T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/647 Esas
KARAR NO: 2022/942
DAVA: Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin)
DAVA TARİHİ: 09/08/2022
KARAR TARİHİ: 28/12/2022
KARARIN YAZILMA
TARİHİ: 03/01/2023
Mahkememizde görülmekte olan Ticari Şirket (Ortaklıktan Çıkma Veya Çıkarılmaya İlişkin) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkil ... , 26 Pay ile hissedarı olduğu ... Tekstil Giyim Ve Turizm Sanayi Ve Tic. Ltd. Şti.’ndeki 26 hisse payını , Eyüpsultan 11. Noterliği'nin 03.02.2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı limited şirket pay devri sözleşmesi ile davalı ...'a devrettiğini, böylece davalılardan ... müvekkilin 26 pay hissesini aktif ve pasifi ile devralmış ve şirkette toplam 140 hisse payına sahip olduğunu, davalılardan ... ise 60 hisse payı ile şirket ortaklarından olduğunu, müvekkil ile davalı ... arasında 03.02.2022 tarihinde noterde düzenlenen hisse devri sözleşmesinde; ..., devir sözleşmesini ibraz ederek ticaret sicil müdürlüğünde ve ilgili diğer kurumlarda kayıt ve tescili sağlayacağını kabul ve beyan ettiğini, ancak davalı ..., müvekkilin 26 pay hissesini devralmasına rağmen, Ticaret Sicil Müdürlüğü’ne yasal süresi içerisinde tescil ve ilanı gerçekleştirmediğini, müvekkilin tescilin sağlanabilmesi için kendi adına yapmış olduğu başvuruların ise elinde ayrıca bir genel kurul kararı olmadığından bahisle sözlü olarak geri çevrildiğini, gerek müvekkilin hissesini devralan ... ve gerekse şirketin diğer hissedarı ...'a müvekkil tarafından yapılan genel kurul kararı alınması ve hisse devrinin tescilinin sağlanması çabalarının sonuçsuz kaldığını, her iki davalının da genel kurul kararı alınmasını da engelleyerek ve ayrıca pay devrinin tescili işlemleri için gelmeyerek tescil ve ilan işlemlerini gerçekleşmesinin engellediğini, şirketteki hisse devrinin Ticaret Sicil Müdürlüğü’ne tescil ve ilan edilmemesi sebebiyle, müvekkil halihazırda kayıtlarda şirket ortağı olarak görünmektedir ki meydana gelebilecek zararlar nedeniyle müvekkil ... mağdur olacağını, müvekkilin ticaret sicil müdürlüğünde pay devrinin tescilinin sağlanmasına yönelik davalılara ulaşma çabalarının hep olumsuz sonuçlandığını, müvekkilin genel kurul kararı alınması şansının da olmadığını ve genel kurul kararını da sunamaması nedeniyle ... Ticaret Sicil Müdürlüğünde pay devrinin tescilini kendisinin sağlamasının da mümkün görünmediğini açıklanan sebeplerle; davacı müvekkilin ... Tekstil Giyim Ve Turizm San. Tic. Ltd. Şti.’nde bulunan hisselerini davalıya devrettiğinin, artık şirkete ortak olmadığının tespiti ile davacı müvekkilin hisse devrinin ... Ticaret Sicil Müdürlüğü’ne tescil ve ilanına, davacı müvekkilin her türlü hakkı saklı kalmak kaydıyla, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılara yüklenilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
CEVAP: Davalı ... Ticaret Sicil Müdürlüğü cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle; sicil kayıtlarının tetkikinde, Merkez-... sicil numarasında kayıtlı ... Tekstil Giyim Ve
Turizm Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin 26/12/2008 tarihinde kurulduğu, kurucu
ortaklarının ... ve ... olduğu, ...' in şirket müdürü olduğu, 02.02.2010 tarihli tarihli ortaklar kurulu kararı ile ...'in şirkete yeni giren ortak ... ...'a ve ...'nin ..., ... ve ...'a hisselerini
devrederek ortaklıktan ayrıldığı, şirket müdürü ...'in yetkilerinin sona erdirilmesine
karar verildiği, ...' un şirket müdürü olduğu, söz konusu kararın 02/02/2010
tarihinde Müdürlüğümüze tescil ve ilan edildiği; davacının dava dilekçesinin ekinde sunmuş
olduğu hisse devir sözleşmesine ilişkin olarak ise herhangi bir hisse devir tescilinin bulunmadığının tespit edildiği, Sayın Mahkemenin de takdirinde olduğu üzere TTK'nun 595. Maddesi gereği sermaye
payının devredilebilmesi için hisse devir sözleşmesi, hisse devrinin ortaklar genel kurulunda devredildiğine dair karar ve pay devrinin işlendiği pay defterinin ibrazı gerektiğini, ilgili
belgeler ile birlikte gerekli harçlar yatırılarak Ticaret Sicili Yönetmeliği'nin 22. Maddesi gereği
tescil başvurusunda bulunmaya yetkili kişiler tarafından başvurulması gerektiğini, bununla birlikte davacının dilekçesinde bahsetmiş olduğu hususlar, hisse devrinin tescilinin
yapılmamış olması davacı ile dava dışı şirket, ortakları ve şirket yetkilisi arasındaki ilişkiye ilişkin
hususlar olduğunu, davacının iddia ettiği hisse devrinin tescilinin yapılmamış olmasından dolayı işbu
davada Müdürlüğe husumet yöneltilmesinin hukuken mümkün olmadığı gibi Müdürlüğün herhangi bir hukuka aykırı, davanın açılmasına sebebiyet veren bir işlemi
bulunmadığını, müdürlük aleyhine harç, yargılama giderleri ve vekâlet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini, açıklanan nedenlerle; öncelikle işbu davada
Müdürlüğe husumet yöneltilmesi mümkün olmadığından husumet yönünden davanın reddine, müdürlüğün davanın açılmasına sebebiyet veren bir işlemi, hukuka aykırı bir işlemi bulunmaması nedeniyle Müdürlük aleyhine yargılama gideri ve
vekâlet ücretine hükmedilmemesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Davalılar ... ve ...'a usulüne uygun dava dilekçesi ve tensip zaptı tebliğ edilmiş olmasına rağmen davaya cevap vermedikleri ve duruşmalara da iştirak etmedikleri görülmüştür.
DELİLLER :Davacı vekili iddiasını ispata yönelik olarak; ... Tekstil Giyim Ve Turizm San. Tic. Ltd. Şti. ... Ticaret Sicil Müdürlüğü kayıtları, Eyüpsultan 11. Noterliği’nin 03.02.2022 tarihli ve ... yevmiye numaralı limited şirket pay devri sözleşmesi, Ticaret Sicil Müdürlüğü kayıtları, tanık, yemin ve sair her türlü yasal delile dayandığı görülmüştür.
Davalı Ticaret Sicil Müdürlüğü savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; Ticaret sicil kayıtları ve sair her türlü yasal delil
e dayandığı görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:Dava; limited şirket pay devrinin tespiti ve tescili istemine ilişkin olduğu, yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere,
Limited şirketlerde, pay devrini düzenleyen TTK nun 595. maddesinin 2. fıkrasında; "Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse, esas sermaye payının devri için, ortaklar genel kurulunun onayı şarttır. Devir bu onayla geçerli olur.", 7. fıkrasında; "Başvurudan itibaren üç ay içinde genel kurul reddetmediği takdirde onayı vermiş sayılır." hükümleri düzenlenmiştir.
27/01/2013 tarihinde yürürlüğe giren Ticaret Sicili Yönetmeliği'nin 103. Maddesinde,"(1) Esas sermaye paylarının geçişlerinin tescili için aşağıda sayılan belgelerle otuz gün içinde ilgili müdürlüğe başvurulur:
a) Şirket sözleşmesinde aksi öngörülmemişse esas sermaye payının devrine onay veren genel kurul kararının noter onaylı örneği.
b) Esas sermaye payının devrine ilişkin tarafların imzaları noter onaylı devir sözleşmesi; payın, miras, eşler arasındaki mal rejimi veya icra yoluyla geçmesi halinde buna ilişkin belge.
c) Pay geçişinin işlendiği pay defterinin ilgili sayfasının örneği.
(2) Esas sermaye paylarının geçişinin tescili için şirket müdürlerinin, süresi içinde ilgili müdürlüğe başvuruda bulunmaması halinde ayrılan ortak, esas sermaye payının devrine ilişkin noter onaylı devir sözleşmesini ibraz etmek kaydıyla, bu paylarla ilgili olarak adının sicilden silinmesini isteyebilir. Başvuru üzerine müdürlük, esas sermaye paylarını iktisap edenin adını bildirmesi için şirkete süre verir. İktisap edenin adının bu süre içinde bildirilmemesi halinde 36 ncı madde hükmü uygulanır.",
Yönetmeliğin 36. Maddesinde "(1) Tescil edilmesi gereken bir olgunun ilgilisi tarafından tescil ettirilmediğini haber alan müdürlük, tescil başvurusunda bulunmakla yükümlü kişileri, otuz gün içinde tescil başvurusunda bulunmaya veya tescili gerektiren sebeplerin bulunmadığını ispat etmeye çağırır. Bu davette, kanuni dayanaklar gösterilmek suretiyle davetin gerekçesi, tescili gereken belgeler ve tescil yükümlülüğünün yerine getirilmemesinin yaptırımları belirtilir.
(2) Birinci fıkra gereğince yapılan çağrı üzerine, süresi içinde tescil isteminde bulunulmaması veya kaçınma sebepleri bildirilmiş olmasına rağmen kaçınma sebeplerinin yeterli görülmemesi halinde müdürlük, durumu sicilin bulunduğu yerdeki ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine bildirir. Mahkemenin tescile hükmetmesi halinde olgu resen tescil edilir.
(3) Müdürlükçe verilen süre içinde tescil isteminde bulunmayan ve kaçınma sebeplerini de bildirmeyen kişi, Kanunun 33 üncü maddesinin ikinci fıkrasında öngörülen idari para cezasıyla cezalandırılır.
(4) Üçüncü fıkra gereğince idari para cezası verilmesine rağmen, kanuni süre içerisinde tescil isteminde bulunmamakta ısrar edilmesi halinde, müdürlük durumu sicilin bulunduğu yerdeki ticari davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine bildirir. Mahkemenin tescile hükmetmesi halinde olgu resen tescil edilir." hükümleri düzenlenmiştir.
Yukarıda arz edilen yasa ve yönetmelik hükümleri ile emsal Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 30/03/2022 tarih 2021/428 Esas 2022/2613 Karar sayılı ilamında belirtilen gerekçeler de dikkate alındığında, noter tasdikli pay devri sözleşmesi ile limited şirket hissesini devir eden veya devir alan tarafından, öncelikle pay devrinin limited şirket genel kurulunca onaylanması hususunda, limited şirkete başvurması ve genel kurulun onayının alınması, onay verildiği takdirde, pay defterine işlenerek şirket yetkili müdürü tarafından sicile tescil ve ilanının talep edilmesi gerektiği,
Başvuru tarihinden itibaren üç aylık yasal süre içerisinde pay devrine ilişkin red kararı verilmemesi halinde, yine devrin pay devri defterine işlenerek, şirket yetkili müdürü tarafından sicile tescil ve ilanının talep edilmesi gerektiği,
Şirket müdürü tarafından iş bu yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde, Ticaret Sicil Yönetmeliği'nin 103. maddesi uyarınca, limited şirket hissesini devir eden veya devir alanlardan herhangi birisinin pay devrine ilişkin noter tasdikli sözleşme, pay devrinin onaylanması hususunda limited şirkete müracaat edildiğine dair belge, varsa şirket genel kurulunca pay devrine onay verilmesine dair karar, yoksa müracaat tarihinden itibaren üç aylık yasal süre içerisinde talebinin reddedilmediğine dair beyanını içerir dilekçe ile Ticaret Sicil Müdürlüğü'ne müracaat ile, şirket müdürünün yükümlülüklerini yerine getirmesinin talep edilmesi gerektiği,
İş bu talep üzerine, Ticaret Sicil Müdürlüğü'nce, yönetmeliğin 36. maddesi gereği, şirket müdürüne yükümlülüklerini yerine getirmesi hususunda, süre verilmesini içerir ihtarat yapılacağı, verilen süre içerisinde, yetkili şirket müdürü tarafından pay devrine ilişkin yükümlülüklerin yerine getirilmemesi ve tescil isteminde bulunmamakta ısrar edilmesi halinde, sicil müdürlüğünün bulunduğu yerdeki davalara bakmakla görevli asliye ticaret mahkemesine tescile ilişkin karar verilmesi hususunda re'sen talepte bulunması gerektirmektedir.
Uyuşmazlığa konu dava dosyasında ise, pay devri yapan davacının, yasada belirtilen usulde, davalı limited şirketi pay devrinin onaylanması hususunda usulüne uygun talepte bulunduğu ve bu talebin üç aylık yasal süre içerisinde red edilmediğine dair herhangi bir belge sunulmadığı, iş bu nedenle davacının usulüne uygun olarak pay devrinin tescili yönünde, ticaret sicil müdürlüğüne yapılmış müracaatı bulunmadığı, bu nedenle ticaret sicil müdürlüğünün, tescil isteminin reddine dair kararında usul ve yasaya aykırılık bulunmadığı, yine yasal düzenleme uyarınca iş bu davanın yasanın ve yönetmeliğin düzenlediği usulün takibi ve icrasına müteakiben, ticaret sicil müdürlüğünce açılması gerektiği, davacının bu kapsamda aktif husumet ehliyeti olmadığı gibi, davanın şirket aleyhine açılması gerektiği halde, davalı şirket ortakları aleyhine de açıldığı anlaşılmakla, davanın reddine karar verilerek aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
Davanın REDDİNE,
Davacı tarafça peşin yatırılan harcın mahsubu ile başkaca harç alınmasına yer olmadığına,
Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,
Davacı tarafça peşin yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafı yokluğunda kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.28/12/2022
Başkan
Üye
Üye
Katip