T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/235 Esas
KARAR NO : 2023/1060
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 17/03/2023
KARAR TARİHİ : 22/12/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 13/11/2022 tarihinde ... plakalı aracın müvekkile ait ... plakalı araca çarpması sonucu trafik kazası meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün kusurlu olduğu, kaza nedeniyle müvekkilinin aracında hasar meydana geldiği, davalı sigorta tarafından ödeme yapıldığı, yapılan ödemenin gerçek zararı karşılamadığı, ayrıca araçta hasar nedeniyle değer kaybı meydana geldiğini belirterek şimdilik 10,00 TL hasar bedeli, 10,00 değer kaybı bedeli ve 10,00 TL ikame araç bedelinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; ... plaka sayılı aracın müvekkil şirket tarafından 11/09/2022-2023 tarihleri arasında geçerli olan ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altına alındığı, davalı şirket tarafından 16/01/2023 tarihinde davacı vekiline 23.718,00 TL hasar bedeli, 29/03/2023 tarihinde 11.965,00 TL değer kaybı bedeli ödendiği, müvekkil şirket sorumluluğunu yerine getirdiğinden davanın reddi gerektiği, kusur ve değer kaybının tespiti için bilirkişi kanalı ile inceleme yapılması, hüküm altına alınacak tazminat bedeli için dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; Davalıya ait aracın kusuru olmadığı, kusur değerlendirilmesi yapılması ve dosyanın uzman kusur bilirkişisine tevdii, mükerrer ödeme ve sebepsiz zenginleşmenin engellenmesi için konu kaza nedeniyle ZMMS sigortası tarafından zarar görene bakiye ödeme yapılıp yapılmadığı hususunun tespiti gerektiği, davacı tarafından araç kiralandığına dair herhangi bir belge de sunulmadığı gibi, günlük kazancın ispatına elverişli herhangi bir belge de sunulmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DAVA:
Dava 6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri kapsamında açılan motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi tazminat (değer kaybı, bakiye hasar bedeli, ikame araç bedeli) isteğine ilişkin ilişkindir.
DELİLLER:
-Sigorta Bilgi ve gözetim merkezinin 30/03/2023 tarihli yazısı ve eki,
-Türkiye Noterler Birliğinin 11/04/2023 tarihli yazısı ve eki,
-... Sigorta A.Ş nin02/05/2023 tarihli yazısı ve eki,
-Bilirkişiler ...'in 31/07/2023 tarihli raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davacının, 13/11/2022 tarihinde kendisine ait ... plakalı araç ile davalı...n sürücüsü olduğu ... plakalı araçların çift taraflı, maddi hasarı trafik kazasına karıştıkları, bu kaza neticesinde... plakalı aracında hasar oluştuğu bu hasar nedeniyle hasar onarım bedeli, değer kaybı ve ikame araç zararlarının meydana geldiği, davalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğu, zararın kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın zmms sigortacısı olan davalı sigorta ve aracın sürücüsü olan davalı tarafından tazmin edilmesi gerektiği, davalı sigorta tarafından yapılan hasar bedeli ödemesinin yetersiz olduğu iddiası ile iş bu davada hasar bedeli, değer kaybı ve ikame araç talebinde bulunduğu, davalı sigortanın davacıya hasar bedeli ve değer kyabına ilişkin ödeme yapıldığı, sorumluluğun sona erdiği, aksi kanaat halinde sorumluluğunun poliçe teminat limiti, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğu, mahkemece kusur ve hesap yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiği, davacının zmms genel şartlarına göre talepte bulunabileceğini savunduğu, diğer davalı sürücünün ise kazada kusurunun olmadığı, yapılan ödemelerin tazminattan mahsup edilmesi gerektiği, talep edilen değer kaybı ve araç mahrumiyet zararının haksız ve fahiş olduğunu savunduğu, taraflar arasında davaya konu kazada davacı aracının hasarlanıp hasarlanmadığı, hasar, değer kaybı ve ikame araç zararı var ise miktarının ne olduğu, taraf sürücülerinin kusur durumlarının ne olduğu, davalı sigorta tarafından yapılan ödemelerin davacının zararını karşılayıp karşılamadığı, bakiye zararının bulunup bulunmadığı ve davalıların sorumlu olup olmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu görülmüştür.
Taraflar arasında doğrudan sözleşme ilişkisi bulunmaması, sorumluluk sigortalarının TTK'da düzenlenmesi, davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunması ve usul ekonomisi ilkesi ile aynı neden ve eylemden kaynaklanan davada olası hüküm uyuşmazlıklarının bertaraf edilmesi için davaların birlikte yürütülmesi gerektiği anlaşılmakla mutlak ticari dava niteliğindeki somut uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu değerlendirilmiştir.
Mahkememizce davacıya ait aracın sicil ve geçmiş hasar kayıtları ile dava konusu kaza nedeniyle görmüş olduğu onarım işlemlerine ilişkin kayıtların ilgili kurumlardan istenildiği ve dosyaya kazandırıldığı görülmüştür.
Davacının dava konusu olay nedeniyle zararının bulunup bulunmadığı, var ise miktarının ne olduğu ve davalıların kusur ve sorumluluğuna ilişkin dosyanın mahkememizce makine mühendisi ve trafik bilirkişisinden oluşan heyete tevdi edildiği, bilirkişi heyetinden alınan 31/07/2023 tarihli raporda, trafik bilirkişinin tespitlerine göre, davacı taraf sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile Üniversite Caddesini takriben seyir halinde...Hastanesi karşısı dönel kavşağa gelip hızını azalttığında aracının arka kısımlarına arkasında gelen davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka Sayılı aracının ön kısımları ile çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davalı... plakalı araç sürücüsü...n idaresindeki... plaka sayılı aracı ile gündüz vakti meskun mahal görüşün açık trafiğin hızlı ve seri işlediği iki şeritli tek yön konumlu yola gereken dikkat ve özeni göstermediği, aracının hızını yolun icap( aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun) ve şartlarına göre uyarlamayıp istikametini etkin kontrollü altında bulundurmadığı, her an güvenle durabilecek mesafe bırakmadığı, önünde trafiğin yavaşladığını zamanında fark edemeyip ön tedbirsiz tehlikeli biçimde yaklaştığı, sonrasında da kontrollünü kaybedip önündeki davacı aracına arkadan çarpması olayında, dikkatsiz ve tedbirsiz araç dolayı 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 56/c ve 52/b maddelerini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda tamamen hatası ile etken olduğu, davacı taraf araç sürücüsü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile gündüz vakti meskun mahal görüşün açık trafiğin hızlı ve seri işlediği iki şeritli tek yön konumlu yoldan dönel kavşağa gelip hızını düşürdüğü esnada, arkasında gelen davalı araç sürücüsünün hatası ve kusurundan dolayı görüş alanını etkin kontrollü altında bulundurmadan tedbirsiz ve tehlikeli biçimde yaklaşıp aracına arkadan çarpması olayında, kural ihlali görünmediği, kusursuz olduğu, makine mühendisi bilirkişinin tespitlerine göre ise; hasar bedeli yönünden yapılan değerlendirmede, davalının sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile 13.11.2022 tarihinde davacının maliki olduğu ... plaka sayılı aracın arka kısımlarına çarpmasıyla aracın orta refüje çıkarak ön tampon kısımlarının hasarlandığı olayda,bagaj kapağı,arka panel ve alt sacı ile arka havuz sacının doğultma yapılarak, arka ve ön tamponun da boyanarak hasar onarımının tamamlanabileceği, davalı sigorta şirketi tarafından atanan eksperin raporunda araçta değişmesi gereken yedek parçaların orijinal parça olarak kabul edildiği ve %26 oranında iskonto uygulanarak (2.393,15 TL iskonto yaptığı) yedek parça toplamını KDV dahil 5.534,20 TL, 472,00 TL ve 14.900,00 TL işçilik ücreti olmak üzere toplam hasar bedelinin KDV dahil 23.718,00 TL olarak belirlendiği, aracın onarımının sigorta şirketi ile anlaşmalı olmayan ve yetkisiz servis olan ... Oto tarafından yapıldığı ve başvuru sahibinin aracın onarımına rıza gösterdiğinin tespit edildiği, onarım bedelinin iskontolu kdv dahil 23.718,00 TL, iskontosuz kdv dahil ise 26.542,15 TL olarak tespit edildiği, davalı sigorta tarafından davacıya 23.718,00 TL hasar bedeli ödendiği, bu ödeme mahsup edildiğinde iskontosuz kdv dahil fiyat üzerinden yapılan hesaplamaya göre davacının bakiye 2.824,15 TL onarım bedeli talep edebileceği, değer kaybı yönünden yapılan değerlendirmede, meydana gelen kazada araçtaki hasarın pert-total işlemine tabii tutulacak düzeyde hasar olmadığı ve aracın onarımının ekonomik olduğu, onarım neticesi kaporta ve boya işlerine maruz kalması nedeniyle davacı aracının tamir sonucu orjinalliğini kaybedeceği, aracın 2004 model,...marka,Cors 1.2 Twinport Enjoy tipinde,benzinli-Ipg'li, 111.182 km.de,hususi olarak kullanılan araç olduğu, aracın özel ve tüzel kullanım şekli, bakım-onarım durumu,vaki kaza öncesindeki hasarlı-hasarsız hali,yaşı, kilometre durumu ve değerini etkileyen tüm faktörler dikkate alınarak, Yargıtay kararları doğrultusunda aracın hasar meydana gelmeden öncesi kaim değeri ile meydana gelen hasar sonrası 2.el piyasa kaim değeri arasındaki farka göre belirlendiği, buna göre 13.11.2022 tarihindeki kaza öncesinde... plaka sayılı aracın mevcut hali ile 2.el piyasa rayiç değerinin 190.000,00 TL ve kaza sonrası onarılmış haldeki 2.el piyasa rayiç değerinin de 178.000,00 TL olabileceğinin tespit edildiği, meydana gelen değer kaybı zararının 12.000,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketi tarafından 29.03.2023 tarihinde davacı vekiline 11.965,00 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, talep edilen değer kaybı bedelinin karşılanmış olduğu, ikame araç bedeli talebi yönünden yapılan değerlendirmede ise, aracın onarımı için 7 iş gününün yeterli olduğu, kaza tarihi baz alındığında piyasa koşulları ve rent a car firmaları nezdinde yapılan araştırmada bu süre zarfında muadil araca ödenmesi gereken bedelin günlük 300,00 TL olduğu, buna göre dava konusu araç için 2.100,00 TL ikame araç zararı oluştuğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; 13/11/2022 tarihinde ... plakalı araç ile ... plakalı araçların çift taraflı, maddi hasarı trafik kazasına karıştıkları, mahkememizce alınan trafik kusur bilirkişi raporuna göre davalı sürücü ...'ın aracının hızını, yol ve trafik durumuna göre ayarlamadığı, takip mesafesini korumadığı, önünde seyretmekte olan davacı aracına arkadan çarptığı, kazanın meydana gelmesinde tamamen kusurlu olduğu, davacı sürücüsünün ise kazanın önlenmesinde alabileceği herhangi bir tedbir bulunmadığı, kusursuz olduğu, davalı ... tarafından kusur raporuna itiraz edilmiş ise de, kazanın meydana geliş biçimi, taraf sürücülerinin kaza tutanağına yansıyan beyanları ve dosya kapsamına göre bilirkişinin kusur değerlendirmesinin hakkaniyete uygun olduğu, yeniden kusur incelemesi yapılmasının yargılamaya katkı sağlamayacağı, dava konusu kazada davacı aracının ön, arka ve alt kısımlarından hasarlandığı, hasar gören parçaların niteliğine ilişkin taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın davacının hasar bedeli, değer kaybı ve ikame araç zararının ne kadar olduğu, davalı sigorta tarafından yapılan ödemelerin yeterli olup olmadığı ve davalıların bakiye zarardan sorumlu olup olmadığı hususlarında olduğu, yerleşik