T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/512 Esas
KARAR NO: 2022/738
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/07/2021
KARAR TARİHİ: 01/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; mülkiyeti müvekkiline ait olan ... plakalı araca, 30.09.2020 tarihinde ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazasının gerçekleştiğini, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsü ...'ın asli kusurlu olarak kazaya sebebiyet verdiğini, davalı ... kazada kusurlu olan ... plakalı aracın ZMMS poliçesini tanzim eden şirket olup müvekkile ait olan araçta meydana gelen değer kaybından poliçe limiti ile sorumlu olduğunu, müvekkilinin aracından oluşan hasar nedeniyle araçta oluşan değer kaybının ödenmesi için davalı ...'ın maliki olduğu ... plakalı aracın ZMMS yapan ...ne 16.10.2020 tarihinde başvurulduğunu, sigorta şirketi değer kaybı olarak müvekkilinin adına değer kaybı bedeli olarak 05.11.2020 tarihinde 6.411,94-TL yatırdığını, ancak müvekkilnin aracının yeni model olup kaza tarihinde km düşük olduğunu, hasar sebebiyle müvekkilin aracında oluşan değer kaybının daha fazla olduğunu, müvekkiline ait aracın hasarlanması sebebiyle aracın tamiri için aracın tamir servisinde uzun süre kaldığını, ve müvekkilinin aracını kullanmaktan mahrum kaldığını belirterek dava konusu kazadaki kusur durumuna göre isabet eden talep edilebilir tazminat tutarının yargılama sırasında toplanan delillerle (özellikle bilirkişi incelemesi ile) aydınlanacağı dikkate alınarak HMK m. 107 kapsamı dikkate alınarak fazlaya ilişkin talep ve davaya ilişkin saklı kalmak kaydıyla şimdilik; müvekkiline ait araçta oluşan bakiye değer kaybı zararına mahsuben 50-TL’nin davalılar ... ve ...'dan kaza tarihinden itibaren, davalı ... şirketinden temerrüt tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline,50-TL ikame araç bedelinin kaza tarihinden itibaren avans faiziyle birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsiline, işbu dava nedeniyle sarf edilen yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekilinin 08/09/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plaka sayılı aracın müvekkili şirketi nezinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile sigortalı olduğunu, müvekkili şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 41.000.00-TL olduğunu, dosya üzerinden yapılan tüm ödemeler poliçe teminat limitinden mahsup edilmesi gerektiğini, değer kaybı yönünden iş bu davadan önce davacı yana 05/11/2020 tarihinde 6.411,94- TL değer kaybı tazminatı ödendiğini, hesaplamaların tamamen doğru verilere göre yapıldığını, müvekkili şirketin poliçesinden kaynaklanan tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini belirterek talebin cevap dilekçemizde belirtiğimiz ve re'sen gözetilecek nedenlerle esastan reddine, davacı yanın tüm zararı daha önce karşılandığı için davanın reddine, aksi halde ödeme tarihinden itibaren faizi güncelenmek suretiyle tazminattan mahsubuna, bakiye zarar iddiasında bulunan karşı yan tarafından bakiye ödeme yapıldığını tevsik eden dekont ve belge bulunmadığı için ispat edilemeyen davanın reddine, ret taleplerimizin kabul edilmemesi halinde; kabul anlamına gelmemek kaydı ile,değer kaybı, maddi hasar yönünden bilirkişi incelemesi yapılmasına ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasına, talebin kabulü halinde, dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar vekilinin 13/09/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle, kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin asli kusurlu olduğu iddia edilse de müvekkilinin karşı tarafın kusur oranları belirlenmediğini, her ne kadar müvekkilinin sigorta şirketinin karşı yana değer kaybın adına bir miktar ödeme yapmış ise de kusur durumlarının net olarak belirlenmesini gerektiğini, karşı tarafın ikrarı da mevcut olup, sigorta şirketinden araç değer kaybı değerinin alındığını, karşı tarafın ikame araç bedeli de belirsiz alacak şeklinde talep edildiğini, bunun birlikte ne süre serviste kaldığı yada bu sürede ikame araç kullanılıp kullanılmadığı dava dilekçesinde yer almadığını, ikame araç kullanıldı ise buna dair bir belge sunulmalı ve ikame araç için ödenen ücret açılan dava ile talep edilmesi gerektiğini, değer kaybı yönünde ise davacıya sigorta şirketi tarafından yapılan ödeme makul ve yeterli olduğunu, davacının aracındaki değer kaybının ne kadar olduğunun bilirkişi marifetiyle tespit edildiğinde sigorta tarafından yapılan ödeme ile kaybın fazlasıyla giderildiğini, kazanın gerçekleşmesinde hangi sürücünün ne oranda kusurlu olduğu belirlenmemiş olduğundan bu belirlenmenin de yapılması ilme değer kaybının kusur oranı da dikkate alınarak hesaplanmasının gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini , yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı ve ikame araç tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı 30/09/2020 tarihli trafik kazasında ... plakalı aracın işleteni olup, davalı ... ... plakalı aracın sürücüsü, ... işleteni, sigorta şirketi ise aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.
KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde dava dilekçesinin ekinde yer alan 15/10/2020 tarihli dilekçeye göre davacı tarafından davalı ... şirketine başvuruda bulunulduğu görülmüştür.
Davalı ...' nin sorumluluğu değerlendirildiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Kazaya karışan ... plakalı araç 20.12.2019-2020 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 30/09/2020 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği değer kaybı bedelinden davalı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır.
Davalı ... ve ... 'ın sorumluluğu incelendiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, yaşanan trafik kazasında daval ... ... plakalı aracın işleteni ve diğer davalı ... aracın sürücüsüdür. Araç sürücüsü kendi kusurundan sorumlu olacak olup (TBK madde 49), işleten, sürücünün kusuru oranında yukarıda değinilen maddeye göre dava dilekçesi ile talep edilen maddi zarar kalemlerinden sorumlu olacaklardır.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden kusur, değer kaybı ve ikame araç bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
21/12/2022 tarihli celse 4 nolu ara kararı gereği davacı araçta oluşan değer kaybı miktarı, bakiye değer kaybı alacağının bulunup bulunmadığı, araç mahrumiyeti talebinde bulunup bulunulmayacağı bulunabilecek ise miktarının tespit edilebilmesi için bilirkişinden alınan raporun sonuç kısmına göre "Davalı ...’ın maliki olduğu,diğer davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile meydana gelen kazanın oluşumunda trafik kural ihlallari zararlı sonuç üzerinde etken olup,bu davranışları: 2918 sayılı KTK’nın madde 56/1-c”Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar.”ve aynı kanunun 84/f”Doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapma”hız,yakın takip kurallarını ihlal ettiği kanaatine,
Sürücü ...sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile meydana gelen trafik kazasında 2918 Sayılı Karayolu Trafik Kanununu ve diğer trafik düzenlemelerini ihlal eden bir davranışının bulunmadığı kanaatine,
... plaka sayılı araç için sigorta şirketinin yapmış olduğu ödeme ile talep edilen değer kaybı bedelinin karşılanmış olduğu kanaatine,
... plaka sayılı aracın serviste kaldığı süre boyunda 2.000,00 TL ikame araç talebi oluşabileceği kanaatinde olduğu belirtilmiştir.
Mahkememize sunulan raporda yer alan kusura ilişkin açıklamalar açıkça itiraza uğramayan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan davalı ...' ın davaya konu trafik kazasında tam kusurlu, davacının maliki olduğu araç sürücüsünün ise kusursuz olduğu sonucuna ulaşılmıştır.
Davalı ... bilirkişi tarafından yapılan hesaplamaya itiraz edilmiş ise de; trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ile önceki hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre değerlendirme yapıldığından ve tramer kayıtlarıda incelendiğinden itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir.
Davacı vekili bedel arttırım dilekçesi ile; toplam 2.000.00- TL bakiye ikame araç tazminatının davalılar ... ve ...'dan kaza tarihinde itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
Tüm bu nedenler ile;30/09/2020 tarihli çift taraflı trafik kazasında ... plakalı aracın sigorta şirketi ve işeteni davalı sürücü ...' ın kusuru oranında sorumlu olacağından, davalı ...' ın tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 6.500,00 TL değer kaybının bulunduğu, dava tarihinden önce davalı ... tarafından 6.411,94 TL ödemenin yapıldığı, ... plakalı aracın hasar gören parçalarına göre makul onarım süresi üzerinden belirlenen süre için ikame araç bedelinin 2.000,00 TL olduğu kanaatine varılarak davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı ... başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda, diğer davalılar ise kaza tarihinde temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
-50,00 TL değer kaybı tazminatının davalı ... şirketinden (bakiye kalan 26.275,06 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) 29/10/2020 , diğer davalılardan ise kaza tarihi olan 30/09/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
-2.000,00 TL ikame araç bedelinin sigorta şirketi dışındaki davalılardan kaza tarihi olan 30/09/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2-Değer kaybına yönelik alınması gereken 3,41 TL karar ve ilam harcının yatan 92,40 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubuna,
3-İkame araç bedeline yönelik alınması gereken 136,68TL karar ve ilam harcının yatan peşin ve tamamlama harcından bakiye kalan 88,99TL' nin mahsubu sonucu eksik kalan 47,69 TL' nin davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine' ye irat kadına,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 92,40 TL peşin ve tamamlama harcı, 59,30 TL başvurma harcı, 181,10 TL posta ve diğer giderler ile 600,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 932,80 TL yargılama giderinin 22,75 TL' sinin tüm davalılardan, bakiye kalan 910,05 TL' nin ise davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca değer kaybına yönelik kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 50,00 TL vekâlet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca ikame araç bedeline yönelik kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 2.000,00 TL vekâlet ücretinin davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
7-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.360,00 TL arabuluculuk giderinin davalı ... şirketinden alınarak Hazine' ye irat kaydına,
8-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı gerçek kişiler vekilinin yüzüne karşı davalı ... vekilinin yokluğunda kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.01/11/2022
Katip...
e-imza
Hakim ...
e-imza
BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR.
“5070 sayılı yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur”