T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO : 2022/1045 Esas
KARAR NO : 2025/261
DAVA TARİHİ : 16/07/2018
BİRLEŞEN İZMİR 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'NİN
2018/947 ESAS 2018/933 KARAR SAYILI DOSYASI
DAVA TARİHİ : 09/08/2018
KARAR TARİHİ : 11/03/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde; davalı taraf aleyhine yapılan icra takibinde taraflar arasında mevcut ticari ilişki gereğince muhtelif tarihlerde ve miktarlarda kesilen faturalardan kaynaklanan cari hesap bakiye borcu ödemesi gerektiğinin ödeme emrinde belirtilmiş olmasına rağmen davalı borçlunun ödeme yapmayarak kötüniyetli olarak borca ve takibe itiraz ettiğini, davalı şirkete ait Keçi Besi Çiftliği'ne Alçak Gerilim Elektrik Tesisatının yapımı için müvekkili şirket ile davalı tarafın anlaştıklarını ve alçak gerilim elektrik tesisatının anlaşmaya uygun olarak müvekkili şirket tarafından kurulduğunu, bunun karşılığında müvekkili tarafından muhtelif tarih ve miktarlarda faturaların kesildiğini, kesilen faturaların bir kısmının karşılığının davalı şirket tarafından ödendiğini, ancak takibe konu bir kısım faturaların karşılığının ödenmediğini, müvekkili tarafından davalı şirkete ait keçi besi çiftliğinde yapılan alçak gerilim elektrik tesisatı işi neticesinde ödenmeyen 34.603,15-TL bakiyenin bulunmadığını, davalı tarafından kesilecek 9.986,94-TL'lik malzeme iade faturası bedelinin işbu bakiyeden düşüldüğünü ve ödenmesi gereken bakiye 24.616,21-TL alacağın takip konusu edildiğini, ancak takibe konu cari hesap bakiye alacaklarına davalı borçlu tarafın haksız ve kötüniyetli olarak itiraz ettiğini ve takibin durduğunu belirterek; fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulüne borçlunun icra takibine yaptığı itirazın iptaline, borçlunun İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ...sayılı takip dosyasına yaptığı vaki itirazın iptali ile takibin devamına, haksız ve yersiz itiraz nedeniyle takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere davalı şirketin tazminatına mahkum edilmesine, bu miktarın davalıdan tahsili ile alacaklıya ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA : Davacının müvekkili şirkette bir kuruş alacağı olmadığı gibi aksine müvekkili şirketin avans ödemesi fazlalığının olduğunu, bu avans fazlalıklarının geri iadesine dönük dava açılacağını, bahse konu davayı bu davaya karşılık olarak açacaklarını, ancak bu davada taraf olmayan...e husumet yöneltileceğinden ayrı bir dava olarak açılıp birleştirme talep edileceğini, davacı şirket ile müvekkili şirketin müvekkiline keçi çiftliğinin elektrik tesisatının yapım işi konusunda anlaşacaklarını, işbu eser sözleşmesi gereği müvekkili şirketin parça parça avans çeklerini verdiğini, verilen çeklerin hepsinin karşılığının ödendiğini, davacıya yapılan avans ödemesi toplamının 130.000,00-TL olduğunu, keşidecisi müvekkili şirket yetkilisi ... olan ...Narlıdere Şubesi'ne ait...0-TL ve 25.000,00-TL bedelli çeklerin alınıp karşılıklarının da bankalardan çekildiği halde bu ödemelerin şirket kayıtlarına kötüniyetli olarak işlenmediğini, nakit avans ödemesini ve avans çeklerini alan davacı şirketin işleri bitirmediğini, oysa ki davacı tarafın tesisatın anlaşmaya uygun olarak urulduğunu iddia ettiğini, bu durumda işi sözleşmeye uygun olarak bitirip teslim ettiğini yüklenici davacının ispat etmek zorunda olduğunu belirterek; davanın reddine, kötüniyeli açılan asgari %20 tazminata mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin...Karar sayılı dosyasında:
DAVA : Davalı şirket ile müvekkil şirketin müvekkile ait keçi çiftliğinin elektrik tesisatı yapım işi konusunda anlaştıklarını, işbu eser sözleşmesi gereği müvekkil şirketin toplam 130.000,00.-TL tutarlı avans çekleri verdiğini, nakit avans ödemesini ve avans çeklerini alan davalı şirketin işi yarım bıraktığını, eksik ve ayıplı iş görüldüğünü, dosyanın HMK 166 md gereği İzmir... ATM'nin... E sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
GEREKÇE : Mahkememizce yapılan yargılama sonunda 26/12/2019 tarih ...sayılı kararı ile Red karar verildiği, İzmir BAM ... HD'nin 30/11/2022 tarih ve... sayılı kararı ile kaldırılmıştır.
Mahkememizce... K sayılı kararı ile; "Mahkememizce 03/04/2019 günü saat 14:00'de mahallinde delillerin takdiri için elektrik mühendisi refakatinde keşif yapılmış olmakla;
Bilirkişi 18/07/2019 tarihli raporunda; mahkememiz dosyası yönünden davacı tarafça yapılan elektrik imalatlarının toplam tutarının KDV Dahil 143.338,10-TL olarak hesaplandığı, dava tarafça bu işler karşılığında 130.000,00-TL ödeme yapıldığından davacının icra takibinde talep edebileceği tutarın 13.338,10-TL olduğu, birleşen dava yönünden; birleşen dosya davacısı tarafça yapılan imalat tutarının 143.338,10-TL olarak hesaplandığından ve bu işler karşılığında birleşen dosya davalısı tarafça yapılan avans ödemeleri toplamının da 130.000,00-TL olarak yapılan iş tutarından daha düşük olduğundan fazla yapılmış avans ödemesi olmadığı, eksik ve hatalı işlerin düzeltilme bedelinin KDV Dahil 4.800,00-TL olarak tesip edildiği, bu tutarın asıl dosya davalısından talep edilebileceği görüş ve kanaatine vardığını bildirmiştir.
Birleşen mahkememiz...E. Sayılı dosyasında davacı vekili 20/11/2019 tarihli dilekçesi ile bilirkişi raporu doğrultusunda davalarını 4.800,00-TL'na arttırdıklarını bildirmiştir.
Mahkememizce yapılan keşif esnasındaki gözlemler ile edinilen kanaat ile bilirkişi raporunun esas itibari ile uyumlu olduğu görülerek bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenmiştir.
Mahkememiz de açılan davanın itirazın iptali davası olması, birleşen dava dosyasının yine itirazın iptaline konu alacağın dayanağını oluşturulan eser sözleşmesine konu işin eksik yapılmış olmasından doğan alacak talebi olmuş olması sebebiyle mahkememizce benimsenen bilirkişi raporundaki bedeller dikkate alındığında davacı ... Elektriğin taraflar arasındaki sözleşme kapsamında alacağının bulunmuş olması nedeniyle eksik işler nedeniyle belirlenen bedel bu alacağından mahsup edilerek taraflar arasındaki eser sözleşmesinden dolayı asıl dava alacaklısının alacak miktarı dikkate alınarak aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir." şeklindeki gerekçe ile davanın kısmen kabulüne karar verildiği, karşılıklı alacak kalemlerinin resen mahsup edilerek tek bir hüküm kurulmuş olduğu, kararın istinafa taşındığı ve istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmış olduğu görülmüştür.
İzmir BAM... HD'nin 30/11/2022 tarih ve...K sayılı kararında; "Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan bakiye iş bedelinin tahsili istemi ile yapılan icra takibine itirazın iptali, birleşen dava ise fazla ödenen bedelin iadesi ile eksik ve ayıplı iş giderim bedelinin tahsili istemlerine ilişkin olarak açılmış olup, mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulmuş ise de; birleşen davada işin tamamlanmaması nedeni ile fazla ödenen bedelin iadesi ve eksik ve ayıplı işler giderim bedelinin tahsili talep edilmekte olup, mahkemece HMK'nın 31. maddesi gereğince davacıya birbirinden farklı bu talepleri ile ilgili olarak hangisini istediği sorulup açıklattırılmalı değerlendirme ona göre yapılmalıdır.
Zira, eksik ve ayıplı işlerin giderim bedelinin talep edilmesi halinde eserdeki ayıplar yönünden ayıp giderim bedelinin, ayıbın ortaya çıktığı tarihe göre ayıpların giderilmesi için gereken makul süre eklenmek suretiyle bulunacak tarihe göre belirlenmesi gerekir. (emsal Yargıtay 15. Hukuk Dairesi'nin 2016/3378 Esas, 2017/2560 Karar sayılı ilamı) Ayıbın ortaya çıktığı tarih ile davanın açıldığı tarih arasında uzun süre var ise davanın geç açılmasında davalı yüklenicinin bir kusuru bulunmadığından 6098 sayılı TBK'nın 114/II. maddesi yollamasıyla 52. maddeleri gereğince artan zarardan davalı sorumlu tutulamaz. Ayıbın ortaya çıktığı tarih ile dava tarihi arasındaki maliyet farkına (artan zarara) iş sahibi katlanmak durumundadır. Ayrıca, ayıpların giderim bedelinin mahalli piyasa rayicine göre, mahalli piyasa fiyatlarına KDV ve yüklenici karı dahil olduğundan piyasa rayicine göre belirlenecek miktara KDV ve yüklenici karı eklenmeksizin ayıp giderim bedeli belirlenmelidir. Fazla ödenen iş bedelinin istirdatı istenildiğinde ise gerçekleştirilen imalatın değeri, sözleşmenin niteliği de gözetilerek işin yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiç değerlerine göre KDV ve yüklenici karı eklenmeksizin hak edilen bedel hesaplanmak ve yapılan ödeme mahsup edilmek sureti ile belirlenmelidir. Bu durumda mahkemece, birleşen davada öncelikle davacıya eksik ve ayıplı işlerin giderim bedeli mi yoksa fazla ödemenin istirdatını mı talep ettiği sorulup açıklattırıldıktan sonra bilirkişiden alınacak ek rapor sonucuna göre bir karar verilmelidir.
Kabule göre de; her ne kadar davalı-davacı vekili mahsup talepleri olmadığı halde mahkemece resen mahsup yapılarak hüküm kurulduğunu belirtmiş ise de; Yargıtay ... Hukuk Dairesinin 16.02.2022 tarih, ... Karar sayılı kararında da belirtildiği üzere; sözleşmenin tarafları aynı sözleşmeden doğan alacaklarını, açılan davada mahsup itirazı olarak ileri sürebilecekleri gibi ayrı dava yoluyla da isteyebilirler. Mahsup itirazında bulunabilmek için cevap süresi içerisinde ileri sürülmesi zorunlu olmadığı gibi karşı dava açılarak talep edilmesi de zorunlu değildir. Mahsup talebi itiraz niteliğinde olduğundan yargılamanın her aşamasında ileri sürülebileceği gibi, mevcut delillere göre anlaşılması halinde mahkemece de kendiliğinden gözetilir.
Yine eldeki davada, davacı yüklenici şirket, davalıya ait Menderes Çakaltepe'de bulunan keçi besi çiftliğine alçak gerilim elektrik tesisatının yapımını tamamlayıp teslim etmiş olmasına rağmen bakiye iş bedelinin ödenmemesi nedeniyle yaptığı icra takibine itirazın haksız olduğunu belirterek eldeki davayı açmıştır. Taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmadığından ve mutabık oldukları bir bedel de bulunmadığından iş bedelinin yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçlerine göre KDV ve yüklenici karı olmaksızın belirlenmesi gerekir.
Nitekim mahkemece de mahallinde keşif yapılmış, bilirkişiler tarafından yapılan imalatlar yerinde tespit edilerek rapor düzenlenmiştir. Ancak, raporda faturalara konu işlerin denetimi ve bedelinin mahalli piyasa rayiçlerine uygunluğu denetlenerek rapor düzenlenmiş ise de, fatura tarihi her zaman işin yapıldığı yılı göstermediğinden öncelikle işin yapıldığı yılın tespiti ile faturalardaki işlerin bedelinin yapıldıkları yıl piyasa rayiçlerine uygun olarak değeri belirlenerek, yapılan ödemenin mahsubu ile bakiye iş bedeli olup olmadığının saptanması gerekir.
Mahkemece tüm bu hususlar gözetilmeksizin yazılı şekilde hüküm kurulmuş olması dairemizce doğru görülmemiştir." şeklindeki gerekçe ile mahkememiz kararı kaldırılmıştır.
Dosya yeni esas numarası ile kaydolanarak yargılamaya devam olunmuştur.
Asıl dava davalısı - Bileşen dava davacısı vekilinin 06.10.2023 tarihli dilekçesinde taleplerinin eksik ve ayıplı işlerin giderim bedeli yönünde olduğunu beyan etmiştir.
Mahkememizce aldırılan 12.09.2024 tarihli Ek Raporda;
A) ASIL DOSYA YÖNÜNDEN:
Yukarıdaki bölümlerde detaylı olarak açıklandığı üzere; davacı/karşı davalı tarafça yapılan elektrik imalatlarının toplam tutarı; yapım tarihi olan 2017 yılı Haziran — Aralık ayları yerel piyasa rayiçleri ile (malzeme — nakliye — işçilik dahil) 143.150,14 TL olarak hesaplanmış olup, davalı/karşı davacı tarafça bu işler karşılığında 130.000,00 TL ödeme yapıldığından, davacı/karşı davalı şirketin icra takibinde talep edebileceği tutar 13.150,14-TL olmaktadır.
B) BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN:
1) Davacı/karşı davalı tarafça yapılan imalatın tutarı yukarıda yapıldığı tarihin yerel piyasa rayiçleri ile 143.150,14 TL olarak hesaplandığından ve bu işler karşılığında davalı/karşı davacı tarafça yapılan avans ödemeleri toplamı da 130.000,00 TL olarak yapılan iş tutarından daha düşük olduğundan, davalı/karşı davacı işveren tarafından fazla yapılmış avans ödemesi olmadığı,
2) Eksik ve hatalı işlerin düzeltilme bedeli yukarıdaki bölümde yerel piyasa rayiçleri ile 4.800,00-TL olarak tespit edildiğinden, bu tutarın davalı/karşı davacı şirket tarafından talep edilebileceği, ancak davalı/karşı davacı şirketin bu konudaki talebinin şimdilik 1.000,00-TL olduğu şeklinde kanaat belirtilmiştir.
İzmir BAM ... HD'nin 30/11/2022 tarih ve ...K sayılı ilamı ve 12.09.2024 tarihli Ek Rapor ile yapılan tespitler ışığında aşağıdaki karara hükmolunmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
ASIL DAVA YÖNÜNDEN
1-. Davanın KISMEN KABULÜ ile;
Davalının İzmir... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu İTİRAZININ KISMEN İPTALİNE, takibin 13.150,14-TL asıl alacak üzerinden devamına, Davacının fazlaya ilişkin talebinin REDDİNE,
2- Şartları oluşmadığından İcra İnkar Tazminatı talebinin REDDİNE,
3- Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 898,28-TL harçtan peşin alınan 297,31-TL nin mahsubu ile bakiye 600,97-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
4- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari ücret tarifesi uyarınca 13.150,14 -TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Reddedilen miktar üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 11.466,07-TL Vekalet Ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6- Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 338,41-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7- Davacı tarafça sarf edilen 35,90-TL başvuru harcı ile 986,80-TL posta ve tebligat ücreti, 2.000,00-TL bilirkişi ücreti, 314,00-TL Keşif harcı, 500,00-TL Keşif araç ücreti olarak sarf edilen toplam 3.836,70-TL yargılama giderinin, davanın ret ve kabul oranına göre 2.049,59-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
8- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
BİRLEŞEN DAVA YÖNÜNDEN
1-.Davalı...e yönelik açılan Davanın Pasif Husumet Yokluğu nedeniyle REDDİNE,
2-.Davalı ... Elektrik Mühendislik Taahhüt San ve Tic. Ltd. Şti. yönünden ise Davanın KABULÜ ile; 4.800,00-TL tutarındaki eksik ve hatalı işlerin düzeltme bedelinin 1.000,00-TL'lik kısmına dava tarihi olan 09.08.2018 tarihinden, 3.800,00-TL'lik kısmına ise ıslah tarihi olan 18.11.2019 tarihinden itibaren işletilecek Avans Faizi ile birlikte davalı ... Elektrik Mühendislik Taahhüt San ve Tic. Ltd. Şti'den alınarak davacı... Tarım Gıda Hayvancılık San. Tic. Ltd. Şti'ye verilmesine,
3- Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 615,40-TL harçtan peşin alınan 35,90-TL'nin mahsubu ile bakiye 579,50-TL harcın davalı Davalı ... Elektrik Mühendislik Taahhüt San ve Tic. Ltd. Şti.den tahsili ile hazineye irat kaydına,
4- Davacı tarafından yatırılan 77,00-TL ilk harcın davalı Davalı ... Elektrik Mühendislik Taahhüt San ve Tic. Ltd. Şti.den alınarak davacıya verilmesine,
5- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 4.800,00-TL vekalet ücretinin davalı Davalı ... Elektrik Mühendislik Taahhüt San ve Tic. Ltd. Şti.dan alınarak davacıya verilmesine,
- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair; Taraf vekillerinin yüzlerine karşı, birleşen dava davalısı...ın yokluğunda HMK 341 maddesi gereğince Asıl ve Birleşen Davaların miktarları itibariyle ayrı ayrı Kesin Olarak verilen kararlar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 11/03/2025
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza