T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/29
KARAR NO: 2023/377
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 11/01/2023
KARAR TARİHİ: 23/05/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Zayi Belgesi Verilmesi davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkil kooperatif, iki adet karar defterini, Urla Cumhuriyet Başsavcılığının ... sayılı dosyasında soruşturma yürüten Cumhuriyet savcısının istemi üzerine bilirkişi incelemesi yapılmak üzere 11/01/2022 tarihinde Jandarma aracılığıyla Urla Cumhuriyet Başsavcılığına teslim ettiği, efterler, Jandarma tarafından 21/02/2022 tarihinde Urla Cumhuriyet Başsavcılığına, Başsavcılık tarafından da, soruşturma dosyasındaki bilirkişi, ... Mah. ... Sk. No: ... ... / İZMİR adresinde faaliyet gösteren ... Vergi Dairesine ... vergi numarası ile kayıtlı ... T.C. Kimlik Numaralı serbest muhasebeci mali müşavir ...'a teslim edildiği, ancak ..., bilirkişi incelemesini, kendisine verilen süre içinde bitirmediği, bilirkişinin defterler ile birlikte kaybolduğu, Müvekkilin bu konuda herhangi bir kusuru olmadığı, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu bakımından sorumluluk doğmaması için eski defterlerin zayi olduğuna dair belgeye ihtiyaç duyulduğunu beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER VE GEREKÇE :
Dava, TTK 82/7. maddesi gereğince hasımsız açılan zayi belgesi istemine ilişkindir.
6102 Sayılı TTK'nın 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir.” şeklinde düzenleme bulunmaktadır.
TTK 82/7. maddesi uyarınca ticari defter ve belgelerin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi doğal afetlerle veya hırsızlık gibi eylemlerle ziyaa uğraması halinde zayi belgesi verileceği düzenlemiştir. TTK'nın 82/7. maddesinde, zayi belgesi verilmesini gerektirecek zayi olma durumları sınırlı olarak sayılmamış ise de tacirin zayi belgesi isteyebilmesi için, defterlerin zayi olmasında kusur ve sorumluluğunun bulunmaması, tedbirli bir tacir gibi davranmasına rağmen zayi olayına engel olamamış durumda olması gerekir. Ayrıca, ziya durumunun tacirin iradesi dışında meydana gelmesi zorunludur.
Yukarıdaki açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde; Ticari defterlerin kimin elinde olduğunun bilindiği, bu halde zayi sebebiyle iptal isteminde bulunulamayacağı, ayrıca 6102 sayılı yasanın 82/7 maddesi şartları oluşmadığı anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 179,90 TL karar ve ilam harcı, davacı tarafça peşin olarak yatırıldığından başkaca bir harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde artan gider avansının davacıya İADESİNE,
Dair, 6100 sayılı yasanın 343. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize yahut mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/05/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı