T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/87 Esas
KARAR NO: 2021/346
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 11/05/2006
KARAR TARİHİ: 01/04/2021
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde; müvekkili şirket ile davalı arasındaki taşıma ilişkisi sonucunda faturalardan kaynaklanan cari hesap alacağı nedeniyle İzmir ... İcra Md.nün ... sayılı dosyasında yapılan icra takibine vaki itirazın iptaline, takibin devamına ve %40 icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP : Davalı/Karşı davacı vekili cevap ve karşı dava dilekçesinde; dava dilekçesindeki ibarelerden davacının aralarında taşıma ilişkisi olmadığını beyan etmesi nedeniyle davada hasım olmadıklarını, takas ve mahsup def'î 'nde bulunduklarını; ayrıca taşımaya konu malların davacı taşıyıcı şirketin kusurundan dolayı çok geç ve eksik ve hasarlı teslim edildiğini, bu nedenle 5.467,78 TL zarara uğradıklarını belirterek bu alacağın 04.05.2005 tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile tahsiline karar verilmesini istemiştir.
BOZMA ÖNCESİ GEREKÇE: Dava, itirazın iptali davası olup, Mahkememizin 16/12/2010 tarih ve ... Esas ... sayılı kararı ile asıl davanın kısmen kabulüne, karşı davanın reddine karar verilmiş kararın taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay .... Hukuk Dairesinin 10.06.2013 tarih, ... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile; "...1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı/karşı davacı vekili ile davacı/karşı davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan diğer temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Asıl dava, taşıma ilişkisine dayalı cari hesap alacağı nedeniyle başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine, karşı davadaki talep ise CMR Konvansiyonu'na tabi taşıma sözleşmesine dayalı tazminat istemine ilişkindir.
Somut uyuşmazlıkta, davalı/karşı davacının icra dosyasına yapmış olduğu ödemelerin nazara alınmadığına yönelik itirazlarının bilirkişi raporlarında ve mahkemece karar yerinde değerlendirilmediği gibi, davacı/karşı davalının da ibraz ettiği faturaların tamamı değerlendirilmeyip davacı/karşı davalının taraflar arasındaki tüm cari hesap ilişkisini gösterir kayıtları da ibraz etmediği son bilirkişi ek raporunda açıklanmıştır. Bu durumda, taraflar arasındaki uyuşmazlığın çözümünde, davacı/karşı davalının tüm cari hesap ilişkisini gösterir belgelerinin istenmesi, taraflar arasındaki ilişkinin bu kayıtlara göre değerlendirilmesi, davalı/karşı davacının savunmasında ileri sürdüğü icra takibinde yapılan ödeme de nazara alınarak davacı alacağının belirlenmesi gerekirken yetersiz ve denetime elverişli bulunmayan bilirkişi asıl ve ek raporlarına dayanılarak hüküm tesisi yerinde olmamıştır. Bu itibarla, mahkemece, davacı/karşı davalıya iddia ettiği cari hesap ilişkisine ait tüm faturaları ibraz etmesi, davalı/karşı davacıya da yapmış olduğu tüm ödemelerine ilişkin delil ve belgelerini ibraz etmesi için süre verilmesi, cari hesap ilişkisinin başlangıç ve bitiş tarihlerinin tam olarak belirlenmesi, taraflar arasında ihtilaflı faturalara ilişkin hizmetin yapıldığını ispat yükünün davacı/karşı davalı tarafta, yapılan ödemelere ilişkin ispat yükünün de davalı/karşı davacıda olduğu göz önünde bulundurularak, aralarında taşıma uzmanı bilirkişinin de bulunduğu bilirkişi kurulundan açıklanan hususları içerir ve tarafların iddia ve savunmalarını karşılar mahiyette hüküm kurmaya ve denetime elverişli rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken çelişkili bilirkişi asıl ve ek raporlarına göre hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir..." gerekçesi ile bozulmuştur.
Mahkememizin ... Esas sayılı dosyasına kaydı yapılan dosyanın yapılan yargılaması sonunda bozmaya uyulmuştur.
20/09/2016 havale tarihli raporun sonuç kısmına göre; "..davalının davacı yana dava tarihi itibariyle borcunun 7.257,26-TL olduğu, buradan hareketle bu tutara 2.044,21-TL'lik izah edilemeyen iade fatura bedelleri ile yine ödendiği belgelenemeyen 3.619,29-TL'lik çek bedeli ilave edildiğinde, davalının davacı yana takip tarihi itibariyle yasal defter ve dayanağı belgeler kapsamında (7.257,26-TL+2.044,21-TL+3.619,29)=12.920,76-TL borcunun olduğu, bu alacak bedelinden kesinleşen 7.257,26-TL'nin düşülmesi halinde davacının davalıdan takip tarihi itibariyle talep edebileceği meblağın 5.663,50-TL olduğu..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
08/06/2017 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "... İnceleme esnasında taraflarca dava dosyasında mevcut belgeler dışında başkaca bir yasal defter ve belge ibraz edilmeyeceğinin beyan edilmesi sebebi ile yapılan incelemeler dava dosyasındaki mevcut belgeler ile sınırlı kalmıştır.
Yine raporun inceleme ve değerlendirme bölümünde ayrıntısı ile belirtildiği gibi; davacı-karşı davalı şirket tarafından 2003 yılına ait ilgili muavin dökümleri dava dosyasına ibraz edilmemiştir. Bu durumda taraflarca dava dosyasına ibraz edilmiş olunan muavin dökümleri arasında dönemsel farklılıklar bulunması sebebi ile tarafımca ticari ilişkinin başladığı tarih olan 04.03.2003 tarihinden 2003 yılı sonuna kadar ayrıntılı bir tespit yapılması mümkün olmamıştır. Raporun inceleme ve değerlendirme bölümünde ayrıntısı ile belirtildiği gibi,
1) Davacı-karşı davalı ... Nak.Tic.A.Ş. ile davalı-karşı davacı ... Tic. Ltd.Şti. arasında “Yurt Dışı Taşıma İşine” istinaden yazılı olmayan ticari bir ilişki kurulduğu,
2) Taraflar arasındaki işbu ticari ilişkinin davacı-karşı davalı şirket tarafından düzenlenmiş bulunan 04.03.2003 tarih ... no.lu 1.179,14 TL tutarındaki fatura ile başladığı, davalı-karşı davacı şirket tarafından 01.03.2005 tarihinde keşide edilen 7.000,00 TL tutarındaki çek ile sonra erdiği,
3) İşbu ticari ilişkiye istinaden davacı-karşı davalı ... Nak.Tic.A.Ş.’ nin 2003 yılından devreden 7.262,24 TL tutarında alacak bakiyesinin bulunduğunun kabul edilebileceği,
4) İşbu ticari ilişkiye davacı-karşı davalı şirket tarafından davalı-karşı davacı ... Tic.Ltd.Şti. adına 2004-2005 yılında düzenlenmiş bulunan fatura toplamının 143.147,45 TL olarak kabul edilebileceği,
5) Davalı-karşı davacı şirket tarafından 2004-2005 yılında davacı-karşı davalı ... Nak.Tic.A.Ş. adına yapılan ödemelerin toplam tutarının 144.690,65 TL olarak kabul edilebileceği,
6) Davalı-karşı davacı ... Tic. Ltd.Şti. tarafından davacı-karşı davalı şirket adına düzenlenmiş iade faturalarının toplam tutarının 432,63 TL olarak kabul edilebileceği,
7) Dava dosyası kapsamında ve mevcut bilgi ve belgeler ışığında, davacı-karşı davalı ... Nak.Tic.A.Ş.’nin 27.04.2005 icra takip tarihi ve 11.05.2005 dava tarihi itibari ile davalı-karşı davacı ... Tic.Ltd.Şti.’nden 5.286,41 TL tutarında alacak talebinde bulunabileceği görüş ve kanaatine varılmış olup,
8) Davalı-karşı davacı ... Tic.Ltd.Şti. tarafından icra takip tarihi ve dava tarihinden sonraki bir tarih olan 22.03.2006 tarihinde İzmir 8.İcra Müdürlüğü’nün 2005/4381 sayılı icra takip dosyasına istinaden 4.377,53 TL ana para ödemesi yaptığı, işbu ödemenin tarafların kabulünde olduğu tespit edilmiştir.
9) Yargtay ... Hukuk Dairesi’nin ... esas, ... sayılı kararında belirtildiği gibi, CMR’nin 30/3. Maddesine göre ... tekstilin 11.01.2005 teslim tarihinden itibaren 21 dün içinde gecikmeden doğan zararını ve hasarlı teslimata ait hasarı kanıtlayan belge ibraz edememesi sebebiyle taşımadan kaynaklı tazminat talep hakkı bulunmadığı tespit edilmiştir..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
23/07/2019 tarihli ek raporun sonuç kısmına göre; "... Sayın Mahkemenin talebi doğrultusunda B.K 100 maddesi gereğince öncelikle faiz ve masraflardan düşülmesi suretiyle alacak borç durumunun yeniden hesaplanması için tevdii edilen dava dosyası üzerinde yapılan ek hesaplamalar sonucunda,
Davacı ... Nak.Tic.A.Ş.’nin davalının davadan sonra yaptığı ödemenin B.K 100 maddesi gereğince öncelikle faiz ve masraflar düşüldükten sonra davalıdan 4.582,98-TL tutarında alacak talebinde bulunabileceği tespit edilmiştir..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
05/02/2020 tarihli ek raporun sonuç kısmına göre; "...Taraf vekillerinin tüm itirazları 08.06.2017 tarihli kök raporda ayrıntısı ile incelenip açıklanması sebebi ile işbu hususta sunulu yeni bir bilgi ve belgenin de söz konusu olmaması sebebi ile kök raporda yapılan tespitler yönünden değişikliği gerektirecek herhangi bir hususa rastlanmadığı,
Davacı-karşı davalı ... Nak.Tic.A.Ş.’nin 27.04.2005 icra takip tarihi ve 11.05.2005 dava tarihi itibari ile davalı-karşı davacı ... Tic.Ltd.Şti.’nden 5.286,41 TL tutarında alacak talebinde bulunabileceği,
Her ne kadar 23.07.2019 tarihli kök raporda davalı-karşı davacı şirket tarafından yapılan ödeme 4.377,53-TL olarak belirtilmişse de işbu ödemenin toplamda 5.371,03-TL olduğunun anlaşıldığı,
Bu durumda davacı ... Nak.Tic.A.Ş.’nin davalının davadan sonra yaptığı ödemenin B.K 100 maddesi gereğince öncelikle faiz ve masraflar düşüldükten sonra davalıdan 3.589,48-TL tutarında alacak talebinde bulunabileceği tespit edilmiştir..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
21/12/2020 tarihli ek raporun sonuç kısmına göre; "... Taraflarca yapılan tüm itirazların bir önceki itirazlarını da içermesi sebebi ile gerek 05.2.2020 tarihli ek raporda gerekse işbu ek raporda itirazların kök raporda dikkate alınarak tarafımca tek tek açıklanmaya çalışıldığı,
Taraf vekillerinin tüm itirazlarının 08.06.2017 tarihli kök raporda ayrıntısı ile incelenip açıklanması sebebi ile taraflarca gerek kök rapor sonrasında gerekse işbu itirazları ile birlikte sunulan yeni bir bilgi ve belgenin olmaması sebebi ile itiraz edilen hususların tamamının kök raporda ayrıntısı ile belirtilmiş olması sebebi ile kök raporda mali açıdan yapılan tespit ve değerlendirmeler yönünden değişikliği gerektirecek herhangi bir hususa rastlanmadığı,
Sayın Mahkeme tarafından davalı-karşı davacı tarafından yapılan 5.371,03-TL ödemenin B.K 100.maddesi gereğince öncelikle faiz ve masraflar düşüldükten sonra işbu davada dikkate alınmaması gerektiğine karar verilmesi durumunda,
Davacı-karşı davalı ... Nak.Tic.A.Ş.’nin 27.04.2005 icra takip tarihi ve 11.05.2005 dava tarihi itibari ile davalı-karşı davacı ... Tic.Ltd.Şti.’nden 5.286,41-TL asıl alacak talebinde bulunabileceği,
Sayın Mahkeme tarafından davalı-karşı davacı tarafından yapılan 5.371,03-TL ödemenin B.K 100.maddesi gereğince öncelikle faiz ve masraflar düşüldükten sonra işbu davada dikkate alınması gerektiğine karar verilmesi durumunda,
Davacı ... Nak.Tic.A.Ş.’nin icra takip tarihi olan 27.04.2005-08.06.2017 bilirkişi kök raporu tarihi itibari ile davalı-karşı davacı ... Tic.Ltd.Şti.’nden 3.589,48-TL alacak talebinde bulunabileceği ..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE;
1-Dava, davacı ile davalı arasında süre gelen cari hesap ilişkisi nedeniyle davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı, karşı dava yönünden ise karşı davacının taşıma ilişkisinin kusurlu yerine getirilmesi nedeniyle alacaklı olup olmadığına yönelikdir.
2-Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin ... Esas, ... Karar sayılı ilamı ile cari hesap ilişkisinin başlangıç ve bitiş tarihlerinin tam olarak belirlenerek ispat külfetleri de gözetilerek yeniden değerlendirme yapılması gerektiğinden bahisle bozma kararı verilmiştir.
3-Bozma sonrası birden fazla kez bilirkişi incelemesi yapılmış ise de 09/06/2017 tarihli bilirkişi raporu önceki raporlarda yapılan tespitlerin bir kısım çelişkilerini giderdiği için hükme esas alınmıştır. Rapora göre davacı tarafından düzenlendiği anlaşılan 222 faturanın 218'inin davalının ticari defterlerine kayıtlı olduğu anlaşılmaktadır. Davalının ticari defterlerinde kayıtlı 218 adet faturanın toplam tutarı 143.147,00TL'dir. Davacı tarafından dosyaya sunulan fakat davalının ticari defterlerine kayıtlı olmayan toplam 851,41TL tutarlı 4 adet fatura bulunmaktadır. Bu faturaya konu mal veya hizmetlerin davalı şirkete verildiğine dair delil sunulmadığından davacı alacağına dahil edilmemiştir.
Davalının ticari defter ve kayıtlarında toplam tutarı 2.128,17TL tutarlı 12 adet iade faturası düzenlendiği, bu faturalardan toplam tutarı 432,63TL olan 7 adetinin davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, kalan 5 faturanın ise davacı ticari defterlerine kayıtlı olmadığı, davalının bu 5 adet faturayla ilgili mal veya hizmetinde davacıya verildiğini kanıtlayamadığı gözetilerek yalnızca 7 adet iade faturasının cari hesap alacağından mahsup edilebileceği değerlendirilmiştir.
4-Davalı tarafın ticari defter ve kayıtlarında 144.690,64TL ödeme yapıldığı görülmekte ise de, davacıya ait ticari defterlere göre ödeme miktarı 141.024,23TL'dir. 3.666,42TL'lik ödeme yönünden davacı tarafından ödemeyi gösterir bir kayıt bulunmadığından ödeme miktarı davacının ticari defterlerindeki kayıtlar doğru kabul edilerek belirlenmiştir.
5-Taraflar arasında süregelen cari hesapta 2003 yılına ilişkin ticari defter ve kayıtlar ibraz edilmemiştir. Alacağın varlığının ispatı külfeti davacı üzerinde bulunduğu, davacının 2003 yılından devreden alacağa ilişkin ispatı sağlayamadığı gözetilerek 2003 yılından devreden bakiye borç hususunda davalının ticari defterlerinde kayıtlı bilgiler doğru kabul edilmiş, davalının ticari defter ve kayıtlarında 2003'ten devrettiği görülen 7.262,24TL davacı alacağı bulunduğu kabul edilmiştir.
6-Sonuç itibariyle tarafların karşılıklı düzenlenen faturaları, iade faturaları ve ödemelerinin mahsuplarından sonra davacının davalı şirketten 5.286,41TL alacağının bulunduğu, icra takibinden sonra fakat dava tarihinden önce yapılan 5.371,03TL ödemenin davacı tarafça dava dilekçesinde kabul edildiği, bu miktarın öncelikle borcun ferilerinden mahsup edildiğinde davacının dava tarihi itibariyle bakiye 3.589,48TL alacaklı bulunduğu anlaşıldığından bu miktar yönünden davanın kabulüne karar verilmiş, davalı tarafça yapılan ödeme sonrasında alacak miktarının ferilerinden sonra kalan 1.696,93TL'lik kısım yönünden de borcun sona erdiği, bu nedenle toplam bakiye borcun dava tarihi itibariyle 3.589,48TL kaldığı anlaşılmıştır. Dava tarihinden önce yapılan ödeme ile sona eren 1.696,93TL'lik kısım yönünden davacının itirazın iptali davası açmasında hukuki yararı bulunmadığından reddine karar verilmiş, diğer kısım yönünden ise davanın esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
7-Karşı dava yönünden ise bozma öncesi gerekçede de ayrıntılı olarak değinildiği üzere karşı davacının teslim tarihi olan 11/05/2005 tarihinden itibaren 21 gün içinde zarar ihbarında bulunduğunu kanıtlayan bir belge sunmadığı, bu haliyle zarar talebine ilişkin CMR'nin 30/3. Maddesinde aranılan süre şartının sağlanmadığı anlaşıldığından karşı davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
A-ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile davalı/karşı davacının İzmir ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasından yapılan icra takibine itirazın kısmen iptali ile takibin 3.589,48-TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına,
2-Kabul edilen tutarın %40'ı oranında hesaplanan 1.435,80TL icra inkar tazminatının davalı/karşı davacıyan alınarak davacı/karşı davalıya verilmesine,
3-Dava konusu alacağın 1.696,93TL'lik kısmının dava tarihinden önce ve icra takibinden sonra yapılan ödeme ile sona erdiği anlaşılmakla bu tutar yönünden davacının dava açma hukuki yararı bulunmadığından reddine,
Fazlasına dair istemlerin esastan reddine,
B-KARŞI DAVA YÖNÜNDEN,
1-Davanın REDDİNE,
C-ASIL DAVA YÖNÜNDEN;
1- Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 245,19-TL harçtan peşin olarak alınan 63,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 181,29-TL harcın davalı ... Tic. Ltd.Şti.'den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
2-Mahkememizce 06/05/2011 tarih, ... Esas, .... Karar sayılı harç tahsil müzekkeresi ile 367,20 TL bakiye karar harcının davalı ... Tic. Ltd.Şti.'den tahsili için vergi dairesine müzekkere yazıldığından, karar kesinleştiğinde ve istek halinde davalıya iadesine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 3.589,48-TL. vekalet ücretinin davalı ... Tic. Ltd.Şti.'den alınıp davacı ... Nak..AŞ'ye verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı yararına takdir edilen 4.080,00-TL. vekalet ücretinin davacı ... Nak..AŞ'den alınıp davalı ... Tic. Ltd.Şti'ne verilmesine,
5-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 63,90-TL. Harcın davalı ... Tic. Ltd.Şti.'den alınıp davacı ... Nak..AŞ'ye verilmesine,
6-Davacı tarafından yargılama gideri olarak yapılan -2.303,50-TL'nin davanın ret ve kabul oranına göre taktiren 779,19-TL'sinin davalı ... Tic. Ltd.Şti.'den alınıp davacı ... Nak..AŞ'ye verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
D-KARŞI DAVA YÖNÜNDEN;
1-Harçlar Yasası gereğince alınması gereken 59,30-TL harçtan peşin olarak alınan 74,00-TL harcın mahsubu ile fazla yatırılan 14,70-TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde iadesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı-karşı davalı yararına takdir edilen 4.080,00-TL. vekalet ücretinin davalı-karşı davacı ... Tic. Ltd.Şti.'den alınıp davacı-karşı davalı ... Nak..AŞ'ye verilmesine,
3-Karşı davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
E-Fazla yatırılan gider avansının, karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekili ve davalı vekilinin yüzüne karşı, tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile temyiz kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde temyiz kanun yoluna başvurulmadığı taktirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede temyiz kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili Yargıtay Hukuk Dairesi'ne temyiz konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
01/04/2021
Katip ...
e -imzalıdır
Hakim ...
e -imzalıdır
BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR.
“5070 sayılı yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur”