T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO : 2023/476 Esas
KARAR NO : 2024/940
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 01/06/2023
KARAR TARİHi: 18/10/2024
YAZIM TARİHİ : 11/11/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde; "... 31.10.2021tarihinde davalı ...n sevk ve idaresinde mülkiyeti kendisine ait ... plakalı aracın müvekkile ait... plakalı araca çarptığı , kaza nedeniyle davalı sürücü...n 96100 kusurlu olduğu ,Davalının tam kusurlu olduğu Kaza
Tespit Tutanağında sabit olduğu,kaza tespit tutanağında da davalı ..., müvekkile ait araca duramayarak arkadan çarptığını kabul etmtiğini ,müvekkilin aracında meydana gelen hasara ilişkin tanzim edilen hasar ekspertiz raporunda toplam hasar tamir masrafi 5.442,57 TL olarak tespit edildiği ,meydana gelen kaza nedeni ile müvekkilin aracının değerinin düştüğünü, davalı ... şirketince ödenmeyen değer kaybı bedeli ile mahrum kalınan günlere ait mahrum kalma bedelinin ödenmesi maksadıyla tüm davalılara karşı dava şartı arabuluculuk başvurusunda bulunulduğu ancak anlaşma sağlanamadığı, Davalı ... , poliçe limitleri ile sınırlı olmak koşuluyla müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybından ve giderlerinden diğer davalılar ile birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğunu ,Öte yandan müvekkil meydana gelen kaza nedeni ile aracını kullanamadığı ,müvekkil aracının tamiri nedeni ile uzun süre araçsız kalmış, kendi arkadaşlarından ödünç araç almak zorunda kaldığını , davalı ...'ın müvekkilin aracından mahrum kaldığı günlere ait mahrum kalınan gün bedelinden de sorumlu olduğu belirtilerek Sonuç ve İstem kısmında : Yukarıda açıklanan nedenlerle, gerçekleşen trafik kazası sonucu belirsiz alacak davası olarak açılan işbu davada fazlaya ilişkin tüm hakları saklı kalmak kaydıyla;Araç değer kaybı bedeli olarak 100,00 TL , Mahrum kalınan gün bedeli olarak 100,00 TL olmak üzere toplam 200,00 TL'nin kaza tarihi olan 31.10.2021 tarihinden itibaren bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalılardan tahsili, yargılama gideri ve dava vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesi talep edilmiştir." şeklinde talep ve dava etmiştir.
SAVUNMA : Davalı ... vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde; " Davacı tarafın 31.10.2021 tarihinde gerçekleşen trafik kazası sonucu aracında meydana geldiğini iddia ettiği değer kaybı ve mahrum kalınan gün bedelinin tahsili talep edildiği, Kabul anlamına gelmemek kaydıyla kazada 96100 kusuru bulunmakla birlikte ,kaza sonrası çekilen fotoğraflardan anlaşılacağı üzere davacının aracında sadece arka tamponun hasar gördüğü bundan dolayı değer kaybı talebinin mümkün olmadığı,klaza tespit tutanağına itiraz ettiğini, değer kaybı talebinin kötü niyetli olduğu, araçdan mahrum kaldığı için maddi kayba uğradığına dair bir delil olmadığı,bu talebin kabulünün mümkün olmadığı,hukuka aykırı olduğu belirtilerek sonuç ve istem kısmında ,davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesi talep ettiği görülmüştür.
Davalı ... AŞ vekili tarafından verilen cevap dilekçesinde; "Dava yetkisiz mahkemede açılmış olduğundan usulden reddi gerektiği, müvekkil şirket tarafından ...'a 19.01.2022 - 796,50 TL,... Sigorta'ya 28.01.2022 - 2.650 TL, 28.01.2022 - 2.099,52 TL, 28.01.2022 - 693,05 TL ödendiği davacının başka bir alacağı kalmadığı, Müvekkil şirketin eksper raporuna göre davacıya hasar ödemesini yapmış sorumluluğunu yerine getirdiği ,davaya ilişkin belgelerin kendilerine tebliğ edilmediği , işbu davada bu hususa uyulmadığı, kusur oranının tespiti bakımından dosyanın Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi'ne sevk edilmesini talep etme zorunluluğu doğduğu , müvekkil şirketin yalnızca sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğunu ,hasar ve değer kaybının genel şartlara göre hesaplanması gerektiği ,söz konusu aracin daha önce kazaya karışıp karişmadiği kazanin varliği halinde hangi bölgeden hasar aldiği önem arz ettiği ayni bölgeden hasarli olmasi halinde değer kaybi meydana gelmeyeceğinden davanın reddi gerektiği,hiçbir şekilde davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; Aleyhlerine tazminata hükmedilmesi halinde ıslah edilmemiş tutar için tazminat faiz sorumluluğu dava tarihinden itibaren, ıslah edilmiş tutara ilişkin tazminat ve faiz sorumluluğu ise ıslah tarihinden itibaren başlatılması gerektiği, davacinin aracinin kasko sigortacisi öğrenilerek ilgili sigorta şirketine müzekkere Bu hususun yargılamanın esasına etki edeceği , bu durum değerlendirilmeden bir karar verilmesi durumunda davacının sebepsiz zenginleşmiş olacağını ,başvuru konusu araç ticari bir araç olmadığı için Karşı tarafın Ticari / Temerrüt / Avans Faizi talep etmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu belirtilerek Netice ve Talep kısmında, arz ve izah edilen sebeplerle, Haksız ve hukuka aykırı davanın reddine,Kusur durumunun şüpheye mahal vermemesi adına Istanbul Adli Tip Kurumu Trafik Ihtisas Dairesi'ne sevkine karar verilmesini, Yargılama gideri ve ücreti vekâletin davacıya tahmiline karar verilmesi talep ettiği görülmüştür.
UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :
1).Dava, haksız fiil nedeniyle oluşan Değer Kaybı ve Araçtan Mahrum Kalma Tazmini istemine ilişkin HMK md. 107 uyarınca açılmış olan belirsiz alacak davasıdır.
2) Davaya konu trafik kazasının 31.10.2021 tarihinde, İzmir ili Bornova ilçesinde gerçekleştiği, davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı aracın, dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki seyir halindeki... plaka sayılı araca çarpması ile kazanın vuku bulduğu dosyada mevcut Kaza Tespit Tutanağından anlaşılmaktadır.
3) Zarar veren...plaka sayılı aracın 21.04.2021 - 21.04.2022 tarihlerini kapsar şekilde... Sigorta AŞ.'de Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) yani zorunlu trafik sigortası ile sigortalanmış olduğu celp olunan hasar dosyası içinde yer alan poliçe sureti ile anlaşılmaktadır. Davaya konu trafik kazasının tarihi poliçede belirtilen risk periyodu içinde yer almaktadır.
4) Trafik kazaları sonucu uğranan zararlardan sorumluluk da haksız fiil sorumluluğu kapsamında yer almaktadır. Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır.
Haksız fiil sorumluluğu; "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
TBK md. 49; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."
TBK md. 50; "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü içermektedir.
5) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu;
91/1. Maddesinde; "İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (MMS) yaptırmaları zorunludur";
85/1. Maddesinde; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.";
85/son maddesinde ise; "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-3 maddesinde; "Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır." düzenlemesi ile sorumluluk sınırları gösterilmiştir.
Yukarıda açıklanan ve alıntılanan hükümler doğrultusunda Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın motorlu bir aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
6) Zarar veren ... plaka sayılı aracın 21.04.2021 - 21.04.2022 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile Davalı ... AŞ.'de sigortalıdır. Kaza 31.10.2021 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden sigorta şirketi sorumludur.
Ancak sigortacının sorumluluğu, yukarıda izah edilen sorumluluk esasları dahilinde işletilen aracın işleteninin veya işletenin kusurundan sorumlu olduğu sürücünün kusurlarından kaynaklanan zararlarla sınırlı olarak dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranındadır. Bu nedenle aracın işleteninin veya sürücüsünün kusur durumunun incelenmesi gerekmektedir.
7) Kaza tespit tutanağının polis marifetiyle tanzim edilmemiş olması nedeniyle tutanakta kusur tespitinin bulunmadığı görülmektedir.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Davacının bilirkişi deliline dayanmış olması nedeniyle mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
8) 03/07/2024 tarihli Bilirkişi Raporunda; Sürücü ... sevk ve idaresindeki ...'a ait ... plakalı aracı ile Kemalpaşa Caddesinde önünde durmakta olan otobüs'ün arkasında beklediği sırada aynı istikamette aynı şeritte seyir halindeki sürücü ... sevk ve idaresindeki mülkiyeti kendisine ait... plakalı aracın ön kısımları ile önünde durmakta olan... plakalı aracın arka tampon kısımlarına çarpması ve öne doğru savrulan aracın ön kısımlarıyla önündeki otobüsün arka kısmına çarpması sonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği ve ... plakalı aracın ön tampon ve arka tampon kısımlarının hasar görmesine neden olan Trafik kazası nedeniyle açılan Tazminat davasında;
A) Hasar Yönünden; 31/10/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu davacı ...'a ait ... plakalı ... motor ve ... şasi no'lu 2012 model ... HB 1.3 CDTi (95) SPORT Mavi renkli Dizel, Manuel vites hususi otomobilde oluşan hasarın giderilmesi için gerekli Toplam Hasar Onarım Bedelinini:
a) İskontolu kdv hariç 5,016.59-TL
b) İskontosuz kdv dahil 6,373.43-TL UYGUN VE KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞU,
B) Değer Kaybı Yönünden; Dava konusu ...'a ait ... plakalı ... motor ve ... şasi no'lu 2012 model ... HB 1.3 CDTi (95) SPORT Mavi renkli Dizel, Manuel vites hususi otomobilde,meydana gelen trafik kazası sonucu oluşan değişen/onarılan parça ve toplam hasar hasar miktarı dikkate alınarak 31/10/2021 kaza tarihi itibarırıyla Araçtakı Değer Kaybı Miktarının 2.271,42-TL UYGUN ve KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞU,
C) İkame Araç Tazminatı Yönünden; Aracın teknik özellikleri, meydana gelen kazanın boyutu, yedek parça teminindeki kolaylıklar vesair nedenlerden dolayı, hasar onarım süresinin 7 (Yedi) işgünü, uygun ve kabul edilebilir bir süre olduğu dikkate alınarak, 31/10/2021 kaza tarihi itibarıyla ikame araç tazminat bedelinin toplam 2.066,99-TL UYGUN ve KABUL EDİLEBİLİR OLDUĞU,
D) Kusur Yönünden;
a.... Plakalı Kamyonet Sürücüsü ...'ın;
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 52/1-b bendinde "Hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak, zorundadırlar." kuralını ve 56/1 "Sürücüler, önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar." 84. Maddede düzenlenen "Arkadan çarpma yasağını" ihlal ettiği için bu kazanın oluşumunda ETKEN OLDUĞU;
b. ...Plakalı otomobil sürücüsü...'ın;
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununca kazaya etken bir hareketi bulunmadığından kazada ETKEN OLMADIĞI kanaatine varılmıştır, şeklinde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
9) Mahkememizce Kusura İlişkin yapılan değerlendirmede; ... Plakalı Kamyonet Sürücüsü ...'ın hızını yol ve trafik koşullarına uydurmadığı, takip mesafesi kuralına riayet etmediği ve de zarar gören araca arkadan çarptığı gözetilerek kazanın oluşumunda sigortalı ...plaka sayılı araç sürücüsünün % 100 ve Asli Kusurlu olduğu, zarar gören aracın kazaya etkisinin bulunmadığı ve Kusursuz olduğu, değer kaybı zararın tamamının poliçe limitlerini aşmamak kaydıyla sigortalı aracın ZMMS poliçesi ile sigortacısı olan davalı ... şirketinin sorumluluğunda olduğu kabul edilmiştir.
10) Mahkememizce Tazminat Kalemlerine İlişkin yapılan değerlendirmede; 03/07/2024 tarihli Bilirkişi Raporuna ilişkin rapor içeriğindeki değerlendirmelerin dosya kapsamı ile uyumlu olduğu, hesap hatası bulunmadığı ve onarım süresinin 7 gün olarak belirlenmiş olmasının teknik anlamda ve sanayi sitelerindeki yoğunluk bağlamında gerçekçi olduğu kanaatiyle ve de denetime elverişli olduğu değerlendirmesiyle 03/07/2024 tarihli Bilirkişi Raporu Mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-. Davanın KABULÜ ile;
a) 2.271,42-TL Değer Kaybından kaynaklanan maddi tazminatın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Tazminata Davalı ... yönünden Haksız Fiil tarihi olan 31/10/2021 tarihinden itibaren,
Davalı ... AŞ. yönünden ise Dava Tarihi olan 01/06/2023'den itibaren Avans Faizi işletilmesine,
b) 2.066,99-TL İkame Araç Zararından kaynaklanan maddi tazminatın davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
Tazminat miktarına Haksız Fiil tarihi olan 31/10/2021 tarihinden itibaren, Avans Faizi işletilmesine, .
2- Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 427,60-TL harçtan peşin alınan 179,90-TL ve ıslah harcı olarak alınan 33,67-TL'nin mahsubu ile bakiye 214,03-TL harcın 112,05-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, kalan 102,18-TL'sinin ise davalı ...'dan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3- Arabuluculuk Kanunu Madde 18/A fıkra 13, 14 gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00-TL'nin 1.675,40-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, bakiye 1.524,60-TL'sinin ise davalı ...'dan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4- Davacı tarafından yatırılan Başvurma Harcı, Peşin Harç ve Vekalet Harcından oluşan 385,40-TL harç ile 33,67-TL ıslah harcı toplamı olan 419,07-TL'nin 219,41-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, kalan 199,66-TL'sinin ise davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
5- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 4.338,41-TL vekalet ücretinin 2.271,42-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, 2.066,99-TL'sinin ise davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davacı tarafından yapılan 5.500,00-TL bilirkişi ücretinin ve 1.010,25-TL tebligat ve posta ücreti olmak üzere toplam 6.510,25-TL yargılama giderinin 3.408,50-TL'sinin davalılardan müştereken ve müteselsilen, 3.101,75-TL'sinin ise davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
7- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair; davacı vekilinin ve davalı asil ...'ın yüzüne karşı, diğer davalı tarafın yokluğunda, HMK 341 maddesi gereğince miktar itibariyle Kesin Olarak verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı.18/10/2024
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza