T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/635 Esas
KARAR NO : 2024/694
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 09/08/2024
KARAR TARİHİ : 19/07/2024
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 16/07/2022 tarihinde davalı ...ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile davacıya ait ... plakalı araçların çift taraflı trafik kazasına karıştığı, davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğu, davalı sigortaya dava öncesinde müracaat edildiği, sigorta tarafından aracın tamirinin ekonomik olmadığı gerekçesi ile aracın pert total işlemine tabi tutulduğu, hasar bedeline ilişkin olarak 67.500,00 TL ödeme yapıldığı, yapılan bu ödemenin zararını karşılamadığı, aracın rayicinin eksik hesaplandığı, ayrıca bu süreçte aracını kullanamadığı, ikame araç zararının bulunduğunu belirterek bakiye hasar bedeli ile ikame araç bedelinin davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının tüm zararlarının karşılandığı, bakiye zararının bulunmadığı, aksi durumda sorumluluklarının poliçe teminat limiti, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğu, davacı tarafından talep edilebilecek faizin yasal faiz olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı...'ın davaya cevap vermediği ve duruşmalara katılmadığı görülmüştür.
DAVA:
Dava 6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri kapsamında açılan motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi tazminat (hasar bedeli, ikame araç bedeli) isteğine ilişkin ilişkindir.
DELİLLER:
-Kaza tespit tutanağı, hasar fotoğrafları,
-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin 22/08/2023 tarihli yazısı ve eki,
-Türkiye Noterler Birliğinin 25/08/2023 tarihli yazısı ve eki,
-... Sigorta A.Ş nin 23/08/2023 tarihli yazısı ve eki,
-... Sigorta A.Ş nin 22/11/2023 tarihli yazısı ve eki,
-Bilirkişi ...in 13/12/2023 tarihli raporu,
-... Sigorta A.Ş nin 19/03/2024 tarihli raporu,
-Bilirkişi...'in 30/04/2024 tarihli raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davacının, 16/07/2022 tarihinde davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ..., kendisine ait ... ve dava dışı ... plakalı araçların çok taraflı, maddi hasarlı trafik kazasına karıştıkları, bu kaza neticesinde aracında hasar oluştuğu, bu hasar nedeniyle hasar onarım bedeli ve ikame araç zararlarının meydana geldiği, davalı sigorta tarafından hasar onarım bedeline ilişkin ödeme yapılmış ise de yapılan ödemenin zararını karşılamadığı, davalı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olduğu, bakiye hasar onarım bedeli ve ikame araç bedeli zararının kazaya sebebiyet veren... plakalı aracın sürücüsü olan davalı ... ve aracın zmms sigortacısı olan diğer davalı sigorta tarafından tazmin edilmesi gerektiği iddiası ile iş bu davada hasar bedeli ve ikame araç bedeli talebinde bulunduğu, davalı sigortanın davacının onarım bedeline ilişkin zararının karşılandığı, sorumluluklarının sigortalının kusuru, gerçek zarar ve poliçe teminat limitleri ile sınırlı olduğunu savunduğu, davalı...'ın ise davaya cevap vermediği davacının iddialarını inkar etmiş sayıldığı, taraflar arasında dava konusu kazada taraf sürücülerinin kusur durumlarının ne olduğu, davacı aracının hasarlanıp hasarlanmadığı, bakiye hasar onarım bedeli ve ikame araç zararı var ise miktarının ne olduğu ve davalıların sorumlu olup olmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu görülmüştür.
Davaya konu uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı, davacının haksız fiil failinin zmms sigortacısı olarak davalı sigortaya husumet yönelttiği, taraflar arasında sözleşmesel ilişki bulunmadığı, uyuşmazlığın sigorta hukukundan kaynaklanması nedeniyle mutlak ticari dava olduğu, diğer davalılar yönünden ise ihtiyari dava arkadaşlığının bulunduğu, tüm davalılar yönünden davanın birlikte yürütülmesinin usul ekonomisi ilkesine uygun olduğu ve mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce davacıya ait aracın sicil ve geçmiş hasar kayıtları ile dava konusu kaza nedeniyle yapılan ekspertiz işlemlerine ilişkin kayıtların ilgili kurumlardan istenildiği ve dosyaya kazandırıldığı görülmüştür.
Mahkememizce davacı araç sürücüsü, davalı sürücü ve üçüncü kişilerin kusur durumlarınını belirlenmesi için dosyanın trafik kusur bilirkişisine tevdi edildiği, kusur bilirkişinin 13/12/2023 tarihli raporunda, davalı araç sürücüsü... 'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile...Sokağı takriben seyir halinde ...Sokak kavşağına geldiğinde düz seyir ile geçip ... Sokağa giriş yapmak isterken kavşak alanında aracının sağ yan kısımlarına, sağı ... Sokaktan düz seyir ile kavşağı geçmek isteyen davacı taraf sürücü...ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracının ön kısımları ile çarptığı, çarpmanın etkisi ile davalı aracı sola savrulup aracının ön kısımları ile 6214/1 Sokak girişi yolun kenarında park halinde olan ... plaka sayılı dava dışı aracın ön kısımlarına çarptığı, yine çarpmanın etkisi ile dava dışı araç geri savrulup arka kısımlarını arkasında park halinde olan ... plaka sayılı dava dışı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, davalı araç sürücüsü... 'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile gece vakti meskun mahal gidiş geliş trafiğin işlediği yoldan, araç parkları ile kavşak alanı ayrılı trafiğin işlediği kaza mahalli görüşe kapalı dört yönlü kavşağa geldiğinde hızını düşürmesi/duraklaması, sağından gelen araç trafiğini izleyip araçlaraçlar var ise bu araçların geçişine izin vermesi, güvenli ortam oluştuktan sonra, seyir yapıp kavşağı terk etmesi gerekir iken, sürücü tehlikeyi hafife almak süreti ile belirtilen hususlara riayet etmediği, yola gereken dikkat ve özeni göstermediği, dikkatsiz ve tedbirsiz biçimde mevcut sürati ile kavşağa giriş yaptığı, bu tavrı nedeni ile yaratmış olduğu tehlikeli ortamda sağından gelen ve geçiş hakkına haiz davacı aracının önünü kesip yandan çarpmasına maruz kalması, sonrasında da sola savrularak dava dışı araçlara çarpması olayında, sürücü zararlı sonucu önleyecek beklenilen dikkat ve özeni göstermediğinden kazanın oluşumunda 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 57/a maddesini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda hatası ile etken olduğu, davacı taraf sürücü...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile gece vakti meskun mahal tek yön trafiğin işlediği yoldan kaza mahalli dört yönlü kapalı kavşağa yaklaştığında tedbirli davranarak hızını azaltması, sonrasında solundan kavşağa katılan aracı fark edip kazayı önleyici tedbir alabilmesi gerekirken, belirtilen hususlara riayet etmediği, tedbirsiz biçimde mevcut sürati ile kavşak alanını geçmek istemesi nedeni ile meydana gelen yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası olayında, diğer sürücüye göre az da olsa zararlı sonucu önleyecek beklenilen dikkat ve özeni göstermediğinden dolayı 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 52/a-b maddelerini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda az da olsa hatası ile etken olduğu,...ve ... plaka sayılı dava dışı araçlar yolun kenarında park halinde olup meydana gelen kazanın oluşumuna etken faktörleri ve kural ihlalleri olmadığı yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce davacının zararının bulunup bulunmadığı, varsa ne olduğu hususlarının belirlenmesine yönelik olarak dosyanın otomotiv bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 30/04/2024 tarihli raporda, davacıya ait aracın komple ön kısmından ağır hasar aldığı, sürücü ve yolcu hava yastıklarının açılmış olduğu, davalı sigorta tarafından yapılan ekspertizde onarım bedelinin 146.916,87 TL +kdv, aracın piyasa değerinin 225.000,00 TL, sovtaj bedelinin ise 90.000,00 TL olarak tespit edildiği, davacı tarafından yapılan özel ekspertizde ise aracın onarım bedelinin 221.586,04 TL + kdv, aracın kaza öncesi rayicinin ise 335.000,00 TL olarak tespit edildiği, meydana gelen kaza ile hasarın uyumlu olduğu, kaza tarihi itibariyle yapılan araştırmada aracın onarım bedelinin iskontosuz, orijinal parça bedeli üzerinden yedek parça, işçilik, kdv dahil olarak 201.784,74 TL olarak tespit edildiği, söz konusu aracın geçmiş 3 hasar kaydının bulunduğu, kaza tarihi itibariyle aracın rayicinin 307.750,00 TL olarak tespit edildiği, buna göre aracın tamirinin ekonomik olmadığı, aracın sovtaj bedelinin ise 135.000,00 TL olduğu, buna göre davacının kusur indirimi yapılmaksızın 172.750,00 TL gerçek zararının bulunduğu, ayrıca davacının yeni bir araç alması için gereken makul sürenin 10 gün olduğu, kaza tarihi itibariyle günlük emsal araç kiralama bedelinin 515,00 TL olarak tespit edildiği, buna göre davacının kusur indirimi yapılmaksızın 5.150,00 TL ikame araç bedeli zararının bulunduğunun hesaplandığı yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; 16/07/2022 tarihinde davalı...'ın sevk ve idaresindeki ..., davacıya ait ... ve dava dışı... plakalı araçların çok taraflı, maddi hasarlı trafik kazasına karıştıkları, mahkememizce alınan trafik bilirkişi raporunda davalı sürücünün kontrolsüz kavşakta sağında gelmekte olan ve geçiş üstünlüğüne sahip olan davacı aracına geçiş imkanı tanıması ve sonrasında geçiş yapması gerekirken bu kurallara riayet etmediği, kazanın meydana gelmesinde hatası ile etken olduğu, davacı sürücünün ise kontrolsüz kavşakta geçiş üstünlüğü bulunmakla birlikte kavşağa yaklaşırken hızını yavaşlatması, tedbirli davranması ve kavşağı kontrol ettikten sonra geçiş yapması gerekirken bu kurallara riayet etmediği, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücüye göre az da olsa etken olduğu yönünde görüş bildirildiği, her ne kadar 13/12/2023 tarihli bilirkişi raporunda Adalet Bakanlığı Bilirkişilik Daire Başkanlığının uygulamaları ve 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu uyarınca yüzdelik kusur dağılımı yapılmamış ise de mahkememizce resen yapılan değerlendirmede davaya konu kazanın kontrolsüz kavşakta meydana geldiği, davalı sürücünün kavşağa yaklaşırken hızını yavaşlatmadığı ve sağında gelmekte olan ve geçiş üstünlüğüne sahip olan davacı aracına geçiş imkanı tanımadığı, kazanın meydana gelmesinde asli %75 kusurlu olduğu, davacı sürücüsünün ise kontrolsüz kavşağa yaklaşırken hızını yavaşlatması, tedbirli davranması gerekirken bu kurala riayet etmediği, kazanın meydana gelmesinde tali %25 kusurlu kabul edilmesinin somut olayda hakkaniyete uygun olduğu, davacı tarafından kusur raporuna itiraz edilmiş ise de kazanın meydana geliş biçimi, kaza tutanağı ve diğer dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde bilirkişi raporunun mahkememizce kusur yönünden hakkaniyete ve somut olaya uygun görüldüğü, davacının itirazlarının yerinde olmadığı, yeniden kusur incelemesi yapılmasının yargılamaya katkı sağlamayacağı, davalı sürücü ile onun eyleminden sorumlu olan kişilerin meydana gelen zarardan davalı sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğu, yerleşik Yargıtay uygulamasına göre gerçek zararın ancak aracın onarımında tamamen orijinal parçalar kullanılmak suretiyle sağlanacağı, orijinal parçalara göre iskontosuz yedek parça, işçilik ve kdv dahil hasar bedelinin belirlenmesi gerektiği, onarım bedeli araç rayicinin %50'sini aşmadığı müddetçe aracın tamirinin ekonomik olduğu, bu oranı aşması halinde ise aracın tamirinin ekonomik olmayacağı, bu halde hasar bedelinin aracın kaza öncesi serbest piyasa rayiç bedelinden aracın hasarlı haldeki sovtaj bedelinin mahsubu suretiyle belirlenmesi gerektiği, ancak bu şekilde gerçek zararın karşılanabileceği, bu kapsamda yapılan incelemede, mahkememizce alınan otomotiv bilirkişi raporunda davacı aracının onarımının orijinal yedek parça, kdv, işçilik dahil olmak üzere iskontosuz olarak toplam 201.784,74 TL, aracın kaza öncesi serbest piyasa rayicinin 307.750,00 TL, aracın sovtaj bedelinin ise 135.000,00 TL olarak hesaplandığı, ikame araç bedeli talebi yönünden ise yeni araç temini için makul sürenin 10 gün, emsal bir aracın günlük kiralama bedelinin ise 515,00 TL olmak üzere 5.150,00 TL olarak tespit edildiği, aracın onarım bedeli aracın rayicinin %50'sini aştığından aracın tamirinin ekonomik olmadığının saptandığı, yerleşik Yargıtay uygulamasına göre bu halde aracın kaza öncesi serbest piyasa rayici ile aracın sovtaj bedeli arasındaki farkın davacının gerçek zararını oluşturduğu, buna göre davacının onarıma ilişkin gerçek zararının 172.750,00 TL (307.750,00-135.000,00) olduğu, davalı sigorta tarafından otomotiv bilirkişi raporuna itiraz edilmiş ise de, davalının soyut itirazlarını destekler somut herhangi bir delil sunmadığı, bilirkişi raporunda bilirkişinin hesaplamaya esas verilerini kaynakları ile beraber gösterdiği, mahkememizce bilirkişi tarafından yapılan tespitin aracın özellikleri, meydana gelen hasarın boyutu ve kaza tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçlerine uygun olduğunun değerlendirildiği, davalı itirazlarının yerinde olmadığı, buna göre davacının, davalı sürücünün %75 kusuruna karşılık olarak 129.562,50 TL(172.750,00x75/100) onarım bedeli/pert bedeli ve 3.862,50 TL (5.150,00x75/100) ikame araç bedeli zararı bulunduğu, davalı sigorta tarafından dava öncesinde davacıya 67.500,00 TL hasar onarım bedeli/pert total bedeli ödendiğinden davacının 62.062,50 TL bakiye onarım bedeli/pert total bedeli ile 3.862,50 TL ikame araç bedeli talep edebileceği, davanın belirsiz alacak davası olarak ikame edildiği, davacı vekilinin dava değerini 21/05/2024 tarihinde değer artırım dilekçesi ile arttırdığı, davalı...'ın haksız fiil faili sürücü olarak meydana gelen tüm bu zararlardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, 09/04/2022-09/04/2023 tarihleri arasında ve kaza tarihi itibariyle zmss sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin poliçe teminat limitleri kapsamında yapmış olduğu 67.500,00 TL ödeme mahsup edildiğinde bakiye poliçe limitine göre bakiye hasar onarım bedelinin 32.500,00 TL'lik kısmından diğer davalı ile sorumlu olduğu (kaza tarihi olan 16/07/2022 tarihi itibariyle davalı sigorta maddi hasarlarda araç başına 100.000,00 TL limit ile sorumludur) davalı sürücünün trafik kaza tarihi olan 16/07/2022 tarihinde, davalı sigortanın ise ek ödeme için başvuru tarihi olan 11/10/2022 tarihinden 8 iş günü sonrası 21/10/2022 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacının bu tarihler itibariyle faiz talep edebileceği, dava konusu aracın niteliğine ve davacının sıfatına göre talep edilebilecek faiz türünün yasal faiz olduğu, mahkememizce alınan kusur ve otomotiv bilirkişi raporlarının, davacı ile davalı sigorta tarafından yapılan ekspertiz, davacı ve davalı tarafından sunulan kaza ve hasara ilişkin fotoğraf ve kayıtlar ile diğer dosya kapsamını irdelediği, usul ve yasaya uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davacının bakiye hasar bedeli talebinin kabulü ile 62.062,50 TL' nin davalı... yönünden trafik kaza tarihi olan 16/07/2022, davalı ...Sigorta A.Ş yönünden ise 21/10/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile(Davalı ... Sigorta A.Ş. Trafik kaza tarihi olan 11/10/2022 tarihi itibariyle yürürlükte olan zmms bakiye poliçe limiti olan 32.500,00 TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla) davacıya ÖDENMESİNE,
2-Davacının ikame araç bedeli talebinin kabulü ile 3.862,50 TL' nin davalı... ' dan kaza tarihi olan 16/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
3-Alınması gerekli 4.503,33 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 269,85 TL peşin harç ve 1.126,00 TL ıslah harcı toplamı 1.395,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.107,48 TL karar ve ilam harcının davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı ... Sigorta A.Ş 1.531,93 TL'sinden sınırlı sorumlu olmak kaydı ile) HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
4-Davacı tarafından yapılan 269,85 TL başvuru harcı, 269,85 TL peşin harç, 1.126,00 TL ıslah harcı, 3.700,00 TL bilirkişi ücreti, 720,50 TL müzekkere-tebligat-posta giderinden oluşan toplam 6.086,20 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı... Sigorta A.Ş 2.999,88 TL'sinden sınırlı sorumlu olmak kaydı ile) davacıya ÖDENMESİNE,
5-Davacı kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
6-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun... sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11-13. maddesi uyarınca davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı.19/07/2024
Katip... Hakim ...
E-İMZA E-İMZA