T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/94 Esas
KARAR NO: 2024/109
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/02/2024
KARAR TARİHİ: 06/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili mahkememize verdiği dava dilekçesinde; müvekkilinin yatak, mobilya, sünger gibi ürünlerin imalatını, ithalatını ve ihracatını yapan sektörünün öncü ve lider kuruluşlarından biri olarak 2022 yılından beri faaliyet gösterdiğini, müvekkili şirket ile ihbar olunan... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti. arasında ticari ilişki kurulmak maksadıyla görüşmeler gerçekleştirildiğini, ... Şirketi’nin müvekkili şirketin ticari kriterlerine uygun olmaması sebebiyle hiçbir zaman bir ticari ilişki kurulmadığını, dolayısıyla müvekkili ile hem davalı hem de ihbar olunan arasında alacak-borç ilişkisi bulunmadığını, buna rağmen ihbar olunan ... Şirketi tarafından lehtarı müvekkili şirket olan ... Eşrefpaşa Şubesine ... seri numaralı, 01.02.2024 keşide tarihli, 542.135,00-TL bedelli çek düzenlendiğini, akabinde ihbar olunan Barkot Şirketi tarafından ilgili çekin müvekkili şirkete kargo yoluyla gönderildiğini, çekin, müvekkili şirket tarafından hiçbir şekilde ciro edilmeden iade edilmiş olmasına rağmen 01/02/2024 tarihinde; davalı ...tarafından söz konusu çekin arkasında müvekkili şirketin cirosu ile ...ına ibrazı ve tahsili talep edildiğini, davalının çeki bankaya ibraz etmesinin hemen akabinde... yetkilisi tarafından müvekkili şirketin kurumsal e-mail adresine mail atılarak söz konusu çekin üzerinde müvekkilinin cirosunun görünmekte olduğunun bildirilmiş ve söz konusu çekin müvekkili şirket tarafından ciro edilip edilmediği konusunda teyidi talep edildiğini, müvekkili şirket tarafından ise çekteki cironun müvekkiline ait olmadığı yanıtı verildiğini, müvekkilinin açıklandığı şekilde imzasının ve kaşesinin bulunduğu iddia edildiği ciro işleminin müvekkili şirket tarafından gerçekleştirilmediğini, söz konusu çekteki ciro işleminin müvekkilinin imzası ve kaşesi taklit edilerek yapıldığını, bu sebeple somut olayda davalı ve ihbar olunanın sahte çek düzenlediklerinin sabit olduğunu, bu sebeplerle müvekkili tarafından davalı ve ihbar olunan hakkında suç duyurusunda bulunulmuş olup İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının... Soruşturma numaralı dosyası açıldığını, ayrıca iş bu dava tespit davası olduğundan, arabuluculuğa başvuru zorunluluğunun bulunmadığını, nitekim Yargıtay ... Hukuk Dairesi ... Karar Sayılı kararında bu yönde hüküm kurulduğunu, bu nedenlerle müvekkili hakkında başlatılması muhtemel icra takiplerine karşı yargılama bitinceye kadar ihtiyati tedbir kararı verilerek ilgili çekin icra takibine koyulması halinde İİK m. 72/2 uyarınca takibin durdurulmasına ve işbu menfi tespit davasının kabulü ile; müvekkilinin davaya konu çeklerden dolayı borçlu olmadığına ilişkin karar verilmesini talep etmiştir.
01/01/2019 tarihinde yürürlüğe giren 6102 Sayılı TTK'nın 5.maddesine eklenen 5/A maddesiyle "Bu kanunun 4.maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." şeklinde düzenleme getirilmiştir.
6325 Sayılı kanuna eklenen 18/A- maddesiyle ise "İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmişse arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.
Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içerisinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceğinin ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereğini yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkartılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir. " şeklinde düzenleme getirilmiştir.
Yukarıda belirtilen bu yasal düzenlemeler kapsamında TTK'ya eklenen 5/A maddesi gereğince 01/01/2019 tarihinden itibaren ticari dava niteliğindeki konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiştir.
Mahkemece dava şartı noksanlığının tespit edilmesi halinde ise 6100 Sayılı HMK'nın 115/2. maddesi gereğince ise dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verileceği düzenlenmiştir.
05.04.2023 tarihli ve 32154 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7445 Sayılı "İcra Ve İflas Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun"un 31.maddesinde "6102 sayılı Kanunun 5/A maddesinin birinci fıkrasında yer alan “paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında” ibaresi “para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında,” şeklinde değiştirilmiştir." şeklinde yasal düzenleme mevcuttur.
Yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler kapsamında ticari davalarda konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında talepleri hakkında dava açılmadan önce arabuluculuğa başvurulmuş olmasının dava şartı olarak kabul edildiği, iş bu davanın 05/02/2024 tarihinde açıldığı, 05.04.2023 tarihli ve 32154 Sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 7445 Sayılı "İcra Ve İflas Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun"un 31.maddesinin ise 01/09/2023 tarihinden itibaren yürürlüğe gireceğinin belirtildiği görülmekle 6102 Sayılı TTK'nın 5/A-1 maddesi ve 6325 Sayılı Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesi gereğince Arabuluculuğa başvurulmaksızın işbu davanın açılmış olduğu anlaşılmakla dava şartı yokluğundan davanın reddine karar verme gereği doğmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle;
6102 Sayılı TTK'nın 5/A-1 maddesi ve 6325 Sayılı Arabuluculuk Kanunun 18/A maddesi gereğince Arabuluculuğa başvurulmaksızın işbu davanın açılmış olduğu anlaşılmakla dava şartı yokluğundan davanın reddine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gerekli olan 427,60 TL maktu karar ve ilam harcının başlangıçta mahkememize yatırılan 9.258,32 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 8.830,72 TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Davacı tarafça yatırılan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair, gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 06/02/2024
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza