T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/608 Esas
KARAR NO: 2022/802
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 25/07/2022
KARAR TARİHİ: 17/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, müvekkili şirket ... Dental Medical Ltd. Şirketi 14.07.2022 tarihinde adres değişikliği nedeniyle taşınması sırasında şirkete ait Genel Kurul Toplantı, Müzakere defteri, şirkete ait TEB Bankasına ait ..., ..., ...,..., ..., ..., ... sayfa numaralı çek defterinin zayi olduğunu, müvekkili şirket yetkilisi tarafından 19.07.2022 tarihinde bu hususla ilgili Basmane Polis Merkezi Amirliği’ne ihbarda bulunularak tarafına tesliminin sağlanması talebinde bulunduğunu Genel Kurul Toplantı ve Müzakere defteri, şirkete ait TEB ..., ..., ..., ..., ..., ..., ... sayfa numaralı çek defterinin zayi olduğuna dair belgenin verilmesini talep ve dava etmiştir.
Dava; zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Dava hak düşürücü süre içerisinde açıldığından iş esasına geçilmiştir.
Genel Kurul Toplantı ve Müzakere defterine ilişkin talep değerlendirildiğinde;
6102 sayılı TTK'nın 82/7'inci fıkrasında belirtildiği üzere "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren onbeş gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir.'' hükmü düzenlenmiştir. Madde metninde yer verilen "gibi" sözcüğünden de anlaşılacağı üzere "yangın, su baskını veya yer sarsıntısı" örnekleri tahdidi olarak sayılmamış, tacirin elinde olmayan, tacire kusur atfedilemeyecek benzer olaylar da maddenin kapsamında kaldığı kabul edilmiştir. Bununla birlikte tacirin bu maddeden yararlanabilmesi için, somut olayın özelliği de gözetilerek hem defterlerin korunması amacıyla gerekli dikkat ve özenin gösterilmiş olması hem de ziyaa uğramanın onun iradesinin dışında meydana gelmiş olması gerekmektedir. Somut olayda talepte bulunanın istem konusu belgelerin ziyaa uğramasına neden olarak ileri sürdüğü maddi vakıa olan taşıma işlemi sırasında kaybolma fiili TTK'nın 82/7. Maddesi anlamında talep eden tacire kusur izafe edilemeyecek onun iradesi dışında gerçekleşen bir olay olarak kabulü mümkün değildir. Türk Ticaret Kanununa göre zayi belgesi verilmesi için gerekli olan yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık gibi sebeplerden hiçbirisinin gerçekleşmediği anlaşılmış olmakla talebin reddine karar verilmesi gerekmiştir. (Yargıtay 11. HD'nin emsal nitelikteki 19/06/2017 tarih ve 2016/817 Esas-2017/3842 Karar, 07/01/2013 tarih ve 2011/15162 Esas-2013/105 Karar, 13.11.2018 tarih 2017/1467 Esas-2018/7030 Karar, 16/05/2018 tarih ve 2016/11963 Esas-2018/3664 Karar )
Çek Defterine İlişkin Talep Değerlendirildiğinde;
Davacı vekili, müvekkilinin çek defterini kaybettiğini ileri sürerek çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Çek yapraklarının boş olduğu konusunda ihtilaf bulunmamaktadır. Boş çek yapraklarının TTK'nın 82/1. maddesi kapsamında ticari defter ve belgelerden olmaması nedeniyle TTK'nın 82/7. maddesi uyarınca zayi belgesi istemine konu olamayacağından dava niteliği itibariyle TTK'nun 818/s maddesi yollamasıyla 757. maddesinde özel olarak düzenlenen çekin zayi nedeniyle iptali kapsamında kalmaktadır. Dava konusu çeklerin boş olduğu ihtilaf konusu değildir. Boş çek yaprakları kambiyo vasfını taşımadığından zayi nedeniyle iptallerine karar verilmesi mümkün bulunmamaktadır. Bu nedenlerle çeklere ilişkin açılan davanın da reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın REDDİNE ,
2-Alınması gereken 80,70 TL karar ve ilam harcının başlangıçta yatan peşin harçtan mahsubuna,
3-Davacının yapmış olduğu yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından, yargılama sırasında harcanan gider ve karar kesinleşinceye kadar yapılacak giderin mahsubu ile kalan gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.17/11/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP AYRICA ISLAK İMZA UYGULANMAYACAKTIR.
“5070 sayılı yasanın 5. ve 22. maddeleri gereğince elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan ıslak imza ile aynı hukuki sonucu doğurur”