T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/764 Esas
KARAR NO : 2024/596
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 29/10/2022
KARAR TARİHİ : 26/06/2024
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
İDDİA VE TALEP:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 22.01.2022 tarihinde sürücü...sevk ve idaresindeki... plakalı araç ile davacı... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, kazanın oluşumunda ... plakalı aracın asli ve tam kusurlu olduğu, davacı aracında değer kaybı meydana geldiği, araçta meydana gelen değer kaybının bağımsız eksper... tarafından 38.300,00 TL olarak tespit edildiği, bu eksperlik hizmeti için KDV dahil 324,50 TL ödendiği, ... Sigorta A.Ş tarafından kaza tarihindeki ZMMS poliçe limitleri dahilinde davacının Kasko Sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş'ye 50.000,00 TL hasar bedeli ödemesi yapıldığı, ZMMS poliçe limitlerinin dolması nedeniyle kusurlu araç kasko poliçesi kapsamında İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasına başvuru zarureti hasıl olduğu, kaza sebebiyle davacı aracında meydana gelen değer kaybı bedelinin davalı sigorta şirketi tarafından kasko poliçesinin ihtiyari mali sorumluluk teminatı kapsamında tazmin edilmesi gerektiği, davacı tarafça davalı... Sigorta AŞ’ye 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesinin 13 üncü fıkrası uyarınca 06.07.2022 tarihinde başvuru yapılmış yapıldığı, sigorta tarafından herhangi bir cevap verilmediği, ödeme de yapılmadığını belirterek davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP VE SAVUNMA:
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz mahkeme açıldığı, görevli mahkeme Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğu davacı vekilinin...Sigorta şirketine başvuruda bulunulduğunu, başvuruya cevap verilmediği gibi herhangi bir ödemenin yapılmadığını iddia etmekte ise de ilgili beyanlar kötüniyetli ve mahkemeyi yanıltmaya yönelik olduğu, ... Sigorta şirketine yapılan başvuru üzerine... sayılı hasar dosyası açıldığı ve bizzat davacı vekilinin hesabına 17.064,86 -TL değer kaybı ödemenin yapıldığı, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe üzerinde yazılı teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmı ile sınırlı olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
DAVA:
Dava 6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri kapsamında açılan motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi tazminat (değer kaybı) isteğine ilişkin ilişkindir.
DELİLLER:
-Kaza tutanağı,
-Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin 12/11/2022 tarihli yazısı ve eki,
-Türkiye Noterler Birliğinin 13/09/2023 tarihli yazısı ve eki,
-... Sigorta A.Ş nin 02/11/2022 tarihli yazı ve eki,
-Bilirkişi ...'nin 31/03/2023 tarihli raporu,
-Bilirkişi ...ın 28/02/2023 tarihli raporu,
-...A.Ş'nin 20/03/2023 tarihli yazısı ve eki,
-... Sigorta A.Ş nin 11/10/2023 tarihli yazısı ve eki,
-... Sigorta A.Ş nin 09/10/2023 tarihli yazısı ve eki,
-Bilirkişi ...'in 23/02/2024 tarihli raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Davacının, 22/01/2022 tarihinde kendisine ait ... plakalı araç ile davalı şirketin imms sigortacısı olduğu ... plakalı aracın çift taraflı, maddi hasarlı trafik kazasına karıştığı, bu kaza neticesinde davacı aracında hasar oluştuğu, bu hasar nedeniyle değer kaybı zararının meydana geldiği, anılan aracın zmms sigortacısı tarafından davacının kasko sigortacısına ödeme yapıldığı ve teminat limitinin tükendiği, bu nedenle değer kaybına ilişkin zararın kazaya sebebiyet veren ...plakalı aracın imms sigortacısı olan davalı sigorta tarafından tazmin edilmesi gerektiği iddiası ile iş bu davada değer kaybı talebinde bulunduğu, davalı sigortanın davacıya değer kaybı zararı için dava öncesinde 17.064,86 TL ödeme yapıldığı, davacının zararının karşılandığı, bakiye zararının bulunmadığı, sorumluluklarının poliçe teminat limiti, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğu, mahkemece kusur ve hesap yönünden bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini savunduğu, taraflar arasında davaya konu kazada davacı aracının hasarlandığı ve dava öncesinde davacıya kısmi ödeme yapıldığı ihtilafsız olup, davacının bakiye değer kaybı zararının bulunup bulunmadığı, var ise miktarının ne olduğu, taraf sürücülerinin kusur durumlarının ne olduğu ve davalının sorumlu olup olmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu görülmüştür.
Davacının iş bu davasını İzmir ... Asliye Hukuk Mahkemesi ... esas sırasında ikame ettiği, anılan mahkemece 11/05/2023 tarih, ...karar sayılı ilam ile görevsizlik kararı verildiği, taraflarca kanun yoluna başvurmaksızın kararın kesinleştiği dosyanın mahkememize gönderildiği ve mahkememizin yukarıdaki esasına kaydedildiği görülmüştür.
Taraflar arasında doğrudan sözleşme ilişkisi bulunmaması, sorumluluk sigortalarının TTK'da düzenlenmesi nedeniyle mutlak ticari dava niteliğindeki somut uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu değerlendirilmiştir.
Görevsiz mahkeme olan İzmir ... Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından taraf sürücülerinin kusur durumunun belirlenmesine ilişkin olarak bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verildiği, dosyanın trafik bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 31/03/2023 tarihli raporda, ... plakalı araç sürücüsü ...nın kavşakta kendisine yanmakta olan kırmızı ışıkta geçerek aracının sol yan kısımları ile yolun sağ kısmından kavşağa giriş yapan sürücü ...’in sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın ön kısımları çarpması sonucu iki araçlı yandan çarpma şeklinde maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, ...plakalı araç sürücüsü ...nın seyir halinde ilerlerken dikkatli tedbirli ve özenli hareket etmesi, kavşağa yaklaşırken hızını azaltması ve kavşak girişinde kendisine yanmakta olan kırmızı trafik ışığında durması gerekirken bu kurallara riayet etmediği, kazanın oluşumunda 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 47/b ve 84/a maddesinde belirtilen kuralları ihlal ettiği, ... plakalı araç sürücüsü ...'in kavşakta yeşil ışıkta geçtiği, kazayı önleme imkanı olmadığı ve kazanın oluşumunda kural ihlali bulunmadığı
yönünde görüş ve kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.
Görevsiz İzmir... Asliye Hukuk Mahkemesince davacının zararının bulunup bulunmadığı, varsa ne olduğu hususlarının belirlenmesine yönelik olarak dosyanın makine mühendisi bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişinin 28/02/2023 tarihli raporunda; davacı aracının rapor tarihi olan 2023 yılı şubat ayı itibariyle değerinin 750.000,00 TL, kaza tarihi olan 2022 yılı Ocak ayı itibariyle ise değerinin 705.000,00 TL olduğu, rapor tarihi itibariyle güncel değer kaybının 45.000,00 TL olduğu, enflasyona göre dava tarihi itibariyle uyarlama yapıldığında davacının aracında 40.532,46 TL değer kaybı meydana geldiği yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Mahkememizce davacıya ait aracın sicil ve geçmiş hasar kayıtları ile dava konusu kaza nedeniyle görmüş olduğu onarım işlemlerine ilişkin kayıtların ilgili kurumlardan istenildiği ve dosyaya kazandırıldığı görülmüştür.
Mahkememizce yerleşik Yargıtay uygulamaları doğrultusunda davacı aracında meydana gelen zararın serbest piyasa rayiçlerine göre belirlenmesi gerektiği ve 28/02/2023 tarihli bilirkişi raporunun bu kriterlere uygun olmadığı, herhangi veri içermediği, objektif ve denetlenebilir olmadığı dikkate alınarak davacının zararının bulunup bulunmadığı, varsa ne olduğu hususlarının belirlenmesine yönelik olarak dosyanın otomotiv bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişinin 23/02/2024 tarihli raporuna göre, davaya konu kazada davacı aracının ön kısımlarından hasar aldığı, aracın onarımının kasko kapsamında marka yetkili serviste yapıldığı, aracın onarım bedelinin kdv dahil 65.012,60 TL olduğu, meydana gelen kaza ile hasarın uyumlu olduğu, dava konusu kaza öncesinde davacı aracının geçmiş 3 ayrı hasar kaydının bulunduğu, hasar tarihi itibariyle aracın serbest piyasa rayiçlerine göre değerinin 397.995,00 TL olduğunun tespit edildiği, aracın söz konusu kaza nedeniyle motor kaputu, sol ön çamurluk, ön panel ve ön tampon kısımlarından onarım gördüğü, bu parçaların daha önceki kazalarda hasar görmediği, yine yapılan serbest piyasa araştırmasına göre aracın onarılmış haldeki rayicinin kaza tarihi itibariyle 377.995,00 TL olduğu, araçta meydana gelen değer kaybının 20.000,00 TL olduğu, davalı sigorta tarafında dava öncesinde davacıya 17.064,86 TL değer kaybı ödemesi yapıldığı, kaza tarihi itibariyle davalı sigortanın imms teminat limitinin 500.000,00 TL olduğu, davacının bakiye 2.935,14 TL değer kaybı zararı bulunduğu ve talep edebileceği yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.
Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; 22/01/2022 tarihinde davacıya ait... plakalı araç ile davalı şirketin imms sigortacısı olduğu ... plakalı aracın çift taraflı, maddi hasarı trafik kazasına karıştığı, alınan 31/03/2023 trafik bilirkişi raporuna göre davalı sigorta sürücüsünün kırmızı ışık ihlali yaptığı, kazanın meydana gelmesinde asli %100 kusurlu olduğu, davacı sürücünün kazanın önlenmesinde alabileceği bir tedbir olmadığı, kusursuz olduğu, davalı sigorta tarafından bu rapora itiraz edilmiş ise de, kazanın meydana geliş biçimi, taraf sürücülerinin kaza tutanağına yansıyan beyanları ve diğer dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde bilirkişi raporunun kusur yönünden hakkaniyete ve somut olaya uygun görüldüğü, yeniden kusur incelemesi yapılmasına yer olmadığı, davalı sürücüsü ile onun eyleminden sorumlu olan kişilerin meydana gelen zarardan sürücünün kusuru oranında sorumlu olduğu, dava konusu kazada davacıya ait aracın, sol ön çamurluk, motor kaputu ve ön panel kısımlarından hasarlandığı ve hasarlanan parçaların niteliğine ilişkin taraflar arasında uyuşmazlık bulunmadığı,
her ne kadar davalı sigorta tarafından 7327 sayılı yasa ile 2918 sayılı KTK'nun 90 ve 93 maddelerinde değişiklik yapıldığı ve değer kaybına ilişkin hesaplamanın zmms ve imms genel şartlarına göre yapılması istenilmiş ise de Anayasa Mahkemesinin 29/12/2022 tarih ve... esas sayılı dosya kapsamında 7327 sayılı yasa ile KTK'nun 90.maddesinin 1.fıkrasına eklenen 2.cümlenin iptaline karar verildiği, iptal kararlarının derdest dosyalar yönünden uygulanmasının zorunlu olduğu, Anayasa Mahkemesinin iptal kararlarının usuli kazanılmış hakların istisnasını teşkil ettiği, Anayasa Mahkemesince bir kanun hükmünün iptal edildiği bilindiği halde görülmekte olan davaların anayasa aykırılığı saptanan kurallara göre görülüp çözümlenmesinin Anayasanın üstünlüğü prensibine ve hukuk devleti ilkesine aykırı düşeceği, bu kapsamda iş bu davada Türk Borçlar Kanunun haksız fiile ilişkin hükümleri, KTK hükümleri ile genel şartların bunlara aykırı olmayan hükümleri ile bu doğrultuda yeni genel şartlarla çeliştiği durumda Yargıtayın genel şartlarının yürürlüğe girmesinden önceki yerleşmiş içtihatları doğrultusunda uygulama yapılması gerektiği, bu nedenle değer kaybı talebi yönünden tazminat hesaplamasında davacının taleplerinin genel hükümlere ve serbest piyasa rayiçlerine göre değerlendirilmesi gerektiği, mahkememizce otomotiv bilirkişiden alınan 23/02/2024 tarihli raporda davacı aracının kaza tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçlerine göre 20.000,00 TL değer kaybı zararının bulunduğunun tespit edildiği, davalı tarafça bu rapora itiraz edilmiş ise de, kaza tarihi itibariyle dava konusu aracın niteliği, özellikleri, kullanım şekli, geçmiş hasar kayıtları ve ülkemizin ekonomik koşulları ile meydana gelen hasarın boyutuna göre anılan otomotiv bilirkişi tarafından belirlenen değer kaybı zararının makul olduğu, davalının itirazlarının soyut beyanlara dayandığı, yeniden inceleme yapılmasının yargılamaya katkı sağlamayacağı, davacının davaya konu hasar zararının kasko sigortacısı olan... sigorta tarafından karşılandığı, ... sigorta tarafından bu zararın kazaya sebebiyet veren... plakalı aracın zmms ve imms sigortacısı olan ...Sigorta ile...Sigortaya rücu edildiği, davacının davalı sürücüsünün %100 kusuruna karşılık 20.000,00 TL değer kaybı zararının olduğu ancak davalı sigorta tarafından davacıya dava öncesinde 17.064,86 TL ödeme yapıldığı, buna göre davacının bakiye 2.935,14 TL değer kaybı zararının bulunduğu ve bunu talep edebileceği, kaza tarihi itibariyle zmms teminat limitinin 50.000,00 TL olduğu, kazaya sebebiyet veren aracın zmms sigortacısı olan ... Sigortanın zmms teminat limitinin tükendiği, davalı sigortanın kazaya sebebiyet veren aracın 23/08/2021-23/08/2022 tarihleri arasındaki dönemde ve kaza tarihi itibariyle imms sigortacısı olduğu ve teminat limitinin 500.000,00 TL olduğu, buna göre imms teminatı kapsamında kalan davacının değer kaybına ilişkin bakiye zararından davalı sigortanın sorumlu olduğu,
davalı sigortanın davacıya eksik ödeme yaptığı 21/09/2022 tarihi itibariyle temerrüde düştüğü, davacının bu tarih itibariyle faiz talep edebileceği, dava konusu aracın niteliğine ve davacının sıfatına göre uygulanması gereken faizin yasal faiz olduğu, davacının dava değerini 28/03/2024 tarihli dilekçesi ile ıslah ettiği, ıslah dilekçesinin davalıya tebliğ edildiği, 31/03/2023 tarihli kusur ve zarar gören davacıya ait aracın değer kaybı bedeline ilişkin hesaplama yapan 23/02/2024 tarihli otomotiv bilirkişi raporunun yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda kaza tarihi itibariyle serbest piyasa rayiçleri ile dosya kapsamı ile usul ve yasaya uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
6102 sayılı TTK'nın sigorta sözleşmelerine ilişkin genel hükümlerin düzenlendiği kısmında yer alan 1426/1. maddesinde "sigortacı, sigorta ettiren, sigortalı ve lehtar tarafından, rizikonun, tazminatın veya bedel ödeme borcunun kapsamının belirlenmesi amacıyla yapılan makul giderleri, bunlar faydasız kalmış olsalar bile, ödemek zorundadır" düzenlemesi yapılmıştır. Davacı tarafından davalı sigortanın yapmış olduğu değer kaybı ödemesinin kaza ve serbest piyasa rayiçlerine uygun olup olmadığının değerlendirilmesi bakımından yaptırılan özel eksper incelemesi için ödenen (ve belgesi sunulu ve piyasa rayiçlerine göre makul olan) ekspertiz ücreti anılan kanun hükmü kapsamında değerlendirilmiş ve 6100 sayılı HMK'nun 323.maddesi uyarınca yargılama gideri olarak hüküm altına alınmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın KABULÜ ile 2.935,14 TL'nin 21/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
2-Alınması gerekli 427,60 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 80,70 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 346,90 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
3-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvuru harcı, 80,70 TL peşin harç, 3.500,00 TL bilirkişi ücreti, 324,50 TL ekspertiz ücreti, 338,25 müzekkere-tebligat-posta giderinden oluşan toplam 4.324,15 TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
4-Davacı kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 2.935,14 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,
5-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara İADESİNE,
6-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun 2022/5234 sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11-13. maddesi uyarınca davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 341 vd. Maddeleri uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.26/06/2024
Katip... Hakim ...
E-İMZA E-İMZA