Yargıtay uygulamasına göre gerçek zararın ancak aracın onarımında tamamen orijinal parçalar kullanılmak suretiyle sağlanacağı, orijinal parçalara göre hasar bedelinin belirlenmesi gerektiği, onarım bedeli araç rayicinin % 50'sini aşmadığı müddetçe aracın tamirinin ekonomik olduğu, taraflar arasında sözleşme ilişkisinin bulunmamasına göre işleten ve haksız fiil faili sürücünün sorumluluğunu üstlenen zmms sigortacısının yedek parçaya ilişkin iskonto uygulama hakkına sahip olmadığı ve ayrıca aracın onarımı yapılsın veya yapılmasın zarar görenin hasar bedelini kdv'si ile birlikte ödemek zorunda olduğu, bu nedenle davacının hasar bedelini serbest piyasa rayiçleri üzerinden orijinal yedek parça, işçilik bedeli ve kdv toplamı ile birlikte talep edilebileceği, ancak bu şekilde gerçek zararın karşılanabileceği, ayrıca davacının değer kaybına ilişkin zararının hesaplanmasında aracın marka, modeli, kullanılmış düzeyi ile meydana gelen hasarın niteliğine ve serbest piyasa rayiçlerine göre aracın kaza öncesi hali ile kaza sonrasındaki onarılmış hali arasındaki farkın esas alınması gerektiği, makine mühendisi bilirkişi tarafından davacının hasar bedeline ilişkin zararının orijinal parçalara göre iskontolu ve iskontosuz seçeneklerine göre hesaplandığı, yukarıda açıklandığı üzere davacının hasar onarım bedeline ilişkin zararını iskontosuz orijinal yedek parça, işçilik ve kdv dahil olmak üzere davalıdan talep edebileceği, bilirkişi tarafından yapılan hesaplamada hasar onarım bedelinin kdv dahil olmak üzere iskontosuz 26.542,15 TL olarak tespit edildiği, davalı sigorta tarafından davacıya dava öncesinde 16/01/2023 tarihinde 23.718,00 TL hasar bedeli ödendiği, bu ödeme mahsup edildiğinde davacının bakiye 2.824,15 TL onarım bedeli zararının bulunduğu, yine bilirkişi tarafından yapılan hesaplamada kaza tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçlerine göre davacının değer kaybı zararının yaklaşık 12.000,00 TL olduğu, davalı sigorta tarafından davacıya dava öncesinde 11.965,00 TL ödeme yapıldığı, davacının değer kaybı zararının karşılandığının tespit edildiği, ikame araç bedeli talebi yönünden ise aracın makul onarım süresinin 7 gün, emsal bir aracın günlük kiralama bedelinin ise 300,00 TL olmak üzere 2.100,00 TL olarak tespit edildiği, davacı ve davalı ... tarafından makine mühendisi bilirkişi raporuna itiraz edilmiş ise de, hasar bedeli yönünden yukarıda açıklanan yerleşik Yargıtay uygulaması doğrultusunda meydana gelen hasarın boyutu, kaza tarihi ve piyasa rayiçleri bir arada değerlendirildiğinde bilirkişinin değerlendirilmesinin somut olaya uygun olduğu, taraflarca hasar bedeline ilişkin yapılan itirazların soyut olduğu, yerinde olmadığı, değer kaybı yönünden davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan emsal satış ilanlarının kaza tarihi dönemine ilişkin ilanlar olmadığı, 2023 Şubat ayına ilişkin ilanlar olduğu, ülkemizde 2020 yılından itibaren ikinci el araç piyasasında kısa sürede fiyat dalgalanmalarının yaşandığı, bu sebeple bilirkişi tarafından değer kaybına ilişkin yapılan değerlendirmenin meydana gelen hasarın boyutu, dava konusu aracın geçmiş hasar kayıtları, özellikleri itibariyle mahkememizce yerinde görüldüğü, ikame araç bedeli talebi yönünden ise dava konusu araçta meydana gelen hasarın niteliği, aracın özellikleri ve piyasa koşulları dikkate alındığında mahkememizce bilirkişinin değerlendirmesinin makul görüldüğü, buna göre davacının dava konusu uyuşmazlıkta 2.824,15 TL bakiye hasar bedeli ile, 2.100,00 TL ikame araç bedeli talep edebileceği, karşılanmayan değer kaybı zararı oluşmadığından talepte bulunamayacağı, davalı sürücünün tam kusurlu olmasına göre bu zararlardan sorumlu olduğu, davalı sigortanın ise 11/09/2022-11/09/2023 tarihleri arasında ...plakalı aracın zmms sigortacısı olarak poliçe teminat limitleri kapsamında kalan davacının bakiye hasar zararı olan 2.824,15 TL'den sorumlu olduğu, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edildiği, davacı vekilinin dava değerini 18/11/2023 tarihinde değer artırım dilekçesi ile arttırdığı, davacının davalı sigortaya 14/11/2022 tarihinde müracaat ettiği, davalı sigortanın 8 iş günlük yasal sürenin sonu olan 26/11/2022 tarihinde temerrüde düştüğü, davalı ...'ın ise haksız fiil tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacının bu tarihten itibaren faiz talep edebileceği, dava konusu aracın niteliğine ve davacının sıfatına göre talep edilebilecek faiz türünün yasal faiz olduğu, mahkememizce alınan bilirkişi heyeti raporunun yukarıda yapılan açıklamalar kapsamında, davacı tarafından sunulan kaza ve hasara ilişkin fotoğraf ve kayıtlar ile diğer dosya kapsamına uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle:
DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE KISMEN REDDİNE,
1-Davacının değer kaybı talebinin REDDİNE,
2-Davacının bakiye hasar bedeli talebinin KABULÜ ile 2.824,15 TL'nin davalı ... , ... yönünden 13/11/2022, davalı ...Sigorta A.Ş yönünden ise 26/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
3-Davacının ikame araç bedeli talebinin KABULÜ ile 2.100,00 TL'nin davalı ... Erkan'dan 13/11/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
4-Alınması gerekli 336,36 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 179,90 TL peşin harç ve 83,80 TL tamamlama harcı toplamı 263,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 72,66 TL karar ve ilam harcının davacı tarafından yapılan harç ödemesi davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumlu olduğu tutarı aşmakla davalı ... 'dan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
5-Davacı tarafından yapılan 179,90 TL başvuru harcı, 179,90 TL peşin harç, 83,80 TL tamamlama harcı, 2,500,00 TL bilirkişi ücreti, 471,75 TL müzekkere-tebligat-posta giderinden oluşan toplam 3.415,35 TL yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre (4.924,15/4.934,15=0,99) 3.408,42 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (Davalı ...rta A.Ş 1.954,83 TL'sinden sınırlı sorumlu olmak kaydı ile) davacıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
6-Davacı kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 4.924,15 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (Davalı... Sigorta A.Ş 2.824,15 TL'sinden sınırlı sorumlu olmak kaydı ile) davacıya ÖDENMESİNE,
7-Davalılar kendilerini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 10,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalılara ÖDENMESİNE,
8-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara İADESİNE,
9-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun ...sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11-13. maddesi uyarınca davalı ... Sigorta A.Ş'den tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 341 vd. Maddeleri uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere davalı vekilinin yüzüne karşı davacı ve diğer davalının yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 22/12/2023
Katip ... Hakim ...
E-İMZA E-İMZA