T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/68 Esas
KARAR NO : 2023/1007
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 25/01/2023
KARAR TARİHİ : 13/12/2023
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... İzmir 3. Bölge Müdürlüğü ile davalı ... Kurumsal Hizmetler İnşaat Taahhüt Araç Kiralama San. ve Tic. Ltd. Şti. arasında 27.08.2018 tarihinde 2018/225920 ihale kayıt numaralı "... 3. Bölge Müdürlüğü ve bağlı birimleri olan Yüktevzi
İşletme Müdürlüğü, Misafirevi, Kreş ve Gündüz Bakım evi hizmetlerinde çalıştırmak üzere 76 personel ile 12 aylık Genel hizmet personeli temin edilmesi işine " ait Sözleşme ile İdari Şartname ve Teknik Şartname imzalandığı, sözleşme kapsamında müvekkili tarafından yükümlülüklerinin yerine getirildiği, sözleşmede karar pulu ve damga vergisinden davalı şirketin sorumlu olacağı hususunun açıkta belirlendiğini belirterek İzmir Vergi Dairesi Başkanlığı, Hasan Tahsin Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün ... fiş numaralı 2 nolu Vergi/Ceza ihbarnamesi nedeniyle ödenen toplam 70.855,15 TL'den mahsup işlemi ile iade olan 34.104,60 TL'nin mahsubu dikkate alınarak, sözleşme damga vergisi tutarı, gecikme zammı ve yargı harcı olmak üzere ödenen toplam 36.750,55 TL ile dava gideri olarak ödenen toplam 2.904,70TL olmak üzere toplam 39.655,25 TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalıya dava dilekçesi tebliğ edilmiş davalı davaya cevap vermemiştir.
DAVA:
Dava, dava dışı kuruma yapılan vergi ve yargılama gideri ödemesinin hizmet alım sözleşmesi uyarınca davalıdan tahsili isteğine ilişkindir.
DELİLLER:
-İzmir... Vergi Mahkemesinin ... esas sayılı dosya sureti,
-... Anonim Şirketi Genel müdürlüğü 3. Bölge Müdürlüğünün
06/02/2023 tarihli yazısı ve eki,
-İzmir Vergi Dairesinin 20/10/2023 tarihli yazısı ve eki,
-Şirinyer Vergi Dairesinin 13/11/2023 tarihli yazısı ve eki,
-Bilirkişi ...'ın 03/08/2023 tarihli raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davacının, davalı ile aralarında hizmet alım sözleşmesi bulunduğu, bu sözleşme kapsamında davalının ihale sözleşmesine ilişkin karar pulu ve damga vergisini ödemeyi taahhüt ettiği, davalı tarafından buna ilişkin ödemenin yapıldığına dair ödeme makbuzunun davacı kuruma ibraz edildiği, daha sonraki dönemde dava dışı İzmir Vergi Dairesi Başkanlığı tarafından davacı kuruma vergi ve ceza ihbarnamesi gönderildiği, söz konusu sözleşmeye ilişkin cezalı damga vergisinin istenildiği, buna dair İzmir ... Vergi Mahkemesinde söz konusu ihbarnamelerin iptali için dava açıldığı, açılan dava neticesinde davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair karar verildiği, vergi ziyaı cezasının iptaline karar verildiği, vergi aslı yönünden ise davanın reddedildiği, bu kapsamda dava dışı kuruma yapılan vergi aslı, gecikme cezası ödemesi ile yargılama giderlerinin toplamının 39.655,25 TL olduğu, davalının bundan sorumlu olduğunu iddia ettiği, davalının ise davaya cevap vermediği davacının iddialarını inkar etmiş sayıldığı, taraflar arasında davacı tarafından vergi idaresine ödenen vergi aslı, gecikme cezası ile ihbarnamenin iptali için açılan davada yapılan yargılama giderlerinden davalının sorumlu olup olmadığı ve davacının davalıdan talep edebileceği alacak miktarının ne olduğu hususlarında ihtilaf bulunduğu anlaşılmıştır.
Her iki tarafı tacir olan, tarafların ticari işletmesini ilgilendiren ve ticari hizmet sözleşmesinden kaynaklanan nispi ticari dava niteliğindeki uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu belirlenmiştir.
Davacı ile davalı arasında işletme müdürlüğü, misafir evi, kreş ve gündüz bakım evi hizmetlerinde çalıştırılmak üzere 76 personel için 12 aylık genel hizmet personel temin işine ilişkin hizmet alım sözleşmesi bulunduğu, sözleşmenin taraflarca 27/08/2018 tarihinde imzalandığı, iş bedelinin 3.995,852,16 TL olduğu, davalı tarafından davacı kuruma sunulan 14/08/2018 tarihli tahakkuk fişine göre davalı tarafından anılan tarihte 22.736,40 TL damga vergisi ödendiği anlaşılmıştır.
İzmir ...Vergi Mahkemesinin... esas sayılı dosyasının incelenmesinde, davacının... Genel Müdürlüğü, davalının İzmir Vergi Dairesi Başkanlığı, dava konusunun davacı kurum tarafından açılan ihale üzerinden hesaplanmak suretiyle davacı kurum adına resen tarh olunan ve tekerrür hükümleri uygulanan 2018/7 dönemine ait vergi ziyai cezalı damga vergisinin kaldırılmasına ilişkin olduğu, anılan mahkemece 10/05/2021 tarih, ... esas, ... karar sayılı ilam ile davanın reddine karar verildiği, davacı kurum tarafından istinaf kanun yoluna müracaat edildiği, istinaf incelemesi neticesinde İzmir Bölge İdare Mahkemesi ... Vergi Dava Dairesinin 16/12/2021 tarih, ... Esas ... karar sayılı ilamı ile davacı hakkında tekerrür hükümleri uygulanmak suretiyle uygulanan vergi ziyaı cezasının hukuka uygun olmadığı gerekçesi ile vergi ziyaı cezasının kaldırılmasına, damga vergisi aslı yönünden ise istinaf başvurusunun reddine karar verildiği ve kararın kesin olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce davacı kurum tarafından yapılan ödeme olup olmadığı, ödeme var ise miktarının ne olduğu ve bu ödemelerin taraflar arasındaki sözleşme uyarınca ne kadarlık kısmının davalıdan talep edilebileceği hususunda dosyanın kamu ihale mevzuatı konusunda nitelikli hesaplama uzmanı bilirkişiye tevdine karar verildiği, bilirkişinin 03/08/2023 tarihli raporunda; davacı ... Genel Müdürlüğü, 3.Bölge Müdürlüğü ve bağlı birimlerdeki misafirhane, kreş, gündüz bakımevi hizmetlerinde çalışmak üzere 76 personelle, 12 ay süreli hizmet alım ihalesine çıkmış, ihale davalı ...zmetler İnş.Taah.Araç Kiralama San.Ve Tic.Ltd.Şti. Üzerinde kalmış, taraflar arasında, 27/08/2018 tarihinde ...ihale kayıt nolu 3.995.852,16 TL sözleşme bedeli olan "Birim Fiyat Hizmet Alım Sözleşmesi" yapıldığı, sözleşmenin ifa edildiği, taraflar arasından sözleşmenin uygulanmasından ve sonuçlanmasından tahaddüs eden bir ihtilâfın olmadığı, ihale sözleşmesinin imzalanması için yasal yükümlülük olan karar pulu ve damga vergisi tutarı olan 22.736,40 TL'nin davacı kurum adına davalı yüklenici tarafından beyanname verilerek vergi dairesine yatırıldığı, vergi dairesinin, kendi iç özelgelerine istinaden bu parayı, yükleniciye iade ettiği, vergiyi davacı kurumdan talep ettiği, kurumun sözleşme gereği verginin sorumlusunun yüklenici olduğu, yüklenicinin de vergiyi yatırdığı gerekçesi ile vergi dairesinin talebini ret ettiği, davacı hakkında tekerrür hükümleri uygulanarak vergi ziyaı ve usulsüzlük nedeniyle 34.104,60 TL ve 22.736,40 TL vergi aslı ve gecikme zammının İzmir Vergi Dairesince talep edildiği, davacı kurumun yargılama giderleri de dahil olmak üzere 70.855,15 TL ödediği, daha sonra bu ödemenin 34.104,60 TL'lik kısmının İstinaf ilamı doğrultusunda kaldırıldığı, davacının karar pulu ve damga vergisi mükellefi olduğu, beyannameyi bizzat verip vergi borcunu ödemek zorunda olduğu, davacının yasadan kaynaklanan bu yükümlülüğünü sözleşme ile davalı kuruma devretmesinin davacının yasadan kaynaklanan sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı, davacı kurumun Vergi Dairesinin yazısına uymaması, ret cevabı vermesi, yasaya uygun hareket etmemekte direnmesi nedeniyle oluşan zararların kendisinin yasaya aykırı eylem ya da eylemsizliği olduğu, davacının sadece sözleşme ile davalının ödemeyi taahhüt ettiği karar pulu ve damga vergi aslı tutarı olan 22.736,40 TL'yi davalıdan talep edebileceği, ödemede gecikme sebebi ile oluşan gecikme zammı ve yine kendisi tarafından dava açılmak suretiyle sebep olunan yargılama giderini davalıdan talep edemeyeceği yönünde görüş kanaat bildirildiği görülmüştür.
İzmir Vergi Dairesinin 20/10/2023 tarih 13/11/2023 tarihli cevabı yazılarına göre, ... Kurumsal Hizmetler İnş.Taah.Araç Kiralama San.Ve Tic.Ltd.Şti tarafından verilen 10.12.2019 tarih, ... ve... sayılı dilekçeler ile ...letim A.Ş 3. Bölge Müdürlüğü ile arasında olan Hizmet Alım Sözleşmesine istinaden beyan edilen ve ödenen ihale karar pulu damga vergisinin iadesinin talep edilmesi üzerine, ..., ... ve ... ödeme belge numaraları ile üç parça halinde ödenen... kayıt numaralı ihale kararına ait damga vergisi 22.736,40 TL nin ..., ... ve ... sayılı düzeltme fişleri ile tahsilatları reddedilerek ... sayılı düzeltme fişi ile terkin ve reddiyat işlemi yapılarak ... seri nolu uygulama iç genelgesine göre iade işlemi yapıldığı ve mükellefe 10/03/2020 tarih ve ... sayılı yazıları ile bilgi verildiğinin bildirildiği, davacı adına ... numaralı vergi/ceza ihbarnamesi ile tarh edilen damga vergisi aslının 22.736,40 TL olduğu, 213 Sayılı Vergi Usul Kanununa göre tekerrür hükümlerinin uygulanması nedeniyle vergi ziyaı cezasının 34.104,60 TL olarak uygulandığının tespit edildiği, davacı tarafından damga vergi ile tekerrür hükümleri uygulanan vergi ziyaı cezasının kaldırılmasına yönelik talebiyle açılan dava sonucunda İzmir...Vergi Mahkemesinin 10.05.2021 tarih ve...; K:... sayılı kararı ile davanın reddedildiği, ...numaralı 2(iki) nolu ihbarnameye istinaden düzenlenen tahakkuk fişi ile 22.736,40 TL vergi aslı beraberinde 34.104,60 TL vergi ziyaı cezası ve 13.755,52 tutarında gecikme faizi tahakkuk ettirildiği, anılan mahkeme kararına karşı davacı kurum tarafından İzmir Bölge İdare Mahkemesi... Dava Dairesine istinaf başvurusunda bulunulmuş olup ilgili mahkeme tarafından 16/12/2021 tarih ve E:...; K:... sayılı kararıyla davanını kısmen kabulü ile kısmen reddine karar verildiği, mahkeme tarafından verilen damga vergisi kısmına karşı yapılan istinaf başvurusunun reddine,vergi ziyaı cezası kısmına ilişkin yapılan istinaf başvurusunun kabulü ile tekerrür hükümleri ile kesilen tek kat vergi ziyaı cezasının kaldırılması yönündeki kararına istinaden 22.736,40 TL vergi aslı ile 13.75S,52 TL gecikme faizi beraberinde 258.63 TL yargı harcının davacı kurum adına tahakkuk ettirildiği ve tahsilatının yapıldığı ve herhangi bir iade yapılmadığının tespit edildiğinin bildirildiği görülmüştür.
Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; Davacı ile davalı arasında hizmet alım sözleşmesi olduğu, davalının bu hizmet alım sözleşmesi uyarınca dava dışı İzmir Vergi Dairesine yapmış olduğu 22.736,40 TL damga vergisi ve karar pulunun iadesi istemi ile 10/12/2019 tarihinde İzmir Vergi Dairesine müracaat ettiği, bu müracaatı üzerine düzeltme fişleri düzenlendiği ve 10/03/2020 tarihinde adı geçen davalıya söz konusu bedelin iade edildiği, daha sonra İzmir Vergi Dairesi tarafından 30/06/2020 tarihinde söz konusu verginin sorumlusunun davacı kurum olduğu gerekçesi ile davacı kurum hakkında vergi ve ceza ihbarnameleri düzenlendiği, davacı kurumun bu ihbarnameler ile istenilen vergi aslı ve cezasını ödemediği, yasal yollara müracaat ettiği, müracaat neticesinde vergi aslı yönünden davanın reddedildiği, vergi ziyaı yönünden ise davanın kabul edildiği ve kesinleştiği, davacı kurum tarafından bu vergi aslına ilişkin olarak İzmir Vergi Dairesine 22.736,40 TL vergi aslı, 13.755,52 TL gecikme zammı, 258,63 TL yargılama harcı ödendiği, davacı kurumun yapmış olduğu bu ödemeler ile açmış olduğu davada sarf etmiş olduğu 2.904,70 TL yargılama giderini davalıdan iş bu dava ile talep ettiği, her ne kadar davalı tarafından ilgili vergi dairesine müracaat ile ödenmiş olan damga vergisi ve karar pulunun iadesi sağlanmış ise de, taraflar arasındaki sözleşmeye ilişkin işin idare şartnamesinin 25.maddesi uyarınca kdv hariç diğer vergilerden ihale yüklenicisinin sorumlu olduğunun taraflarca kararlaştırıldığı, bu sebeple bu işe ilişkin damga vergisi ve karar pulundan davalının sorumlu olduğu, davacının kanuni yükümlü olarak ödemiş olduğu ve sözleşme ile davalının sorumluluğu üstlendiği vergi aslı olan 22.736,40 TL alacağı davalıdan talep edebileceği, davacı tarafından bu alacağa ilişkin olarak ödenen gecikme zammı ve yargılama giderleri talep edilmiş ise de davacının vergi aslını geç ödemesinde davalının herhangi bir dahilinin bulunmadığı, ayrıca davacı tarafından vergi ihbarnamesine karşılık yasal yollara müracaat edilmesinin sonucu olarak yapılan yargılama giderlerinden davalının sorumluluğunun bulunmadığı, davacının bu alacakları davalıdan talep edemeyeceği, davalının iş bu dava tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, tarafların sıfatına göre talep edebilecek faizin avans faiz olduğu, mahkememizce alınan bilirkişi raporunun usul ve yasaya uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile 22.736,40 TL'nin dava tarihi olan 25/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Alınması gerekli 1.553,12 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 677,22 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 875,90 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan 179,90 TL başvuru harcı, 677,22 TL peşin harç, 1.250,00 TL bilirkişi ücreti, 273,00 TL müzekkere-tebligat-posta giderinden oluşan toplam 2.380,12 TL yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre (22.736,40/39.655,25=0,57) 1.364,64 TL'nin davalıdan tahsili davacıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Davacı kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
5-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara İADESİNE,
6-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun ... sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11-13. maddesi uyarınca davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı.13/12/2023
Katip ... Hakim ...
E-İMZA E-İMZA