T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/829
KARAR NO: 2023/903
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 24/10/2022
KARAR TARİHİ: 10/11/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 17.02.2022 tarihinde ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile müvekkile ait ... plakalı araçlar kazaya karışmış ve iş bu kaza sebebi ile ...’e ait ... plakalı araç hasar gördüğünü, kaza neticesinde taraflar tarafından tutulan kaza tespit tutanağına göre ... plakalı araç sürücüsü kazanın meydana gelmesinde asli ve tam kusurlu olduğunu, kusurlu araç ... A.Ş. tarafından kasko Sigortası ile sigortalı olduğunu, taraflarca tanzim edilen 17.02.2022 tarihli maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında belirtildiği gibi kazaya sebebiyet veren ... plakalı araç sürücüsü olduğunu, bu araç ise kaza tarihi itibarı ile ...A.Ş. Tarafından ... poliçe numarasıyla kasko sigortalı olduğunu, kaza sonrası hasar gören araç için ilk önce ZMMS şirketi olan ...Sigorta tahtında... numaralı hasar dosyası açıldığını, araç onarıldıktan sonra şirket tarafından 50.000,00-TL ödeme yapıldığını, davalı Kasko sigortacısı olan Anadolu sigortaya başvurulduğunu, ... kasko tarafından ... numaralı hasar dosyası açıldığını, 17.06.2022 tarihinde 50.884,91-TL ödeme yapıldığını, taraflarınca aldırılan dava dilekçesi ekinde sunulan ekspertiz raporundan da anlaşılacağı üzere araçta meydana gelen hasarın onarımı için yedek parça ve işçilik ücreti olarak 154.996,70-TL( KDV dahil )belirlendiği, bu sebeple toplamda eksik bakiye bedeli 54.111,79-TL olduğu, müvekkil aracındaki hasarın tazmini amaçlı kasko poliçesini tanzim eden davalı... A. Ş. Ye başvurulmuş ve ... numaralı hasar dosyası açıldığını, hasar dosyası kapsamında müvekkil tarafından tüm iyi niyetiyle kendisinden istenilen belgeler davalı sigorta şirketine sunmuş olmasına rağmen hasar dosyası kapsamında bir kısım ödeme yapılmışsada zarar karşılanmadığını beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı taraf huzurdaki davayı kısmi dava şeklinde ikame etmtiğini, dava türünün değiştirilmesi mümkün olmayıp bu husus gözetilerek yargılama yapılması gerektiği, sebepsiz zenginleşme teşkil eden ödemelere ilişkin her türlü talep ve dava hakkımız saklı kalmakla ve kusur ile zarar bedelinin kabulü anlamına gelmemekle birlikte, müvekkil şirket tarafından ödeme yapılmış olup tüm sorumluluk yerine getirildiği, huzurdaki yargılamaya konu kaza nedeniyle müvekkil şirket araç başına 50.000,00 TL teminat limitli... numaralı trafik poliçesi kapsamında davacı tarafa 10.06.2022 tarihinde 50.000,00 TL onarım bedeli ödemesi yapıldığını, böylelikle trafik poliçesi teminat limiti tükendiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Dava, haksız fiilden kaynaklanan maddi tazminat istemine ilişkindir.
Adli Trafik Uzmanı ...'ın 04/05/2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda; Davalı ... sigorta şirketi tarafından Kasko poliçesi ile sigortalanan ... plakalı Kamyonet aracın, Sürücü ...’ın sevk idaresinde iken kazanın olduğu tarih ve zamanda Atatürk caddesi üzerinden Buca istikametine seyri esnasında şerit izleme ve değiştirme trafik kurallarına uymadan kontrolsüz bir şekilde sol şeritten sağ şerit istikametine şerit değiştirdiğinde Davacı idaresindeki araca çarparak kazanın oluşumuna sebebiyet verdiğinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda Asli kusur sayılan hallerden 84/G “Şeride tecavüz etme,” trafik kurallını ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumunda etken olduğu, Davacı ... ise adına tescil ve kayıtlı olan sevk idaresindeki ... plakalı araç ile Atatürk caddesi sağ şerit üzerinden düz olarak Buca istikametine seyrederken meydana gelen kazanın oluşumunda ihmali ve ihlal ettiği trafik kuralı bulunmadığı tespit edilmiştir.
Otomotiv Uzmanı ...'in 31/08/2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda; ... plakalı davacı aracında meydana gelen hasarın KDV dahil 143.327,57 TL olduğu, davacı aracın kaza tarihindeki rayiç değerinin 400.000 TL, hasarın 143.327,57 TL olması nedeniyle aracın pert-total edilmesinin uygun olmadığı; tamirinin ekonomik olduğu, aracın orijinal parçalar ile tamir edilmiş olduğu, davalı sigorta tarafından davacıya 100.884,1 TL ödenmiş olduğu, 42.442,66 TL bedelin daha davacıya ödenmesinden davalı sigortanın sorumlu olduğu, davacı ekspertiz ücretinin 400,00 TL olduğu, bu ücretin kaza tarihindeki ekspertiz ücretine uygun olduğu beyan edilmiştir.
Araç işletenlerin, 2918 sayılı yasanın 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.
Bu bilgiler ışığında yapılan inceleme neticesinde Davalı ... Sigorta Şirketinin hem zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu hem de ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı olduğu ve düzenlenen poliçede 2918 sayılı yasanın 85. Maddesinde yazılı zararların teminat altına alındığı anlaşılmıştır.
Gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararlar zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında olan hususlardır.2918 sayılı yasanın yukarıda anılı hükmü gereği davacının ikame araç bedeline ilişkin iddia ettiği zararının zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamı dışında olduğu anlaşılmıştır.
Motorlu araç işletenin, bu aracın işletilmesinden dolayı 2918 sayılı yasa ve genel hükümlere göre oluşan zorunlu mali mesuliyet sigortası hadleri dışında kalan hukuki sorumluluğunu sigorta poliçesinde yazılı azami hadlere kadar sigorta güvencesi altına alan sigorta sözleşmesi ihtiyari mali mesuliyet sigortası olarak adlandırılır. Tanım gereği ihtiyari mali mesuliyet sigortası sigortacısının sorumluluğu ikincil bir sorumluluktur. Zorunlu mali mesuliyet sigortasındaki limitleri aşan kısımlar için ancak ihtiyari mali mesuliyet sigortasına başvurulabilir.
Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar. Bu doğrultuda davacıların zorunlu mali mesuliyet sigortacısı şirkete başvurdukları ancak sigorta şirketi tarafından sekiz iş günü içinde ödeme yapılmadığı/bakiye tazminat için ödeme yapılmadığı anlaşılmakla davalı sigorta şirketinin tarihinden 12.07.2022 itibaren faiz ile sorumlu olduğu tespit edilmiştir.
6098 sayılı yasanın 54.maddesinde, bedensel zarara uğranılması nedeni ile talep edilebilecek zarar türleri belirtilmekte olup çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ile tedavi giderleri de bu zarar türleri arasında yer almaktadır.
Bedensel zarara uğrayan kimse, çalışma gücünü sürekli veya geçici olarak yitirmesinden ve ileride edineceği kazançtan yoksun kalmasından doğan zarar ile bütün giderlerini isteyebilir. Çalışamamaktan kaynaklanan zarar ise geçici iş göremezlik nedeniyle olabileceği gibi; sürekli iş göremezlik biçiminde de olabilir. Geçici iş göremezlik zararı, zararı görenin yaptığı iş ve gelir durumu itibariyle iyileşme süresinde elde edemediği kazançtan ibarettir. Sürekli iş göremezlik zararı ise beden gücü kaybına uğrayan kişinin, zarar görmeden önce yapmakta olduğu iş için daha fazla bir güç (efor) harcaması nedeniyle doğan zarardır.
6098 sayılı yasanın 49. Maddesi gereği kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür- Haksız fiil, kusurlu ve hukuka aykırı bir eylemle başkasına zarar verilmesidir. Bir haksiz fiilden söz edebilmek için; zarar verici bir fiil, bu fiilin hukuka aykırı olması, fiili icra edenin kusurlu bulunması, fiil ve zarar arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekir.
Fiilin, bilinçli bir iradeye dayanmış olması gerekir. Hukuka aykırı fiil, hukukun koruduğu değerlerin, çiğnenmesi sonucunda, hukuk düzeninin bir kuralını İhlal eden fiildir, Hukuka aykırılık, zarar vermeyi yasaklayan ya da önleyen kuralların çiğnenmesidir,
Bir eylemin hukuka aykırı olarak kabul edilebilmesi için aynı zamanda bir hukuka uygunluk nedeninin mevcut olmaması gerekir. Kusur, hukuk düzeni tarafından kınanan bir davranışın bilerek ve isteyerek yapılmasıdır. Olağan yaşam deneyimlerine, genel düşünceye ve objektif olasılığa göre, bir olayın gerçekleşmesi ile sonuç ortaya çıkmış ya da bu olayın oluşması ile sonucun ortaya çıkması kolaylaşmış ise ilk hareket ikincisinini nedeni, İkinci Olay birinci hareketin sonucu sayılır. Buna uygun illiyet bağı denir.
Tazminat hukukunda sorumluluktan söz edilebilmesi için yalnızca eylemin yasaya veya sözleşmeye aykırı olması yeterli değildir. Fiil sonucunda bir zararın doğmuş olması ve zararla fiilli arasında uygun nedensellik bağının bulunması da gerekir, Nedensellik bağı sorumluluğun temel öğesidir. Zararla eylem arasında nedensellik bağının mevcut olması, zararın eylemin bir sonucu olarak ortaya çıkması, yani eylem olmadan zararın ortaya çıkmayacağının kesin olarak bilinmesidir. Zarar ile fiil arasında uygun nedensellik bağının bulunup bulunmadığı hususu, her somut olayda kendi içerisinde ayrıca değerlendirilir,
Kusur sorumluluğunda, zorlayıcı neden, zarar görenin ağır kusuru, üçüncü kişinin ağır kusuru halinde nedensellik bağı kesilebilir.
Tüm dosya kapsamında, davalı sigorta şirketinin sigortalısı olan aracın sürücüsünün 2918 sayılı yasanın 84/g maddesini ihlal etmek suretiyle kazanın oluşumunda etken olduğu, davacı aracını sevk ve idare eden sürücünün kazanın oluşumuna etki eden bir fiilinin bulunmadığı anlaşılmıştır. Orijinal parçalar kullanmak suretiyle davacının aracında meydana gelen hasar onarım bedelinin 143.327,57 TL olduğu, davalının zorunlu mali mesuliyet sigortacısı sıfatıyla 100.888,91 TL ödeme yaptığı, bakiye bedelden ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı sıfatıyla sorumlu olduğu, ekspertiz raporu ücretinin yargılama gideri olarak davalıdan alınarak davacıya verilmesi gerektiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne ilişkin olarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-)Davanın KISMEN KABULÜNE,
2-)42.362,06 TL hasar tazminatının davalı ... sigorta şirketin'den 12.07.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-)Alınması gerekli 2.893,75 TL karar ve ilam harcının davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70 TL peşin harç ve 725,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplamda 805,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.088,05 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-)Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 725,00 TL ıslah harcı, 3.000,00 TL bilirkişi rapor ücreti, 400,00 TL ekspertiz ücreti 60,25 TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplamda 4.346,65 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
5-)Davalı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davalı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-)Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,
7-)Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 80,60 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya VERİLMESİNE,
8-)1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
9-)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,
Dair, 6100 sayılı yasanın 343. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize yahut mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/11/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır