T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO : 2021/205 Esas
KARAR NO: 2023/47
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Poliçesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 18/03/2021
KARAR TARİHİ: 24/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Poliçesi Kaynaklı) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde özetle; 05.01.2021 tarihinde ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, müvekkilin maliki olduğu ... plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği ve olay yerinde taraflar arasında trafik kazası tespit tutanağı tutulduğu, müvekkil aracına zarar veren ... plaka sayılı araç sürücüsü asli ve tam kusurlu olup, araç ZMMS trafik poliçesini düzenleyen davalı sigortalı araç sürücüsünün sebebiyet verdiği kaza neticesinde oluşan maddi zararlardan sorumlu olduğu, kaza sonrası ... nolu hasar dosyası açıldığı ve müvekkile ait aracın onarımı ... Oto tarafından yapıldığı, alınan ekspertiz raporuna göre müvekkil aracında KDV dahil 25.171,51 TL hasar bedeli belirlediği ve ekspere 354,00 TL ödeme yapıldığı,sigorta şirketinin hasar nedeniyle 9.000,00 TL ödeme yaptığı, yapılan bu ödemenin müvekkil zararını karşılamadığı, ayrıca kaza sebebiyle araçta değer kaybı meydana geldiği, bakiye hasar bedeli, değer kaybı bedeli ve ekspertiz ücreti tahsili için sigorta şirketine 23.02.2021 tarihinde başvuru yapılmasına rağmen ödeme yapılmadığı, dava açılmadan önce arabuluculuk yoluna başvurulduğu ancak anlaşma sağlanamadığı, fazlaya ilişkin haklar saklı kalmak kaydıyla şimdilik hasar bedeli için 50,00 TL ve değer kaybı bedeli içinde 50,00 TL olmak üzere toplam 100,00 TL’nin 23.02.2021 tarihinden işleyecek ticari faizi ile davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA : Davalı ...Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde ve özetle; Kazaya karıştığı iddia edilen ... plaka sayılı araç müvekkil şirket nezdinde ZMMS trafik poliçesi ile sigortalı olup, müvekkilin sorumluluğu poliçe limiti ile sınırlı olduğu,davaya konu kazaya ilişkin araç hasarına yönelik müvekkil 9.000,00 TL hasar bedeli ödemesi yaparak müvekkil üzerine düşen sorumluluğu yerine getirdiği, kabul anlamına gelmemek kaydıyla sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limiti kadar sorumlu olacağı, meydana gelen kaza için alınan parça ve onarım rakamlarının fahiş olduğu, belirlenen yedek parça fiyatlarına yeniden KDV ilave edildiği,aracın geçmişinde 10 adet hasar kaydı olduğundan araçta değer kaybı meydana gelemeyeceği,kabul anlamına gelmemek kaydıyla araçtaki değer kaybının gerekli kriterlere göre belirlenmesi gerektiği,müvekkil temerrüde düşmemesi sebebiyle yasal faiz talep edilebileceği, bu nedenlerle açılan davanın reddine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE;
1).Dava, haksız fiil nedeniyle oluşan Bakiye Hasar Bedelinin ve Değer Kaybının Tazmini istemine ilişkin HMK md. 107 uyarınca açılmış olan Belirsiz Alacak Davasıdır.
Davacı ile davalı tarafın davaya konu 05/01/2021 tarihinde meydana gelen kaza nedeniyle davalının davacıya 9.000,00-TL araç onarım bedeli ödediği hususunda bir tartışma bulunmamakta olup Türkiye Ekonomi Bankası'ndan işbu ödemeye dair 19.02.2021 tarihli ... işlem nolu dekont davalı sigorta şirketi tarafından ibraz olunan hasar dosyası içinde mevcuttur. Tarafların, davacının bakiye hasar bedeli ve değer kaybı alacağının bulunup bulunmadığı, bulunuyor ise miktarı hususlarında uyuşamadıkları görülmüştür.
2) Ticari uyuşmazlıklarda "Arabuluculuk" bir dava şartı olarak 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A maddesinde düzenlenmiş olup, “Bu Kanunun 4’üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükmünü içermektedir.
Davacının dava öncesi arabuluculuk bürosuna başvurduğu, ancak anlaşmanın sağlanamadığı, böylelikle dava şartı olarak düzenlenen zorunlu arabuluculuk yolunun tüketildiği ve dava şartının yerine getirilmiş olduğu dava dilekçesi ekinde dosyaya ibraz olunan arabuluculuk son oturum tutanağından anlaşılmaktadır.
3) Karayolları Trafik Kanunu'nun "14/04/2016 tarihli 6704 sayılı Kanunun 5 md. ile değişik "Doğrudan doğruya talep ve dava hakkı" başlıklı 97. maddesi;
"Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." hükmünü öngörmekte olup, dava dilekçesi ekinde yer alan evraklar incelendiğinde 22/02/2021 tarihli yazılı başvuru dilekçesi ile, bu dilekçenin davalı sigorta şirketine gönderilmiş olduğuna ve teslimatın 23.02.2021 tarihinde yapıldığına ilişkin ... Kargonun gönderi takip çıktısının bulunduğu ve böylelikle dava şartı olan Yazılı Başvuru şartının da sağlandığı görülmüştür.
4) Davaya konu trafik kazasının 05.01.2021 tarihinde, İzmir ili Bornova ilçesinde gerçekleştiği, ...'nun sevk ve idaresindeki ... vuku bulduğu dosyada mevcut Kaza Tespit Tutanağından anlaşılmaktadır.
5) Zarar gören ... plaka sayılı aracın kaza tarihinde Davacı ... adına tescilli olduğu;
Zarar veren ... plaka sayılı aracın ise dava dışı ... adına tescilli olduğu celp olunan trafik tescil kayıtları ve dosyada mevcut ruhsat suretleri ile sabittir.
6) Zarar veren ... plaka sayılı aracın 09.12.2020 - 09.12.2021 tarihlerini kapsar şekilde ...Sigorta AŞ.'de Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) yani zorunlu trafik sigortası ile sigortalanmış olduğu celp olunan hasar dosyası içinde yer alan ...no'lu poliçe sureti ile anlaşılmaktadır. Davaya konu trafik kazasının tarihi poliçede belirtilen risk periyodu içinde yer almaktadır.
7) Trafik kazaları sonucu uğranan zararlardan sorumluluk da haksız fiil sorumluluğu kapsamında yer almaktadır. Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır.
Haksız fiil sorumluluğu; "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
TBK md. 49; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."
TBK md. 50; "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü içermektedir.
8) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu;
91/1. Maddesinde; "İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (MMS) yaptırmaları zorunludur";
85/1. Maddesinde; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.";
85/son maddesinde ise; "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-3 maddesinde; "Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır." düzenlemesi ile sorumluluk sınırları gösterilmiştir.
Yukarıda açıklanan ve alıntılanan hükümler doğrultusunda Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın motorlu bir aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
9) Kazaya karışan ... plaka sayılı aracın 09.12.2020 - 09.12.2021 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalı ...Sigorta AŞ.'de sigortalıdır. Kaza 05.01.2021 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden sigorta şirketi sorumludur.
Ancak sigortacının sorumluluğu, yukarıda izah edilen sorumluluk esasları dahilinde işletilen aracın işleteninin veya işletenin kusurundan sorumlu olduğu sürücünün kusurlarından kaynaklanan zararlarla sınırlı olarak dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranındadır. Bu nedenle aracın işleteninin veya sürücüsünün kusur durumunun incelenmesi gerekmektedir.
10) Kaza tespit tutanağının polis marifetiyle tanzim edilmemiş olması nedeniyle tutanakta kusur tespitinin bulunmadığı görülmektedir.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Davacının bilirkişi deliline dayanmış olması nedeniyle mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
11) 22/12/2021 tarihli Bilirkişi Raporunda;
Davalı ...Sigorta A.Ş. nezdinde ...poliçe numarasıyla ZMMS trafik sigorta poliçesiyle sigortalı, ...'nun maliki olduğu, sürücü ... idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile meydana gelen kazanın oluşumunda trafik kural ihlallari zararlı sonuç üzerinde etken olup, bu davranışları ile: 2918 sayılı KTK’nın madde 57/1-a "Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar.” kuralını ihlal ettiği kanaatine,
Kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ... 2918 Sayılı Karayolu Trafik Kanununu ve diğer trafik düzenlemelerini ihlal eden bir davranışının bulunmadığı kanaatine,
... plaka sayılı araç için sigorta şirketinin eksik ödenen hasar bedeli için 10.274,12 TL daha ilave hasar bedeli ödemesi yapması gerektiğinin kanaatine, ... plaka sayılı aracın 2. el satışı esnasında 4.000,00 TL değer kaybı meydana gelebileceği görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Davacı vekilinin rapor içeriğinde hasar onarım bedeline ilişkin bir açıklama yer almadığı, işçilik bedellerinin değerlendirilmediği, sunduğu fotoğraflarda yer alan parçaların hasarlı hallerinin tespiti ile bedellerine ilişkin bir tespitin yapılmaması nedeniyle ek rapor düzenlenmesi istenmiştir.
14/07/2022 tarihli Ek Bilirkişi Raporunda;
Davalı ...Sigorta A.Ş.nezdinde ...poliçe numarasıyla ZMMS trafik sigorta poliçesiyle sigortalı, ...'nun maliki olan, sürücü ... idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile meydana gelen kazanın oluşumunda trafik kural ihlallari zararlı sonuç üzerinde Etken Olup, bu davranışları ile 2918 sayılı KTK’nın madde 57/1-a "Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar." kuralını ihlal ettiği kanaatine;
Kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ... 2918 Sayılı Karayolu Trafik Kanununu ve diğer trafik düzenlemelerini ihlal eden bir davranışının bulunmadığı kanaatine,
... plaka sayılı araç için sigorta şirketinin eksik ödenen hasar bedeli için 10.274,12 TL daha ilave hasar bedeli ödemesi yapması gerektiğinin kanaatine, ... plaka sayılı aracın 2. el satışı esnasında 3.000,00 TL değer kaybı meydana gelebileceği görüş ve kanaatini bildirmiştir.
12) Mahkememizce yapılan değerlendirmede; kazada ... plaka sayılı aracın İzmir Bornova ........ Mahallesi ........ nolu sokakta seyir halinde iken .........nolu sokaktan gelen araca çarptığı ve bu kazanın araç sürücüsü dava dışı ...'nun 2918 sayılı KTK’nın madde 57/1-a "Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak, geçiş hakkı olan araçların önce geçmesine imkan vermek zorundadırlar." kuralını ihlal etmesi nedeniyle gerçekleştiği kanaatimizle araç sürücüsü dava dışı ...'nun % 100 Asli Kusurlu olduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsü dava dışı ...'nın ise Kusursuz olduğu, zararın tamamının poliçe limitlerini aşmamak kaydıyla sigortalı aracın KZMMS poliçesi ile sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda olduğu kabul edilmiştir.
13) Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda Islah Dilekçesi ile müddeabihi arttırmış ve harcını karşılamıştır.
14) Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır.
15) Davacı tarafça dava öncesi davalı sigorta şirketine 22/02/2021 tarihli yazılı başvuru dilekçesi ile başvuru yaptığı, işbu dilekçenin davalı sigorta şirketine gönderilmiş olduğuna ve teslimatın 23.02.2021 tarihinde yapıldığına ilişkin ... Kargonun gönderi takip çıktısının bulunduğu, böylelikle tebliğin 23.02.2021 tarihinde gerçekleştiği, kabul olunan tebliğ tarihinden itibaren 8 iş günü sonu olan 08.03.2021 tarihinde temerrüte düştüğünün kabulü gerekmektedir.
16) Her ne kadar davacı vekili dava dilekçesinde Ticari Faiz talep etmiş ise de; zarar veren ... plaka sayılı aracın ruhsatında kullanım amacının "HUSUSİ" olduğunun belirtildiği görülmekle temerrüt tarihi olarak tespit olunan 08.03.2021 tarihinden itibaren Yasal Faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
17) Yargılama giderlerinin kapsamı HMK'nın 323. maddesinde açıklanmış olup, davacının talep ettiği Ekspertiz Ücreti yargılama giderleri içerisinde kaldığından işbu ücret yargılama giderlerine eklenmiştir.
18) 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. Fıkrası uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden olup, İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun sarf kararı ile arabuluculuk ücretinin hazine tarafından karşılandığı anlaşıldığından bu tutar yargılama giderleri kapsamında değerlendirilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-.Davanın KABULÜ ile,
10.274,12-TL Bakiye Hasar Bedelinden oluşan maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı kalmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 08/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek Yasal Faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3.000,00-TL Değer Kaybı Bedelinden oluşan maddi tazminatın poliçe limiti ile sınırlı olmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 08/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek Yasal Faiz ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2- Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 906,75-TL harçtan peşin alınan 59,30-TL ve ıslah ile alınan 225,00-TL'nin mahsubu ile 622,45-TL harcın davalıdan tahsili ile Hazineye İrat Kaydına,
3- Arabuluculuk Kanunu Madde 18/A fıkra 13, 14 gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00-TL'nin davalıdan tahsili ile Hazineye İrat Kaydına,
4- Davacı tarafından yatırılan 127,10-TL ilk başvuru harcı ile 225,00-TL Islah Harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yatırılan 59,30-TL Başvuru Harcı, 59,30-TL Peşin Harç, 8,50-TL Vekalet Harcı ve 225,00-TL Islah Harcı olmak üzere toplam 352,10-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 9.200,00-TL Vekalet Ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davacı tarafından yapılan 600,00-TL bilirkişi ücretinin ve 129,30-TL tebliğat ve posta ücreti ile 354,00-TL Espertiz Ücreti olmak üzere toplam 1.083,30-TL Yargılama Giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda HMK 341 maddesi gereğince miktar itibariyle Kesin Olarak verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 24/01/2023
Katip ....
E imza
Hakim........
E imza