T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/951 Esas
KARAR NO: 2023/144
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 22/11/2022
KARAR TARİHİ: 23/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı kooperatif yönetim kurulu üyesi dava dilekçesinde özetle; İzmir Ticaret sicilinin Merkez ... sicil numarasında kayıtlı bulunan ... unvanlı kooperatiflerinin Yönetim Kurulu Karar Defteri, Genel Kurul Karar Defteri ve Üye Kayıt Defterinin kayıp olması nedeniyle zayi belgesini verilmesine talep ve dava etmiştir.
Dava, zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir.
Dava, hak düşürücü süre içerisinde açıldığından işin esasına geçilmiştir.
TTK’nın 82. maddesine göre, her tacir; ticari defterlerini, envanterleri, açılış bilançolarını, ara bilançolarını, finansal tablolarını, yıllık faaliyet raporlarını, topluluk finansal tablolarını ve yıllık faaliyet raporlarını ve bu belgelerin anlaşılabilirliğini kolaylaştıracak çalışma talimatları ile diğer organizasyon belgelerini, alınan ticari mektupları, gönderilen ticari mektupların suretlerini, 64. maddenin birinci fıkrasına göre yapılan kayıtların dayandığı belgeleri, sınıflandırılmış bir şekilde saklamakla yükümlüdür.
TTK'nın 82. maddesinde yer alan “gibi” sözcüğünden de anlaşılacağı üzere neler için zayi belgesi verilmesi istenebileceği tahdidi olarak gösterilmemiş, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerden söz edilmiştir. (Y11HD., 08.12.2014 tarih, 2014/12543-19170 E. K.).
Hasımsız olarak açılan zayi nedeniyle iptal davaları sonuçları itibariyle sadece davacı taraf yönünden değil, davada taraf olmayan kimseler bakımından da sonuç doğuran dava türlerindendir. Bu bakımdan mahkemece bu tür davalarda yapılacak incelemeler, sadece davacı tarafın iddia ve delilleri ile sınırlandırılmamalıdır.
Yine zayi belgesi verilmesi istenilen belgelerin, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerden olup olmadığı tespit edilmeli, TTK'nın 82. maddesinde yazılı afet kavramına davacıya kusur izafe edilemeyecek olan ve irade dışında meydana gelen olayların girebileceği gözetilmelidir. Zira, sözkonusu madde hükmüne göre bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve kağıtlar; yangın, su bankını veya yer sarsıntısı gibi bir afet sebebiyle ve kanuni müddet içerisinde ziyaa uğrarsa, kendisine bir vesika verilmesini isteyebilecektir.
Tacirin defter ve belgelerin kaybolmasına neden olan olayın gerçekleştiğini her türlü delil ile kanıtlayabileceği göz önünde tutulmalıdır.
Somut olay incelendiğinde, zayi olduğu öne sürülen belgelerin varlığı ve temsilcinin ölümü sebebiyle iş bu belgelerin zayi olduğu Uyap'tan alınan nüfus kayıt örneği ile sabit olduğu görüldüğünden talebin kabulüne karar vermek gerekmiştir (İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi 2022/428 Esas, 2022/839 Karar).
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, TTK'nun 82/7. maddesi gereğince davacı ... ' nin
- 2022 yılına ait Genel Kurul Karar Defterinin, Yönetim Kurulu Karar Defterinin ve Üye Kayıt Defterinin zayi olduğunun tespiti ile zayi belgesi verilmesine,
2-Alınması gereken 179,90-TL harçtan peşin olarak alınan 80,70-TL harcın mahsubu ile eksik kalan 99,20- TL davacıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
3-Yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Yargılama sonucunda ve re'sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re'sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK'nun 333.maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı temsilcinin yüzüne karşı tebliğden itibaren iki hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.23/02/2023
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır