T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/184 Esas
KARAR NO: 2023/183
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/02/2022
KARAR TARİHİ: 07/03/2023
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde; Müvekkilinin, Ödemiş merkezli işletmesinde süt sağım sistemleri üretimi ve montajı yaptığını, davalı ise ... ilçesinde küçükbaş hayvancılık yaptığını, müvekkilinin davalıyla işyerinde yaptığı sözleşmeye istinaden fatura konusu mal ve sistemleri davalı ile anlaştıkları adrese götürüp montajını yapmak suretiyle eksiksiz ve çalışır bir şekilde davalıya teslim etmiş olup davalıdan para alacağı bulunmadığını, bu alacak karşılığı bir kambiyo senedi verilmediğini, TBK’nun 89/1 maddesi gereğince para borçlarının, alacaklının ödeme zamanındaki yerleşim yerinde, ödenmesi gerektiği kuralı göz önüne alındığında, yetkili icra dairesinin ve mahkemenin alacaklı müvekkilinsı ikametgahı olan Ödemiş İcra Dairesi olduğunu, tarafların, takip konusu sözleşme, fatura, irsaliye ve dayanak belgelerden anlaşılacağı üzere, müvekkili davalıyla yaptığı sözleşmeye istinaden fatura konusu mal ve sistemleri davalı ile anlaştıkları adrese götürüp montajını yapmak suretiyle eksiksiz ve çalışır bir şekilde davalıya teslim etmiş olup davalıdan para alacağı bulunduğunu, müvekkilinin edimini yerine getirmiş olup, karşılığında alacağını alamamış ve bu alacak karşılığı bir kambiyo senedi verilmediğini, davalının aldığı ürünlerin toplam bedeli olan 28.730,09 TL'yi ödemediği için, ödenmeyen fatura ve irsaliye örnekleri eklenmek suretiyle davalı aleyhine, Ödemiş İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyası ile genel haciz yolu ile icra takibi yapıldığını, davalının taraflar arasındaki ticari ilişkiye ve fatura-irsaliye içeriklerine itiraz etmemiş olup, borca itirazı neticesinde takibin durdurulmasına karar verildiğini, davalının icra takibindeki itirazlarının iptali ile, asıl alacağımız olan 28.730,09 TL ile asıl alacağımıza icra takip tarihinden itibaren reeskont avans faizi işletilecek şekilde takibin devamına, müvekkils alacağının fatura ve irsaliyeler ve cari hesap özeti ile likit olduğu sabit olduğundan ve davalı takibi uzatmak maksadı ile kötü niyetle itiraz ettiğinden asıl alacağımızın %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatının davalıdan alınarak müvekkile verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde; davalı müvekkilinin davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını, davacının haksız, hukuki dayanaktan yoksun ve kötü niyetli olarak hareket ettiğini, yukarıda arz ve izah etmiş olduğumuz nedenler ve re'sen tespit edilecek sair nedenler ile haksız ve hukuki dayanaktan yoksun iş bu davanın reddine karar verilmesini talep etme gereği hasıl olduğunu, bu nedenlerle davanın reddine, davacının icra takibi konusu olan meblağın %20'sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir,
DELİLLER: Ödemiş İcra Müdürlüğünün ... E. dosyası, ticari defter ve kayıtlar, İrsaliyeli Fatura suretleri, bilirkişi raporu delil olarak değerlendirilmiştir.
Davacının davalıdan icra takip tarihi itibariyle alacaklı olup olmadığının tespiti için yapılan bilirkişi inelemesi sonucunda düzenlenen 18/07/2022 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "... Davacı ile Davalı taraflar arasında ticari bir ilişkinin mevcut olduğu, davacı ve Davalı taraf-Sayın Mahkemenin ara kararı gereğince davacının ve davalının yasal defter ve dayanağı belgelerinde yapılan incelemeler ile dosya kapsamında yapılan incelemelerde;
-Davacı ile Davalı taraflar arasında ticari bir ilişkinin mevcut olduğu,
-Davacı ve Davalı taraf arasında imzalanmış olan Ticari Bir sözleşmenin dava dosyası içeriğinde bulunmadığı,
-Davacı ...TARIM MAK.GIDA İNŞ.HAYV.OTOMOTİV SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ ’nin 2020-2021 yılı Yasal Defterlerinin Lehine Delil Teşkil edebilecek vaziyette olduğu,
-Davalı ...’nin 2021 yılı yasal defterlerinin Lehine Delil Teşkil Edebilecek vaziyette olduğu,
-Ödemiş İcra Müdürlüğü ... Esas Sayılı takip dosyası ile, Alacaklı/Davacı ...TARIM MAK.GIDA İNŞ.HAYV.OTOMOTİV SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ tarafından Borçlu/Davalı ...’a karşı 21.09.2021 tarihli (örnek 7) ödeme emri ile, 28.730,09.- TL asıl alacak, 39,55.-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 28.769,64.-TL cari hesaba istinaden açıklamalı asıl alacağa (İcra Takip tarihine kadar gecikme faizi talep etmeden) istinaden takip tarihinden itibaren alacağın tahsili tarihine kadar işleyecek %16,75 Reeskont Avans Faizi ile birlikte ilamsız takip yoluyla takipte bulunulduğu, Borçlu vekili tarafından 15.10.2021 tarihinde icra dairesine verilen itiraz dilekçesi ile; Müvekkilin Alacaklı şirkete borcu bulunmadığından Borca İtiraz ediyoruz şeklinde, itiraz edilmesi üzerine, icra dairesi tarafından icra takibini 15.10.2021 tarihinde durdurma kararı verilmiş olduğu görülmüştür.
İcra Takip Dosyasındaki Alacak Bedelinin; “TARAFLAR TACİR VE ARALARINDAKİ İLİŞKİ TİCARİ İŞ MAHİYETİNDE OLDUĞUNDAN, T.T.K. 1530 MADDESİ VE 3095 SK 2. MADDESİ GEREĞİNCE FATURA TARİHLERİNDEN İTİBAREN AVANS FAİZ ORANI İŞLETİLMİŞ OLUP, TBK 89/1 MADDESİ GEREĞİNCE, MÜVEKKİL ALACAKLININ İKAMETGAHI MAHKEMESİ VE İCRA DAİRESİ YETKİLİ OLDUĞUNDAN, TARAFLAR ARASINDAKİ TÜM FATURA VE CARİ HESAP DÖKÜMLERİ EKLENEREK TAKİP YAPILMIŞTIR. 28.730,09 TL” açıklamasına dayandırılmış olduğu görülmüştür
-Davacı ...TARIM MAK.GIDA İNŞ.HAYV.OTOMOTİV SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ firmasının Davalı ... firmasından yasal defter ve dayanağı olan cari hesap ekstresinin karşılığı olarak 21.09.2021 İcra Takip Tarihi İtibari ile 73.973,14.-TL tutarında alacaklı olduğu, tespit edilmiştir. ancak Davacı tarafından Dava Açılış Dilekçesinin Ekinde 6 Adet Satış Faturasını Sunmuş olduğu Görülmüş olup satış faturalarının Toplam Tutarı 24.493,13.-TL Tutarındadır.
-Davalı ...’nin 2021 Yılı İşletme Defterinden Davacı ...…LTD.ŞTİ. firmasının Cari Hesap Bakiye Tutarının Tespit Edilebilmesi Mümkün Olmamıştır.
-Davacı ...TARIM…LTD.ŞTİ. firması tarafından Dava açılış Dilekçesinin Ekinde Sayın Mahkemeye sadece Cari Hesap Ekstresinin en son kaydı olan 6 adet Satış Faturası ve Eklerinde Bulunan Belgeleri ile Davalı ... tarafından 6 Adet Satış Faturası Karşılığında Kesilmiş olan İADE faturalarını sunmuş olması sebebi ile;
Davacı ...TARIM MAK.GIDA İNŞ.HAYV.OTOMOTİV SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ firmasının Davalı ...’a kesmiş olduğu Cari Hesap Ekstresinde Kayıtlı olan En Son 6 ADET SATIŞ FATURASI İle Davalı ... tarafından Davacının 6 ADET Satış faturası Karşılığında davacıya Kesmiş Olduğu İADE FATURALARI üzerinden yapılan Yukarıdaki Tespitlere Göre;
Davacının Davalıya Kesmiş Olduğu 6 Adet Satış Faturası Üzerinde Teslim Alan Teslim eden Bilgileri, İrsaliye Bilgileri Bulunmamaktadır
Davacının Davalıya Kesmiş olduğu 6 Adet Satış faturasının Ekinde Bulunan Belgeler Üzerinden Yapılan tespitlerde;
6 Adet Satış Faturasının Ekinde bulunan 5 Adet Belgenin ... adına düzenmiş olduğu ve İlgili 5 Adet Belge Üzerinde İmzalayan/Teslim alan/Müşteri Onayı olarak Başka Kişilerin İsmi Yazılı olduğu yada Teslim Alan Kişinin Adı ve Soyadının Yazılı olmadığı tespit edilmiştir.
6 Adet Satış Faturasının Ekinde Bulunan 1 Adet Belgenin ... ismine düzenlenmiş olduğu ancak İlgili Belge Üzerinde Teslim Alanın Adı Soyadı ve imzasının bulunmadığı tespit edilmiştir.
Davacı ...TARIM…LTD.ŞTİ. firmasının Davalı ...’a kesmiş olduğu 6 adet satış faturaları karşılığında aynı tarihli olarak Davalı ... tarafından Davacı ...TARIM…LTD.ŞTİ. aynı tutarlı olan 6 adet iade faturasının kesilmiş olduğu görülmüştür.
Davacının Davalıya kesmiş olduğu 6 adet Satış Faturası ile Davalının Davacıya Kesmiş olduğu 6 Adet İade Faturası Davalı ...’ın 2021 yılı İşletme Defterinde Kayıtlıdır.
-24.05.2022 Tarihinde Güzelhisar Vergi Dairesi Müdürlüğü Tarafından Sayın Mahkemeye Sunulan Beyan Yazısına Göre Davalı ...’ın İşletme Hesabına göre defter tuttuğu tespit edilmiş olması sebebi ile Ba-Bs formu verme zorunluluğunun bulunmadığına dair beyanda bulunulmuş olduğu görülmüştür.
-20.05.2022 Tarihinde Ödemiş Vergi Dairesi Müdürlüğü Tarafından Sayın Mahkemeye Sunulan Beyan Yazısının Ekinde Bulunan Davacı ...TARIM…LTD.ŞTİ. firmasının 2021 Yılı Ba Beyannamelerinin Tablosuna Göre;
Davacı ...TARIM…LTD.ŞTİ. firmasının; Davalı ...’ın kesmiş olduğu 6 adet iade faturasını Resmi defterlerine işlemediği halde 2021 Yılı Ba Beyannamesinde Davalı ...’dan yapılan alımlar olarak 6 adet İade Faturasının KDV Hariç Tutarı olan 20.756,89.-TL KDV Hariç Tutarındaki bedeli kendi tarafından verilen beyanı ile Davalı ...’dan yapılan alımlar olarak beyan etmiş olduğu tespit edilmiştir.
Bu Minvalde yukarıda yapılan tespitler neticesinde;
Davacı ...TARIM…LTD.ŞTİ. firmasının Dava Dilekçesinin Ekinde sunmuş olduğu 6 Adet Satış Faturasının içeriğinde Bulunan Malları/Hizmetleri Davalı ...’a teslim etmemiş olduğu görüş ve kanaatine varılabileceği, ve ayrıca da Davacı ...TARIM…LTD.ŞTİ. firmasının; Davalı ...’ın kesmiş olduğu 6 adet iade faturasını Resmi defterlerine işlemediği halde 2021 Yılı Ba Beyannamesinde Davalı ...’dan yapılan alımlar olarak 6 adet İade Faturasının KDV Hariç Tutarı olan 20.756,89.-TL KDV Hariç Tutarındaki bedeli kendi tarafından verilen beyanı ile Davalı ...’dan yapılan alımlar olarak beyan etmiş olması sebebi ile
Hukuki Yön ve Değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;
Davacı ...TARIM MAK.GIDA İNŞ.HAYV.OTOMOTİV SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ firmasının Davalı ...’dan 21.09.2021 İcra Takip tarihi itibari ile talep edebileceği alacak tutarı bulunmadığı, görüş ve kanaatine varılabilecek olup nihai takdir sayın mahkemenindir..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Aydın Asliye Ticaret Mahkemesine yazılan talimat uyarınca mahallinde yapılan keşif sonucunda düzenlenen 26/12/2022 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "...Dosya içeriğinde bulunan, dava konusu 6 adet faturadaki süt sağım ünitesi ile ilgili ekipmanların işletmenin sağım ünitesinde bulunduğu tespit edilmiş olup,halihazırda işletmede hayvancılık faaliyetleri yapılmadığından makine ve ekipmanların fiili olarak kullanılmadığı tespit edilmiştir. Sağım ünitesine ait su ısıtıcısının çalışmadığı,20 adet sağım başlığından da 12 adedinin fonksiyonunu yerine getiremeyecek konumda olduğu belirlenmiştir..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
1-Dava İİK 67.maddesi uyarınca açılmış itirazın iptali davasıdır.
2-Davacı vekili dava dilekçesinde davacı şirketin süt sağım sistemleri üretim ve montajı işlemlerini gerçekleştirdiğini, davalının küçükbaş hayvancılık işi yaptığını, davacı şirketin davalıya dava konusu makineleri işler bir şekilde davalıya teslim ettiğini ancak takip ve dava konusu fatura içeriği mal bedellerinin ödenmediğini ileri sürerek itirazın iptali ile %20'den az olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
3-Davalı vekili cevap dilekçesinde davacının davalı şirketten fatura içeriği bir hizmeti almadığını ve bu nedenle iade faturası düzenlendiğini ileri sürerek davalının davacıya bir borcu olmadığını savunmuş, davanın reddi ile dava değerinin %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatı talebinde bulunmuştur.
4-Görev yönünden yapılan incelemede davalının bağlı bulunduğu vergi dairesi kayıtlarına göre davalının 2021 yılı dönem içi giderleri ve elde edilen hasılat miktarları dikkate alındığında tacirlik sınırı üzerinde ticari faaliyeti bulunduğu değerlendirildiğinden mahkememizin görevli olduğu kanaatine varılmıştır.
5-Davacı tarafça dava dilekçesi ekinde;
-14/09/2021 tarihli 2.190,00-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 6.071,10-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 2.625,00-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 3.485,01-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 2.800,01-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 7.322,01-TL tutarlı,
Olmak üzere toplam 6 adet toplam 24.493,13-TL bedelli faturalar ek olarak sunulmuştur. Davacı açık hesap ilişkisinde davalıdan bakiye 28.730,09-TL alacaklı olduğunu ileri sürmüş olup, davacının incelenen ticari defter ve kayıtlarında 01/01/2020 yılında açılış bakiyesinin 6.380,02-TL olduğu, önceki döneme ilişkin dosyaya bir kayıt sunulmadığı görülmüştür.
Mahkememizce davacı ve davalıya ait ticari defter ve kayıtlar üzerinde yapılan incelemede dava konusu 6 adet faturanın davacı ve davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davalı ... tarafından satış faturalarına istinaden düzenlenen;
-14/09/2021 tarihli 2.801,01-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 2.190,00-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 3.485,01-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 2.625,01-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 7.321,99-TL tutarlı,
-14/09/2021 tarihli 6.071,10-TL tutarlı,
Faturaların davacı ticari defterlerine kayıtlı olmamakla birlikte Ödemiş Vergi Dairesi'nin 20/05/2022 tarihli müzekkere cevabı ekinde yer alan Ba-Bs formları listesinde 2021 yılı dönemi içerisinde davacı tarafça ...'dan 6 adet belge karşılığı 20.756,89-TL(KDV Hariç) mal veya hizmet alımı beyan edildiği görülmüştür.
6-Taraflar arasındaki uyuşmazlık eser sözleşmesi ve satış sözleşmesinin kısmi unsurlarını barındırmakta olup kural olarak alacak hakkı iddia eden satıcı-yüklenicinin mal veya hizmeti borçluya sağladığını ispat etmesi gerekmektedir. Bu ispat imzalı fatura veya sevk irsaliyesi ile sağlanabileceği gibi bir faturanın tacire ait ticari defterlere kaydedilmiş olması veya vergi dairesine alış beyanı olarak bildirilmiş olması fatura içeriğinin bu beyanda bulunan kişiye sağlandığı yönünde değerlendirilmektedir.
Somut olayda davacı taraf 6 adet fatura içeriği ürünün davalıya sağlandığını ileri sürmüş ise de mahkememizce mahallinde yapılan keşifte bu hususta kesin bir delil elde edilememiştir. Ancak yukarıda açılandığı üzere bir faturanın adına düzenlenen kişi tarafından ticari defterlerine kaydedilmesi veya Ba formu olarak bildirilmiş olması aleyhinde delil oluşturmaktadır. Davacı tarafça düzenlenen 6 adet fatura davalı işletme defterlerine kaydedilmiş ise de davalı tarafça aynı miktarlarda 6 adet iade faturası düzenlendiği ve bu iade faturalarının KDV hariç 20.756,89-TL, KDV dahil 24.493,13-TL tutarlı olarak vergi dairesine bildirildiği görülmüştür.
Tüm bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde, her ne kadar davacı tarafça düzenlenen 6 adet fatura içeriğinin davalıya sağlandığı ileri sürülmüş ve bu hususta düzenlenen faturalarla birlikte bir kısım imzalı teslimat formları dosyaya sunulmuş ise de teslimat formlarının o mal veya hizmetin fatura bedeline istinaden verildiği hususunda davalı tarafın bir kabulü olmadığı gibi düzenlenen faturalarla aynı gün ve bedelli iade faturaları düzenlendiği, iade faturaların davacı tarafça vergi dairesine Form Ba olarak bildirilmiş olduğu hususları dikkate alındığında davacı tarafça düzenlenen faturalar nedeniyle davalıdan alacaklı olduğunu ispat edemediği değerlendirilmiştir.
Takipte alacağın 24.493,13-TL dışındaki 4.236,96-TL'lik kısmı açık hesap ilişkisinde devreden bakiye alacak olup bu hususta davacı tarafça dosyaya bir fatura sunulmadığı gibi tarafların incelenen ticari defter ve kayıtlarıyla da 4.236,96-TL alacak bulunduğu ispat edilemediğinden davanın bu yönden de reddine karar verilmiştir.
Davalı tarafça kötü niyet tazminatına hükmedilmesi talep edilmiş ise de taraflar arasındaki uyuşmazlığın davacı tarafça gerçekleştirilen ürün bakım ve sair hizmetlerinin garanti kapsamında gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğine yönelik anlaşmazlıktan kaynaklandığı yargılama sırasındaki beyanlardan anlaşılmış olup davacının takip ve davada kötü niyetle hareket ettiğine dair somut bir delil bulunmadığı gözetilerek kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM:
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE,
2-Kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 179,90-TL harçtan peşin olarak alınan 346,79-TL harcın mahsubu ile fazla yatırılan 166,89-TL'nin karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulanan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davalı yararına takdir edilen 9.200,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davalı tarafça bilirkişi ücreti ve posta masrafı olarak sarf edilen 400,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine,
8-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından karşılandığı anlaşılan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, bu hususta harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekiline e-duruşma yoluyla yüzlerine karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile istinaf kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde istinaf kanun yoluna başvurulmadığı takdirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede istinaf kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne istinaf konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 07/03/2023
Katip......
e-imzalı
Hakim.....
e-imzalı