T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/912
KARAR NO: 2025/354
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 30/10/2024
KARAR TARİHİ: 22/04/2025
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 10.08.2023 tarihinde ... ve onun sevk ve idaresindeki... plakalı aracın, park halindeki müvekkile ait... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza neticesinde müvekkilin aracında maddi hasar ve değer kaybı meydana geldiğini, kaza sonrası düzenlenen kaza tespit tutanağında da ifade edildiği üzere işbu kazanın meydana gelmesinde ... asli ve tam kusurlu olduğunu, kazanın oluş şekli ve taraflarca tutulan kaza tespit tutanağı nazara alındığında, ... plakalı araç sürücüsünün işbu kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu, 3 numaralı davalının maliki olduğu ve 2 numaralı davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki araçta meydana gelen değer kaybının tamamından sorumlu olduğunu, ayrıca 1 numaralı davalı sigorta şirketi, trafik kazası sonucu müvekkile ait ... marka araçta oluşan değer kaybından kaza tarihindeki poliçe limiti ile sorumlu olduğunu, dava konusu müvekkile ait araçta oluşan değer kaybına ilişkin sigorta şirketine 28/02/2024 tarihinde mail yoluyla başvuruda bulunmuş olup sigorta şirketi tarafından açılan... numaralı değer kaybı dosyası üzerinden 5.000 TL tutarında ödeme yapıldığını, başvuruya ilişkin mail yazısı ve ödeme yapıldığına dair dekont ekte sunulduğunu, müvekkile ait araçta piyasa şartlarında meydana gelen değer kaybına ilişkin yapılan ödemenin yeterli miktarda olmadığı ve müvekkil zararını tamamen karşılamadığı hususu izahtan vareste olduğunu, müvekkilin aracının marka modeli ve kaza tarihi itibariyle kilometre düşüklüğü de dikkate alındığında davalı sigorta şirketi tarafından yapılan değer kaybı ödemesinin gerçeklikten çok uzak olduğu ve zararı tamamen karşılamadığı ortada olduğunu, davalı araç sürücüsünün asli ve tam kusuru ile meydana gelen kaza neticesinde hasar gören aracın 25 günlük serviste kaldığı onarım süresince kullanılamaması sebebiyle müvekkil aracından mahrum kaldığını ve bu zararının giderilmesi ikame bedel tazminatının ödenmesi sayesinde mümkün olabileceğini beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı... Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil şirket tarafından davacıya 11/09/2023 tarihinde 7.750,00 TL hasar tazminatı ve 06/03/2024 tarihinde 5.000,00 TL değer kaybı tazminatının 08/09/2023 tarihinde eser tedarik inşaat otomotiv ticaret limited şirketi'ne 730,69 TL ve ...Motorlu Araçlar Otom. Boya İnş. Bil. Gıda San. İç Ve Dış Tic. A.ş.'ne 2.700,23 TL tedarik ödemesi yapıldığını, müvekkil şirketin ikame araç bedelinden doğan bir sorumluluğu bulunmadığını, kaza tarihi itibariyle poliçe limiti 120.000,00 TL olduğunu, yapılan ödemeler tenzil edildiğinde asla kabul anlamına gelmemekle beraber bakiye poliçe limiti 103.819,08 TL olduğunu, ödemeye ilişkin dekontlar ve mahsup fişleri dilekçe ekinde sunulduğunu, sigorta şirketi tarafından ödenecek değer kaybı tutarı, maddi teminat limitinin %15’ini aşamayacağını, eğer bir tazminata hükmedilecekse, kıymet kazanma tenzili uygulanması gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... İnşaat Ve Ticaret Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; İkame edilen iş bu davada aracı sevk ve idare eden kişi ile davacının kusur oranlarının ne olduğuna ilişkin dosyada herhangi bir delil mevcut olmadığını, davacı yanın talep etmiş olduğu alacak kalemlerini kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacının uğramış olduğu zararların bedeli kendisine sigorta şirketi tarafından ödendiğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile, davacı yanın talep ettiği alacak kalemleri sigorta teminatı kapsamında kaldığını, talep edilen iş bu bedellerin sayın mahkemece reddine karar verilmesi, sayın mahkeme aksi kanaatte ise yargılama giderleri ve avukatlık ücreti de dahil olmak üzere poliçe teminatı kapsamında diğer davalı sigorta şirketinden tahsil edilmesi gerektiğini, müvekkilinin malik olduğu aracın, yapılan iş kapsamında kullanılıp kullanılmadığının da sayın mahkemece tespit edilmesi gerektiği ve şahsi amaç ile kullanıldığına yönelik bir makul şüphe oluşması haline varsa poliçe kapsamı dışında kalan alacakların da öncelikle aracın sürücüsü tarafından tahsil edilmesi gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı yan tarafından değer kaybının talep edilebilmesi için, aracı sevk ve idaresinde bulunduran sürücünün %100 kusurlu olma şartı arandığını, ancak dosyada bu türden bir tutanak mevcut olmayıp Müvekkilin kusurlu olduğunu ispatlar nitelikte somut belge sunulmadığını, bu sebeple işbu dosya kapsamındaki alacak taleplerinin kabulü mümkün olmayıp davanın reddi gerektiğini, davaya konu araçta meydana gelen hasarların onarımı sağlanmış olup sigorta şirketi tarafından hasar bedeli ve değer kaybı ödemesi yapıldığını, bu sebeple karşı yanın talepleri haksız olup davanın reddi gerektiğini, her ne kadar işbu dava ile haksız bir şekilde 25 gün için ikame araç bedeli talebinde bulunulsa da davaya konu kaza sonucunda aracın 25 gün serviste kalmış olması hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, zaten aracın bu kadar süre serviste kaldığını gösteren hiçbir belge ve delil sunulmadığını, serviste kalınan süre zarfında araç kiralandığına ilişkin bir belge, dekont vs . delil sunulmadığını, dolayısıyla bu istemin de haksız olması sebebiyle davanın reddini talep etmiştir.
DELİLLER:
1)Taraf dilekçeleri,
2) 19/02/2024 tarihli bilirkişi heyet raporu,
3)10/08/2023 tarihli Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağı, kaza fotoğrafları,
4)... numaralı hasar dosyası, trafik sigorta poliçesi,
5)Davalı sigorta şirketine yapılan başvuru mailleri,
6)Tüm dosya münderecatı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı ve ikame araç bedeli tazminatı istemine ilişkindir.
Adli trafik uzmanı ... ve Otomotiv Uzmanı ...in 19/02/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda; Davalı sürücü...'ın dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışından dolayı, 2918 sayılı 2918 sayılı Karayolları trafik kanununun 67/1-a (Sürücüler park yapmış taşıtlar arasından çıkarken, duraklarken taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, sağa veya sola dönerken, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek ve bunların hareketlerini zorlaştıracak şekilde davranmaları yasaktır.) maddesinde belirtilen hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumunda etken olduğu, davacı...” un maliki olduğu park halindeki... plaka sayılı araç sürücüsünün, 2918 sayılı Karayolları trafik kanunu ve Yönetmeliği ile ilgili mevzuatı ihlal eden zararlı sonuç üzerinde kazanın oluşumunda etken olmadığı, bahse konu ... plaka sayılı araçta; kaza tarihi 10.08.2023 itibariyle 10.000,00 TL değer kaybı meydana gelebileceği, davalılardan ... Sigorta A.Ş.'nin, davacı tarafa değer kaybı bedeli olarak 06.03.2024 tarihinde 5.000,00 TL ödeme yaptığı, Piyasa koşullarında yapılan inceleme ve araştırmalarda; davaya konu... plaka sayılı aracın kazadan önceki piyasa rayiç değerinin ortalama 250.000,00 TL seviyelerinde olabileceği, Yargıtay kararları doğrultusunda dava konusu aracın mevcut teknik özellikleri, rayiç değeri ve hasar toplamı dikkate alındığında pert total şartlarının oluşmadığı, aracın hasar bedeli, araç rayicinin %50'sini aşmadığından, aracın mevcut hali ile tamirinin teknik ve ekonomik açıdan uygun olacağı, davaya konu hasarlı... plaka sayılı aracın mevcut hasarı dikkate alındığında, Makul tamir süresinin düzenli ve sistemli bir çalışmayla 10 gün olduğu, piyasa koşullarında yapılan araştırmaları neticesinde aynı donanım ve teknik özelliklere sahip bir aracın kaza tarihinde günlük kiralama bedelinin ortalama 500,00.-TL seviyelerinde olduğu ve buna göre aracın onarımı süresince ikame araç bedelinin toplam 5.000,00.-TL olabileceği tespit edilmiştir.
Araç işletenlerin, 2918 sayılı yasanın 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.
Bu bilgiler ışığında yapılan inceleme neticesinde Davalı ...Sigorta Anonim Şirketi'nin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ve düzenlenen poliçede 2918 sayılı yasanın 85. Maddesinde yazılı zararların teminat altına alındığı anlaşılmıştır.
Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar. Bu doğrultuda davacıların zorunlu mali mesuliyet sigortacısı şirkete başvurdukları ancak sigorta şirketi tarafından sekiz iş günü içinde ödeme yapılmadığı anlaşılmakla davalı sigorta şirketinin 06/03/2024 tarihinden itibaren faiz ile sorumlu olduğu tespit edilmiştir.
6098 sayılı yasanın 49. Maddesi gereği kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür- Haksız fiil, kusurlu ve hukuka aykırı bir eylemle başkasına zarar verilmesidir. Bir haksiz fiilden söz edebilmek için; zarar verici bir fiil, bu fiilin hukuka aykırı olması, fiili icra edenin kusurlu bulunması, fiil ve zarar arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekir.
Fiilin, bilinçli bir iradeye dayanmış olması gerekir. Hukuka aykırı fiil, hukukun koruduğu değerlerin, çiğnenmesi sonucunda, hukuk düzeninin bir kuralını İhlal eden fiildir, Hukuka aykırılık, zarar vermeyi yasaklayan ya da önleyen kuralların çiğnenmesidir,
Bir eylemin hukuka aykırı olarak kabul edilebilmesi için aynı zamanda bir hukuka uygunluk nedeninin mevcut olmaması gerekir. Kusur, hukuk düzeni tarafından kınanan bir davranışın bilerek ve isteyerek yapılmasıdır. Olağan yaşam deneyimlerine, genel düşünceye ve objektif olasılığa göre, bir olayın gerçekleşmesi ile sonuç ortaya çıkmış ya da bu olayın oluşması ile sonucun ortaya çıkması kolaylaşmış ise ilk hareket ikincisinini nedeni, İkinci Olay birinci hareketin sonucu sayılır. Buna uygun illiyet bağı denir.
Tazminat hukukunda sorumluluktan söz edilebilmesi için yalnızca eylemin yasaya veya sözleşmeye aykırı olması yeterli değildir. Fiil sonucunda bir zararın doğmuş olması ve zararla fiilli arasında uygun nedensellik bağının bulunması da gerekir, Nedensellik bağı sorumluluğun temel öğesidir. Zararla eylem arasında nedensellik bağının mevcut olması, zararın eylemin bir sonucu olarak ortaya çıkması, yani eylem olmadan zararın ortaya çıkmayacağının kesin olarak bilinmesidir. Zarar ile fiil arasında uygun nedensellik bağının bulunup bulunmadığı hususu, her somut olayda kendi içerisinde ayrıca değerlendirilir,
Kusur sorumluluğunda, zorlayıcı neden, zarar görenin ağır kusuru, üçüncü kişinin ağır kusuru halinde nedensellik bağı kesilebilir.
Tüm dosya kapsamı ve yukarıda yapılan açıklamalar birlikte değerlendirildiğinde, 10.08.2023 tarihinde davacıya ait... plaka sayılı araç ile davalı sigorta şirketinin ZMMS sigortacısının sürücüsü olduğu ...cın çift taraflı, maddi hasarlı trafik kazasına karıştıkları, davacının işbu kaza neticesinde aracında meydana geldiği iddia edilen değer kaybı bedeli ve ikame araç bedeli tazminatı istemiyle davalı aleyhinde huzurdaki davayı ikame ettiği anlaşılmıştır. Adli trafik bilirkişisinden alınan raporda, ...plaka sayılı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları trafik kanununun 67/1-a (Sürücüler park yapmış taşıtlar arasından çıkarken, duraklarken taşıt yolunun sağına veya soluna yanaşırken, sağa veya sola dönerken, karayolunu kullananlar için tehlike doğurabilecek ve bunların hareketlerini zorlaştıracak şekilde davranmaları yasaktır.) maddesinde belirtilen hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumunda etken olduğu,... plaka sayılı araç sürücüsünün 2918 sayılı Karayolları trafik kanunu ve Yönetmeliği ile ilgili mevzuatı ihlal eden zararlı sonuç üzerinde kazanın oluşumunda etki eden bir fiilinin bulunmadığı tespit edilmiştir. Otomotiv bilirkişisince düzenlenen raporda, dosya içerisinde bulunan hasar dosyası, ekspertiz raporu, araç fotoğrafları, aracın markası, modeli, yaşı, kilometresi de dikkate alınmak suretiyle aracın kaza öncesi aracın ikinci el piyasa rayici ile kaza sonrası aracın ikinci el piyasa rayici arasındaki farkın tespiti suretiyle araçta meydana gelen değer kaybının 10.000,00 TL olduğu, davalı... Anonim Şirketi tarafından davacıya 5.000,00 TL değer kaybı tazminatı için ödeme yapıldığı, aracın hasar onarımı için geçen sürenin 10 gün olduğu, piyasa koşullarında yapılan araştırmaları neticesinde aynı donanım ve teknik özelliklere sahip bir aracın kaza tarihinde günlük kiralama bedelinin ortalama 500,00 TL seviyelerinde olduğu ve buna göre aracın onarımı süresince ikame araç bedelinin 5.000,00 TL olarak hesaplandığı, teknik bilirkişi raporunun 14/01/2025 tarihli duruşmanın 5 nolu ara kararında istenilen hususları karşıladığı, bu haliyle bilirkişi raporunun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmıştır. Davalı sigorta şirketinin 8 iş günlük yasal sürenin sonu olan 06/03/2024 tarihinde, davalılar ...nşaat Ticaret Anonim Şirketi'nin ise kaza tarihi olan 10.08.2023 tarihinde temerrüte düştüğü, davacının bu tarihten itibaren davalılardan faiz talep edebileceği, dava konusu aracın niteliğine ve davacının sıfatına göre talep edilebilecek faiz türünün yasal faiz olduğu anlaşılmakla, davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Her ne kadar davacı vekili tarafından dava dilekçesinde, arabuluculuk vekalet ücretinin yargılama gideri içerisinde değerlendirilerek davalılardan ayrıca tahsiline karar verilmesi talep edilmiş ise de; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 16/2 (c) bendindeki yasal düzenlemenin avukat ile müvekkili arasındaki vekalet ilişkisine dayanan akdi vekalet ücretinin miktarına yönelik olduğu, arabulucuk sürecinde açılan davalardaki yargılama gideri kapsamında karşı tarafın sorumlu olacağı vekalet ücreti olarak değerlendirilemeyeceği, bu itibarla davacı yararına Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 16.maddesine göre ayrıca bir vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığından davacı vekilinin bu yöndeki talebinin reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-)Davanın KABULÜNE,
2-)5.000,00 TL değer kaybı tazminatının 06.03.2024 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı... Sigorta Anonim Şirketi'nden, 10.08.2023 tarihinden itibaren davalılar ... ve ...İnşaat Ticaret Anonim Şirketin'den yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
3-)5.000,00 TL ikame araç bedeli tazminatının 10.08.2023 tarihinden itibaren davalılar ... ve... İnşaat Ticaret Anonim Şirketin'den yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE,
4-)Alınması gerekli 683,10 TL karar ve ilam harcından davacı tarafça yatırılan 427,60 TL peşin harç ve 167,36 TL ıslah harcının mahsubu ile 88,14 TL bakiye karar ve ilam harcının davalılardan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA, (Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin sorumluluğu 44,07 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)
5-)Davacı tarafça yatırılan 427,60 TL peşin harç, 427,60 TL başvurma harcı, 167,36 TL ıslah harcı, 7.000,00 TL bilirkişi rapor ücreti, 317,50 TL posta tebligat ücreti olmak üzere toplamda 8.340,06 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya VERİLMESİNE, (Davalı ...Sigorta Anonim Şirketi'nin sorumluluğu 4.170,03 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)
6-)Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T. uyarınca 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE, (Davalı ...Sigorta Anonim Şirketi'nin sorumluluğu 5.000,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)
7-)3.800,00 TL arabuluculuk ücretinin davalılardan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA, (Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nin sorumluluğu 1.900,00 TL ile sınırlı olmak kaydıyla)
8-)Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,
9-)Davacı vekilinin arabuluculuk aşamasındaki vekalet ücretinin davalılara yükletilmesi talebinin REDDİNE,
Dair, miktar bakımından kesin olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
22/04/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır