T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/623 Esas
KARAR NO: 2021/638
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/10/2020
KARAR TARİHİ: 13/07/2021
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde; Müvekkilinin maliki olduğu ve kusurunun bulunmadığı ... plaka sayılı aracın 21.02.2020 tarihinde ... plaka sayılı araç ile çarpışması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazaya sebep olan aracın davalı ... şirketine ... poliçe numarasıyla ZMMS trafik sigorta ile sigortalı olduğunu, kaza sonrası sigorta şirketine yapılan başvuru neticesinde ... nolu hasar dosyası açıldığını ve görevlendirilen eksper raporunda sigorta şirketi yetersiz ve orjinal olmayan yedek parça ve işçilik olmak üzere KDV dahil 3.351,20 TL tespit yapıldığını, ancak davalı ... onarım yapan servis hesabına 2.840,00 TL ödeme yaptığını ve yapılan bu ödemenin yetersiz olduğunu, uzman bilirkişiden alınan rapor doğrultusunda orjinal yedek parça fiyatlarına göre araçta KDV dahil 6.902,52 TL hesaplama yaptığını, bu nedenlerle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 10,00 TL hasar bedelinin temerrüd tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili, ıslah dilekçesi ile; Davalıdan hasar tazminatı için 4.062,53 TL nin fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak üzere işleyecek avans faiziyle birlikte tahsiline karar verilmesi ve HMK 323. Madde gereği yargı giderlerinden; Dava şartı arabuluculuk görüşmelerinde davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, arabuluculuk son tutanağının düzenlendiği tarih itibariyle yürürlükte olan AAÜT'ne (16/2 madde) göre tayin olunacak yargılama gideri niteliğindeki vekâlet ücretinin davalı ... şirketinden tahsiline, TTK 1426 gereği uzman görüşü ücret bedeli (236,00 TL) HMK 323. Madde gereği diğer yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde; 21.02.2020 tarihli kazaya karıştığı belirtilen ... plakalı araç müvekkili şirket nezdinde 27.11.2019-2020 tarihleri arasında maddi hasarda araç başına 36.000,00 TL limitle sınırlı olmak üzere ... sayılı ZMSS trafik poliçesiyle sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında ve zarar nispetinde poliçe limitiyle sınırlı olduğunu, müvekkiline yapılan başvuru neticesinde ... nolu hasar dosyası açıldığını ve görevlendirilen eksper raporuna göre araçta 2.840,00 TL hasar belirlediğini ve bu bedelde davacıya ödenerek davanın konusuz kaldığından reddi gerektiğini, talep edilen hasar bedelinin fahiş olduğunu, yasal faiz talep edilmesi gerektiğini, bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Trafik kaza tutanağı, araç ruhsatları, sigorta poliçesi, hasar dosyası, fatura suretleri, bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.
Tarafların kusur durumları ile davacı aracında oluşan hasar kaybının tespit edilmesi için bilirkişi heyetinden alınan raporun sonuç kısmına göre; "...1-Davalı ... poliçeli ... plakalı aracı kullanan dava dışı sürücü ... yukarıda kanaat bölümünde açıklanan teknik değerlendirmeler doğrultusunda, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 53/b ve 56/1-a maddelerinde belirtilen hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumuna etken olduğu kanaatine,
2-Davacı sürücüsü ... sevk ve idaresidneki ... plaka sayılı arcaı ile yukarıda kanaat bölümünde açıklanan teknik değerlendirmeler doğrultusunda, kazanın oluşumuna etken olmadığı kanaatine,
3-... plaka sayılı araçtaki hasar bedeli KDV hariç 5.849,60 TL olduğu ve sigorta şirketinin 2.840,00 TL ödemesi sebebiyle eksik ödenen hasar bedeline ilave olarak KDV hariç 3.009,60 TL daha ek hasar ödemesi yapması gerektiğinin kanaatine,
4- ... plaka sayılı araçtaki hasar bedeli KDV dahil 6.902,53 TL olduğu ve sigorta şirketinin 2.840,00 TL ödemesi sebebiyle eksik ödenen hasar bedeline ilave olarak KDV dahil 4.062,53 TL daha ek hasar ödemesi yapması gerektiğinin kanaatine..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
1-Dava, davacının maliki olduğu ... plaka sayılı araç ile davalı ... tarafından ZMMS sigortalı olan, dava dışı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç arasında meydana gelen trafik kazası neticesinde davacıya ait araçta meydana gelen hasarın karşılanmayan bakiye onarım bedelinin davalıdan alınarak davacıya verilmesi talepli maddi tazminat davasıdır.
2-Trafik kazaları sonucu uğranan zararın tazmini hususunda temel dayanak haksız fiil sorumluluğudur.
3-2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun;
91/1. maddesinde, “İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”;
85/1. maddesinde, “Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.”;
85/son maddesinde ise, “işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-3. maddesinde: “Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır. ” düzenlemesi ile sorumluluk sınırları gösterilmiştir.
4-Yukarıda açıklanan ve alıntılanan hükümler doğrultusunda Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın; motorlu bir aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
5-Sigortacının sorumluluğu, yukarıda izah edilen sorumluluk esasları dahilinde işletilen aracın işleteninin veya işletenin kusurundan sorumlu olduğu sürücünün kusurlarından kaynaklanan zararlarla sınırlıdır. Bu noktada aracın işleteninin veya sürücüsünün kusur durumunun incelenmesi gerekmektedir.
6-Haksız fiil sorumluluğu, "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
49. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.
Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."
50. maddesi, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."
7-Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır. Yargısal içtihatlar ve doktrine göre haksız fiilin unsurları;-Fiil, davranış,
-Fiilin hukuka aykırı olması
-Zararın meydana gelmesi,
-Kusur,
-Fiil ve zarar arasında illiyet bağı bulunması, olarak sıralanmaktadır.
Yine TBK'nın 50. maddesi ile "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmü düzenlemesi uyarınca zarar gören zararı ile zarar verenin kusurlu olduğunu ispatla mükellef kılınmıştır.
8-Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-1. maddesinde de, “Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.
Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının 1. maddesine göre ise, sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp, ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminat limitine kadar sorumludur.
Bahse konu düzenlemelerden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu trafik sigortacısı ve ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.
Somut olayda, davalı ... Sigorta A.Ş., kazaya neden olan aracın hem zorunlu mali mesuliyet hem de ihtiyari mali mesuliyet (İMSS) sigortacısı olup, olay tarihi itibariyle davalının, ZMMS limitinin 36.000,00 TL olduğu ve limite kadar Zorunlu Mali Mesuliyet sigortası kapsamında; ZMSS limitini aşan kısımdan dolayı da (ve temin ettiği İMSS poliçe limiti dahilinde sınırlı olarak) İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası kapsamında sorumlu olacağı açıktır.
9-Sorumluluğun meydana gelişinde tarafların öncelikle kusur durumlarının belirlenmesi gerekmektedir. Tarafların kusur durumlarına ilişkin yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde düzenlenen 26/03/2021 tarihli bilirkişi raporunun kusur belirlenmesine ilişkin bölümünde
"...1-Davalı ... poliçeli ... plakalı aracı kullanan dava dışı sürücü ... yukarıda kanaat bölümünde açıklanan teknik değerlendirmeler doğrultusunda, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 53/b ve 56/1-a maddelerinde belirtilen hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumuna etken olduğu kanaatine,
2-Davacı sürücüsü ... sevk ve idaresidneki ... plaka sayılı arcaı ile yukarıda kanaat bölümünde açıklanan teknik değerlendirmeler doğrultusunda, kazanın oluşumuna etken olmadığı kanaatine
" şeklinde görüş belirtilmiştir.
Mahkememizce yapılan değerlendirmede davalı ... şirketinin sigortalısı olan araç sürücüsünün kusurlu hareketiyle kazaya sebebiyet verdiği değerlendirilmekle %100 oranında kusurlu kabul edilmiştir.
10-Kusur durumlarının tespiti sonrasında ise haksız fiil tazminatının şartlarından olan zarar yönünden yapılan incelemede
"3-... plaka sayılı araçtaki hasar bedeli KDV hariç 5.849,60 TL olduğu ve sigorta şirketinin 2.840,00 TL ödemesi sebebiyle eksik ödenen hasar bedeline ilave olarak KDV hariç 3.009,60 TL daha ek hasar ödemesi yapması gerektiğinin kanaatine,
4- ... plaka sayılı araçtaki hasar bedeli KDV dahil 6.902,53 TL olduğu ve sigorta şirketinin 2.840,00 TL ödemesi sebebiyle eksik ödenen hasar bedeline ilave olarak KDV dahil 4.062,53 TL daha ek hasar ödemesi yapması gerektiğinin kanaatine...
" şeklinde kanaat ve görüş belirtilmiştir.
Mahkememizce yapılan değerlendirmede bilirkişi raporu ile tespit edilen zarar miktarının benzer model araçların karışmış olduğu benzer nitelikli kazalarda ortaya çıkan zararlarla uyumlu olduğu gözetilerek tespit edilen zarar miktarının hükme esas alınabileceği değerlendirilmiştir.
11-Yukarıda ayrıntılı gerekçeleri açıklandığı üzere davacıya ait araçta meydana gelen kazanın gerçekleşmesinde davalı ... şirketinin sigortalısı araç sürücüsünün asli ve tam kusurlu olduğu, davacıya ait araçta meydana gelen zararın KDV dahil 6.902,53TL olduğu, davalı ... şirketinin oluşan zararı KDV dahil fiyat üzerinden gidermesi gerektiği, bu nedenle daha önce ödenmiş bulunan zarar miktarının mahsubu ile bakiye 4.062,53TL tutarında zararın davacıya ödenmesi gerektiği yönünde vicdani kanaat oluşmuştur. Davacı vekili tarafından davalı ... tarafından ekspertiz görevlendirilme tarihi itibariyle temerrüt oluştuğu ileri sürülmüş ise de davacının ödeme borcunun ekspertiz görevlendirilen tarih itibariyle mevcut olmadığı, temerrütün kısmi ödemeyle gerçekleştiği kabul edilmekle alacak miktarına kısmi ödemenin gerçekleştirildiği 17/03/2020 tarihinden itibaren faiz işletilmiştir. Her iki aracın hususi kullanım amaçlı olduğu gözetilerek faiz türü yasal faiz olarak belirlenmiştir.
12-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. Fıkrası uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden olup, İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun 04/09/2020 tarihli sarf kararı ile 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin hazine tarafından karşılandığı anlaşıldığından bu tutarın davanın kabul ve ret oranına göre taraflardan tahsiline karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile poliçe limitlerini geçmemek kaydı ile 4.062,53TL bakiye hasar bedeline dayalı maddi tazminatın 17/03/2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Ekspertiz ücreti talebinin yargılama giderleri kapsamında değerlendirilmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 277,51-TL harçtan peşin olarak alınan 54,40-TL ile ıslah harcı olarak alınan 70,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 153,11-TL. harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 4.062,53-TL. vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 54,40-TL. ile ıslah harcı olarak yatırılan 70,00-TL toplamı 153,11-TL. harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan toplam bilirkişi ücreti, başvuru harcı ve posta giderleri toplamı 1.020,90-TL. yargılama gideri ile yargılama gideri kapsamına alınan 236,00-TL ekspertiz ücreti toplamı 1.256,90-TL'nin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Fazla yatırılan gider avansının, karar kesinleştiğinde istek halinde yatırana iadesine,
8-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından karşılandığı anlaşılan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, bu hususta harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, dava değerinin 6100 Sayılı HMK'nın 341/2. Maddesinde gösterilen İstinaf kanun yolu başvuru sınırının altında kalması nedeniyle kesin nitelikte olduğu ve kanun yoluna başvurulamayacağı açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/07/2021
Katip ...
e -imzalıdır
Hakim ...
e -imzalıdır
BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR.
“5070 sayılı yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur”