T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/743 Esas
KARAR NO: 2024/199
DAVA: Sigorta (Mal Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 15/09/2022
KARAR TARİHİ: 05/03/2024
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; Müvekkiline ait işyerinde 17/10/2021 tarihinde hırsızlık olayı meydana geldiğini, bir kısım demirbaş, ürün çalınmış ve işyerine giren hırsızlar binanın kapı kısımlarına da zarar verdiğini, davalı şirket ise...içe ile müvekkiline ait işyerini, işyeri paket poliçesi ile sigortalayan şirket olduğunu, meydana gelen rizikodan poliçe teminat ve limitleri ile sorumlu olduğunu, olay sonrası davalı şirkete başvuru yapılmış olduğunu, davalı şirket nezdinde hasar dosyası açıldığını, ekspertiz incelemesi yapılmış fakat herhangi bir zarar tazmin edilmediğini, gerçek zarar bedelinin (ayrı ayrı hasar kalemleri ile poliçe kaynaklı muafiyetlerin ne oranda uygulanacağı) tespiti yargılama sırasında alınacak bilirkişi raporuyla ancak mümkün olduğundan belirsiz alacak davası olarak ikame ettiği işbu davada fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik ;müvekkiline ait işyerinde oluşan zarar bedeline mahsuben 100-TL' nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, işbu dava nedeniyle sarf edilen yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalıdan tahsiline dair karar verilmesini, talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili 13/11/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile; Mahkeme dosyasına sunulan dava dilekçemizde fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak hırsızlık sonucu oluşan toplam zarar bedeline mahsuben 100-TL maddi tazminatın davalıdan tahsili talep edildiğini, müvekkile ait işyerinde oluşan zarar bedeline mahsuben 114.604-TL maddi tazminatın temerrüt tarihi olan 29/08/2022 (ekspertiz raporunun tanzim tarihi) tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, dava nedeniyle sarf edilen yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalıdan tahsiline dair karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; "Osman... Karabağlar/İZMİR" adresinde yer alan sigortalı taşınmazında hırsızlık olayı meydana geldiğini iddia ettiğini, haksız davanın kabulü mümkün olmadığını, dava dilekçesinde bahsi geçen "... Mah.... Karabağlar/İZMİR" adresinde yer alan taşınmaz ...numaralı Akişyeri Paket Sigorta Poliçesi ile 26/07/2021-26/07/2022 tarihlerini kapsar şekilde sigortalandığını, davacı yan tarafından yapılan hasar ihbarı üzerine ... no'lu hasar dosyası açıldığını ve inceleme başlatıldığını, sigortalı mahalde yapılan inceleme neticesinde;"Konu olayda suistimal şüphesi mevcut olup, savcılık tahkikat sonucuna dair belgeler bekleniyor. Olayın hırsızlık olduğu net olmadığından işlem yapılmamaktadır. Savcılık soruşturmasının sonucu ödeme yapıp yapmamazı belirleyeceğinden beklemedeyiz." tespitinde bulunulduğunu, tespitler doğrultusunda meydana gelen hasarın teminat kapsamında değerlendirilip değerlendirilemeyeceği soruşturma/kovuşturma evrakları gelmeden anlaşılamayacağından savcılıktan soruşturma evraklarının celbini talep ettiğini, ceza soruşturmasının tamamlanmasının bekletici mesele yapılmasını, ardından kovuşturma aşamasına geçilirse de kovuşturma sürecinin bekletici mesele yapılmasını talep ettiğini, haksız ve hukuka aykırı olarak açılmış davanın sigortalı ve müvekkili şirket yönünden reddini, yargılama gideri, avukatlık ücreti ve sair giderlerin davacıya yükletilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Davalı şirketin sigorta poliçesi, İfade tutanağı,Karabağlar Polis Merkez Amirliğinin ... Olay/evrak nolu dosyası,Savcılık Soruşturma Dosyası, ekspertiz raporu, Arabuluculuk Son Tutanağı, Bilirkişi incelemesi, delil olarak değerlendirilmiştir.
Bilirkişi heyetinden alınan 30.10.2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "...Davalı ...Ş. Tarafından 17/10/2021 tarihli hırsızlık olayı sonrası tespiti yapılan toplam hasarın 100.854,48 TL olduğu hasarın poliçe şartları çerçevesinde uyumlu olduğu, harsızlık olayı ile ilgili KARABAĞLAR İLÇE EMNİYET MÜDÜRLÜĞÜ
'nün 21.04.2022 tarihli fezlekesinde yakalamanın olmadığı, Yangın Sigortası genel şartları ve ... sigorta poliçesi kapsamında ödenmesi gerektiği ve görüş ve kanaatine varılmıştır..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişi heyetinden alınan 06/02/2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "..Davalı ...Ş. Tarafından 17/10/2021 tarihli hırsızlık olayı sonrası tespiti yapılan toplam hasarın riziko tarihi itibariyle 114.604,48-TL olduğu hasarın poliçe şartları çerçevesinde uyumlu olduğu, hırsızlık olayı ile ilgili Karabağlar İlçe Emniyet Müdürlüğü' nün 21.04.2022 tarihli fezlekesinde yakalamanın olmadığı, Emtia ve Makine Hırsızlık Sigortası Genel Şartları ve... sigorta poliçesi kapsamında ödenmesi gerektiği, görüş ve kanaatimizi belirten bilirkişi raporumuzu takdiri yüksek mahkemenizde olmak üzere sayın hakimliğe saygı ile arz ederiz..."şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
1-Dava, işyeri paket sigorta poliçesi ile davalı ... nezdinde sigortalı olan işyerinde gerçekleşen hırsızlık nedeniyle oluşan zararın tazmini davasıdır.
2-Davacı tarafça sigortalı işyerinde 17/10/2021 tarihinde hırsızlık olayı meydana geldiğini, işyerinin davalı şirket nezdinde sigortalı olduğunu, davalı tarafça zararın tazmin edilmediğini ileri sürerek gerçek zarar bedelinin tespiti ve davalıdan tahsilini talep etmiştir.
3-Davalı tarafça sunulan cevap dilekçesinde meydana gelen hırsızlık olayıyla ilgili soruşturmanın halen sürdüğünü, soruşturma sonucuna göre hasarın teminat kapsamında olup olmadığının değerlendirilebileceği ileri sürülerek davanın reddi talep edilmiştir.
4-Dosya kapsamının incelenmesinde davacı şirkete ait ... Buca İzmir adresinde bulunan çanta imalathanesinin 26/07/2021-26/07/2022 tarihleri aralığında İşyeri Paket Sigorta Poliçesi ile sigortalandığı, emtea hırsızlık 150.000,00-TL ve makine hırsızlık 150.000,00-TL olmak üzere hırsızlık eylemlerinin teminat kapsamında olduğu görülmüştür.
5-Taraflar arasındaki uyuşmazlık gerçekleşen hırsızlık olayının poliçe teminatı kapsamında kalıp kalmadığı, ceza soruşturması sonucunun bekletici mesele yapılıp yapılmayacağı ve davacıya ödenmesi gereken sigorta teminatı miktarının belirlenmesi noktalarında toplanmaktadır.
6-6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 1409'uncu maddesi, "Sigortacı, sözleşmede öngörülen rizikonun gerçekleşmesinden doğan zarardan veya bedelden sorumludur. Sözleşmede öngörülen rizikolardan herhangi birinin veya bazılarının sigorta teminatı dışında kaldığını ispat yükü sigortacıya aittir.” hükmünü haiz olup, riskin gerçekleşmesi ve gerçek zararın ne olduğu hususundaki ispat yükümlülüğü sigortalıda, riskin teminat dışı halleden olduğunun ispat külfeti ise sigortacıdadır.
Davalı ... tarafından gerçekleşen hırsızlık olayının teminat dışı kaldığına dair bir savunma ve delil gösterilmediği, dava dosyasına getirtilen soruşturma dosyası ve kolluk tahkikat evraklarının incelenmesinde poliçe vadesi içerisinde işyerinden hırsızlık olayı gerçekleştiğinin anlaşıldığı, bu haliyle gerçekleşen zararın teminat dışı kaldığına dair bir savunma ve delil gösterilmediği gözetilerek zararın teminat kapsamında kaldığı kabul edilmiştir.
7-Davalı tarafça hırsızlık olayı ile ilgili yürütülen ceza soruşturması sonucunun bekletici mesele yapılması talep edilmiştir.
Dava konusu hırsızlık olayıyla ilgili İzmir Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma sayılı dosyasında soruşturma yürütüldüğü görülmüş, olayın üzerinden 1 yılı aşkın zaman geçmesine rağmen faillerin tespit edilemediği dosya kapsamından anlaşılmıştır.
Bilindiği üzere bir maddi vakıanın varlığı veya yokluğunu, bir fiilin hukuka aykırılığını tespit eden ceza mahkemesi kararı hukuk hakimini maddi vakıa yönünden bağlayacaktır. Ancak davalı tarafça cevap dilekçesi ile zararın teminat dışı kaldığına dair somut bir savunma sunmamış olduğu dikkate alındığında ceza soruşturması sonucunun beklenmesinde bir hukuki yarar bulunmamaktadır. Zira davalı tarafça olayın teminat dışı kaldığına dair bir savunma getirilmiş olması halinde bu savunmanın ceza yargılaması ile sabit hale gelip gelmeyeceği yönünden bekletici mesele yapılması mümkün ise de mevcut durumda davalı taraf bir vakıaya dayanmadığına göre, dayanılmamış bir vakıayla ilgili olarak ceza soruşturması sonucunun da beklenmesi gerekmektecektir. Bir an için soruşturma sonunda gerçekten de hasarı teminat dışı bırakan bir vakıa ortaya çıksa dahi görülmekte olan davada bu cevap dilekçesi ile savunulmadığından cevap dilekçesinin ıslahı hali dışında dinlenemeyecektir. Böyle bir halde davalının savunmalarını ıslah yoluyla ileri sürebileceği gibi, yargılamada bekletici mesele yapılmaksızın hüküm kurulduğu takdirde ise yargılamanın iadesi yoluna gidilmesi yoluyla davalının haklarını savunması mümkündür. Sonuç itibariyle ceza soruşturması sonucunun beklenmesini gerektirir somut bir savunma bulunmadığından soruşturma akıbeti beklenmemiştir.
8-Teminat kapsamında ödenmesi gereken bedelin ispatı külfeti davacı sigortalıdadır.
Mahkememizce davacı şirketin ticari defter ve kayıtları, demirbaş listeleri ve dosya kapsamına göre davacının zararının belirlenmesi hususunda rapor alınmış, dosyaya sunulan 30/10/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda 100.854,48-TL zarar tespiti yapılmış ve gerçekleşen olayın poliçe teminatı kapsamında kaldığı yönünde görüş bildirilmiştir.
Rapora karşı davacı vekili tarafından zararın şirket kayıtlarında yer alan değerler üzerinden değil riziko tarihindeki değerler üzerinden hesaplanması gerektiği yönünde itirazda bulunulmuştur.
Davacı vekilinin itirazlarının incelenmesinde, sigorta poliçesinin riziko anındaki zararı teminat altına aldığı gözetilerek zararın da riziko tarihindeki mal değerine göre hesaplanması gerektiği kanaat ile dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, dosyaya sunulan 06/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda 17/10/2021 tarihi itibariyle hırsızlığa uğrayan mal ve emtia bedelinin 114.604,48-TL olduğu yönünde görüş bildirilmiştir.
Bilirkişi ek raporu taraf vekillerine tebliğ edilmiş, her iki tarafça rapora karşı itiraz ileri sürülmemiştir.
9-Mahkememizce yapılan inceleme ve değerlendirmede, bilirkişi raporunda tespit edilen zarar miktarına ve diğer görüşlere yönelik bir itiraz bulunmadığı, resen gözetilmesi gereken bir eksiklik veya hata da bulunmadığı, bu haliyle bilirkişi raporu ile tespit edilen 114.604,48-TL miktarlı zararın ispat edildiği, zararın poliçe vadesi içerisinde gerçekleştiği ve davalı tarafça teminat dışı kalma hallerinden birinin savunulmadığı gözetilerek davacıya 114.604,48-TL sigorta bedeli ödemesi yapılması gerektiği değerlendirilmiştir.
10-Davacı vekilinin 13/11/2023 tarihli değer artırım dilekçesi ile dava değeri 100,00-TL'den 114.604,00-TL'ye yükseltilmiştir. Davacı tarafça alacağa 29/08/2022 tarihinden itibaren faiz uygulanması talep edilmiştir. Dosya kapsamının incelenmesinde 01/11/2021 tarihinde hasarın sigorta şirketine ihbar edildiği, 04/11/2021 tarihinde ilk ekspertiz incelemesinin yapıldığı, Hırsızlık Sigortası Genel Şartları'nın B.5. Maddesinde yer alan 30 günlük süre sonunda davalı şirketin temerrüde düşeceği, 05/12/2021 tarihinde sigorta şirketinin temerrüt halinin meydana geldiği gözetilerek taleple bağlı kalınarak 29/08/2022 tarihinden itibaren faize hükmedilmiştir. Davacı tacir olup zarar ticari işletmede oluştuğundan ticari nitelikteki avans faizi talebi yerinde görülmüş ve tazminata avans faizi işletilmiştir.
11-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. Fıkrası uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden olup, İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun sarf kararı ile 1.560,00TL arabuluculuk ücretinin hazine tarafından karşılandığı anlaşıldığından bu tutarın davalı üzerine yükletilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, 114.604,48-TL sigorta tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, tazminata 29/08/2022 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 7.828,63-TL harçtan peşin olarak alınan 80,70-TL ile ıslah harcı olarak alınan 1.956,00-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.791,93-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 18.336,72-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 80,70-TL harç ile ıslah harcı olarak yatırılan 1.956,00-TL toplamı 2.036,70-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça sarf edilen 80,70-TL başvuru harcı ile 199,00-TL posta ve tebligat ücreti, 7.900,00-TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 8.179,70-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine,
7-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından karşılandığı anlaşılan 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, bu hususta harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin e-duruşma yoluyla yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile istinaf kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde istinaf kanun yoluna başvurulmadığı takdirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede istinaf kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne istinaf konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
05/03/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır