T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/229 Esas
KARAR NO: 2024/96
DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 15/03/2023
KARAR TARİHİ: 06/02/2024
Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait... Plakalı araç ile ... Plakalı araç arasında 08/03/2022 Tarihinde maddi hasarlı trafik kazası gerçekleştiğini, gerçekleşen kazada müvekkiline ait araçta değer kaybı zararı oluştuğunu, İşbu davanın bu değer kaybı zararının tazmini ve değer kaybının tespiti için aldırılan ekspertiz raporu ücretinin talep edilmesi için açılmış olduğunu, TTK gereğince mutlak ticari dava olup bu kapsamda dava açılmadan önce arabuluculuk başvurusu yapıldığını, müvekkiline ait... Plakalı araç ile ... Plakalı araç arasında 08.03.2022 tarihinde çarpışmaları nedeniyle maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen trafik kazasında kaza tespit tutanağı uyarınca ... Plakalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu tespit edildiğini, müvekkilinin aracında meydana gelen değer kaybının tespiti için eksper...'dan tespit raporu alındığını, raporda, araçta 40.000,00 TL değer kaybı tespit edildiğini, ekspertiz faturasının hizmet bedeli olarak 300,00 TL (KDV dâhil) ödendiğini, bu zararların tazmin edilmesi amacıyla davalı sigorta şirketine 19.12.2022 tarihinde yazılı olarak başvuru yapıldığını, neticesinde sigorta şirketi tarafından kısmi ödeme gerçekleştirildiğini, müvekkilinin zararını karşılamadığını, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla HMK'nun107. Maddesi uyarınca belirlenebilir olduğunda artırılmak üzere 100,00-TL değer kaybı tazminatının davalıdan (teminat limitleri dahilinde ve temerrüt tarihinden itibaren) kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ili birlikte tahsiline, ekspertiz hizmet bedeli olarak ödenen 300.00-TL'nin yargılama gideri olarak dahil edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki bir yararı olmadığını, davanın usulden reddi gerektiğini, dava dilekçesinde bahsi geçen 08.03.2022 tarihli kazaya karıştığı belirtilen, ... plakalı araç, müvekkili şirkete 31.12.2021 - 31.12.2022 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... numaralı Sınırsız Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, başvuru üzerine... numaralı hasar dosyası açıldığını, ekspertiz raporu doğrultusunda araçta meydana gelen değer kaybı tazminatı için 20.01.2023 tarihinde 3.407,00 TL ödeme yapıldığını,30.05.2022 tarihinde karşı taraf sigorta şirketine10.501,66 TL rücu tediye ödemesi yapıldığını,... plakalı aracın daha önce hasara uğrayıp uğramadığının tespit edilmesi gerektiğini, davaya konu aracın daha önce hasara uğramış olması halinde, aracın tekrar değer kaybına uğramayacağını, değer kaybına ilişkin talebin reddi gerektiğini, aynı bölgeden alınan ikinci hasar neticesinde, aynı bölgeden ikinci kez değer kaybı oluşmayacağı hem Yargıtay uygulaması hem de reel piyasa koşullarıyla sabit olduğunu, davacı tarafından, “ekspertiz ücreti” adı altında ödeme talep edildiğini, müvekkili şirketin bu ekspertiz raporunun alınmasına sebebiyet vermediğini, bu tür giderler KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel Şartlarında sigorta teminatı içerisinde sayılmadığını, davacı taraf değer kaybı ve hasara ilişkin tazminat talep edebilmek için ekspertiz raporu alma mecburiyetinde olmadığını, mecburi olmadan yapılan işlemlerin masraflarını davalı taraftan talep edilemeyeceğini, davanın reddinin gerektiğini, yapılan ödeme nedeniyle haksız davanın reddine, müvekkili şirketin temerrüde düşmediğinden haksız faiz talebinin reddine mahkemeniz aksi kanaate ise dava tarihiden itibaren taraflar açısından yasal faiz uygulanmasına, haksız davanın reddi ile aleyhimize hüküm kurlamaması halinde yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı 08/03/2022 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın işleteni olup, sigorta şirketi...plaka sayılı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.
KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde dava dilekçesinin ekinde yer alan dilekçeye göre (e-mail) davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu görülmüştür.
Davalının sorumluluğu değerlendirildiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Kazaya karışan... plakalı araç 31.12.2021-2022 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 08/03/2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği değer kaybı bedelinden dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce tramer kaydı da celp edilerek bilirkişilerden kusur ve değer kaybı bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
Mahkememizin 20/06/2023 tarihli celsesi 3 nolu ara kararı gereğince; tüm dosya kapsamı incelenerek davacı ve dava dışı sürücünün oransal kusur durumu ve aynı trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu aracın değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre hesaplanması için Bilirkişilerden alınan 04/10/2023 tarihli raporunda ;
KUSUR YÖNÜNDEN İNCELEMELER:
"Kusur durumunun oransal olarak tespiti bakımından Yargıtay ... Hukuk Dairesi ...E., ...K., ilamında (HMK 266 madde “HMUK 275 madde” hükmüne göre; kusur oranlarının belirlenmesi teknik değil hukuki bir konudur. Elde edilen teknik bulgulara göre Hâkim oranı belirlemede ihlal edilen kuralları göz önüne almalıdır) kararını vermiştir.
6754 sayılı bilirkişi kanunun 6. Maddesine göre;
Bilirkişilerin uyacağı rehber ilkeler ve bilirkişi raporlarında bulunması gereken standartlar: 27) kusurun tespiti normatif bir değerlendirme ile mümkündür ve sadece Hâkimin yetkisindedir. Bilirkişi münhasıran Hâkimin yetkisinde olan kusurluluk konusunda (asli/tali kusurlu, kusursuz, %lik kusur oranı) herhangi bir değerlendirme yapamaz. Aksi yöndeki tutum bilirkişilik görevinin sınırlarını aşmayı ve Hâkimin yerine geçmeyi ifade eder. Denilmiştir. Ancak sayın mahkemenin 20.06.2023 tarihli 1 no.lu celsesinin 3.bendinde verilen talimatta, kusur oranlarının belirlenmesi istenilmiştir.
Bu kapsamda;
1-) ... plakalı 2020 model Renault Kango marka kamyonet sürücüsü davacı ...’un kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nın diğer sürücü kusurlarından 52/B ve 57/C-2 ile sürücü asli kusurlarından 84/H hükümlerini ihlal ettiğinden %75 oranında asli kusurlu olduğu
2-) Davalı ... Sigorta Şirketi nezdinde 31.12.2021/2022 tarihleri arasında...sayılı ZMS (Trafik) poliçesiyle sigortalı ... plakalı 2018 model... marka otomobil sürücüsü...’ın kazanın oluşumunda 2918 sayılı KTK.nın 52/B ile 57/A (Kavşağa yaklaşan sürücüler kavşaktaki şartlara uyacak şekilde yavaşlamak, dikkatli olmak,…zorundadırlar) hükümlerini ihlal ettiğinden %25 oranında tali kusurlu olduğu
3-) Başkaca kazanın oluşumuna katkı sağlayacak etken kişi, kurum, kuruluş ve dış etmenler olmadığına kanaat edilmiştir.
HASAR YÖNÜNDEN ĠNCELEME VE HESAPLAMALAR:
1. Dava dosyasında bulunan belgeler, incelenmiştir. Kaza sonucu araçta bildirilen hasar ile değiĢtirilecek parçaların uyumuna, davacının maliki olduğu... plakalı araçta değer kaybı oluĢacağına kanaat edilmiĢtir.
2. Yapılan Piyasa Rayiç Araştırmasında, kaza tarihinde eşdeğer araçların (kilometresi ve geçmiş hasar kayıtları da incelenerek) ortalama değerinin 301.250,00 TL (Üçyüzbirbinikiyüzelli. TL) olduğuna kanaat edilmiştir.
3. Kaza tarihinde hasar bedelinin 42.312,13TL (Kırkikibinüçyüzoniki TL. Onüç KRġ) olduğu hesaplanmıĢtır. Rayiç değere göre ekonomik bir onarım olduğuna kanaat edilerek Pert-Total çalışması yapılmamıştır, Sovtaj hesaplanmamıştır.
4. Kaza nedeni ile araçta meydana gelen zarar, 42.312,13TL (Kırkikibinüçyüzoniki TL. Onüç KRġ) olduğu hesaplanmış ve kanaat edilmiştir. Dava dışı ... Sigorta Kasko poliçesi kapsamında onarım yaptırılmış ve Davalı ZMM Sigortacısı ...Sigortaya rücu edilerek tahsil edildiği anlaşılmıştır.
5. Yapılan hesaplama ve piyasa araştırmaları ile kaza tarihinde dava konusu aracın değer kaybı tazminatının 16.250,00 TL olacağı hesap edilerek kanaat getirilmiştir.
6. Taraf beyanlarından ve dosya içerisinde bulunan ödeme dekontlarından, Davalı ZMMS sigortacısı olan ...nın, 3.407,00 TL ödeme yaptığı anlaşılmaktadır.
7. Heyetimiz Kusur BilirkiĢisinin tespiti olan kusur nispeti (%75) dir. Hesaplanan 4.062,50 TL – Ödenen 3.407,00 TL= 655,50 TL (AltıyüzellibeĢ TL. Elli. KRġ.) Bakiye Değer Kaybı miktarı hesaplanmıştır.
8. Ekspertiz faturasının hizmet bedeli olarak 300,00 TL (KDV dâhil) ödendiği ve bu ödemenin yargılama gideri olarak kabul edilip edilmemesi, Bilirkişi görev alanımızda bulunmaması nedeni ile Sayın Mahkemenin Takdirine bırakılmıştır." şeklinde rapor sundukları görülmüştür.
Bilirkişi tarafından değer kaybına ilişkin hesaplama; trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ile önceki hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre değerlendirme yapıldığından ve tramer kayıtlarıda incelendiğinden itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir. Kaldı ki 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden tarafı olmadığı zmms sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması ve Anayasa Mahkemesi'nin nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 esas 2019/40 sayılı kararına göre 6704 Sayılı Kanunun 3.maddesiyle değiştirilen 90. maddesinin birinci cümlesinde yeralan “ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yeralan “ve genel şartlarda ’’ ibaresinin iptal edilmiş olması sebebiyle uygulanmayacağından hükme esas alınmıştır.
Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, kolluk tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme hükme esas alınmıştır.
Davacı vekili bedel artırım dilekçesi ile değer kaybı için talep ettiği 100,00-TL tazminat alacağının 655,50-TL'nin kaza tarihi itibari olan 08/03/2022 tarihinden işleyecek faiziyle birlikte tahsilini talep etmiştir.
Tüm bu nedenler ile;08/03/2022 tarihli çift taraflı trafik kazasında ... plakalı aracın sigorta şirketi dava dışı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından ve dava dışı sürücünün %25 oranında kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 16.250,00 TL değer kaybının bulunduğu, davacının kusur oranı ile birlikte dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından 3.407,00 TL ödeme mahsup edildikten sonra davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren zarar veren araç ticari olduğundan avans faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
-655,50 TL değer kaybı bedeli tazminatının davalı sigorta şirketinden (bakiye kalan 36.091,34 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) 30/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiz ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 44,77 TL karar ve ilam harcının yatan 449,75 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubuna, artan harcın davacıya iadesine,
3-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 44,77 TL mahsup edilen peşin harç, 179,90 TL başvurma harcı, 73,75 TL posta ve diğer giderler, 300,00 TL ekspertiz ücreti ile 2.600,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 3.198,42 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 655,50 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
6-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.
06/02/2024
Katip...
.e imza
Hakim ...
E imza