T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/1095 Esas
KARAR NO: 2024/187
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 29/12/2022
KARAR TARİHİ: 29/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "Sürücülüğünü ...'un yaptığı ve davalı şirkete sigortalı ... plakalı aracın neden olduğu kaza nedeni ile müvekkilin pamuk fidanı ektiği tarla zarar görmüştür. Malzeme taşıyan ... plakalı araç ...mevkinde arazi yolu yapımı esnasında elektrik tellerini koparmış olup müvekkilin pamuk fidanı ektiği tarlanın 1.500 m2 alanı zarar görmüş ve aynı zamanda telleri tekrar bağlamak için kepçe, vinç ve diğer araçlarla gerek telleri düzeltmek gerekse de direği eski haline getirmek için 48.669,10 TL tutarında masraf yapılmıştır. Araç sürücüsü %100 kusurlu bulunmuştur. Müvekkil tarafından harici sigortalı toprak ayırıcı, swallow iletken, ... sigortası, ... klemens, köşebent demiri, vinç bedeli, sepetli bedeli, işçilik bedeli ve kepçe bedeli olmak üzere toplamda 48.669,10 TL masraf yapılmıştır. Müvekkil tarafından yapılan tüm masraflar faturalandırılmış olup ilgili faturayı dilekçemiz ekinde sayın mahkemeye sunuyoruz. Meydana gelen kaza nedeni ile sadece müvekkil tarafından yapılan masraflar değil aynı zamanda pamuk fidanı ekili 1500 m2 alanda zarar gördüğünden 1500 m2 pamuk fidanı ekili alandan hiçbir şekilde pamuk çıkmamış ve müvekkil büyük bir zarara uğramıştır. Sayın mahkeme tarafından ilgili kooperatiflere, Torbalı Ziraat Odası Başkanlığı'na ve ilgili diğer tüm yerlere müzekkere yazılarak 1500 m2 alandan kaç ton pamuğun çıkacağı ve pamuğun kilosunun ne kadardan satıldığını ve toplam bedelinde hesaplattırılmasını talep ediyoruz. Meydana gelen kaza sonucunda...Elektrik Dağıtım Şirketi tarafından görgü ve tespit tutanağı, Torbalı Çiftçi Malları Koruma Başkanlığı tarafından zabıt tutanağı, Subaşı Jandarma Karakolu Komutanlığı tarafından da tutanak tutulmuş ve zarar gören pamuk fidanlarının fotoğrafları çekilmiştir. Ayrıca müvekkil tarlayı icar sözleşmesi ile kiralamış ve işbu durum da ÇKS kayıtlarında mevcuttur. Meydana gelen kaza sonucunda 48.669,10 TL tutarındaki fatura bedeli ile 1500 m2 pamuk fidanının ekili olduğu alanın zarar görmesi nedeni ile müvekkilin mahrum kaldığı karın tarafımıza ödenmesi için öncelikle sigorta şirketine başvuru yapılmış daha sonra da Arabuluculuk Bürosu'na başvurulmuş fakat anlaşma sağlanamamıştır. Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağının e-imzalı halini davacı taraf vekili olarak dilekçemizin ekinde sayın mahkemeye arz ediyoruz. Davalı şirkete sigortalı ...plakalı araç sürücüsünün %100 kusurlu olarak neden olduğu kaza nedeni ile müvekkil tarafından yapılmak zorunda kalınan 48.669,10 TL tutarındaki masraf ile 1500 m2 alandan elde edilemeyen verim nedeni ile müvekkilin mahrum kaldığı karın kaza tarihi olan 06/08/2022 tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizi ile davalı şirketten alınıp davacı müvekkile ödenmesine karar verilmesini sayın mahkemeden saygı ile arz ve talep ederiz. Müvekkilin zarar gören ve verim elde edilemeyen 1500 m2 alandan ne kadar pamuk çıkacağını bilmemiz ve hesaplamamız mümkün olmadığından mahrum kalınan kar yönünden belirsiz alacak, fatura bedeli için de davamızı kısmi olarak açıyoruz. Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak üzere müvekkilin mahrum kaldığı kar için şimdilik belirsiz alacak olarak 1.000 TL'nin haksız fiil tarihi olan 06/08/2022 tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizi ile davalı şirketten alınıp davacı müvekkile ödenmesine, fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak üzere fatura bedelinin şimdilik 1.000 TL'sinin (kısmi) haksız fiil tarihi olan 06/08/2022 tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizi ile davalı şirketten alınıp davacı müvekkile ödenmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı şirkete tahmiline karar verilmesini davacı taraf vekili olarak sayın mahkemeden saygı ile arz ve talep ederiz." şeklinde talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; "Şirketimiz nezdinde gerekli araştırmalar yapılmış ve uyuşmazlığın... numaralı Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile sigorta teminatı altına alınmış olan... plakalı aracın, kazaya karışması sebebiyle 48.669,10 TL tutarındaki faturalı maddi zarar ile pamuk fidanı ekili tarlanın zarar görmesi nedeni ile mahrum kalınan kar talebiyle ilişkili olduğu anlaşılmıştır. Davacının talepleri haksız ve mesnetsiz olup reddi gerekmektedir. Müvekkil sigorta şirketinin sorumluluğu limit ile sınırlı olup aleyhe hüküm kurulması halinde poliçe limiti ile sınırlı tutulması gerekmektedir. Faturalı maddi zarar talebiyle ilgili dava öncesi başvuru şartı tamamlanmamış olup tarafımıza eksik evrakla başvuru yapılmıştır. Bu nedenle talebin öncelikle usulden reddi gerekmektedir. Aksi kanaat halinde; hasar başvurusu, kiracı konumunda olan davacı tarafından açılmış olup uyuşmazlığa konu arsa davacının mülkiyetinde değildir. Bu bakımdan husumet itirazımız bulunmaktadır. Hasar aşamasında yapılan incelemede, davacıya söz konusu durum bildirilerek eksik evrak talep edilmiştir. pamuk fidanı ekili tarlanın zarar görmesi nedeni ile mahrum kalınan kar talebiyle ilgili müvekkil şirkete başvuru yapılmamıştır. Bu nedenle davanın öncelikle usulden reddi gerekmektedir. Aksi kanaat halinde talep edilen kazanç kaybı, teminat dışı bulunduğundan davanın esastan reddini talep ederiz. Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası ile hak sahibinin doğrudan malları üzerindeki azalma teminat altına alınmıştır. Bu kapsamda talep edilen mahrum kalınan kar teminat dışıdır. Kabul manasında olmamak üzere, davacının fahiş taleplerinin reddi ile tarlanın özellikleri doğrultusunda gerçek zararının tespiti için dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesi gerekmektedir. Gerçek zarar ilkesi; zarar doğurucu eylem, zarar görenin malvarlığında gerçekten ne miktarda bir azalmaya neden olmuş ise, zarar verenin tazminat borcunun da o miktarda olması olarak açıklanabilir. Hukukumuzda zarar konusunda fark teorisi benimsenmiştir. Bu teori gereğince zarar, mal varlığının zarar verici olaydan sonraki durumu ile zarar verici olay meydana gelmese idi bulunacağı durum arasındaki farktan ibarettir. Bu olgu dikkate alındığında, hükmedilecek zararın hesaplanmasında zarar verici olayın malvarlığı üzerindeki olumsuz etkileri yanında olumlu etkilerinin de değerlendirilmesi ve yararla zarar denkleştirilmek suretiyle gerçek zararın belirlenmesi gerekir. Bu sebeple kabul manasında olmamak üzere yukarıdaki açıklamalarımız da göz önünde bulundurularak gerçek zararın tespiti için bilirkişi incelemesi talebimiz bulunmaktadır. Kabul anlamına gelmemek üzere, aleyhe hüküm kurulması halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerekmektedir. Davacının aksi yöndeki talebi hukuka aykırıdır. Uyuşmazlığa konu olay haksız fiile dayanmakta olup davacı tarafından haksız fiil tarihi olan 06/08/2022 tarihinden itibaren bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faize hükmedilmesi talebi, usul ve yasaya aykırıdır. Aleyhe hüküm kurulması halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerekmektedir. Açıklanan nedenlerle, davanın reddi ile yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini saygılarımla vekaleten arz ve talep ederim." şeklinde talepte bulunmuştur.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan zararın tazmini istemine ilişkindir.
Davacı 06/08/2022 tarihli trafik kazasında İzmir ili Torbalı İlçesi ... parsel sayılı taşınmazın kiracısı olup (ÇKS belgesine göre), davalı ... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.
KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde 09/05/2023 tarihli dilekçenin ekinde yer alan belgelere göre davalı sigorta şirketi tarafından hasar dosyasının açıldığı görüldüğünden davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu görülmüştür.
Davalının sorumluluğu değerlendirildiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Kazaya karışan ... plakalı araç 20.12.2021-2022 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 06/08/2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği zarar bedelinden dava dışı sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce keşif yapılarak bilirkişiden zarar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
Bilirkişi heyetinden alınan 01/06/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "İzmir İli, Torbalı İlçesi, ... Mevkiinde ... isimli şahıs sevk ve idaresinde olan ... plakalı tır aracı ile İzmir büyükşehir belediyesi tarafından kömü imli taşeron firmaya verilen yol yapım çalışması sırasında - ada... parsel 160.000,00m? lik yüzölçümlü taşınmazda 06.08.2022 yılında meydana gelen zarar Elektrifikasyon yönünden mevcut zarar bedeli KDV dahil 41.320,00TL,Pamuk ile İlgili Zararın 10.800,00 TL ve toplamda 52.120,00 TL olarak heyetimizce hesaplanmıştır. Ortak görüş ve kanaatimizi içeren raporumuzu Saygı ile Takdirlerinize arz ederiz." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür. Sunulan raporda zarar hesabı dava tarihine göre yapıldığından haksız fiil tarihine göre zararın hesaplanması için bilirkişilerden ek rapor alınmasına karar verilmiştir.
Bilirkişi heyetinden alınan 04/12/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "Elektrifikasyon yönünden zararın = KDV (7245) + işçilik malzeme (47.490,00)TL=54.735,00.-TL olduğu tarafımızdan tespit edilmiştir.
Zirai yönünden toplamda uğramış olduğu zararın brüt olarak 10.800 TL olduğunu ve kök raporumuzla aynı görüşte olduğumuzu bildiririz.
Toplam zararın Elektrik yönünden 54.735+ ziraat yönünden 10.800=65.535,00 TL olduğunu saygılarımızla takdirlerinize arz ederiz." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Davacı vekili 31/12/2023 tarihli dilekçesi ile kısmi dava olarak açtığı davasını ıslah ederek 54.735,00 TL maddi tazminatın tahsilini talep etmiştir. Kar kaybı yönünden ise ıslah dilekçesi sunulmamıştır.
Tüm bu nedenler ile, 06/08/2022 tarihinde meydana gelen haksız fiilde davacı zarar gördüğünü iddia ettiği taşınmazın kiracısı konumunda bulunduğundan ve zilyet olan davacının taşınmazı aldığı gibi teslim etmekle yükümlü olduğu gözetildiğinden zararın tazminini talep etme ehliyeti olduğu kanaatine varılarak, taşınmaz sahibinin kusurlu eylemi sonucu dava konusu haksız fiilin gerçekleştiği savunulmadığından ve kolluk tarafından tutulan 06/08/2022 tarihli tutanağa göre de davacının kusuruna yönelik bir değerlendirmenin bulunmadığı görüldüğünden dava dışı sigortalı araç sürücünün zararın oluşumuna tam kusuru ile sebebiyet verdiği, kusurlu eylem sonucu elektrifikasyon yönünden zararın 54.735,00 TL olarak belirlendiği, yapılan hesaplama denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli olduğundan davacı vekilinin ıslah dilekçesi de nazara alınarak davanın kısmen kabulüne, mahkememizce celp edilen maliyet çizelgesine göre kar kaybı da bilirkişiler tarafından hesaplanmış ise de davalı sigorta şirketi dolaylı zararlardan sorumlu olmadığından kar kaybı talebinin reddine, davacı sigorta şirketine eksik evrakla başvuruda bulunulduğundan kabul edilen bedele dava tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
-54.735,00 TL hasar bedeli tazminatının davalı sigorta şirketinden (poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) dava tarihi olan 29/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine, kar kaybına ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gereken 3.738,94 TL karar ve ilam harcının yatan 998,36 TL peşin harç ve ıslah harcından mahsubu ile eksik kalan 2.740,58 TL' nin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ve mahsup edilen 998,36 TL, 1.274,90 TL keşif harcı ve 80,70 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 2.371,75 TL posta ve diğer giderler ile 4.500,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 6.871,75 TL yargılama giderinin kabul red oranı nazara alınarak 6.859,21 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 100,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
7-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin her iki tarafta oturuma katıldığından kabul red oranı nazara alınarak 5,69 TL' sinin davacıdan, bakiye kalan 3.114,30 TL' nin ise davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
8-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.29/02/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır