T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2019/430 Esas
KARAR NO: 2023/502
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 19/08/2019
KARAR TARİHİ: 06/06/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat ( Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 09.11.2018 tarihinde işleteni ...Kömür ve Pet. Ürn. Taş Gıda Ltd Şti ve sürücü.....sevk ve idaresindeki... Plakalı araç Bornova/Çamdibi istikametinde seyir halindeyken, müvekkilinin kullanmakta olduğu ...plakalı araca çarpması sonucu trafik kazası meydana geldiğini, kazada müvekkili ...'ın yaralandığını, kazanın ardından müvekkilinin ... Ege Üniversitesi Tıp Fakiltesi Hastanesinde tedavi gördüğünü, burada yapılan muayenesinde sol el 5. parmağında kırık ve diğer parmaklarda kesiler olduğunun belirtildiğini, müvekkilinin uğramış olduğu maddi zararların tazmini için davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını, herhangi bir dönüş yapılmadığını, davalı sigortaya başvuru yapıldığına ilişkin dilekçe örneği ve iadeli taahhütlü posta alındısı sunulduğunu, 7155 Sayılı Kanun gereğince dava açmadan önce zorunlu arabuluculuk kapsamında arabulucuya müracaat edildiğini, davalının anlaşmaya yanaşmadığından arabuluculuk aşamasından da olumlu bir sonuç alınamadığını, gerçekleşen kazanın oluşumunda... plakalı aracın sürücüsü kusurlu olduğunu, davalı... Sigorta A.Ş. şirketi nezdinde... poliçe numarası ile ZMMS poliçesi mevcut olduğunu, fazlaya ilişkin talep ve haklarının saklı kalmak kaydıyla; kaza tarihi olan 09.11.2018'den itibaren işleyecek avans faizi uygulanmak koşulu ile şimdilik 500,00-TL maddi tazminatın davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin de davalıya tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; 09/11/2018 tarihinde müvekkili şirket nezdinde sigortalı... plakalı aracın karıştığı trafik kazası neticesinde, müvekkili şirketçe sigortalı olmasından bahisle davacılar için maluliyet tazminatı talep ettiğini, davacı tarafın delillerinin tebliğini talep ettiklerini, müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, davacı taraf, sigortalılarının kusurunu ve zararını usulen ispat etmesi gerektiğini, davacının kaza sebebiyle elde ettiği gelir ve tazminatların mahsubu gerekli olduğunu, zira sgk tarafından ödenen mebla müvekkili şirkete rücu edildiğini, sigorta poliçesinde yazılı teminat tutarı, maluliyet halinde doğrudan doğruya hak sahiplerine ödenmediğini, davacı taraf,sürekli maluliyet halinde zararını ispat etmesi gerektiğini, öte yandan sigortalı araç sürücüsünün, kaza günü kullandığı aracın sınıfına uygun yeterli ehliyete sahip olmamasının ya da alkollü olduğunun; araçta istiap haddi aşımı vb. bir durumun dava sırasında saptanması halinde, gerekli ihbar ve rücu haklarının olduğunu, keza böyle bir durumun tespiti halinde ya da alacaklı ile borçlunun birleşmesi durumunda, ödenecek tazminatın zmms genel şartları uyarınca davacıya rücu edilmesi ihtimalinin doğması durumunda davanın reddi gerektiğini, arabuluculuk yargılama giderleri ve taraf vekalet ücretinin yargılama gideri olarak sayılmaması gerektiğini, müvekkili şirket faizden dava tarihinden itibaren sorumlu olduğunu, haksız olarak açılan davanın reddini, hmk 121 gereği davacı delillerin tebliğini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa tahmilini, talep etmiştir.
Dava; trafik kazası sonucu geçici ve kalıcı iş göremezlik tazminatı ile tedavi ve bakıcı gideri istemine ilişkindir.
09/11/2018 tarihli taraflı trafik kazasında davacı ...plakalı aracın sürücüsü, davalı ise... plakalı aracın aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta şirketidir.
KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu ve... numaralı hasar dosyasının açıldığı görülmüştür.
Davalının sorumluluğu değerlendirildiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
6098 Sayılı TBK'nun 54. maddesinde çalışma gücünün azalmasından veya yitirilmesinden doğan kayıplar ile kazanç kaybı, bedensel zararlar kapsamında sayılmış olup, geçici iş göremezlik zararları da bu kapsamdadır. Sürücü ve işletenin, zarar görenin geçici iş göremezlik zararlarından sorumlu olması nedeniyle, aracın sigortalı olması halinde 2918 Sayılı Yasanın 90. maddesi gereğince (sigortanın sorumluluğu TBK hükümlerine göre belirleneceğinden ve geçici iş göremezlik zararları da 2918 Sayılı Kanunun 92. Maddesinde sigorta teminatı dışında tutulmadığından) davalıdan talep edilebilir. Diğer yandan geçici iş göremezlik zararı tedavi gideri olmadığı gibi SGK'nun sorumluluğunu düzenleyen, 2918 Sayılı Yasanın 98. maddesinde geçici iş göremezlik zararlarının SGK'nun sorumluluğunda olduğuna ilişkin düzenleme de yer almamaktadır.
Nitekim, Yargıtay... Hukuk Dairesi tarafından geçici iş göremezlik zararları tedavi gideri kapsamında görülmediği gibi, Yargıtay... H.D.'nin ... K. Sayılı ve 24.12.2019 tarihli kararında, "6111 sayılı Yasa ile getirilen düzenlemede; trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedellerinin karşılanacağı belirtilmiş olup, geçici iş göremezlik ödemeleri yasa kapsamı içerisinde bulunmamaktadır." denilerek, Yargıtay... Hukuk Dairesinin içtihatlarından farklı bir değerlendirme yoluna gidilmemiştir.
Geçici iş göremezlik zararlarının, TBK'nun 54. maddesi kapsamındaki zararlardan olması ve araç işletenin sorumluluğunda bulunması, kaza tarihinde yasanın 92. maddesinde açıkça sigorta teminat dışında sayılmaması nedeniyle geçici iş göremezlik zararları davalının sorumluluğundadır. Genel Şartlarda sigorta primine esas alınan bu zararların SGK sorumluluğunda olduğu belirtilmiş ise de, 2918 Sayılı Yasanın 98. maddesine aykırı şekilde SGK'nın sorumluluğunda olduğunun düzenlenmesi, davalının geçici iş göremezlik zararlarından sorumlu olmadığı sonucunu doğurmaz. Genel şartlar ile sorumluluğu kanun ile belirlenen SGK'nın, aktarılan prim sebebiyle geçici iş göremezlik ödemesinden de sorumlu olacağına ilişkin düzenleme, SGK yönünden bağlayıcı olmadığından, zarar görene karşı da ileri sürülemez. Bu nedenle davalının geçici iş göremezlik tazminatından sorumlu olduğuna kanaat getirilmiştir.
Anayasa Mahkemesinin 17.7.2020 tarihinde... K. sayılı kararı ile Karayolları Trafik Kanunu’nun 90. maddesinin birinci cümlesinde yer alan “...ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda…” ibaresi ile ikinci cümlesindeki “…ve genel şartlarda…” ibaresinin ve 92. maddesinin (i) bendinin Anayasa’ya aykırı olduğuna ve iptaline karar vermiş olması nedeniyle davacının zararının ve zararın kapsamının 2918 sayılı KTK.nın ve 6098 sayılı TBK.nın haksız fiile ilişkin hükümlerine ve Yargıtay uygulamalarına göre belirlenmesi gerekir. 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMSS Genel Şartları'nın A.5-b maddesi gereği, zarar görenin tedavisinin devam ettiği döneme ilişkin geçici bakıcı gideri zararının, geçici işgöremezlik zararının ve tedavi giderlerinin sağlık giderleri içinde yer aldığı ve ZMSS teminatı kapsamında olmadığı kabul edilmişse de, 6111 sayılı Kanun'un 59.maddesi ile değişik Karayolları Trafik Kanunu'nun 98. maddesinde Sosyal Güvenlik Kurumu'nca karşılanacak sağlık hizmeti bedellerinin neler olduğu açıklanıp sınırlandırılmıştır. KTK'nın 98.maddesi gereği SGK Başkanlığı'nın sorumlu olduğu sağlık giderleri, trafik kazaları nedeniyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer resmi ve özel sağlık kuruluşlarında yapılan tıbbi tedaviye ilişkin sağlık hizmet bedellerinden ibarettir. SGK'nın hangi sağlık giderlerinden sorumlu olduğu kanunla belirlenmiş olup, normlar hiyerarşisinde daha altta olan genel şartlar ile kanun kapsamının değiştirilip genişletilemeyeceği aşikardır. Dolayısıyla, trafik kazasından kaynaklı belgesiz tedavi ve tedavi amaçlı yol giderleri bakımından ZMMS poliçesi kapsamında sigorta şirketlerinin sorumluluğu devam etmektedir. ( Yargıtay... HD'nin 10.03.2022 tarih ve ... K. ve 24.03.2022 tarih ve ... K.)
Kazaya karışan... plakalı araç 21.07.2018-2019 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 09/11/2018 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği geçici ve kalıcı işgöremezlik tazminatı ile tedavi ve bakıcı giderlerinden dava dışı sürücünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişilerden kusur, maluliyet ve iyileşme süresi ile zarar bedelinin belirlenmesi için raporlar aldırılmıştır.
Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nden alınan 19/02/2020 tarihli adli tıp raporunun sonuç kısmına göre; " A. Bu bulgulara dayanılarak... doğumlu ...'ın 09/11/2018 tarihli trafik kazasına bağlı yaralanmaları nedeniyle oluşan sakatlık oranı, olay tarihinde yürürlükte olan "Engellilik Ölçütü Sınıflandırması ve Engellilere Verilecek Sağlık Kurulu raporları Hakkında Yönetmelik"den (Resmi Gazete, Mart 2013, 28603 Sayı) faydalanılarak hesaplandığında;
ÜST EKSTREMİTEYE AİT SORUNLARDA ENGELLİLİK ORANLARI PARMAKLAR
Şekil 2.3: DİF Eklemin hareket kısıtlılığına bağlı parmak engellilik yüzdeleri KF=%15
Şekil 2.4: PİF Eklemin hareket kısıtlılığına bağlı parmak engellilik yüzdeleri KF=%0
Şekil 2.5: MKF Eklemin hareket kısıtlılığına bağlı parmak engellilik yüzdeleri KF=%17
İlgili yönetmeliğe göre;
- Şahsın sol el 5. parmak eklemlerindeki hareket kısıtlılığına bağlı üst ekstremite engellilik yüzdesi hesaplanmış ve "Tablo 2.1. Parmak engellilik yüzdelerinin el engelliliğine dönüştürülmesi", "Tablo 2.2. El engellilik yüzdelerinin üst ekstremite engelliliğine dönüştürülmesi" ve " Tablo 2.3: Üst ekstremite engelliliğin kişinin engellilik oranına dönüştürülmesi" tablolarına göre kişinin sakatlık oranı %2 (iki) olarak bulunmuştur.
B. Tıbbi iyileşme süresinin hesaplanmasında iş göremezlik/sağlık kurulu raporları göz önünde bulundurularak değerlendirme yapılması daha uygun olacağından; şahsın mahkeme dosyası içerisinde bulunan iş göremezlik belgeleri doğrultusunda tıbbi iyileşme süresinin olay tarihinden itibaren 5(beş) ay 16 (on altı) gün olarak kabulünün uygun olacağı kanaatine varılmıştır." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
İstanbul Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Dairesi'den alınan 21/01/2022 tarihli adli tıp raporunun sonuç kısmına göre; "Mevcut belgelere göre ...'ın 09.11.2018 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı arızası sebebiyle 30.03.2013 tarih ve 28603 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırılması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu raporları hakkında yönetmeliğe göre Kas İskelet Sistemi, Şekil 2.3’e göre %15, Şekil 2.4’e göre % 36, Şekil 2.5’e göre % 27, Tablo 2.1’e göre %6, Tablo 2.2’ye göre %5, Tablo 2.3’e göre % 3 olarak tespit edildiğine göre;
1- Kişinin tüm vücut engellilik oranının % 3 (yüzdeüç) olduğu,
2- İyileşme süresinin (iş göremezlik süresi) olay tarihinden itibaren 3 (üç) aya kadar uzayabileceği oy birliği ile mütalaa olunur." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. Her ne kadar mahkememizce aldırılan her iki maluliyet raporu arasında çelişki bulunduğu belirtilerek davalı tarafça itiraz dilekçesi sunulmuş ise de, İstanbul Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Dairesi'den alınan 21/01/2022 tarihli adli tıp raporunda, davacının yapılan son muayenesine göre Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi'nden alınan 19/02/2020 tarihli raporun irdelendiği ve kaza tarihinde yürürlükte bulunan yönetmeliğe göre inceleme yapıldığı görüldüğünden itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir.
Bilirkişiden alınan 26/03/2020 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre;
"... plakalı otomobil sürücüsü ... ...viraja hızlı girip şerit ihlali yaptığından dolayı kazanın oluşumuna %100 TAM KUSURLU, ...plakalı motosiklet sürücüsü mağdur ... kazanın oluşumunda atfı kabul kusuru olmadığından dolayı KUSURSUZ ise de, Takdiri Yüce Mahkemenize arz olunur." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. Sunulan kusur raporu, açıkça itiraza uğramayan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan hükme esas alınmıştır.
Bilirkişiden alınan 01/03/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre;
"09.11.2018 tarihinde yaralanan ...’ın geçici iş göremezlikten kaynaklı maddi tazminat alacağının SGK tarafından karşılandığı, Sürekli maluliyetten kaynaklı maddi tazminat alacağının 104.962,03 TL olduğu, SGK sorumluluğunda olmayan tedavi giderinin 500,00 TL olduğu, Fizik tedavi rehabilitasyon uygulaması giderinin 973,50 TL olduğu, Tedavi ile ilişkili muhtemel ulaşım giderinin ise 520,00 TL olabileceği, Davacının toplam maddi tazminat alacağının ise 106.955,53 TL’ye tekabül ettiği kanaatiyle,Takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere Saygı ile sunulur." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. Bilirkişi tarafından bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosu (Bknz. Yargıtay... Hukuk Dairesi' nin 14.01.2021 tarih ve...Karar sayılı İlamı) ile hesaplamalarda progresif rant yönteminin kullanılması ile bilinmeyen (işleyecek) devredeki gelirlerin her yıl için % 10 artırılıp % 10 iskonto edilmesi suretiyle (Bknz. Yargıtay ... Hukuk Dairesi' nin 14/01/2021 tarih ve... Karar sayılı ilamı) asgari ücret üzerinden hesaplama yapıldığından rapor hükme esas alınmıştır.
Davacı vekili 14/03/2023 tarihinde ıslah dilekçesi sunarak toplam 106.955,53TL' nin tahsili talep etmiştir.
Tüm bu nedenler ile; 09/11/2018 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın sigorta şirketi, dava dışı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından dava dışı sürücünün tam kusurlu olduğu, davacının %3 oranında maluliyetin bulunduğu ve iyileşme süresinin üç ay olduğu mahkememizce aldırılan raporlar ile sabit olmakla, iş bu raporlar dayanak alınarak aktüerya bilirkişisi hesaplama yaptığından rapora itibar edilerek, SGK tarafından davacıya yapılan ödeme sonucu davacının geçici işgöremezlik tazminat talebi ile alınan maluliyet ve aktüerya raporuna karşı davacı tarafın bakıcı giderine ilişkin bir itirazı bulunmadığından bakıcı gideri talebinin reddine, kalıcı işgöremezlik tazminatı ve tedavi masraflarına yönelik isteminin maluliyetin davacının sol elinden kaynaklandığı anlaşıldığından müterafik kusur indirimi yapılmasına gerek görülmeyerek kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Maddi tazminat davasının KISMEN KABULÜ ile;
-104.962,03 TL kalıcı işgöremezlik,
-1.993,50 TL tedavi gideri,
Tazminatı olmak üzere toplam 106.955,53TL maddi tazminatın davalıdan (poliçede belirtilen kişi başı, sağlık ile ölüm ve sakatlanma limiti üzerinden sınırlı sorumlu olarak) 15/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte alınarak davacıya verilmesine, davacının geçici işgörezlik ve bakıcı giderine ilişkin istemin REDDİNE,
2-Alınması gereken 7.306,13 TL karar ve ilam harcının yatan 408,00 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 6.898,13 TL' nin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ve mahsup edilen 408,00 TL ve 44,40 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 200,00 TL posta ve diğer giderler, 1.450,00 TL bilirkişi masrafı, 225,00 TL Ege Üniversitesi' ne yapılan masraf ile 820,00 TL ATK fatura bedeli olmak üzere toplam 2.695,20 TL yargılama giderinin kabul red oranı nazara alınarak 2.692,68 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı tarafından yatırılan ve harcanan 33,00 TL yargılama giderinin kabul red oranı nazara alınarak 0,04 TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, bakiye giderin davalı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.043,33 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
7-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 100,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
8-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin her iki tarafta oturuma katıldığından kabul red oranı nazara alınarak 1,24 TL' sinin davacıdan, bakiye kalan 1.318,76 TL' nin ise davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
9-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/06/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır