T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/703 Esas
KARAR NO : 2023/102
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 14/09/2022
KARAR TARİHİ : 15/02/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 18.05.2022 tarihinde, müvekkili şirkete ait ... plakalı araç ile davalı şirkete ait ve diğer davalının sevk ve idaersindeki ... plakalı araçların çarpışması neticesinde maddi hasarlı, çift taraflı trafik kazası meydana geldiği, kazanın oluşumunda davalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu, araçta meydana gelen hasar bedeli, değer kaybı ve kazanç kaybına ilişkin olarak İzmir 5.Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ...D.İş. sayılı dosyası ile tespit yapıldığı, davalıların zmms sigortacısı tarafından kısmi ödeme yapıldığı, davalıların meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu belirterek 100,00 TL hasar bedeli, 10,00 TL değer kaybı, 10,00 TL kazanç kaybı olmak üzere toplam 120,00 TL nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı ... Motorlu Araçlar A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; görev itirazlarının bulunduğu, görevli mahkemelerin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu, araçlarının zmms ve imms poliçelerinin bulunduğu, davacının bir zararı var ise zararın bu poliçeler kapsamında tazmin edilmesi gerektiği, ... plakalı aracın dava dışı ... ... A.Ş 'ye uzun süreli olarak kiralandığı, işleten sıfatının bu şirkete ait olduğu, meydana gelen kaza ve hasardan sorumluluklarının bulunmadığı, ayrıca davacı sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğu, kendilerinden herhangi bir talepte bulunamayacağı, talep edilen tazminat miktarının fahiş olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle;görev ve yetki itirazında bulunduğu, görevli ve yetkili mahkemelerin Bakırköy Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığı, meydana gelen kazada kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DAVA:
Dava, 6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri uyarınca motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi zararın (hasar bedeli, değer kaybı, kazanç kaybı) işleten ve haksız fiil faili olan araç sürücüsünden tazmini isteğine ilişkindir.
DELİLLER:
-İzmir 5.Sulh Hukuk Mahkemesi’nin ...D.İş. sayılı dosyası,
-... Sigorta A.Ş nin 29/09/2022 tarihli yazısı ve eki,
-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin 27/09/2022 tarihli yazısı ve eki,
-... Noterler Birliğinin 26/09/2022 tarihli yazısı ve eki,
-Sigorta Tahkim Komisyonunun 03/10/2022 tarihli yazısı ve eki,
-Taraflarca sunulan kira sözleşmesi ve ekleri,
-... Sigorta A.Ş'nin 29/12/2022 tarihli yazısı ve eki,
-Talimat mahkemesinde 19/01/2023 tarihinde gerçekleştirilen keşif,
-Bilirkişi ...'nın 21/01/2023 tarihli raporu,
-Yapı Kredi Bankasının 04/01/20232 tarihli yazısı ve eki,
-İzmir İl Emniyet Müdürlüğünün 08/02/2023 tarihli yazısı ve eki.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davacının,18.05.2022 tarihinde, davacı şirkete ait ... plakalı araç ile davalı şirkete ait ve diğer davalının sevk ve idaresindeki ... plakalı araçların çarpışması neticesinde maddi hasarlı, çift taraflı trafik kazası meydana geldiği, bu kaza neticesinde kendisine ait ... plakalı aracın hasara uğradığı, hasar nedeniyle değer kaybı meydana geldiği, ayrıca aracın dava dışı kiracıya kullandırılan ticari nitelikte bir araç olduğu, bu süreçte kazanç kaybının olduğu ve davalı sürücünün kazaya sebebiyet verdiği iddiası ile iş bu davada değer kaybı, hasar bedeli ve kazanç kaybı talebinde bulunduğu ve zararın ... plakalı aracın kayıt maliki olan işleten ve haksız fiil faili olan davalı sürücüden tazminini istediği, davalı ... Motorlu Araçlar A.Ş'nin mahkememizin görevine itiraz ettiği, ... plakalı aracın dava dışı ... ... A.Ş 'ye uzun süreli olarak kiralandığı, işleten sıfatının bu şirkete ait olduğu, davacı sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğu, meydana gelen kaza ve hasardan sorumluluklarının bulunmadığını savunduğu, diğer davalı ...'un ise mahkememizin görev ve yetkisine itirazda bulunduğu, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığı, meydana gelen kazada kusur ve sorumluluğunun bulunmadığını savunduğu, taraflar arasında, mahkememizin görevli ve yetkili olup olmadığı, davaya konu alacağın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, davacı aracının hasar görüp görmediği, hasar görmüş ise hasar nedeniyle değer kaybı ve kazanç kaybı olup olmadığı, var ise hasar bedeli, değer kaybı ve kazanç kaybı zararının ne kadar olduğu ve davalı ... Motorlu Araçlar A.Ş'nin işleten, diğer davalı ...'in ise sürücü olarak sorumlu olup olmadığı hususlarında ihtilaf bulunduğu anlaşılmıştır.
Davalılarca mahkememizin görevine itiraz edilmiş ise de, kazaya karışan ... plakalı aracın davacı şirket adına, ... plakalı aracın ise davalı şirket adına trafik siciline kayıtlı olduğu, taraflarca söz konusu araçların ticari maksatlarla kiralandığı, kazanın bu sırada meydana geldiği, her iki tarafı tacir olan ve tarafların ticari faaliyeti kapsamında gerçekleşen tacirler arası haksız fiilden kaynaklanan nispi ticari dava niteliğindeki uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu değerlendirilmiştir.
Davalı ... mahkememizin yetkisine itirazda bulunmuş ise de davacı şirketin merkez adresinin İzmir ili Gaziemir ilçesi olduğu, söz konusu mahalin mahkememiz yargı çevresi içerisinde yer aldığı, 6100 sayılı HMK'nun 16.maddesi uyarınca davacının yerleşim yeri mahkemesi olarak mahkememizin yetkili olduğu anlaşılmakla davalının yetki itirazının reddine karar verilmiştir.
Davalı ... tarafından zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de davaya konu kazanın 18/05/2022 tarihinde meydana geldiği, dava tarihi olan 14/09/2022 tarihi itibariyle TBK nun 72 ve KTK'nun 109. maddelerindeki 2 yıllık zamanaşımının gerçekleşmediği anlaşılmakla davalının zamanaşımı definin reddine karar verilmiştir.
Davacıya ait araç üzerinde dava dışı Yapı Kredi Bankası A.Ş Ege Ticari Şubesinin rehninin bulunduğunun mahkememizce tespit edilmesi üzerine mahkememizce davacının kredi borcunın olup olmadığı, davacıya ait ... plakalı araç üzerinde rehin şerhinin devam edip etmediği, davacının rehne konu kredi borcunu ödeyip ödemediği, kredi borcu devam ediyorsa bankanın açılan söz konusu davaya ve yargılama neticesinde tazminata hükmedilmesi halinde tazminatın davacıya ödenmesine açıkça ve kayıtsız olarak muvafakat edip etmediği hususunda rehin alacaklısı bankaya müzekkere yazıldığı, banka tarafından mahkememize verilen 06/02/2023 tarihli cevabı yazıda, söz konusu araca ilişkin kredi riskinin bulunmadığı, araç üzerindeki rehinlerin devam etmediği, davacıya tazminat ödemesine açıkça muvafakat edildiğinin bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce dava konusu kazada taraf sürücüsünün kusur durumlarının belirlenmesi için mahal mahkemesine talimat yazıldığı, talimat mahkemesince dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, talimat mahkemesince bilirkişi refakatinde mahallinde keşif yapıldığı, dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 21/01/2023 tarihli raporda 18/05/2022 günü saat 17:40 sıralarında İstanbul İli Avcılar İlçesi Cihangir Mahallesi idaresindeki Jandarma Komanda ... Sokak ile ...Sokak meydana gelen yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazasında davacı adına kayıtlı bulunan ... Plakalı aracı kullanan sürücü ... sevk ve idaresindeki aracı ile Jandarma Komando ... Sokaktan gelip kavşağın sağında bulunan DUR trafik levhasına dikkat etmeden kontrolsüz kavşağa girip sol tarafa dönmek isterken aracının sol ön kısımları ile ...Sokak istikametinden gelip doğru seyreden davalı ... sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı aracın sağ ön kısımları ile çarpması ve çarpma sonrası
iteklemenin etkisiyle ... plakalı aracın sol ön ve yan kısımları ile yolun solunda park eden ... Plakalı aracın sol arka kısımlarına çarpması ve durması şeklinde kazanın meydana geldiği, kaza mahallinin yerleşim yeri dışında, iki yönlü yol, 2 şeritli, şerit genişliği 3 metre toplam yol genişliğinin 7 metre olduğu, araçlar için 50 km yasal hız sınırlamasının olduğu, Şehit Jandarma Komando ... Sokak ile ...Sokağın birleştiği kontrolsüz kavşakta asfalt zemin caddede oto korkuluklarının olmadığı, emniyet şeridinin olmadığı, yol çizgilerinin çizili olmadığı , trafik lambası, trafik görevlisi, görüşe engel bir cisim ve yolda çalışmanın olmadığı, yol kusurunun bulunmadığı, yolun sağında ve solunda yaya yolunun bulunduğu, 100 cm düz iniş eğilimli yolda ... Plakalı aracın geliş istikametinde DUR trafik levhasının olduğu diğer yönlerde herhangi bir trafik levhasının olmadığı, gündüz vakit açık hava kuru zeminde üç aracın yandan çarpışması şeklinde kazanın meydana geldiği çarpışmanın kaplama üzerinde olduğu, ... plakalı davacı araç sürücüsü ...'in meskun mahalde, görüşün açık olduğu gündüz vakitte, açık hava, kuru zeminde, hava ve yol durumunu da dikkate almadan Jandarma Komando ... Sokaktan yokuş aşağı inip ...Sokak istikametine seyir ettiği esnada kazanın olduğu kontrolsüz kavşağa geldiğinde kavşağın sağında bulunan DUR trafik levhasına dikkat etmeden kontrolsüz kavşağa girdiği, solundan kavşağa kural ve nizamlara uygun seyreden davalı Sürücü ... sevk ve idaresinde bulunan ve ilk geçiş hakkı kendinde olan ... Plakalı aracın seyir şeridine girdiği, davacı sürücüsünün kazada KTK'nun 84/H bendindeki kavşaklarda geçiş önceliğine uymamak, aynı kanunun 47/1-c maddesindeki trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlarına uymamak ve KTK'nun 52/1-B maddesindeki araçların hızlarını yol ,hava ve trafik durumuna uygun kullanmamak maddelerini ihlal ettiği, kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğu, davalı sürücüsü ...'in ise diğer aracın kendisine ait araca çarpması ve kendisinin de çarpma sonrası park halindeki arabaya çarparak durması şeklinde gerçekleşen olayda kusurunun bulunmadığı yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce alınan bilirkişi raporuna göre davacı sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde kavşakta geçiş önceliğine uymamak, kavşağa yaklaşırken hızını yavaşlatmamak ve trafik işaret ve levhalarına uymamak kurallarını ihlal ettiği, asli ve tam kusurlu olduğu, davalı sürücünün ise kazanın önlenmesinde alabileceği herhangi bir tedbir bulunmadığı ve kusursuz olduğu, davacı tarafından söz konusu rapora itiraz edilmiş ve yeniden kusur incelemesi yapılması talep edilmiş ise de davaya konu kazanın T biçimindeki kontrolsüz kavşakta meydana geldiği, davacı sürücüsünün tali yoldan kavşağa bağlandığı, davalı sürücünün ise anayolda seyir halinde olduğu, davacı sürücüsünün kavşağa bağlandığı sokak başında DUR levhasının bulunduğu, davacı sürücüsünün söz konusu uyarı ve levhayı dikkate almaksızın mevcut hızı ile kavşağa giriş yaptığı, davalı sürücüsüne geçiş önceliği tanımadığı, bilirkişi tarafından yapılan kusur değerlendirilmesinin kaza mahali ve olayın oluşuna uygun olduğu, kaza tespit tutanağında söz konusu DUR levhasının dikkate alınmamış olması nedeniyle kaza tespit tutanağında yapılan kusur değerlendirilmesi ile mahkememizce alınan bilirkişi raporu arasında çelişkiden söz edilemeyeceği, bu nedenle yeniden kusur incelemesi yapılmasının yargılamaya katkı sağlamayacağı, davalı sürücü kusursuz olduğundan sorumluluğunun bulunmadığı, davacının davalı sürücüden talepte bulunamayacağı, davalı ... Motorlu Araçlar A.Ş yönünden yapılan değerlendirme ise ... plakalı araç her ne kadar adı geçen davalı adına kayıtlı ise de davalının cevap dilekçesi ekinde sunmuş olduğu kira sözleşmesine göre söz konusu aracın dava dışı Merter ... A.Ş'ye 19/10/2019 tarihinde 3 yıl süre ile kiralandığı, bu hususun İzmir İl Emniyet Müdürlüğünün 08/02/2023 tarihli cevabı yazısı ile de teyit edildiği, söz konusu araç uzun süre ile dava dışı şirkete kiralandığından davalı şirketin işleten sıfatının bulunmadığı ve sorumluluğundan söz edilemeyeceği anlaşılmakla davalı sürücü yönünden davanın esastan reddine, davalı şirket yönünden ise pasif husumet ehliyeti yokluğundan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın davalı ... Motorlu Araçlar Ticaret A.Ş yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan REDDİNE,
2-Davanın davalı ... yönünden esastan REDDİNE,
3-Mahkememizce bu yargılama nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davalı ... Motorlu Araçlar Ticaret A.Ş'nin yapmış olduğu 37,25 TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı ... Motorlu Araçlar Ticaret A.Ş'ye ÖDENMESİNE,
5-Davalı ... Motorlu Araçlar Ticaret A.Ş kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 3/2, 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 120,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ... Motorlu Araçlar Ticaret A.Ş'ye ÖDENMESİNE,
6-Davalı ... kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 3/2, 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 120,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı ...'e ÖDENMESİNE,
7-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara İADESİNE,
8-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun ...... sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. maddesi uyarınca davacıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
9-Kararın kesinleşmesinden sonra İzmir 5 Sulh Hukuk Mahkemesinin ...D.İş. sayılı dosyasının mercine İADESİNE,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı ve davalı ....vekilinin yüzlerine karşı diğer davalıların yokluklarında açıkça okunup usulen anlatıldı.15/02/2023
Katip...
e-imza
Hakim...
e-imza