T.C.
İZMİR
1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/339
KARAR NO: 2025/333
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 14/04/2025
KARAR TARİHİ: 17/04/2025
Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Kıymetli Evrak İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava konusu çeklerin yedininde bulunduğu esnada kaybolduğunu, ve bulunamadığını, bu nedenle işbu çeklerin tahsil edilmesi imkanı olmadığından ve çeklerin ödenmesini engellemek için öncelikle ödeme yasağı konulmasını talep ettiklerini, işbu çeklerin dava sonuna kadar ödenmemesi adına ...Bankası Gaziemir Şubesine müzekkere yazılması talep ettiklerin, müvekkili şirkete ait olan çek yapraklarının Piyasaya sürülmesinin engellenmesi ve adına çeklerin iptaline karar verilmesini ve şirketimizin Zarar görmesini engellemek için ilgili çeklerin bankadan tahsil edilmemesi adına tedbiren, ödeme yasağı konulması ve dava konusu çeklerin iptaline karar verilmesini adına işbu davayı açma zarureti meydana geldiğini beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE :
Dava, zayi nedeniyle çek iptali istemine ilişkin olup, HMK'nın 382/2(e)-6. hükmü gereğince çekişmesiz yargı işidir.
6102 sayılı TTK'nın 818. maddesi delaleti ile çekler bakımından iptal davaları açısından uygulanması gerekli TTK'nın 757 ve devamı maddelerinde iptal davası açma hakkı lehtar ve hamile tanınmış bir hak olup, TTK'nın 759/2. maddesi uyarınca, iptal isteminde bulunan kişi çek elinde iken zayi olduğuna dair inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak, senedin bir suretini ibraz etmek yahut da senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür.
TTK'nın 763. maddesinde de "mahkemece dilekçe sahibinin poliçe elindeki ziyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulduğu taktirde verilecek ilanla poliçeyi eline geçirene belirli bir süre içerisinde poliçeyi getirmeyi davet eder, aksi halde poliçenin iptaline karar verileceğini ihtar eder." hükmü düzenlenmiştir.
Zayi nedeniyle çek iptali davası açılabilmesi için öncelikle TTK'nın 780 ve 781. maddeleri uyarınca yasal unsurlara haiz bir çekin bulunması esastır. Bu unsurlara haiz olmayan bir belgenin kambiyo senedi vasfı taşımaması nedeniyle TTK hükümleri uyarınca zayi nedeniyle iptali istenilemez.
Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde, iptali istenen evrakların boş çek yaprağı olduğu, bu sebeple ödeme yasağına konu olamayacağı, ayrıca boş çek yapraklarının kambiyo vasfınında bulunmadığı, düzenleyenin kıymetli evrak iptali davası açma hakkı bulunmadığı anlaşılmakla, tedbir ve iptal istemlerinin ayrı ayrı reddine dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın REDDİNE,
2-Alınması gerekli 615,40 TL karar ve ilam harcı peşin olarak alındığından yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA,
3-Mahkememizce bu yargılama nedeniyle yapılan yargılama giderlerinin talebin mahiyeti gereği davacı üzerinde BIRAKILMASINA,
4-Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,
Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.17/04/2025
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır