T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/447 Esas
KARAR NO: 2024/311
DAVA: Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 24/05/2023
KARAR TARİHİ: 04/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... plakalı araca, davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS kapsamında sigortalanan... plakalı araç tarafından 18/08/2022 tarihinde çarpılmasıyla maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazandan sonra taraflarca kaza tespit tutanağı tutulmuş ve kazanın oluşumunda müvekkilinin kusursuz, sigortalı araç ve sürücüsünün ise %100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, anılan kaza sebebiyle müvekkilinin aracında hasar meydana geldiğini, söz konusu hasarın kazaya kusuruyla sebebiyet veren aracın ZMMS poliçe sorumlusu davalı şirket tarafından tazmininin gerektiğini, mmüvekkiline ait araçta meydana gelen hasarın tespit için İzmir... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D.İş sayılı delil tespiti dosyasının ikame edildiğini, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporu ile müvekkilline ait araçta meydana gelen hasarın KDV Dahil 90.000,00- TL olabileceği tespit edilir iken aracın rayiç değeri 130.000,00 TL olarak belirtildiğini, araçta meydana gelen hasarın tazmini için tarafımızca davalı ... Sigorta A.Ş.'ye 06/09/2022 tarihinde başvuru yapılmış ise de şirket tarafından anılan başvuruya olumlu olumsuz yanıt verilmediği gibi hasar tazminine ilişkin herhangi bir ödeme de yapılmadığını, İzmir... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin... D.İş sayılı dosyası kapsamında düzenlenen raporda bilirkişi tarafından araç rayiç değeri yanılgılı tespit edilmiş ve aracın pert total işlemine tabi tutulması gibi bir sonuca varıldığını. Oysa ki müvekkilline ait aracın kaza tarihindeki hasarsız rayici raporda belirtilenden çok daha yüksek olduğunu, müvekkilinin alacakları hakkında yasal işlem başlatabilmek adına dava şartı olan arabuluculuğa başvurulduğunu, arabuluculuk görüşmelerine başlansa da tarafların anlaşmaması üzerine arabuluculuk faaliyetine son verildiğini ve son tutanağın 27/04/2023 tarihinde imzalandığını, davamızın kabulü ile fazlaya ilişkin haklarımızı saklı kalmak kaydıyla kısmi dava olarak şimdilik 100,00 TL hasar tazminatının... plakalı aracın ZMMS poliçesi kapsamında, sigorta şirketinin süresinde ödeme yapmayarak temerrüte düştüğü 22/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile tarafımıza verilmesine, İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... K. Sayılı dosyası kapsamında yapılan masrafların yargılama gideri olarak dikkate alınmasına, İzmir... Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... K. Sayılı dosyası kapsamında tarafımız lehine hükmedilen 1.140,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak tarafımıza verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası koşullarının bulunmadığı gerekçesi ile HMK'nın 107 ve 114/h maddeleri uyarınca hukuksal yarar yokluğu nedeniyle reddinin gerektiğini, ... plaka sayılı araç müvekkili şirket nezdinde 15/08/2022-15/08/2023 başlangıç ve bitiş tarihli ... no'lu zorunlu mali mesuliyet sigortası ile sigortalı olduğunu, davalı şirkete tam ve eksiksiz başvuru yapılmadığından bahisle işbu davanın, dava şartı yokluğundan reddedilmesinin gerektiğini, davalı sigorta şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, bu nedenle kusur durumunun tespitinin gerektiğini, nitekim bu hususunun Yargıtay İçtihatlarıyla da sabit olduğunu, D.İş sayılı dosyasında yokluğumuzda yapılan bilirkişi incelemesine açıkça itiraz ettiklerini, müvekkili şirketin hasar bedelinin KDV'sine ilişkin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını karşı tarafın temin ettiği rapora ilişkin harcamalardan müvekkili şirketin sorumlu olmadığını, haksız fiillerden mütevellit tazminat taleplerine, temerrütten itibaren yasal faiz talep edileceğinden başvuru sahibinin avans faiz talebi hatalı olduğunu davalı şirketin dava konusu olaya ilişkin herhangi bir sorumluluğunun bulunmadığının tespiti ile davanın müvekkilli şirket yönünden reddine, herhalükarda davanın reddi ile yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan bakiye hasar bedeli tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı 18/08/2022 tarihli trafik kazasında ... plakalı aracın işleteni olup, davalı sigorta şirketi... aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.
KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde dava dilekçesinin ekinde yer alan 06/09/2022 tarihli dilekçeye (e-mail) göre davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu görülmüştür.
Davalının sorumluluğu değerlendirildiğinde; 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
Kazaya karışan... plakalı araç 15.08.2022-2023 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 18/08/2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden davacının maliki olduğu aracın tramer kaydı da celp edilerek kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
Mahkememizin 17/10/2023 tarihli celse 2 nolu ara kararı gereğince; tüm dosya kapsamı incelenerek davacı ve dava dışı sürücünün oransal kusur durumu ve aynı trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu aracın gerçek hasar bedelinin (iskonto uygulanmadan, KDV eklenerek), oluşan hasara göre aracın onarılmasının ekonomik olmadığı anlaşılması halinde ise pert-total değerinin gelen tramer kayıtlarına göre hesaplanması için Bilirkişilerden alınan 15/01/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "18.08.2022 tarihinde davacı...” e ait olup sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonet ile Davalı ... Sigorta A.Ş.” ne ZMMS trafik sigortalı ve Dava dışı sürücü ... idaresindeki ... plakalı araç arasında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle;
1)... plaka sayılı davalı sigorta poliçeli araç sürücüsü...yolları Trafik Kanunu'nun 57. maddesini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile ETKEN OLDUĞU,
2)... plaka sayılı davacı araç sürücüsü ... kazanın oluşumuna ETKEN FAKTÖRÜ VE KURAL İHLALİ OLMADIĞI,
3)Meydana gelen trafik kazasında oluşan etken 3. Kişi ya da kurumların kusurunun bulunmadığı,
4)Davacıya ait ...plakalı araçta davaya konu trafik kazası sonucunda ön kısım kaporta, mekanik, elektrik ve elektronik kısımlarında meydana gelen hasarların İşbu Dava Konusu Trafik Kazası İle İlintili Olduğu,
5)Davacıya ait... plakalı araçta meydana gelen hasarın Yedek Parça * İşçilik * KDV olarak 89.209,70 TL olduğu,
6) Davacı aracının kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarına göre 2.el piyasa rayiç değerinin 133.041,00 TL civarı olduğu,
7) Davacı aracının Sovtaj (Onarımı yapılmamış hurda olarak) değerinin 40.000,00 TL civarı olduğu,
8)Davacıya ait aracın onarım tutarının 2.El piyasa rayiç değerinin 9682,20 ne ulaştığı için Yargıtay Kararları doğrultusunda Tamirinin Ekonomik Olmadığı Pert-Total Uygulaması yapılmasının gerekli olduğu ve Pert/Total edildiğinde Gerçek Hasar Miktarının 93.041,00 TL. (Doksanüçbinkırkbirlira) olduğu,"şeklinde rapor sundukları görülmüştür.
Mahkememize sunulan bilirkişi raporuna karşı davalı sigorta vekili tarafından tahkim komisyonu kararı uyarınca dava tarihinden önce ödeme yapıldığı ve kesin hüküm nedeniyle davanın reddinin gerektiği savunulmuştur.
Mahkememizce celp edilen Sigorta Tahkim Komisyonu' nun ... Karar numaralı dosyası incelendiğinde, davacı tarafından aynı trafik kazasına ilişkin hasar bedelinin talep edildiği, aldırılan bilirkişi raporu sonucu davacı tarafa 3 kez ıslah için mehil verildiği ancak ıslah yapılmadığından başvuru dilekçesinde talep edilen 100,00 TL hasar bedeli yönünden 08/04/2023 tarihinde başvurunun kabulüne itiraz yolu açık olmak üzere karar verildiği görülmüştür. Celp edilen dosya içeriğinde başvuru dilekçesi bulunmadığından yeniden müzekkere yazılmış ve gelen yazı cevabı sonucu davacı tarafın başvuru dilekçesi incelendiğinde, 18/08/2022 tarihinde yaşanan trafik kazası sonucu... plakalı araçta oluşan hasar bedelinin tahsilinin ... plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyen ... Sigorta A.Ş.' den talep edildiği, sonuç ve istem bölümünde ise açıkça "Fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla, şimdilik 100,00 TL hasar tazminatının sigortanın süresinde ödeme yapmayarak temerrüde düştüğü 22/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tarafımıza verilmesine," yazılı olduğu görülmüştür.
Emsal nitelikli Yargıtay ... H.D ...Karar sayılı ilamı ile; "Somut olayda; davacı taraf, 19.12.2019 tarihinde aracın çalınmasına ilişkin olay nedeniyle doğan zararın tazmini için, 17.07.2020 tarihinde, belirsiz alacak ya da HMK'nın 107 nci maddesinden bahsetmeksizin, alınacak raporla tazminatın belirlenmesinden sonra artırım haklarını saklı tutarak eldeki davayı açmış olup, davanın HMK'nın 109 uncu maddesinde düzenlenen "kısmi dava" olduğunun kabulü gerektiği açıktır. Davalı vekilinin ıslahla artırılan kısım yönünden süresinde ileri sürdüğü zamanaşımı defini inceleyen İtiraz Hakem Heyeti'nin, davacının fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak şimdilik 41.000,00 TL tazminat talebinde bulunduğu, buna göre davanın belirsiz alacak davası niteliğinde olduğu, belirsiz alacak davası açılması ile zamanaşımının kesileceği, davacının 16.01.2023 tarihli dilekçesinin ıslah işlemi niteliğinde olmadığı, bu dilekçenin dava değerinin artırılması kapsamında olduğu, bu nedenle bilirkişi raporundan sonra artırılan miktar yönünden davalının zamanaşımına ilişkin definin reddi gerektiği gerekçesine dayanan zamanaşımı değerlendirmesi, açıklanan nedenlerle yerinde olmamıştır. " şeklinde karar vermiştir.
Emsal alınan ilam ile birlikte davacı tarafın Sigorta Tahkim Komisyonu' na yapmış olduğu başvuru dilekçesi birlikte değerlendirildiğinde tahkime başvurunun kısmi dava olarak yapıldığı açık olduğundan tahkimde talep edilmeyen bedel yönünden kesin hüküm itirazının kabulü mümkün görülmemiştir.
-Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan ve sürücülerin imzalarını taşıyan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme,
-trafik kazası tarihi itibariyle; kaza sonucu hasar gören davacının maliki olduğu aracın hasar bedelinin araç rayicinin % 50'sini aştığı, bu durumda aracın tamirinin ekonomik olmayacağı, bilirkişi tarafından da aracın pert-total işlemi yapıldığı takdirde sovtaj bedelinin raporda belirtildiği, dava konusu aracın model ve markası dikkate alındığında bilirkişi raporunda bu hususun da irdelendiği, pert total kabul edilerek aracın sovtaj bedeli de belirlenmek sureti ile hasarsız piyasa rayici ile sovtaj bedeli arasındaki farkın hasar miktarı olarak belirlendiği (Yargıtay... HDB'nın 18.05.2016 tarih ve ...Esas - ...Karar Sayılı ilamı), bu itibarla mahkememizce alınan bilirkişi raporunun hükme esas almaya elverişli ve yeterli mahiyette bulunduğu kanaatine varılmıştır.
Davacı ıslah dilekçesi ile hasar onarım/pert için talep ettiği 100,00-TL tazminat alacağını, 76.683,50-TL alacağını artırarak 76.783,50-TL ücretin sigorta şirketinin süresinde ödeme yapmayarak temerrüte düştüğü 22/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsilini talep etmiştir.
Tüm bu nedenler ile; 18/08/2022 tarihli çift taraflı trafik kazasında... plakalı aracın sigorta şirketi dava dışı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından, davalı dışı sürücünün tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu aracın kaza tarihi itibari pert-total işlemine tabi tutulması gerektiği ve sovtaj değerinin de düşülmesi sonucu 93.041,00 TL zararın bulunduğu, dava tarihinden sonra 16.257,50 TL ödemenin de olduğu görüldüğünden bedel arttırım dilekçesi doğrultusunda davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşecek ise de talep ile bağlı kalınarak 22/09/2022 tarihinden itibaren zarar veren aracın kullanım amacı hususi olduğundan yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile;
-76.783,50 TL hasar bedeli tazminatının davalı sigorta şirketinden (bakiye kalan 83.742,50 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) talep ile bağlı kalınarak 22/09/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 5.245,08 TL karar ve ilam harcının yatan 1.489,46 TL peşin harç ve ıslah harcından mahsubu ile eksik kalan 3.755,62 TL' nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
3-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 1.489,46 TL peşin harç, 179,90 TL başvurma harcı, 116,50 TL posta ve diğer giderler , 4.600,00 TL bilirkişi masrafı ve İzmir... Sulh Hukuk Mahkemesinin... Değişik İş sayılı dosyasında yapılan 9.097,26-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
5-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
6-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.04/04/2024
Katip ...
E İMZA
Hakim...
E İMZA