T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/983
KARAR NO: 2022/476
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/09/2021
KARAR TARİHİ: 16/06/2022
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalıdan olan alacağının tahsili amacıyla İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün .../... E. sayılı takip dosyasıyla 7 örnek ilamsız icra takibi başlattığını, davalı/borçlunun itiraz ederek takibi durdurduğunu, davalı/borçlunun itirazının haksız olduğunu, müvekkili ve davalı/borçlu arasında ticari ilişki mevcut olup satılan ürünler için düzenlediği birçok faturadan alacaklı olduğunu, davalı/borçlunun faturaya itiraz etmeyip, fatura bedellerini de ödemediğini, malların bedelinin ödenmemesi karşısında müvekkili şirketin zarara uğradığını, söz konusu ödenmeyen fatura bedelleri için davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının takibe itiraz ettiğini belirterek, İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün .../... sayılı dosyasına vaki itirazının iptali ile takibin devamına, davalının %20'den az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Davalı taraf cevap dilekçesinde özetle; İzmir İli ... İlçesi'nde ticaret ile uğraştığını, 2012 yılından beri üç şubesi ile bilanço esası ile defter tutan 1. sınıf işletme sahibi olduğunu, tacir olduğunu, esnaf tacir ayrımı için kullanılan yasal sınırı fazlasıyla aştığını, yasal olarak esnaf olmasının mümkün olmadığını, bu sebeple söz konusu davaya bakma görevinin Asliye Ticaret Mahkemesi'ne ait olduğunu belirterek görevsizlik kararı verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün .../... E sayılı dosyası, fatura suretleri, ticari defter ve kayıtlar, bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.
Davacının davalıdan icra takip tarihi itibariyle alacaklı olup olmadığının tespiti için yapılan bilirkişi inelemesi sonucunda düzenlenen bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...
-Sayın Mahkemenin ara kararı gereğince davacının yasal defter ve dayanağı belgelerinde yapılan incelemeler ile dosya kapsamında yapılan incelemelerde;
-Davacı ile Davalı taraflar arasında ticari bir ilişkinin mevcut olduğu,
-Davacı ve Davalı taraf arasında imzalanmış olan Ticari Bir sözleşmenin dava dosyası içeriğinde bulunmadığı,
-Davacı ... TARIM ALETLERİ PETROL ÜRÜNLERİ GAZ AKARYAKIT GIDA PAZARLAMA NAKLİYAT SAN.TİC.LTD.ŞTİ.'nin 2020 yılı Yasal Defterlerinin Lehine Delil Teşkil edebilecek vaziyette olduğu,
-Davalı ... ... tarafından yasal defterlerinin sayın mahkemeye sunulmamış olduğu,
-İzmir ... İcra Müdürlüğü .../... Esas Sayılı takip dosyası ile, Alacaklı/Davacı ... TARIM ALETLERİ PETROL ÜRÜNLERİ GAZ AKARYAKIT GIDA PAZARLAMA NAKLİYAT SAN.TİC.LTD.ŞTİ. firması tarafından Borçlu/Davalı ... ... firmasına karşı 26.08.2021 tarihli (örnek 7) ödeme emri ile, 2.432,59.- TL asıl alacak, 265,98.- TL İşlemiş faiz, olmak üzere toplam 2.698,57.- TL alacağa istinaden takip tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar işleyecek 96 16,75 oranında Avans Faizi ile birlikte ilamsız takip yoluyla takipte bulunulduğu, Borçlu asil tarafından 27.08.2021 tarihinde icra dairesine verilen itiraz dilekçesi ile yukarıdaki şekilde itiraz edilmiş olması sebebi ile İcra dairesinin; icra takibinin durdurulmasına ilişkin 27.08.2021 tarihli kararın taraflara tebliğ edilmiş olduğu görülmüştür.
İcra Takip Dosyasındaki Alacak Bedelinin; “çeşitli tarih ve faturalardan kaynaklanan bakiye alacak 2.432,59 TL” açıklamalı alacak nedenine dayandırılmış olduğu görülmüştür.
-Davacı ... TARIM ALETLERİ PETROL ÜRÜNLERİ GAZ AKARYAKIT GIDA PAZARLAMA NAKLİYAT SAN.TİC.LTD.ŞTİ. firmasının yasal defter ve dayanağı belgelerinin tetkikinde; Taraflar arasında ki ticari çalışmanın davacının yasal defter ve dayanağı belgelerine göre 2020 yılında başlamış olduğu Davacı ve Davalı taraf arasında imzalanmış olan Ticari bir sözleşme bulunmadığı ve 583,56.-TL'lik Davalı ... ... firmasının Davacı ... TARIM ALETLERİ PETROL ÜRÜNLERİ GAZ AKARYAKIT GIDA PAZARLAMA NAKLİYAT SAN.TİC.LTD.ŞTİ. firmasına 25.12.2020 tarihinde yapmış olduğu ödeme ile taraflar arasındaki ticari ilişkinin sonlanmış olduğu, ve buradan hareketle Davacı ... TARIM ALETLERİ PETROL ÜRÜNLERİ GAZ AKARYAKIT GIDA PAZARLAMA NAKLİYAT SAN.TİC.LTD.ŞTİ. firmasının Davalı ... ... firmasından yasal defter ve dayanağı olan cari hesap ekstresinin karşılığı olarak 26.08.2021 İcra Takip Tarihi İtibari ile 2.432,55.-TL tutarında alacaklı olduğu, tespit edilmiştir.
Tarafımca Davacı ... TARIM...LTD.ŞTİ. firmasından defalarca cari hesap ekstresinin alacak kalan bakiye bedelini oluşturan Satış Faturalarının ve Sevk İrsaliyelerinin örnekleri talep edilmiş olmasına rağmen sayın mahkemenize raporumu sunmuş olduğum tarihe kadar satış faturalarının ve sevk irsaliyelerinin örnekleri tarafıma gönderilmemiş olması sebebi ile Cari Hesap Bakiyesinin alacak kalan bakiye bedelini oluşturan (İcra Takibinin konusu olan) Satış Faturaları ve içeriği malların Davacı tarafından davalı tarafa teslim edilip edilmemiş olduğu tespit edilememiştir.
Yukarıda Yapılan Tespitler Neticesinde; Davacı ... TARIM ALETLERİ PETROL ÜRÜNLERİ GAZ AKARYAKIT GIDA PAZARLAMA NAKLİYAT SAN.TİC.LTD.ŞTİ. firmasının Davalı ... ... “ndan 26.08.2021 icra takip tarihi itibari (Dava konusu olan Satış Faturaları ve içeriği olan malların Davacı tarafından davalı tarafa teslim edilip edilmediği tespit edilememiş olması sebebi) ile Talep edebileceği alacak bakiyesinin bulunmadığı..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
1-Dava İİK 67.maddesi uyarınca açılmış, faturaya dayalı alacak talebine ilişkin itirazın iptali davasıdır.
2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacı ile davalı arasında süren açık hesap ilişkisinden kaynaklanan 2.432,55-TL davacı alacağı bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
3-Davalı tarafından icra takibinde ve davada yetki itirazında bulunulmuştur.
Para borçları kural olarak götürülecek borçlardan olup dava konusu alacağın faturaya dayandığı, fatura içeriği mal veya hizmet mukabilinde alacaklının ödenmesini talep ettiği fatura bedeline ilişkin uyuşmazlıkların alacaklı fatura düzenleyenin yerleşim yeri mahkemesinde veya şubenin işlemlerinden doğan işlerde şubenin bulunduğu yer mahkemesi ve icra daireleri yetkilidir.
Somut uyuşmazlıkda davacının icra takibinde ve davada faturalara dayandığı, faturalar üzerinde düzenleyen adresi olarak "... Mh. ... Sk. No:.../... .../İzmir" gösterildiği, davacı şirketin ticaret sicili kayıtlarının incelenmesinden belirtilen adreste İzmir Şubesi'nin faaliyette olduğu, İzmir Şubesi'nin yürüttüğü işlemler neticesinde düzenlenen faturayla ilgili olarak İzmir İcra Dairesi ve İzmir Mahkemeleri'nin yetkili olacağı dikkate alınarak icra takibinde ve davada ileri sürülen yetki itirazlarının yerinde olmadığı kabul edilerek yargılamanın esasına yönelik inceleme yapılmıştır.
4-Faturaya dayanan alacaklı kural olarak fatura içeriği mal veya hizmeti davalıya verdiğini ispat külfeti altındadır. Borçlu ise bunun aksini ispat edebileceği gibi takip konusu alacağın ödendiğini de ispat edebilir. Somut olayda davalının ödeme iddiasına yönelik bir delil sunmadığı gözetilerek davacının fatura içeriği mal veya hizmeti davalıya verip vermediği noktasında inceleme yapılmıştır.
5-Mahkememizce yargılama sırasında tarafların ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi yönünde ara karar kurulmuş, davacı taraf ticari defterlerin yerinde incelenmesini talep ederken davalıya usulüne uygun ihtarlı davetiye tebliğine rağmen ticari defterlerini ibraz etmediği görülmüştür.
Davacıya ait ticari defterlerin incelenmesi hususunda bilirkişi incelemesi yaptırılmış, dosyaya sunulan 22/04/2022 tarihli bilirkişi raporuna göre davacı ticari defterlerinde kayıtlı fatura, alacak ve borç bilgilerine göre davacının davalıdan takip tarihi itibariyle 2.432,55-TL tutarında alacaklı olduğunun tespit edildiği yönünde görüş bildirilmiştir.
6-Davalıya 08.03.2021 tarihli celsenin 1 nolu ara kararı ile ticari defterlerin ibrazı hususunda kesin süre verilmiş verilen kesin süre içerisinde veya daha sonraki süreçte ticari defterlerin ibraz edilmediği, incelenmek üzere hazır bulundurulabileceği yerin de gösterilmediği görülmüştür.
7-6100 sayılı HMK'nın Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması başlıklı 222. maddesi;
"(1) Mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir.
(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.
(3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz.(1)
(4) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur.
(5) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır."
Hükümlerini haizdir.
8-Madde metninde de açıklandığı üzere ticari defterlerin bir tarafın kendi lehine delil olarak kabul edilmesi için öncelikle usulüne uygun tutulmuş, açılış ve kapanış onaylarının süresinde yaptırılmış olması gerekmektedir. Bunun yanında ticari ilişkinin karşı tarafının aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterindeki kayıtların bu deftere aykırı olmaması veya karşı tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekmektedir.
Somut olayda davacının ticari defter ve kayıtlarına göre davacının davalıdan 2.432,59-TL miktarında alacaklı olduğu görülmüştür. Davalı tarafın usulüne uygun ihtara rağmen ticari defter ve kayıtlarını sunmamış olduğu, bu durumda davacının ticari defter ve kayıtlarında yer alan alacak kaydının davacı lehine delil teşkil edebileceği, davacı ticari defterlerinde yer alan alacak ve borç kayıtlarının davalı aleyhinde sonuç doğurabileceği değerlendirilmiştir.
9-Takipte 2.432,59-TL asıl alacak ve 265,98-TL işlemiş faiz talebinde bulunulmuş ise de itirazın iptali davasında yalnızca asıl alacak yönünden talepte bulunulduğu dikkate alınarak yalnızca asıl alacak yönünden inceleme yapılarak hüküm kurulmuştur.
Takipte faiz oranına itirazda bulunulmuş olup taraflar arasındaki uyuşmazlığın ticari nitelikte olduğu gözetilerek avans faizi talebinin yerinde olduğu anlaşıldığından asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine karar verilmiştir.
10-Davacı ile davalı arasındaki uyuşmazlık faturaya dayalı alacağa ilişkin olup davalı borçlu olduğu miktarı bilebilecek durumdadır. Bu nedenle itiraz üzerine takibin durduğu gözetilerek %20 oranında inkar tazminatına hükmedilmiştir.
11-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. Fıkrası uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden olup, İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun sarf kararı ile 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin hazine tarafından karşılandığı anlaşıldığından bu tutarın davalı üzerine yükletilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, davalının İzmir ... İcra Dairesi'nin .../... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazının kısmen iptali ile takibin 2.432,59-TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,
2-Dava konusu alacak likit nitelikte görülmekle hükmedilen miktarın %20'si oranında hesaplanan 486,52-TL inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 166,17-TL harçtan peşin olarak alınan 59,30-TL harcın mahsubu ile bakiye 106,87-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 2.432,59-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 59,30-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça sarf edilen 59,30-TL başvuru harcı ile 69,60-TL posta ve tebligat ücreti, 600,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 728,90-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine,
8-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından karşılandığı anlaşılan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, bu hususta harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda, dava değerinin 6100 Sayılı HMK'nın 341/2. Maddesinde gösterilen İstinaf kanun yolu başvuru sınırının altında kalması nedeniyle kesin nitelikte olduğu ve kanun yoluna başvurulamayacağı açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.16/06/2022
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR.
“5070 sayılı yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur”