T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/631 Esas
KARAR NO: 2024/55
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/08/2022
KARAR TARİHİ: 23/01/2024
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davalı alacaklının, müvekkili ... Nakliyat...Şti. aleyhine İzmir...İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası üzerinden başlattığı takip ile aslen hakkı olmadığı bir alacağı, kötü niyetle ve müvekkili zarara uğratmak kastıyla tahsil ettiğini, davalı alacaklının kötü niyetli olarak başlattığı ve haksız biçimde tahsil etmeye çalıştığı sözleşmeye konu borcun bulunmadığının tespit edilmesi ve devamında tahsil edilen miktarın istirdadı için iş bu davayı açmak gerektiğini, davalı ile müvekkili arasında konteyner alım satış işlemi yapıldığını, davalının vermiş olduğu siparişlere uygun şekildeki ürünlerin kendisine kusursuz ve eksiksiz olarak teslim edildiğini, ancak davalı tarafından uygun şekilde kullanılmaması sonucu çatı akıntısının yanlış verilmesi sonucu meydana gelen davalının kusurundan kaynaklı olan zarar ziyanın kendilerinden istendiğini, davalı tarafından uygun bir şekilde birleştirilmeyen, orta kısmına uygun olmayacak şekilde çatı yapılan ve su ağırlığı ve akıntısının yanlış ayarlanması sonucu meydana geldiği iddia olunan zarar sonucu tamir bedeli talebinin kabul edilemeyeceğini, müvekkilinin teslim etmiş olduğu ürünler davalının isteğine uygun olduğunu, ancak birleşim ve montaj kısmında müvekkilinden herhangi bir hizmet alınmaması sonucu davalının kendi kusuru ile yapılan işlemler sonucu doğmuş olan zararın kusurlu olan davalı tarafından talep edilmesinin haksız ve mesnetsiz olduğunu, bu sebeple meydana gelen zararın üründen mi yoksa yanlış montaj ve orta kısma yapılan kurallara aykırı çatı işleminden mi kaynaklandığı konusunda bilirkişi incelemesi ile kusurun tespiti ile davamızın kabulüne karar verilmesinin talep olunduğunu, davalı alacaklının, müvekkili aleyhine, aslen hak kazanmış olmadığı sözde alacağı için kötü niyetle icra takibi başlattığını, haksız ve dayanaksız olarak tanzim olunan ödeme emrine, itiraz süresinin kaçırıldığını ve ihtirazi kayıt şerhi düşülerek ödeme yapıldığını, bu nedenlerle Müvekkili ... Nakliyat İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin davalı alacaklıya borçlu bulunmadığının tespitine, İzmir... İcra Müdürlüğünün... E. sayılı dosyasına konu takibin bu şekilde iptaline, müvekkilinin borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 75.519,87-TL’nin ödeme tarihi olan 01/08/2022 Tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiz ile %20'den aşağı olmamak üzere davalı aleyhine tazminata hükmedilerek istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; 17/12/2021 tarihli Konteyner Satış Sözleşmesi gereğince ... Ispartakule Projesi kapsamındaki 18 adet konteynerin yapımı ve teslimi davacı borçlu tarafından taahhüt edildiğini, karşılığında KDV dahil 563.450,00-TL bedel ile taraflar arasında anlaşma sağlandığını, anılan sözleşme gereği teslimi 2021 yılı aralık ayında tamamlanan 18 adet konteynerin eksik ve hatalı imalatı nedeniyle yaşanan maddi zararın tespiti için delil tespiti talep edildiğini, anılan konteynerlerde İstanbul’da Şubat 2022’de yaşanan yoğun yağmur yağışı sonrası su biriktiğinin, işbu yapıların çatılarından su sızdığının, yerlerin ve çatıların ıslak olduğunun tespit edildiğini, işbu konteynerler, şantiyedeki çalışmalar sonrasında personellerin yatılı olarak kalmaları için satın alınmış olup konteynerler son durumları nedeniyle uzun süre kullanılamadığını, yatılı personellerin ihtiyaçlarının karşılanamadığını, ilgili hususa dair taraflar arasındaki ticari ilişkiden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmesi için davacı borçluya bildirimlerde bulunulmuşsa da işbu ihbarlar yanıtsız bırakıldığını, teslim sırasında davacı borçlu personeli şantiyede hazır bulundurulmadığı gibi ilgili hasarlar sonrası teknik destek için davacı taraftan bir yetkili de gönderilmediğini, Küçükçekmece..., Sulh Hukuk Mahkemesinın, ...D. İş sayılı dosyasıyla yapılan 17/04/2022 tarihli tespitte 18 adet konteynerin 8 adedinde tadilat, montaj, demontaj, imalat gerektiği, ilgili işlemlere dair toplam masrafın ise 44.500,00 TL + KDV olduğu kanaatine varıldığını, delil tespiti 16/02/2022 tarihinde talep edilmiş ancak delil tespitine dair raporun iki ay sonra oluşturulduğunu, aradan geçen sürede tespit konusu konteynerlerde hasar ve zarar miktarının ne yazık ki arttırığını, tadilat ve değişim bedelleri de artan enflasyon ve piyasa fiyatları karşısında yükseldiğini, öte yandan delil tespiti raporunun tebliği akabinde tespit konusu konteynerlerin üçüncü kişilere tadilatının yaptırıldığını, KDV tevkifatı dahilinde 56.776,19 TL olmak üzere toplam 60.465,62 TL ödeme yapılarak hasarın giderildiğini ve bu aşamada zarar tespit edilen 8 adet konteyner kullanılır hale getirildiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı yanın iddialarının aksine delil tespiti dosyasında müvekkiline atfedilen bir kusur bulunmadığını, kaldı ki gerek delil tespiti öncesinde gerekse ilgili hasarların ve ayıpların varlığının hukuken tespiti sonrasında davacı borçluya birçok kez ihbarda bulunulduğunu, davacı yanın bu süreçte de müvekkiline herhangi bir kusur izafında bulunmadığını, ayıpların varlığı iddiasını reddetmediğini, davacı tarafça usulüne uygun olarak tebliğ olunan delil tespiti raporuna itiraz edilmediği gibi aksi yönde bir delil tespiti de dosyaya sunulmadığını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyası, Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyası, tanık beyanları, bilirkişi raporları delil olarak değerlendirilmiştir.
Bakırköy... Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan talimat sonucunda -... Talimat sayılı dosya yapılan keşif ve alınan 30/03/2023 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "...Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş dosyasındaki bilirkişi raporu ve değerlemesi, su sızıntısı ile ilgili fotoğraflar, şahitlerin ifadelerinin birlikte değerlemesi neticesinde, esasen konteynerler de su sızıntılarının imalat hatası ile olduğu değerleme ve kanaati ile,
Küçükçekmece... Sulh Hukuk Mahkemesi... D.İş dosyası bilirkişi raporunda takdir edilen 44.500,00 TL*+KDV onarım bedelinin makul olduğu..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişi heyetinden alınan 30/10/2023 tarihli ek raporun sonuç kısmına göre; "....Huzurdaki davada, 03.03.2023 tarihli Bilirkişi heyetimiz KÖK raporuna , Davalı vekili Av....'in 06/04/2023 tarihli beyan dilekçesi ile yaptığı itiraz ile, Davacı vekili Av....'ın 10/04/2023 tarihli beyan dilekçesi ile yaptığı itiraz incelenmiş, değerlendirilmiş;
a) Davalı vekili Av....'in 06/04/2023 tarihli beyan dilekçesi ile yaptığı itiraz'ın hukuki konu olması sebebi ile kabul veya reddinin yüce mahkeme'nin uhdesinde olduğu,
b) Davacı vekili Av....'ın 10/04/2023 tarihli beyan dilekçesi ile yaptığı itiraz yukarda incelme ve değerlemeler bölümündeki görüş ve kanaatlerimiz doğrultusunda, KÖK raporumuzdaki; “Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi... D. İş dosyasındaki bilirkişi raporu ve değerlemesi, su sızıntısı ile ilgili fotoğraflar, şahitlerin ifadelerinin birlikte değerlemesi neticesinde, esasen konteynerler de su sızıntılarının imalat hatası ile olduğu değerleme ve kanaati ile, Küçükçekmece... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş dosyası bilirkişi raporunda takdir edilen 44.500,00 TL+KDV onarım bedelinin makul olduğu,” KÖK RAPORDAKİ GÖRÜŞ KANAATİMİZDE DEĞİŞİKLİK OLMAMIŞTIR......" şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
1-Dava, cebri icra baskısı altında ödenen ayıp bedelinin yükleniciye iadesi talepli istirdat davasıdır.
2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının yüklenicisi olduğu 8 adet konteynerin ayıplı olarak imal edilip edilmediği, konteynerlerde meydana gelen su sızıntısının imalat hatasından mı yoksa montaj hatasından mı kaynaklandığı, konteynerlerde meydana gelen ayıbın onarım bedeli miktarı ve davacının bu nedenle davalıya yaptığı ödemenin davacıya istirdadı talepleri noktasında toplanmaktadır.
3-Her ne kadar taraflarca imzalanan 17/12/2021 tarihli sözleşme başlığında satış sözleşmesi ibaresi yer almakta ise de, sözleşmenin 1.maddesine göre davacı yüklenicinin sözleşme konusu konteylerin yapımını üstlendiği anlaşıldığından uyuşmazlığın eser sözleşmesi kapsamında kaldığı kabul edilmiştir.
Eser sözleşmesi 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
TBK'nın 470. Maddesi "Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, işsahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir.",
471. Maddesi, "Yüklenici, üstlendiği edimleri işsahibinin haklı menfaatlerini gözeterek, sadakat ve özenle ifa etmek zorundadır.
Yüklenicinin özen borcundan doğan sorumluluğunun belirlenmesinde, benzer alandaki işleri üstlenen basiretli bir yüklenicinin göstermesi gereken meslekî ve teknik kurallara uygun davranışı esas alınır.
Yüklenici, meydana getirilecek eseri doğrudan doğruya kendisi yapmak veya kendi yönetimi altında yaptırmakla yükümlüdür. Ancak, eserin meydana getirilmesinde yüklenicinin kişisel özellikleri önem taşımıyorsa, işi başkasına da yaptırabilir.
Aksine âdet veya anlaşma olmadıkça yüklenici, eserin meydana getirilmesi için kullanılacak olan araç ve gereçleri kendisi sağlamak zorundadır.",
472. Maddesi, "Malzeme yüklenici tarafından sağlanmışsa yüklenici, bu malzemenin ayıplı olması yüzünden işsahibine karşı, satıcı gibi sorumludur.
Malzeme işsahibi tarafından sağlanmışsa yüklenici, onları gereken özeni göstererek kullanmakla ve bundan dolayı hesap ve artanı geri vermekle yükümlüdür.
Eser meydana getirilirken, işsahibinin sağladığı malzemenin veya eserin yapılması için gösterdiği yerin ayıplı olduğu anlaşılır veya eserin gereği gibi ya da zamanında meydana getirilmesini tehlikeye düşürecek başka bir durum ortaya çıkarsa, yüklenici bu durumu hemen işsahibine bildirmek zorundadır; bildirmezse bundan doğacak sonuçlardan sorumlu olur."
474. Maddesi "İşsahibi, eserin tesliminden sonra, işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları varsa, bunu uygun bir süre içinde yükleniciye bildirmek zorundadır.
Taraflardan her biri, giderini karşılayarak, eserin bilirkişi tarafından gözden geçirilmesini ve sonucun bir raporla belirlenmesini isteyebilir."
475. Maddesi "Eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu olduğu hâllerde işsahibi, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:
1. Eser işsahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözleşmeden dönme.
2. Eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme.
3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere, eserin ücretsiz onarılmasını isteme.
İşsahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.
Eser, işsahibinin taşınmazı üzerinde yapılmış olup, sökülüp kaldırılması aşırı zarar doğuracaksa işsahibi, sözleşmeden dönme hakkını kullanamaz."
478. Maddesi " Yüklenici ayıplı bir eser meydana getirmişse, bu sebeple açılacak davalar, teslim tarihinden başlayarak, taşınmaz yapılar dışındaki eserlerde iki yılın; taşınmaz yapılarda ise beş yılın ve yüklenicinin ağır kusuru varsa, ayıplı eserin niteliğine bakılmaksızın yirmi yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar."
112. Maddesi "Borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür."
Hükümlerini haizdir.
4-TBK’nın 475. maddesi gereğince eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu olduğu hallerde, iş sahibi seçimlik haklardan birisini kullanabilir. Bu seçimlik haklar da yine aynı maddede, sözleşmeden dönme ve bedelin iadesini isteme hakkı, eseri alıkoyup bedelde indirim isteme, eserin ücretsiz onarılmasını isteme hakkı olarak sayılmıştır.
5-Dosyaya sunulan ve her iki tarafın da kabulünde olan sözleşmenin 2.maddesinin e fıkrasında sözleşmede montajın yüklenici(sözleşmede satıcı olarak yer almakta) sorumluluğunda olduğu belirtilmiş ise de davacı tarafça davalı şirketin kendilerinden montaj hizmeti almadığı bu nedenle hasarın ortaya çıktığı ileri sürülmüş ise de, sözleşme kapsamında montaj hizmeti olarak yalnızca montaj ekibinin yemek, içecek ve yatacak ihtiyacının alıcıya ait olacağı, ayrıca bir montaj hizmeti ücreti bulunduğuna dair kayıt yer almadığı, davalı tanıklarının beyanlarına göre davacı şirket çalışanlarının montaj için kurulum yerine gelmemeleri nedeniyle montajın gerçekleştirildiği, alınan bilirkişi raporlarında hasara montaj hatasının sebebiyet verdiği yönünde bir tespit bulunmadığı hususları birlikte dikkate alınarak montaj ile hasar arasında illiyet bağı bulunmadığı değerlendirilmiştir.
Mahkememizce eserin ayıplı olarak imal edilip edilmediği, ayıplı imalat mevcut ise ayıbın onarım bedelinin tespiti hususunda keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmış, dosyaya sunulan 30/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda "..Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş dosyasındaki bilirkişi raporu ve değerlemesi, su sızıntısı ile ilgili fotoğraflar, şahitlerin ifadelerinin birlikte değerlemesi neticesinde, esasen konteynerler de su sızıntılarının imalat hatası ile olduğu değerleme ve kanaati ile,
Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş dosyası bilirkişi raporunda takdir edilen 44.500,00 TL+KDV onarım bedelinin makul olduğu..."
Şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.
6-Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 30/10/2023 tarihli ek raporda da benzer mahiyette görüş bildirildiği görülmüştür.
7-Ayıp ihbarının zamanında yapılıp yapılmadığının değerlendirilmesi için öncelikle eserin ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın niteliğinin belirlenmesi gerekmektedir.
Dosya kapsamındaki ayıbın konteynerler üzerinden su sızdırması şeklinde olduğu ve şiddetli yağmur sonucu ortaya çıktığı, yağmur sonucu su sızdırma yönündeki ayıbın yağmur yağmadan önce tespitinin mümkün olmadığı dikkate alındığında bu tür bir ayıbın teslim anında basit bir kontrol ile anlaşılabilecek ayıplardan olmadığı, konteynerlerin 04/01/2022 tarihinde teslim edildikleri, davalı iş sahibinin 16/02/2022 tarihinde Küçükçekmece ...Sulh Hukuk Mahkemesi'nin... D.İş sayılı delil tespiti dosyası ile delil tespiti talebinde bulunduğu, mahkememizce yazılan talimat doğrultusunda dinlenen davalı tanıklarından ...'un beyanında su sızıntısı ve diğer ayıplara ilişkin görgülerini aktardıktan sonra "bu sıkıntılar çıkınca davacı şirkete sıkıntıları kamp amirimiz ... bildirdi" şeklinde beyanda bulunduğu, davalı tanığı ...'ın "Konteynerları kurduktan sonra daha içine işçiler girmeden konteynerlar su almıştı. Makine mühendisi olduğum içinde beni çağırdılar. Konteynerları gezip baktığımda çatının trapez saçlarının vidalarından su geldiğini gördüm. Ayrıca pencerelerden su sızmıştı. Taban olduğu gibi su içindeydi. Davacı tarafa bu durumu haber verdik. Ancak davacı ilgilenmeyince davalı şirket çalışanları tamirat yapıp içine girdi. Ancak kullanmaya devam ettiğimiz sürede de sızıntılar devam etti." şeklinde beyanda bulunduğu, davalı tanığı ...ın "Sıkıntılar çıkınca ben bu sıkıntıları fotoğraflarını da çekerek davacı tarafa bildirdim. Konteynerların teslimi sırasında iletişime geçtiğim İlhan isimli bey ile iletişime geçtim. Bu kişinin orada ne iş yaptığını bilmiyorum. Soyadını bilmiyorum. Telefonumda yazışmalar duruyor. Sıkıntılara ilişkin fotoğraflar ve video görüntüleri mevcuttur." şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.
TBK 477.maddesi " Eserin açıkça veya örtülü olarak kabulünden sonra, yüklenici her türlü sorumluluktan kurtulur; ancak, onun tarafından kasten gizlenen ve usulüne göre gözden geçirme sırasında fark edilemeyecek olan ayıplar için sorumluluğu devam eder.
İşsahibi, gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, eseri kabul etmiş sayılır.
Eserdeki ayıp sonradan ortaya çıkarsa işsahibi, gecikmeksizin durumu yükleniciye bildirmek zorundadır; bildirmezse eseri kabul etmiş sayılır." şeklinde düzenlenmiş olup eserin kabulü ve ayıp ihbarına ilişkin hususlar madde metninde sayılmıştır.
Ayıp ihbarı tanık dahil her türlü delille ispat edilebilmekte olup, davalı tanıklarının ittifakla konteynerlerin su almaya başlamasıyla birlikte davacı yüklenici şirkete bu hususta bilgi verildiğini ancak davacı şirketin ayıpla ilgili inceleme yapmadığını belirtmiş olup, tanık beyanlarının birbiriyle uyumlu oldukları ve sözleşme konusu konteynerlerin teslim tarihi ile delil tespiti talep tarihi arasındaki kısa mahiyette sayılabilecek süre dikkate alındığında eserde meydana gelen su sızıntısının yağmur yağması sonrasında anlaşılabileceği, bu haliyle elektrik tesisatının giriş noktalarından meydana gelen su sızıntısının basit bir kontrol ile anlaşılabilecek nitelikte bir ayıp olmadığı, mahiyeti ve ayıbın ortaya çıkış şekli itibariyle gizli ayıp niteliğinde olduğu gözetilerek süresinde ayıp ihbarında bulunulduğu kabul edilmiştir.
8-Taraflar arasındaki bir diğer uyuşmazlık eserde meydana gelen ayıbın üretimden mi yoksa montajdan mı kaynaklandığı hususundadır.
Küçükçekmece ...Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı delil tespiti dosyasına sunulan 17/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda onarım bedeli yönünden tespit yapılmış ise de ayıbın sebebine ilişkin bir tespit yapılmadığı görülmüştür.
Mahkememizce Bakırköy...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Talimat sayılı dosyası üzerinden yapılan keşif sonucu düzenlenen 30/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda dava konusu konteynerlerde meydana gelen su sızıntısının imalat hatasından meydana geldiği yönünde görüş bildirilmiştir.
Davacı yüklenici tarafça rapora karşı su sızıntısının imalattan kaynaklanmadığı, konteynerlerin yerleştirildiği zeminin eğimi ve yapının ortasında bulunan çatı nedeniyle su sızıntısı yaşandığı yönlerinden itirazda bulunulmuştur.
Mahkememizce yapılan inceleme ve değerlendirmede, bilirkişi kök raporunda yer alan değerlendirmeye göre konteynerlerin yerleştirilmesinde ve montajında çok fahiş hatalar yapılmadıkça ve yapısal üretim hatası olmadıkça su akıntısı olmayacağı, yerinde incelenen konteynerlerde meydana gelen su sızıntılarının imalat hatasından kaynaklandığının belirtildiği, 30/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda da davacı itirazlarının değerlendirildiği, konteynerlerin terazisinde kurulmamış olması halinde su akıntısının eğim yönünde olacağı, ancak uyuşmazlık konusu imalatlarda su akıntısının aydınlatma gloplarından geldiği, bu nedenle eğimden kaynaklanan bir akıntı bulunmadığının belirtildiği görülmüştür.
Davacı tarafça yine uyuşmazlık konusu su akıntısının konteyner yapısının orta kısmına yapılan çatı yapısından kaynaklandığı ileri sürülmüş ise de, bilirkişi heyeti tarafından yerinde yapılan inceleme neticesinde çatının su akıntısına sebebiyet verdiğine dair bir tespit ve değerlendirme yer almadığı görülmüştür. Konteynerlerde meydana gelen su akıntılarında eğitimin bir etkisi olmadığı bilirkişi görüşü ile tespit edilmiş olup, gerek delil tespiti dosyasında gerekse mahkememizce alınan bilirkişi raporlarında yapı üzerinde yer alan çatının su akıntısına sebebiyet verdiğine dair bir değerlendirme ve tespit bulunmadığı, davacı tarafça bu yönde iddia ileri sürülüş ise de çatının ne sebeple konteynerlerin orta noktalarında yer alan elektrik bağlantı noktalarından akıntıya sebebiyet verebileceğinin somutlaştırılmadığı, bir diğer taraftan TBK'nın 472/3.maddesi uyarınca "Eser meydana getirilirken, işsahibinin sağladığı malzemenin veya eserin yapılması için gösterdiği yerin ayıplı olduğu anlaşılır veya eserin gereği gibi ya da zamanında meydana getirilmesini tehlikeye düşürecek başka bir durum ortaya çıkarsa, yüklenici bu durumu hemen işsahibine bildirmek zorundadır; bildirmezse bundan doğacak sonuçlardan sorumlu olur." hükmü doğrultusunda, ayıbın kurulumdan kaynaklandığına dair somut bir tespit bulunmamakla birlikte, davacı yüklenicinin eserin birleştirilmesine yönelik olarak gerek teslim aşamasında gerekse kendisine ayıp ihbarında bulunulduğunda eserin ne şekilde kurulması gerektiğine yönelik davalı iş sahibini bilgilendirdiğine dair bir delil bulunmadığı, sözleşme kapsamında kurulumun davacı yüklenicinin sorumluluğunda olduğu ve davacının bu sorumluluğunu yerine getirmemesinin yanında davalı işsahibine kuruluma ilişkin gerekli bilgilendirmeyi yaptığına dair bir delil sunulamadığı, bu haliyle davacı yüklenicinin eserin onarılması için sarf edilecek giderlerden sorumlu olduğu değerlendirilmiştir.
9-Davalı iş sahibi tarafından eserin onarılması yönünde seçimlik hak kullanılmış olup onarımın 27/04/2022 tarihli 60.465,62-TL bedelli fatura karşılığında KDV dahil 60.465,62-TL bedel ile gerçekleştirildiği görülmüştür.
Küçükçekmece...Sulh Hukuk Mahemesi'nin 17/02/2022 delil tespiti tarihi itibariyle imalatın 44.500,00-TL+KDV bedel ile onarılabileceği yönünde görüş bildirilmiş, mahkememize sunulan 30/03/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda da bu görüşe iştirak edilerek eserin tespit tarihindeki onarım bedelinin 44.500,00-TL+KDV tutarında olacağı belirtilmiştir.
Davacı ve davalı tarafça onarım bedeline itirazlar ileri sürülmüş ise de gerek delil tespiti dosyasında alınan fiyat teklifleri gerekse bilirkişi görüşü ile onarımın tespit tarihinde 44.500,00-TL+KDV bedel ile gerçekleştirilebileceği yönünde fiyat teklif edildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde 44.500,00-TL+KDV bedel mahkememizce onarım bedeli olarak kabul edilmiş olup, her ne kadar davalı iş sahibi tarafından onarım tespit tarihinden yaklaşık 2 ay sonra yaptırılması nedeniyle 60.465,62-TL bedel ile gerçekleştirilmiş ise de davalı iş sahibinin delil tespiti sonrasında bilirkişi raporu beklenilmeksizin onarımı gerçekleştirebileceği, kusur tayini veya onarım bedelinin delil tespiti dosyasında tespit edilmesinin beklenilmesini gerektirecek bir neden bulunmadığı, keza onarım bedelinin tahsili talepli davalarda dahi onarımın yaptırıldığı tarih değil dava tarihi itibariyle onarım bedeli miktarına hükmedileceği, davalı iş sahibinin onarım bedelini yaptırmasından sonra aradan geçen süre için faiz talebinde bulunabileceği ancak onarımın sonradan yaptırılması nedeniyle piyasa rayiçlerinde meydana gelecek artıştan yüklenicinin sorumlu tutulamayacağı gözetilerek davalının tespit tarihindeki rayiçlere göre hesaplanan 44.500,00-TL+KDV= 52.510,00-TL onarım bedeli alacağı talep edebileceği kabul edilerek değerlendirme yapılmıştır.
10-Davacı tarafça takipte 60.465,62-TL asıl alacak üzerinden talepte bulunulmuş ve takip masraflarıyla birlikte toplam 75.519,87-TL ödeme ile alacağın tahsil edildiği görülmüştür. Davacının asıl alacak yönünden 52.510,00-TL borcuna karşılık yaptığı fazladan ödeme nedeniyle 7.955,62-TL borçlu olmadığı tespit edilmiş olup ödenen paranın takip harç ve masraflarıyla birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.
Davacının talep edebileceği asıl alacak miktarına göre mahkememizce resen yapılan hesaplamada;
52.510,00-TL asıl alacak,
4.778,40-TL tahsil harcı(%9,10),
7.626,30-TL vekalet ücreti,
636,59-TL takip sonrası faiz,
80,70-TL başvuru harcı,
54,00-TL takip masrafı, olmak üzere toplam;
Ödeme tarihi itibariyle davalı alacağının 65.685,99-TL olduğu, davacının bu haliyle davalıya ödediği bedelin(75.519,87-65.685,99)= 9.833,88-TL'sinin fazla ödeme niteliğinde olduğu ve 1 yıllık süre içerisinde istitrdat talebinde bulunulmasıyla hak düşürücü süre içerisinde davanın ikame edildiği, istirdat şartlarının oluştuğu gözetilerek davanın kısmen kabulü ile 9.833,88-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte(mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı talep edildiğinden, uyuşmazlıkta ticari işlerde uygulanacak faiz oranı üzerinden faiz talep edilebileceği, fakat davacının talebi olan mevduat faiz oranının daha düşük olması halinde talebin aşılması mümkün olmadığından mevduat faiz oranını aşmamak üzere) davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlasına dair istemin reddine karar verilmiştir.
11-Davacı tarafça kötü niyet tazminatı talebinde bulunulmuş ise de davalı iş sahibinin takipte kötü niyetle hareket ettiği ispat edilemediği, uyuşmazlığın mahiyeti itibariyle yargılamayı gerektirdiği gözetilerek kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir. Kısa kararde her ne kadar "davacının kötü niyeti ispat edilemediğinden" şeklinde karar yazılmış ise de "davalı" yönünden kötü niyet şartları incelenmiş olup sehven "davalı" yerine "davacı" ibaresinin hükümde yer aldığı görülmüş olup hükmün ferisi niteliğindeki hatanın tashih yoluyla düzeltilebileceği değerlendirilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, davacının İzmir...İcra Dairesi'nin... Esas sayılı takip dosyasına konu asıl alacak yönünden 7.955,62-TL borçlu olmadığına ve takipte borçlu olunmayan kısma dair asıl alacak ve takip ferileriyle beraber fazla ödenen 9.833,88-TL paranın ödeme tarihi 01/08/2022 tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiz oranını geçmemek üzere avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlasına dair istemin reddine,
2-Davacının kötü niyeti ispat edilemediğinden kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 671,75-TL harçtan peşin olarak alınan 1.289,70-TL harcın mahsubu ile fazla yatırılan 617,95-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 9.833,88-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen miktar üzerinden davalı yararına takdir edilen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 671,75-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafça sarf edilen 80,70-TL başvuru harcı ile 272,00-TL posta ve tebligat ücreti, 3.400,00-TL bilirkişi ücreti, 1.700,00-TL keşif araç ücreti, 571,90-TL keşif harcı toplamı 6.024,60-TL yargılama giderinin, davanın ret ve kabul oranına göre 784,49-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafça bilirkişi ücreti olarak sarf edilen 200,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre 173,96-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin e-duruşma yoluyla yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile istinaf kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde istinaf kanun yoluna başvurulmadığı takdirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede istinaf kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne istinaf konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/01/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/631 Esas
KARAR NO: 2024/55
HAKİM: Yusuf AKMAN 193581
KATİP: Gülşen DÜRMÜŞ 111618
TASHİH ŞERHİ
Mahkememizin 2022/631 Esas 2024/55 Karar sayılı 23/01/2024 tarihli ilamının 2 nolu hüküm bendinde "davacının" ibaresinin yer aldığı, yargılama konusu uyuşmazlıkta kötü niyet tazminatı talebinde bulunan tarafın davacı olduğu ve davalının kötü niyetli takibi halinde bu tazminata hükmedilebileceği, mahkememizce her ne kadar davalının kötü niyeti sabit olmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş ise de hükümde davalı yerine sehven "davacının" ibaresinin yer aldığı, hatanın niteliği itibariyle yazım yanlışı mahiyetinde olduğu ve tashih şerhi yoluyla düzeltilebileceği değerlendirilmiş ve mahkememizin 2022/631 Esas 2024/55 Karar sayılı 23/01/2024 tarihli ilamının 2 nolu hüküm bendinde yer alan "Davacının" ibaresinin hükümden çıkartılarak aynı yere "Davalının" ibaresi eklenmesi suretiyle hükmün tashihine karar verilmiştir.
Karar; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Mahkememizin 2022/631 Esas 2024/55 Karar sayılı 23/01/2024 tarihli ilamının 2 nolu hüküm bendinde yer alan "Davacının" ibaresinin hükümden çıkartılarak aynı yere "Davalının" ibaresi eklenmesi suretiyle hükmün tashihine
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 304. Maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu esas hükümle birlikte istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 20/02/2024
Katip 111618
e-imzalıdır
Hakim 193581
e-imzalıdır
T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/631 Esas
KARAR NO: 2024/55
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/08/2022
KARAR TARİHİ: 23/01/2024
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davalı alacaklının, müvekkili ... Nakliyat...Şti. aleyhine İzmir...İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası üzerinden başlattığı takip ile aslen hakkı olmadığı bir alacağı, kötü niyetle ve müvekkili zarara uğratmak kastıyla tahsil ettiğini, davalı alacaklının kötü niyetli olarak başlattığı ve haksız biçimde tahsil etmeye çalıştığı sözleşmeye konu borcun bulunmadığının tespit edilmesi ve devamında tahsil edilen miktarın istirdadı için iş bu davayı açmak gerektiğini, davalı ile müvekkili arasında konteyner alım satış işlemi yapıldığını, davalının vermiş olduğu siparişlere uygun şekildeki ürünlerin kendisine kusursuz ve eksiksiz olarak teslim edildiğini, ancak davalı tarafından uygun şekilde kullanılmaması sonucu çatı akıntısının yanlış verilmesi sonucu meydana gelen davalının kusurundan kaynaklı olan zarar ziyanın kendilerinden istendiğini, davalı tarafından uygun bir şekilde birleştirilmeyen, orta kısmına uygun olmayacak şekilde çatı yapılan ve su ağırlığı ve akıntısının yanlış ayarlanması sonucu meydana geldiği iddia olunan zarar sonucu tamir bedeli talebinin kabul edilemeyeceğini, müvekkilinin teslim etmiş olduğu ürünler davalının isteğine uygun olduğunu, ancak birleşim ve montaj kısmında müvekkilinden herhangi bir hizmet alınmaması sonucu davalının kendi kusuru ile yapılan işlemler sonucu doğmuş olan zararın kusurlu olan davalı tarafından talep edilmesinin haksız ve mesnetsiz olduğunu, bu sebeple meydana gelen zararın üründen mi yoksa yanlış montaj ve orta kısma yapılan kurallara aykırı çatı işleminden mi kaynaklandığı konusunda bilirkişi incelemesi ile kusurun tespiti ile davamızın kabulüne karar verilmesinin talep olunduğunu, davalı alacaklının, müvekkili aleyhine, aslen hak kazanmış olmadığı sözde alacağı için kötü niyetle icra takibi başlattığını, haksız ve dayanaksız olarak tanzim olunan ödeme emrine, itiraz süresinin kaçırıldığını ve ihtirazi kayıt şerhi düşülerek ödeme yapıldığını, bu nedenlerle Müvekkili ... Nakliyat İnş. Gıda San. ve Tic. Ltd. Şti.’nin davalı alacaklıya borçlu bulunmadığının tespitine, İzmir... İcra Müdürlüğünün... E. sayılı dosyasına konu takibin bu şekilde iptaline, müvekkilinin borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 75.519,87-TL’nin ödeme tarihi olan 01/08/2022 Tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiz ile %20'den aşağı olmamak üzere davalı aleyhine tazminata hükmedilerek istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; 17/12/2021 tarihli Konteyner Satış Sözleşmesi gereğince ... Ispartakule Projesi kapsamındaki 18 adet konteynerin yapımı ve teslimi davacı borçlu tarafından taahhüt edildiğini, karşılığında KDV dahil 563.450,00-TL bedel ile taraflar arasında anlaşma sağlandığını, anılan sözleşme gereği teslimi 2021 yılı aralık ayında tamamlanan 18 adet konteynerin eksik ve hatalı imalatı nedeniyle yaşanan maddi zararın tespiti için delil tespiti talep edildiğini, anılan konteynerlerde İstanbul’da Şubat 2022’de yaşanan yoğun yağmur yağışı sonrası su biriktiğinin, işbu yapıların çatılarından su sızdığının, yerlerin ve çatıların ıslak olduğunun tespit edildiğini, işbu konteynerler, şantiyedeki çalışmalar sonrasında personellerin yatılı olarak kalmaları için satın alınmış olup konteynerler son durumları nedeniyle uzun süre kullanılamadığını, yatılı personellerin ihtiyaçlarının karşılanamadığını, ilgili hususa dair taraflar arasındaki ticari ilişkiden doğan yükümlülüklerin yerine getirilmesi için davacı borçluya bildirimlerde bulunulmuşsa da işbu ihbarlar yanıtsız bırakıldığını, teslim sırasında davacı borçlu personeli şantiyede hazır bulundurulmadığı gibi ilgili hasarlar sonrası teknik destek için davacı taraftan bir yetkili de gönderilmediğini, Küçükçekmece..., Sulh Hukuk Mahkemesinın, ...D. İş sayılı dosyasıyla yapılan 17/04/2022 tarihli tespitte 18 adet konteynerin 8 adedinde tadilat, montaj, demontaj, imalat gerektiği, ilgili işlemlere dair toplam masrafın ise 44.500,00 TL + KDV olduğu kanaatine varıldığını, delil tespiti 16/02/2022 tarihinde talep edilmiş ancak delil tespitine dair raporun iki ay sonra oluşturulduğunu, aradan geçen sürede tespit konusu konteynerlerde hasar ve zarar miktarının ne yazık ki arttırığını, tadilat ve değişim bedelleri de artan enflasyon ve piyasa fiyatları karşısında yükseldiğini, öte yandan delil tespiti raporunun tebliği akabinde tespit konusu konteynerlerin üçüncü kişilere tadilatının yaptırıldığını, KDV tevkifatı dahilinde 56.776,19 TL olmak üzere toplam 60.465,62 TL ödeme yapılarak hasarın giderildiğini ve bu aşamada zarar tespit edilen 8 adet konteyner kullanılır hale getirildiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte davacı yanın iddialarının aksine delil tespiti dosyasında müvekkiline atfedilen bir kusur bulunmadığını, kaldı ki gerek delil tespiti öncesinde gerekse ilgili hasarların ve ayıpların varlığının hukuken tespiti sonrasında davacı borçluya birçok kez ihbarda bulunulduğunu, davacı yanın bu süreçte de müvekkiline herhangi bir kusur izafında bulunmadığını, ayıpların varlığı iddiasını reddetmediğini, davacı tarafça usulüne uygun olarak tebliğ olunan delil tespiti raporuna itiraz edilmediği gibi aksi yönde bir delil tespiti de dosyaya sunulmadığını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
İzmir... İcra Müdürlüğü'nün... Esas sayılı dosyası, Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.iş sayılı dosyası, tanık beyanları, bilirkişi raporları delil olarak değerlendirilmiştir.
Bakırköy... Asliye Hukuk Mahkemesine yazılan talimat sonucunda -... Talimat sayılı dosya yapılan keşif ve alınan 30/03/2023 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "...Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş dosyasındaki bilirkişi raporu ve değerlemesi, su sızıntısı ile ilgili fotoğraflar, şahitlerin ifadelerinin birlikte değerlemesi neticesinde, esasen konteynerler de su sızıntılarının imalat hatası ile olduğu değerleme ve kanaati ile,
Küçükçekmece... Sulh Hukuk Mahkemesi... D.İş dosyası bilirkişi raporunda takdir edilen 44.500,00 TL*+KDV onarım bedelinin makul olduğu..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişi heyetinden alınan 30/10/2023 tarihli ek raporun sonuç kısmına göre; "....Huzurdaki davada, 03.03.2023 tarihli Bilirkişi heyetimiz KÖK raporuna , Davalı vekili Av....'in 06/04/2023 tarihli beyan dilekçesi ile yaptığı itiraz ile, Davacı vekili Av....'ın 10/04/2023 tarihli beyan dilekçesi ile yaptığı itiraz incelenmiş, değerlendirilmiş;
a) Davalı vekili Av....'in 06/04/2023 tarihli beyan dilekçesi ile yaptığı itiraz'ın hukuki konu olması sebebi ile kabul veya reddinin yüce mahkeme'nin uhdesinde olduğu,
b) Davacı vekili Av....'ın 10/04/2023 tarihli beyan dilekçesi ile yaptığı itiraz yukarda incelme ve değerlemeler bölümündeki görüş ve kanaatlerimiz doğrultusunda, KÖK raporumuzdaki; “Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi... D. İş dosyasındaki bilirkişi raporu ve değerlemesi, su sızıntısı ile ilgili fotoğraflar, şahitlerin ifadelerinin birlikte değerlemesi neticesinde, esasen konteynerler de su sızıntılarının imalat hatası ile olduğu değerleme ve kanaati ile, Küçükçekmece... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş dosyası bilirkişi raporunda takdir edilen 44.500,00 TL+KDV onarım bedelinin makul olduğu,” KÖK RAPORDAKİ GÖRÜŞ KANAATİMİZDE DEĞİŞİKLİK OLMAMIŞTIR......" şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
1-Dava, cebri icra baskısı altında ödenen ayıp bedelinin yükleniciye iadesi talepli istirdat davasıdır.
2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacının yüklenicisi olduğu 8 adet konteynerin ayıplı olarak imal edilip edilmediği, konteynerlerde meydana gelen su sızıntısının imalat hatasından mı yoksa montaj hatasından mı kaynaklandığı, konteynerlerde meydana gelen ayıbın onarım bedeli miktarı ve davacının bu nedenle davalıya yaptığı ödemenin davacıya istirdadı talepleri noktasında toplanmaktadır.
3-Her ne kadar taraflarca imzalanan 17/12/2021 tarihli sözleşme başlığında satış sözleşmesi ibaresi yer almakta ise de, sözleşmenin 1.maddesine göre davacı yüklenicinin sözleşme konusu konteylerin yapımını üstlendiği anlaşıldığından uyuşmazlığın eser sözleşmesi kapsamında kaldığı kabul edilmiştir.
Eser sözleşmesi 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
TBK'nın 470. Maddesi "Eser sözleşmesi, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, işsahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmedir.",
471. Maddesi, "Yüklenici, üstlendiği edimleri işsahibinin haklı menfaatlerini gözeterek, sadakat ve özenle ifa etmek zorundadır.
Yüklenicinin özen borcundan doğan sorumluluğunun belirlenmesinde, benzer alandaki işleri üstlenen basiretli bir yüklenicinin göstermesi gereken meslekî ve teknik kurallara uygun davranışı esas alınır.
Yüklenici, meydana getirilecek eseri doğrudan doğruya kendisi yapmak veya kendi yönetimi altında yaptırmakla yükümlüdür. Ancak, eserin meydana getirilmesinde yüklenicinin kişisel özellikleri önem taşımıyorsa, işi başkasına da yaptırabilir.
Aksine âdet veya anlaşma olmadıkça yüklenici, eserin meydana getirilmesi için kullanılacak olan araç ve gereçleri kendisi sağlamak zorundadır.",
472. Maddesi, "Malzeme yüklenici tarafından sağlanmışsa yüklenici, bu malzemenin ayıplı olması yüzünden işsahibine karşı, satıcı gibi sorumludur.
Malzeme işsahibi tarafından sağlanmışsa yüklenici, onları gereken özeni göstererek kullanmakla ve bundan dolayı hesap ve artanı geri vermekle yükümlüdür.
Eser meydana getirilirken, işsahibinin sağladığı malzemenin veya eserin yapılması için gösterdiği yerin ayıplı olduğu anlaşılır veya eserin gereği gibi ya da zamanında meydana getirilmesini tehlikeye düşürecek başka bir durum ortaya çıkarsa, yüklenici bu durumu hemen işsahibine bildirmek zorundadır; bildirmezse bundan doğacak sonuçlardan sorumlu olur."
474. Maddesi "İşsahibi, eserin tesliminden sonra, işlerin olağan akışına göre imkân bulur bulmaz eseri gözden geçirmek ve ayıpları varsa, bunu uygun bir süre içinde yükleniciye bildirmek zorundadır.
Taraflardan her biri, giderini karşılayarak, eserin bilirkişi tarafından gözden geçirilmesini ve sonucun bir raporla belirlenmesini isteyebilir."
475. Maddesi "Eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu olduğu hâllerde işsahibi, aşağıdaki seçimlik haklardan birini kullanabilir:
1. Eser işsahibinin kullanamayacağı veya hakkaniyet gereği kabule zorlanamayacağı ölçüde ayıplı ya da sözleşme hükümlerine aynı ölçüde aykırı olursa sözleşmeden dönme.
2. Eseri alıkoyup ayıp oranında bedelden indirim isteme.
3. Aşırı bir masrafı gerektirmediği takdirde, bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere, eserin ücretsiz onarılmasını isteme.
İşsahibinin genel hükümlere göre tazminat isteme hakkı saklıdır.
Eser, işsahibinin taşınmazı üzerinde yapılmış olup, sökülüp kaldırılması aşırı zarar doğuracaksa işsahibi, sözleşmeden dönme hakkını kullanamaz."
478. Maddesi " Yüklenici ayıplı bir eser meydana getirmişse, bu sebeple açılacak davalar, teslim tarihinden başlayarak, taşınmaz yapılar dışındaki eserlerde iki yılın; taşınmaz yapılarda ise beş yılın ve yüklenicinin ağır kusuru varsa, ayıplı eserin niteliğine bakılmaksızın yirmi yılın geçmesiyle zamanaşımına uğrar."
112. Maddesi "Borç hiç veya gereği gibi ifa edilmezse borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alacaklının bundan doğan zararını gidermekle yükümlüdür."
Hükümlerini haizdir.
4-TBK’nın 475. maddesi gereğince eserdeki ayıp sebebiyle yüklenicinin sorumlu olduğu hallerde, iş sahibi seçimlik haklardan birisini kullanabilir. Bu seçimlik haklar da yine aynı maddede, sözleşmeden dönme ve bedelin iadesini isteme hakkı, eseri alıkoyup bedelde indirim isteme, eserin ücretsiz onarılmasını isteme hakkı olarak sayılmıştır.
5-Dosyaya sunulan ve her iki tarafın da kabulünde olan sözleşmenin 2.maddesinin e fıkrasında sözleşmede montajın yüklenici(sözleşmede satıcı olarak yer almakta) sorumluluğunda olduğu belirtilmiş ise de davacı tarafça davalı şirketin kendilerinden montaj hizmeti almadığı bu nedenle hasarın ortaya çıktığı ileri sürülmüş ise de, sözleşme kapsamında montaj hizmeti olarak yalnızca montaj ekibinin yemek, içecek ve yatacak ihtiyacının alıcıya ait olacağı, ayrıca bir montaj hizmeti ücreti bulunduğuna dair kayıt yer almadığı, davalı tanıklarının beyanlarına göre davacı şirket çalışanlarının montaj için kurulum yerine gelmemeleri nedeniyle montajın gerçekleştirildiği, alınan bilirkişi raporlarında hasara montaj hatasının sebebiyet verdiği yönünde bir tespit bulunmadığı hususları birlikte dikkate alınarak montaj ile hasar arasında illiyet bağı bulunmadığı değerlendirilmiştir.
Mahkememizce eserin ayıplı olarak imal edilip edilmediği, ayıplı imalat mevcut ise ayıbın onarım bedelinin tespiti hususunda keşif ve bilirkişi incelemesi yaptırılmış, dosyaya sunulan 30/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda "..Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş dosyasındaki bilirkişi raporu ve değerlemesi, su sızıntısı ile ilgili fotoğraflar, şahitlerin ifadelerinin birlikte değerlemesi neticesinde, esasen konteynerler de su sızıntılarının imalat hatası ile olduğu değerleme ve kanaati ile,
Küçükçekmece ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş dosyası bilirkişi raporunda takdir edilen 44.500,00 TL+KDV onarım bedelinin makul olduğu..."
Şeklinde rapor düzenlendiği görülmüştür.
6-Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 30/10/2023 tarihli ek raporda da benzer mahiyette görüş bildirildiği görülmüştür.
7-Ayıp ihbarının zamanında yapılıp yapılmadığının değerlendirilmesi için öncelikle eserin ayıplı olup olmadığı, ayıplı ise ayıbın niteliğinin belirlenmesi gerekmektedir.
Dosya kapsamındaki ayıbın konteynerler üzerinden su sızdırması şeklinde olduğu ve şiddetli yağmur sonucu ortaya çıktığı, yağmur sonucu su sızdırma yönündeki ayıbın yağmur yağmadan önce tespitinin mümkün olmadığı dikkate alındığında bu tür bir ayıbın teslim anında basit bir kontrol ile anlaşılabilecek ayıplardan olmadığı, konteynerlerin 04/01/2022 tarihinde teslim edildikleri, davalı iş sahibinin 16/02/2022 tarihinde Küçükçekmece ...Sulh Hukuk Mahkemesi'nin... D.İş sayılı delil tespiti dosyası ile delil tespiti talebinde bulunduğu, mahkememizce yazılan talimat doğrultusunda dinlenen davalı tanıklarından ...'un beyanında su sızıntısı ve diğer ayıplara ilişkin görgülerini aktardıktan sonra "bu sıkıntılar çıkınca davacı şirkete sıkıntıları kamp amirimiz ... bildirdi" şeklinde beyanda bulunduğu, davalı tanığı ...'ın "Konteynerları kurduktan sonra daha içine işçiler girmeden konteynerlar su almıştı. Makine mühendisi olduğum içinde beni çağırdılar. Konteynerları gezip baktığımda çatının trapez saçlarının vidalarından su geldiğini gördüm. Ayrıca pencerelerden su sızmıştı. Taban olduğu gibi su içindeydi. Davacı tarafa bu durumu haber verdik. Ancak davacı ilgilenmeyince davalı şirket çalışanları tamirat yapıp içine girdi. Ancak kullanmaya devam ettiğimiz sürede de sızıntılar devam etti." şeklinde beyanda bulunduğu, davalı tanığı ...ın "Sıkıntılar çıkınca ben bu sıkıntıları fotoğraflarını da çekerek davacı tarafa bildirdim. Konteynerların teslimi sırasında iletişime geçtiğim İlhan isimli bey ile iletişime geçtim. Bu kişinin orada ne iş yaptığını bilmiyorum. Soyadını bilmiyorum. Telefonumda yazışmalar duruyor. Sıkıntılara ilişkin fotoğraflar ve video görüntüleri mevcuttur." şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.
TBK 477.maddesi " Eserin açıkça veya örtülü olarak kabulünden sonra, yüklenici her türlü sorumluluktan kurtulur; ancak, onun tarafından kasten gizlenen ve usulüne göre gözden geçirme sırasında fark edilemeyecek olan ayıplar için sorumluluğu devam eder.
İşsahibi, gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, eseri kabul etmiş sayılır.
Eserdeki ayıp sonradan ortaya çıkarsa işsahibi, gecikmeksizin durumu yükleniciye bildirmek zorundadır; bildirmezse eseri kabul etmiş sayılır." şeklinde düzenlenmiş olup eserin kabulü ve ayıp ihbarına ilişkin hususlar madde metninde sayılmıştır.
Ayıp ihbarı tanık dahil her türlü delille ispat edilebilmekte olup, davalı tanıklarının ittifakla konteynerlerin su almaya başlamasıyla birlikte davacı yüklenici şirkete bu hususta bilgi verildiğini ancak davacı şirketin ayıpla ilgili inceleme yapmadığını belirtmiş olup, tanık beyanlarının birbiriyle uyumlu oldukları ve sözleşme konusu konteynerlerin teslim tarihi ile delil tespiti talep tarihi arasındaki kısa mahiyette sayılabilecek süre dikkate alındığında eserde meydana gelen su sızıntısının yağmur yağması sonrasında anlaşılabileceği, bu haliyle elektrik tesisatının giriş noktalarından meydana gelen su sızıntısının basit bir kontrol ile anlaşılabilecek nitelikte bir ayıp olmadığı, mahiyeti ve ayıbın ortaya çıkış şekli itibariyle gizli ayıp niteliğinde olduğu gözetilerek süresinde ayıp ihbarında bulunulduğu kabul edilmiştir.
8-Taraflar arasındaki bir diğer uyuşmazlık eserde meydana gelen ayıbın üretimden mi yoksa montajdan mı kaynaklandığı hususundadır.
Küçükçekmece ...Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı delil tespiti dosyasına sunulan 17/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda onarım bedeli yönünden tespit yapılmış ise de ayıbın sebebine ilişkin bir tespit yapılmadığı görülmüştür.
Mahkememizce Bakırköy...Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Talimat sayılı dosyası üzerinden yapılan keşif sonucu düzenlenen 30/03/2023 tarihli bilirkişi raporunda dava konusu konteynerlerde meydana gelen su sızıntısının imalat hatasından meydana geldiği yönünde görüş bildirilmiştir.
Davacı yüklenici tarafça rapora karşı su sızıntısının imalattan kaynaklanmadığı, konteynerlerin yerleştirildiği zeminin eğimi ve yapının ortasında bulunan çatı nedeniyle su sızıntısı yaşandığı yönlerinden itirazda bulunulmuştur.
Mahkememizce yapılan inceleme ve değerlendirmede, bilirkişi kök raporunda yer alan değerlendirmeye göre konteynerlerin yerleştirilmesinde ve montajında çok fahiş hatalar yapılmadıkça ve yapısal üretim hatası olmadıkça su akıntısı olmayacağı, yerinde incelenen konteynerlerde meydana gelen su sızıntılarının imalat hatasından kaynaklandığının belirtildiği, 30/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda da davacı itirazlarının değerlendirildiği, konteynerlerin terazisinde kurulmamış olması halinde su akıntısının eğim yönünde olacağı, ancak uyuşmazlık konusu imalatlarda su akıntısının aydınlatma gloplarından geldiği, bu nedenle eğimden kaynaklanan bir akıntı bulunmadığının belirtildiği görülmüştür.
Davacı tarafça yine uyuşmazlık konusu su akıntısının konteyner yapısının orta kısmına yapılan çatı yapısından kaynaklandığı ileri sürülmüş ise de, bilirkişi heyeti tarafından yerinde yapılan inceleme neticesinde çatının su akıntısına sebebiyet verdiğine dair bir tespit ve değerlendirme yer almadığı görülmüştür. Konteynerlerde meydana gelen su akıntılarında eğitimin bir etkisi olmadığı bilirkişi görüşü ile tespit edilmiş olup, gerek delil tespiti dosyasında gerekse mahkememizce alınan bilirkişi raporlarında yapı üzerinde yer alan çatının su akıntısına sebebiyet verdiğine dair bir değerlendirme ve tespit bulunmadığı, davacı tarafça bu yönde iddia ileri sürülüş ise de çatının ne sebeple konteynerlerin orta noktalarında yer alan elektrik bağlantı noktalarından akıntıya sebebiyet verebileceğinin somutlaştırılmadığı, bir diğer taraftan TBK'nın 472/3.maddesi uyarınca "Eser meydana getirilirken, işsahibinin sağladığı malzemenin veya eserin yapılması için gösterdiği yerin ayıplı olduğu anlaşılır veya eserin gereği gibi ya da zamanında meydana getirilmesini tehlikeye düşürecek başka bir durum ortaya çıkarsa, yüklenici bu durumu hemen işsahibine bildirmek zorundadır; bildirmezse bundan doğacak sonuçlardan sorumlu olur." hükmü doğrultusunda, ayıbın kurulumdan kaynaklandığına dair somut bir tespit bulunmamakla birlikte, davacı yüklenicinin eserin birleştirilmesine yönelik olarak gerek teslim aşamasında gerekse kendisine ayıp ihbarında bulunulduğunda eserin ne şekilde kurulması gerektiğine yönelik davalı iş sahibini bilgilendirdiğine dair bir delil bulunmadığı, sözleşme kapsamında kurulumun davacı yüklenicinin sorumluluğunda olduğu ve davacının bu sorumluluğunu yerine getirmemesinin yanında davalı işsahibine kuruluma ilişkin gerekli bilgilendirmeyi yaptığına dair bir delil sunulamadığı, bu haliyle davacı yüklenicinin eserin onarılması için sarf edilecek giderlerden sorumlu olduğu değerlendirilmiştir.
9-Davalı iş sahibi tarafından eserin onarılması yönünde seçimlik hak kullanılmış olup onarımın 27/04/2022 tarihli 60.465,62-TL bedelli fatura karşılığında KDV dahil 60.465,62-TL bedel ile gerçekleştirildiği görülmüştür.
Küçükçekmece...Sulh Hukuk Mahemesi'nin 17/02/2022 delil tespiti tarihi itibariyle imalatın 44.500,00-TL+KDV bedel ile onarılabileceği yönünde görüş bildirilmiş, mahkememize sunulan 30/03/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda da bu görüşe iştirak edilerek eserin tespit tarihindeki onarım bedelinin 44.500,00-TL+KDV tutarında olacağı belirtilmiştir.
Davacı ve davalı tarafça onarım bedeline itirazlar ileri sürülmüş ise de gerek delil tespiti dosyasında alınan fiyat teklifleri gerekse bilirkişi görüşü ile onarımın tespit tarihinde 44.500,00-TL+KDV bedel ile gerçekleştirilebileceği yönünde fiyat teklif edildiği hususları birlikte değerlendirildiğinde 44.500,00-TL+KDV bedel mahkememizce onarım bedeli olarak kabul edilmiş olup, her ne kadar davalı iş sahibi tarafından onarım tespit tarihinden yaklaşık 2 ay sonra yaptırılması nedeniyle 60.465,62-TL bedel ile gerçekleştirilmiş ise de davalı iş sahibinin delil tespiti sonrasında bilirkişi raporu beklenilmeksizin onarımı gerçekleştirebileceği, kusur tayini veya onarım bedelinin delil tespiti dosyasında tespit edilmesinin beklenilmesini gerektirecek bir neden bulunmadığı, keza onarım bedelinin tahsili talepli davalarda dahi onarımın yaptırıldığı tarih değil dava tarihi itibariyle onarım bedeli miktarına hükmedileceği, davalı iş sahibinin onarım bedelini yaptırmasından sonra aradan geçen süre için faiz talebinde bulunabileceği ancak onarımın sonradan yaptırılması nedeniyle piyasa rayiçlerinde meydana gelecek artıştan yüklenicinin sorumlu tutulamayacağı gözetilerek davalının tespit tarihindeki rayiçlere göre hesaplanan 44.500,00-TL+KDV= 52.510,00-TL onarım bedeli alacağı talep edebileceği kabul edilerek değerlendirme yapılmıştır.
10-Davacı tarafça takipte 60.465,62-TL asıl alacak üzerinden talepte bulunulmuş ve takip masraflarıyla birlikte toplam 75.519,87-TL ödeme ile alacağın tahsil edildiği görülmüştür. Davacının asıl alacak yönünden 52.510,00-TL borcuna karşılık yaptığı fazladan ödeme nedeniyle 7.955,62-TL borçlu olmadığı tespit edilmiş olup ödenen paranın takip harç ve masraflarıyla birlikte değerlendirilmesi gerekmektedir.
Davacının talep edebileceği asıl alacak miktarına göre mahkememizce resen yapılan hesaplamada;
52.510,00-TL asıl alacak,
4.778,40-TL tahsil harcı(%9,10),
7.626,30-TL vekalet ücreti,
636,59-TL takip sonrası faiz,
80,70-TL başvuru harcı,
54,00-TL takip masrafı, olmak üzere toplam;
Ödeme tarihi itibariyle davalı alacağının 65.685,99-TL olduğu, davacının bu haliyle davalıya ödediği bedelin(75.519,87-65.685,99)= 9.833,88-TL'sinin fazla ödeme niteliğinde olduğu ve 1 yıllık süre içerisinde istitrdat talebinde bulunulmasıyla hak düşürücü süre içerisinde davanın ikame edildiği, istirdat şartlarının oluştuğu gözetilerek davanın kısmen kabulü ile 9.833,88-TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte(mevduata uygulanan en yüksek faiz oranı talep edildiğinden, uyuşmazlıkta ticari işlerde uygulanacak faiz oranı üzerinden faiz talep edilebileceği, fakat davacının talebi olan mevduat faiz oranının daha düşük olması halinde talebin aşılması mümkün olmadığından mevduat faiz oranını aşmamak üzere) davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlasına dair istemin reddine karar verilmiştir.
11-Davacı tarafça kötü niyet tazminatı talebinde bulunulmuş ise de davalı iş sahibinin takipte kötü niyetle hareket ettiği ispat edilemediği, uyuşmazlığın mahiyeti itibariyle yargılamayı gerektirdiği gözetilerek kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir. Kısa kararde her ne kadar "davacının kötü niyeti ispat edilemediğinden" şeklinde karar yazılmış ise de "davalı" yönünden kötü niyet şartları incelenmiş olup sehven "davalı" yerine "davacı" ibaresinin hükümde yer aldığı görülmüş olup hükmün ferisi niteliğindeki hatanın tashih yoluyla düzeltilebileceği değerlendirilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, davacının İzmir...İcra Dairesi'nin... Esas sayılı takip dosyasına konu asıl alacak yönünden 7.955,62-TL borçlu olmadığına ve takipte borçlu olunmayan kısma dair asıl alacak ve takip ferileriyle beraber fazla ödenen 9.833,88-TL paranın ödeme tarihi 01/08/2022 tarihinden itibaren mevduata uygulanan en yüksek faiz oranını geçmemek üzere avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlasına dair istemin reddine,
2-Davacının kötü niyeti ispat edilemediğinden kötü niyet tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 671,75-TL harçtan peşin olarak alınan 1.289,70-TL harcın mahsubu ile fazla yatırılan 617,95-TL harcın karar kesinleştiğinde ve istek halinde yatırana iadesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 9.833,88-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen miktar üzerinden davalı yararına takdir edilen 17.900,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,
6-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 671,75-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı tarafça sarf edilen 80,70-TL başvuru harcı ile 272,00-TL posta ve tebligat ücreti, 3.400,00-TL bilirkişi ücreti, 1.700,00-TL keşif araç ücreti, 571,90-TL keşif harcı toplamı 6.024,60-TL yargılama giderinin, davanın ret ve kabul oranına göre 784,49-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafça bilirkişi ücreti olarak sarf edilen 200,00-TL yargılama giderinin davanın kabul ve ret oranına göre 173,96-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
9-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine,
Dair, davacı vekili ile davalı vekilinin e-duruşma yoluyla yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile istinaf kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde istinaf kanun yoluna başvurulmadığı takdirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede istinaf kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne istinaf konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/01/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır
T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/631 Esas
KARAR NO: 2024/55
TASHİH ŞERHİ
Mahkememizin ... Karar sayılı 23/01/2024 tarihli ilamının 2 nolu hüküm bendinde "davacının" ibaresinin yer aldığı, yargılama konusu uyuşmazlıkta kötü niyet tazminatı talebinde bulunan tarafın davacı olduğu ve davalının kötü niyetli takibi halinde bu tazminata hükmedilebileceği, mahkememizce her ne kadar davalının kötü niyeti sabit olmadığından kötü niyet tazminatı talebinin reddine karar verilmiş ise de hükümde davalı yerine sehven "davacının" ibaresinin yer aldığı, hatanın niteliği itibariyle yazım yanlışı mahiyetinde olduğu ve tashih şerhi yoluyla düzeltilebileceği değerlendirilmiş ve mahkememizin ... Karar sayılı 23/01/2024 tarihli ilamının 2 nolu hüküm bendinde yer alan "Davacının" ibaresinin hükümden çıkartılarak aynı yere "Davalının" ibaresi eklenmesi suretiyle hükmün tashihine karar verilmiştir.
Karar; Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
Mahkememizin ... Karar sayılı 23/01/2024 tarihli ilamının 2 nolu hüküm bendinde yer alan "Davacının" ibaresinin hükümden çıkartılarak aynı yere "Davalının" ibaresi eklenmesi suretiyle hükmün tashihine
Dair, 6100 sayılı HMK'nın 304. Maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu esas hükümle birlikte istinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. 20/02/2024
Katip...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır