T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/1142
KARAR NO: 2025/380
DAVA: Kıymetli Evrak İptali
DAVA TARİHİ: 30/12/2024
KARAR TARİHİ: 29/04/2025
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Kıymetli Evrak İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı, ...n keşide edilip ...Mob Maden İnş Nak Tirz Paz Tic Ltd Şti tarafından kendisine ciro edilen ... Bankası A.Ş. Siirt Şubesi, 15.000,00-TL bedelli 31.12.2024 keşide tarihli, keşide yeri İzmir olan... numaralı tacir çekinin hamili olduğunu, davacı, hamili olduğu iş bu çekin kaybolduğunu kayıtlarını kontrol ettiği sırada tespit etmiş olup yapılan tüm aramalara rağmen çekin bulamadığını, davacının hem 15.000,00-TL tutarındaki alacağını tahsil edememesi hem de çekin kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçmesi davacı açısından telafisi imkânsız zararlar doğurabileceğinden, çek bedelinin bankadan alınmaması için öncelikle yargılama sonuçlanıp karar kesinleşinceye kadar ödeme yasağı konulmasını, devamında da çekin zayii nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkindir.
6102 sayılı TTK'nın 818. maddesi delaleti ile çekler bakımından iptal davaları açısından uygulanması gerekli TTK'nın 757 ve devamı maddelerinde iptal davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir hak olup, TTK'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi çek elinde iken zayi olduğuna dair inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, senedin bir suretini ibraz etmek yahut da senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK'nın 763. maddesinde de "mahkemece dilekçe sahibinin poliçe elindeki ziyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulduğu taktirde verilecek ilanla poliçeyi eline geçirene belirli bir süre içerisinde poliçeyi getirmeyi davet eder, aksi halde poliçenin iptaline karar verileceğini ihtar eder." hükmü düzenlenmiştir.
Talep, 6102 Sayılı Türk Ticaret Kanununun üçüncü kitabında düzenlenen kıymetli evraklardan çekin iptali istemine ilişkindir. Aynı zamanda bir kambiyo senedi olan çekin iptaline ilişkin TTK'nun 818/1-s bendi yollamasıyla TTK'nun 764/1 maddesi gereğince çekin iptali hakkındaki hükümlerin uygulanacağı açıktır.
Zayi olduğu iddia olunan çekin mahkememize teslimi ihtarını içeren ilanların Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinin 23/01/2025, 31/01/2025, 10/02/2025 tarihlerinde yapılmış olduğu, ilan süresi içerisinde mahkememize de müracaatın olmadığı ve kanunun öngördüğü üç aylık sürenin de geçmiş olduğu anlaşıldı.
Tüm dosya kapsamı birlikte irdelendiğinde; zayi nedeniyle iptal isteminde amacın, keşidecinin mükerrer ödeme yapmasını önlemek ve kaybedilen kambiyo senedi yerine mahkemece verilecek iptal kararını keşideciye/muhataba ibraz etmek olduğu, yetkili hamilin elinde iken zayi olan çeklerin 6102 Sayılı TTK'nun 818/1-s bendi yollamasıyla aynı kanunun 764/1. maddesi gereğince iptaline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-)Davanın KABULÜNE,
2-)... Bankası A.Ş. Siirt Şubesi, 15.000,00-TL bedelli 31.12.2024 keşide tarihli, keşide yeri İzmir olan ...numaralı çekin ZAYİ NEDENİYLE İPTALİNE,
3-)Alınması gerekli 615,40 TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 427,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80 TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
4-)Mahkememiz dosyasında yapılan yargılama giderlerinin davacı taraf üzerinde BIRAKILMASINA,
5-)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,
Dair, 6100 sayılı yasanın 343. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize yahut mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/04/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır