanan rapordaki ikame araç bedeli tazminatı hesabının doğru olduğuna kanaat getirilmiştir. Ancak hasar onarım bedeli ve araç değer kaybı istemi mahkememiz ara kararında istenilen hususların tetkiki amacıyla Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden rapor alınmıştır. Davacıya ait olan aracın Almanya Federal Cumhuriyeti plakalı olması sebebiyle Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi tarafından isabetli bir şekilde aracın bağlı bulunduğu ülke piyasa koşulları değerlendirilerek rapor alındığı bu doğrultuda davacının aracında 2641,11 Euro hasar onarım bedeli, 300,00 Euro değer kaybı bedeli oluştuğu tespit edilmiştir. Bu bağlamda bilirkişilerce hesaplanan 130 Euro ikame araç bedeli, 300 Euro değer kaybı bedeli, 2641,11 Euro hasar onarım bedeli olmak üzere toplamda 3071,11 Euro davacının alacaklı olduğu tespit edilmiştir. Mahkemece hesaplanan bedelin davacının talep ettiği bedelden fazla olduğu anlaşılmıştır. Davacı vekilin tarafından 20.11.2023 tarihli feragat beyanı, yapılan ödemeler, ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının faiz sorumluluğunun dava tarihinden itibaren başlaması sebebiyle ve poliçe teminat limitleri gözetilerek davalı zorunlu mali mesuliyet sigortacısı yönünden feragat sebebiyle davanın reddine, davalı ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı yönünde poliçeden kaynaklı sorumluluk sebebiyle bakiye istemin kabulüne, diğer davalılar yönünden ise 6098 sayılı yasanın 49 vd maddeleri gereği istemin kabulüne yönelik davanın kısmen kabulüne ilişkin olarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-)DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
2-)Davanın...Sigorta Şirketi yönünden REDDİNE,
3-)Davanın ...,...Sigorta Anonim Şirketi ve... Tekstil ve Ticaret Sanayi Anonim Şirketi yönünden KABULÜNE,
4-)1176,22 EURO nun davalılar...Sigorta Anonim şirketi yönünden dava tarihinden itibaren, davalılar ... ve... Tekstil Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi yönünden kaza tarihi olan 31.07.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiz ile birlikte fiili ödeme tarihindeki TCMB efektif satış kuru TL karşılığının davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE, (İMMS olan...Sigorta Anonim Şirketi Poliçede yazılı olan 99.999.999,00 TL teminat bedeli ile sorumlu olduğu gözetilmek kaydıyla)
5-)130,00 EURO ikame araç bedelinin davalılar ... ve... Tekstil Sanayi Anonim Şirketi Yönünden kaza tarihi olan 31.07.2022 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiz ile birlikte fiili ödeme tarihindeki TCMB efektif satış kuru TL karşılığının alınarak davacıya VERİLMESİNE,
6-)Alınması gerekli 3.965,28 TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 991,33 TL peşin harçtan mahsubu ile 2.973,95 TL harcın davalılar ...,...Sigorta Anonim Şirketi ve... Tekstil ve Ticaret Sanayi Anonim Şirketi'nden alınarak davacıya VERİLMESİNE, (... Sigorta Anonim Şirketi 2.676,55 TL den sorumludur)
7-)Davacı tarafça yatırılan 991,33 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 3.000,00 TL bilirkişi rapor ücreti, 5.275,00 TL Adli Tıp Kurumu rapor ücreti, 879,00 TL posta ve tebligat ücreti, 13.572,40 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplamda 23.798,43 TL yargılama giderinin davalılar ...,...Sigorta Anonim Şirketi ve... Tekstil ve Ticaret Sanayi Anonim Şirketi'den alınarak davacıya VERİLMESİNE,(... Sigorta Anonim Şirketi 21.418,58 TL den sorumludur)
8-)Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. Uyarınca 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ...,...Sigorta Anonim Şirketi ve... Tekstil ve Ticaret Sanayi Anonim Şirketi'nden alınarak davacıya VERİLMESİNE,
9-)3.200,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılar ...,...Sigorta Anonim Şirketi Ve... Tekstil ve Ticaret Sanayi Anonim Şirketi'nden alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
10-)Karar kesinleştiğinde artan gider ve delil avansının yatırana İADESİNE,
Dair, 6100 sayılı yasanın 343. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize yahut mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı-davalı ... Tekstil Sanayi ve Ticaret A.Ş. vekilinin yüzüne karşı, diğer davalıların yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/10/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır