T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/513 Esas
KARAR NO: 2024/336
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/06/2022
KARAR TARİHİ: 18/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin adına tescilli ... plaka sayılı aracın 05.03.2022 tarihinde meydana gelen kaza sonucu hasarlandığını, iş bu kaza neticesinde kusur oranları hatalı olarak, ... plaka sayılı aracın%0 kusursuz ve müvekkilinin aracı olan ... plakalı aracın %100 tam kusurlu olarak kayıt altına alındığını, müvekkilinin talebi üzerine uzman bilirkişiden alınan 23/3/2022 tarihli mütalaa alındığını, mütalaaya göre ... plakalı araç %75 kusurlu ve müvekkilinin aracı olan ... plakalı aracın ise %25 kusurlu olarak tespit edildiğini, kazaya karışan... plakalı aracın davalı ... Katılım Sigorta A.Ş.'nin poliçe numarası... olan ZMMS koruması altında olduğunu,...plakalı araç davalı ... Sigorta A.Ş.'nin ... nolu kasko poliçesi ile sigortalı olduğunu haricen ... Ekspertiz Ltd.Şti.'den değer düşüklüğü ve gerçek zarara ilişkin iki farklı eksper raporu alındığını araçtaki hasar raporuna göre 90.207,01 TL gerçek zarar tespit edildiği,bu bilirkişi raporu için tarafımızca 1.596,67 TL ödeme de gerçekleştirildiğini, ancak değer kaybı raporuna göre araçta 19.334,32 TL değer kaybı tespit edildiğini, bu bilirkişi raporuna göre aracın ortalama onarım süresi 12 gün olarak öngörüldüğünü, alacak kalemleri ile ilgili olarak arabuluculuk yoluna başvurulduğunu, 2022/58592 numarası ile müracaat edildiğini, ancak haklı taleplerimiz davalılarca kabul edilmediğini,belirterek davamızın kabulü ile fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik; bakiye gerçek zarar tazminatına mahsuben 1.000,00 TL,aracın değer kaybı tazminatına mahsuben 1.000,00 TL ikame araç/araç mahrumiyeti tazminatına mahsuben 100,00 TL, eksper rapor ücretlerine mahsuben 100,00 TL,bilimsel mütalaa ücretine mahsuben 100,00 TL olmak üzere Toplam 2.300,00 TL'nin kaza tarihi olan 05.03.2022'den itibaren işleyecek yasal faizi ile davalılardan poliçe tazminat limitleri dikkate alınarak müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; ... Plakalı araç ... numaralı Bireysel Genişletilmiş Kasko poliçesi İMM Kombine 250.000,00 TL limitle sınırlanmış olmak üzere teminat altına alındığını, yapılan başvuru akabinde inceleme yapılmış olup trafik sigortasından dosya açılmadığını bu sebeple kasko imm kapsamında değerlendirme yapılamadığını, kusur oranlarının tespiti bakımından sayın mahkemenizce dosyanın Adli Tıp Trafik İhtisas Kurumuna sevk edilmesi davacının kazadan kaynaklanan gerçek zararının tespiti gerektiği,dosyanın bilirkişi incelemesine gönderilmesini, davacı tarafça fatura ibraz edilmediğinden KDV talebi haksız olmakla reddi gerekmektedir,değer kaybı tazminatı bakımından hesaplaması resmi gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren trafik sigortası genel şartları ek-1'de belirlenen formüle uygun olarak yapılmasını talep ettiklerini davanın kabulü halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesi gerektiği,davanın esastan ve usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; haksız fiil nedeni ile hasar bedeli, değer kaybı ve ikame araç tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı 05/03/2022 tarihli trafik kazasında ... plakalı aracın işleteni olup, davalı... Sigorta A.Ş. ...plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen, diğer sigorta şirketi ise İMMS poliçesini düzenleyendir.
Davalı... Sigorta A.Ş' nin sorumluluğu değerlendirildiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Kazaya karışan ...plakalı araç 20.10.2021-2022 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalı... Sigorta A.Ş.' ye sigortalıdır. Kaza 05/03/2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar ve değer kaybı bedelinden dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır. İkame araç bedeli dolaylı zararlardan olduğundan iş bu sigorta şirketinin sorumluluğu bulunmamaktadır.
Davalı ... Sigorta A.Ş. Kaza karışan ...plakalı aracın kaza tarihini kapsayan ihtiyari mali sorumluluk sigortacısıdır. Poliçede de yer verildiği üzere ihtiyari mali sorumluluk klozu ile... Sigorta A.Ş. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını poliçede yazılı hadlere kadar temin etmekle yükümlüdür.
Bahse konu düzenlemeden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu, trafik kazalarından doğan zararlar bakımından trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.
Başka bir anlatımla, zarar miktarı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamında kalmakta ise bu aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak limit aşımında ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu söz konusu olacaktır.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden kusur, hasar, değer kaybı ve ikame araç bedelinin belirlenmesi için raporlar aldırılmıştır.
Mahkememizin 08/11/2022 tarihli celsesi 3 nolu ara kararı gereğince; tüm dosya kapsamı incelenerek davacı ve dava dışı sürücünün oransal kusur durumu ve aynı trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan gerçek hasar bedelinin (hasar giderim bedeline iskonto uygulanmaması ve kdv eklenmesi (İzmir Bam ...HD... Karar) ), değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre hesaplanmasının ve ayrıca aracın makul tamir süresine göre istenilebilecek ikame araç ücretinin sigorta şirketlerinin limitleri ile özel ve genel şartlarına göre sorumluluk miktarlarının belirtilmesi için Bilirkişilerden alınan 19/03/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre ;
"1- ... plaka sayılı davacı araç sürücüsü... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 56la ve 52/a-b maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile etken olduğu kanaatine,
2- ...plaka sayılı kazanın oluşumuna etken faktı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü... ve kural ihlali olmadığı kanaatine,
3- ... plaka sayılı araçtaki toplam hasar bedelinin KDV dahil 90.207,01 TL olabileceği kanaatine,
4- ... plaka sayılı aracın 2.el satışı esnasında 10.000,00 TL değer kaybı meydana gelebileceği kanaatine,
5- ... plaka sayılı aracın serviste kaldığı süre boyunda 3.000,00 TL ikame araç talebi oluşabileceği kanaatine,
6- Konu kazaya ilişkin olarak öncelikle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta poliçesi teminatları çerçevesinde değerlendirildiğinde;
Genel Şartlar A.3 maddesi uyarınca sigortalının kusuru oranında sorumlu olabileceği, konu kazada sigortalı ...plaka sayılı aracın kural ihlalilinin olmadığına dair görüşün yer alması nedeni ile Davacı yanın tazminat talebinin teminat harici olarak değerlendirilmesinin uygun olacağı, Davalı taraf... Katılım Sigorta A.Ş.” nin konu kazada tazminat yükümlülüğünün olamayacağı,
7- Aynı doğrultuda, Motorlu Kara Taşıtları İhtiyari Mali Mesuliyet Genel Şartları 1 Maddesi uyarınca, Kasko poliçesi düzenleyicisi, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını, poliçede yazılı hadlere kadar temin edebildiğinden, Davalı ... Sigorta A.Ş.'nin konu kazada tazminat yükümlülüğünün olamayacağı," şeklinde rapor sundukları görülmüştür.
Mahkememizin 23/05/2023 tarihli celsesi 1 nolu ara karar gereği; keşif icrasına, keşfin bir trafik bilirkişi marifetiyle yapılmasına, bilirkişinden kusur durumunun belirlenmesi için Bilirkişiden alınan 06/07/2023 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "Bütün veriler ile tekrardan kazanın oluşumunu incelediğimde davacı sürücü dikkatini istikametine etkin vermediği, önünde yavaşlayan/duraklayan kamyoneti dikkate almadığı, önündeki kamyonetin durmasını ve kavşakta bekleyen aracın güvenli yola giriş yapmasına olanak sağlayabileceğini olasılığını yok saydığı, acele edip kavşak bölgesinde sollama yaparak kural ihlali yaptığı, sonrasında da yol veren kamyonetin güvencesi ile sola dönüş yapan ve yola katılan sigortalı araçla karşı şeritte karşılaştığında etkisiz kalıp çarpışmanın gerçekleşmesinde kazaya sebebiyet verdiği görüldüğü. Sigortalı araç sürücüsü ise kavşakta yolun müsait olmasını beklediği, gelen kamyonetin yavaşlayıp/duraklayıp girişine izin verdiğine kanaat getirdiğinde, sağını kontrol edip araç gelmediğini görünce seri biçimde sola doğrullu manevrası ile giriş yaptığı esnada duran kamyonetin arkasında sollamaya kalkan ve önüne tehlikeli biçimde gelen davacı aracına çarpmasında kural ihlali görülmediği.
Olay yeri ve dosya üzerinde tekrardan yapılan inceleme ve değerlendirmeler neticesinde;
> kusur yönünden kök raporda değişikliği gerektirecek bir durum olmadığı.
> ... plaka sayılı davacı araç sürücüsü... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 56/a ve 52/a-b maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile etken olduğu.
> ...plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü... kazanın oluşumuna etken faktörü ve kural ihlali olmadığı"şeklinde rapor sunduğu görülmüştür.
İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Kurulu'ndan alınan 22/01/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "Mevcut bulgulara göre;
A)Sürücü..., idaresindeki araç ile kavşağa girmeden önce kavşak kollarından akan tüm trafiği yeterli ve gerekli şekilde kontrol etmesi, sol tarafından kendisine yol veren aracın gerisinden gelen aracı fark ettiğinde etkin tedbir alması gerekirken, bu hususlara riayet etmeyerek, meydana gelen olayda, tali derecede kusurludur.
B)Sürücü..., idaresindeki araç ile istikametine seyir halinde iken, yola gereken dikkat ve özeni göstermesi, kavşak mahallerinden önünde bulunan araçların solundan geçmemesi, sol tarafından geçiş yapacağı araçlar ve mahaldeki tüm araçları uyarır şekilde klakson ikazında bulunarak varlığını belirtmesi gerekirken, bu hususlara riayet etmeyerek, nizamlara aykırı şekilde kavşak girişinde duran aracı kontrolsüzce geçmesi sonucu meydana gelen olayda, asli derecede kusurludur.
Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda;
A)Sürücü...'nın, %25 (yüzde yirmibeş) oranında kusurlu,
B)Sürücü...'ın, %75 (yüzde yetmişbeş) oranında kusurlu, olduğu kanaatini bildirir müşterek rapordur." şeklinde rapor sundukları görülmüştür. Sunulan ATK raporu somut olaya uygun olduğundan ve kazanın oluş şekli irdelendiğinde dava dışı sigortalı araç sürücüsünün tedbir almaması nedeniyle %25 oranında kusurlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı vekili ıslah dilekçesi ile gerçek zarar bedelini 22.551,75-TL, değer kaybı 4.833,58-TL ve ikame araç bedeli olan 750.00-TL,ekspertiz ücretlerinin 466,63-TL ve bilirkişi mütala ücreti olan 1.000-TL'nin kaza tarihi olan 05/03/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
Tüm bu nedenler ile; 05/03/2022 tarihli çift taraflı trafik kazasında ...plakalı aracın sigorta şirketleri dava dışı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından, dava dışı sürücünün %25 oranında kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 90.207,01 TL hasar bedeli ile 10.000,00 TL değer kaybının bulunduğu, kusur oranı nazara alındığında davacının talep edebileceği hasar bedeli ve değer kaybı miktarı üzerinden davanın... Sigorta A.Ş. Aleyhine kısmen kabulüne, ZMMS poliçe limiti tüketilmediğinden diğer sigorta şirketi aleyhine açılan davanın reddine, dolaylı zararlardan sorumlu olmayan... Sigorta A.Ş.' den ikame araç bedeli talep edilemeyeceğinden iş bu talebin reddine, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren zarar verene araç kamyonet olduğundan avans faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
-22.551,75 TL hasar ve 2.500,00 TL değer kaybı olmak üzere toplam 25.051,75 TL tazminatın davalı... Katılım Sigorta A.Ş.' den 30/06/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
-Davacının ... Sigorta A.Ş.' ye karşı açmış olduğu davasının reddine,
2-Alınması gereken 1.711,28 TL karar ve ilam harcının yatan 546,95 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 1.164,33 TL' nin davalı... Katılım Sigorta A.Ş.' den alınarak Hazine' ye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ve mahsup edilen 546,95 TL, 1.274,90 TL keşif harcı ve 80,70 TL başvurma harcının davalı... Katılım Sigorta A.Ş.' den alınarak davacıya verilmesine,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 1.454,00 TL posta ve diğer giderler, 4.000.00 TL bilirkişi masrafı, 2.250,00 TL ATK fatura bedeli ve 1.000,00 TL uzman görüşü olmak üzere toplam 8.704,00 TL yargılama giderinin kabul red oranı nazara alınarak 7.750,05 TL'sinin ve ayrıca 446,63 TL ekspertiz ücretinin davalı ... Katılım Sigorta A.Ş.' den alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davalı ... Katılım Sigorta A.Ş.' den alınarak davacıya ödenmesine,
7-Davalılar kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalılara (Davalı... Katılım Sigorta A.Ş.' ye 3.083,58 TL ödenmek üzere) ödenmesine,
8-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 1.600,00 TL arabuluculuk giderinin her iki tarafta oturuma katıldığından kabul red oranı nazara alınarak 175,36 TL' sinin davacıdan, bakiye kalan 1.424,64 TL' nin ise davalı ... Katılım Sigorta A.Ş.' den alınarak Hazine' ye irat kaydına,
9-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı diğer davalıların yokluğunda KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 18/04/2024
Katip ...
E imza
Hakim ...
E imza