T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/479 Esas
KARAR NO: 2023/1012
DAVA: Zayi Belgesi Verilmesi
DAVA TARİHİ: 02/06/2023
KARAR TARİHİ: 14/12/2023
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ..., ... adresinde faaliyet gösterdiğini, müvekkili şirket bu adrese kısa bir süre önce taşındığını, 07/10/1998 Tarihinde kurulan müvekkili şirket hissedarları Anonim Şirketlerden oluşmakta olduğunu, şirketi temsile yetkili olanlar ... Kolej Eğitim Yayın Basım Ticaret ve Sanayi A.Ş. adına hareket eden ... ve ... ve Otelcilikİşletmeleri A.Ş.adına hareket eden ... olduğunu, müvekkili şirket yetkilisi ... 19.05.2023 tarihinde sabah geç saatlerde şirkete ait işyerine giderek kilitli olan kapıyı açtığında, arka pencerenin açık olduğunu ve pencerenin dış kısmında bulunan sinekliğin yukarıdan aşağıya yırtık olduğunu, ofiste bazı çekmecelerin dolapların karıştırılmış olduğunu ve masa üzerinde bulunan diz üstü bilgisayar çantasının yerinde olmadığını yine bu çanta içerisinde bulunan ve şirket kuruluşundan itibaren kullanılan ortaklar pay defterinin ve bir kısım makbuzların da ofiste olmadığını, çanta ile birlikte pay defteri ve makbuzların çalınmış olduğunu görmüş ve ilçe Jandarma Komutanlığını arayarak şikayette bulunduğunu, aynı gün içerisinde müvekkilin yazılı ifadesi de alındığını ve soruşturma başlatıldığını, Selçuk Jandarma Komutanlığı ve Torbalı İlçe Jandarma Komutanlığı olay yeri inceleme tim Komutanlığı tarafından yapılan olay yeri incelemesi sonucu, “Ofisin giriş kapısının havuz tarafında güney yönünde olduğu giriş kapı ve pencerelerin sağlam zorlama ve alet izinin bulunmadığını, ofisin içerisinde giriş kapısı karşısında 190 × 45 santim ebatındaki krem renkli alüminyum yapılı pencerenin açık pencere dış kısmında bulunan plastik sinekliğin yukarıdan aşağıya doğru tek parça ve orta kısmından yana doğru iki parça kesik olduğunu, pencere açma kapama kolunun aşağıya doğru yani kapalı konumda olduğu pencere kasası üst kısmındaki metal menteşe dilinin içeriye doğru eğilmiş olduğu sinekliğin orta dış kısmında sert isimle yuvarlak oluşturuldu değerlendirilen sekiz 0.8 santim ebatında dilinmenin bulunduğu bu delinme ile aynı hizada camın dış kısmında iki ayrı yerde taş ve bunun gibi sert bir cisim ile vurma izine benzer iz bulunduğunu, binanın kuzeyinin sık dikilmiş ağaçlarla kaplı olmasından dolayı ofis penceresini dışarıdan görünmesi mümkün olmadığını, giriş kapısı sol tarafında masa üzerinde bulunduğu beyan edilen siyah renkli Laptop çantası ve pay defterinin ofiste olmadı tespit edildiğini, müvekkili şirketin işyerinde bulunan ve şirketin ilk kuruluşundan itibaren kullanılan Pay Defteri 19/05/2023 tarihinde meydana gelen hırsızlık olayı sebebiyle zayi olduğundan ilgili belge ve defterlerin zayi olduğuna dair tarafımıza zayi belgesi verilmesini talep etme gereği doğduğunu, açıklanan sebeplerle, müvekkili şirkete ait Pay Defterinin zayi olduğuna dair tarafımıza zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER: Selçuk Cumhuriyet Başsavcılığı’nın soruşturma dosyası, ticaret sicil gazete ilanı, ifade tutanağı, olay yeri görgü tespit tutanağı, olay yeri inceleme raporu, sair yasal deliller.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
1-Tüm dosya kapsamından; davacı TTK'nun 82. maddesi gereğince şirket pay defterinin hırsızlık neticesinde zayi olduğu gerekçesi ile zayi belgesi verilmesini talep etmiştir. TTK'nun 82/7. maddesi gereğince, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içerisinde ziyaa uğrarsa tacir ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 30 gün içerisinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Madde içeriğinden de anlaşıldığı üzere zayi belgesi isteyebilmek için ticari detfer ve belgelerin bir afet neticesinde ziyaa uğraması veya hırsızlıkla zayi olması gerekmektedir. Yine ziyaa uğradığı tarihten itibaren 30 gün içerisinde talebin mahkemeye ulaştırılması gerekmektedir.
Somut olayda davacı tarafça davacı şirkete ait şirket pay defterinin 19/05/2023 tarihinde şirket ofisinde kaybolduğu ileri sürülerek zayi belgesi verilmesi talep edilmiştir.
Dosya kapsamında sunulan belgelerin incelenmesinde davacı şirkete ait işyerinden hırsızlık vakıası ile ilgili Selçuk Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma sayılı dosyası üzerinden ceza soruşturması başlatıldığı, olay yeri inceleme ekipleri tarafından ofis ve çevresinde incelemeler yapıldığı, işyerinden hırsızlık olayıyla ilgili 19/05/2023 tarihli tutanağın düzenlendiği, soruşturmanın halen devam ettiği görülmüştür
2-Dava tarihi 02/06/2023 olup 30 günlük yasal süre içerisinde davanın açıldığı görülmüştür.
3-Davacının zayi belgesi verilmesini talep ettiği pay defteri, tacirin saklamakla yükümlü olduğu belgelerden olduğu anlaşılmakta olup, tek başına defter adının zikredilmesi somutlaştırma açısından yeterli sayılmamaktadır. Hangi belgenin zayi olduğuna ilişkin somut bir açıklamanın yer alması gerekmekte olup, ticari defterlerle ilgili olarak bu hususun noter tasdikiyle kullanıma başlanan belgeler yönünden noter açılış tasdik tarihi ve yevmiye numarası olarak değerlendirilmesi gerekmektedir. Aksi halde "pay defteri" gibi genel ve soyut bir ifade ile zayi belgesi verilemeyeceği, zira davacıdan talep edilebilecek herhangi bir belgeye istinaden adeta davacıya sınırsız ölçüde sorumsuzluk sağlayan bir ilamın verilmesinin kanunun özüne uygun olmadığı gibi ilamda zayi olduğu belirtilecek defterin hangisi olduğu hususunun da ayırt edici şekilde en azından tarihinin veya sayısının belirli olması gerektiği, aksi durumda davacının kendisinin dahi varlığından haberdar olmadığı, var olup olmadığı dahi belirli olmayan bir defterle ilgili zayi belgesi verilmesi anlamına geleceği, böylelikle sınırları çizilmemiş bir mahkeme ilamı verilmesinin düzenlemenin amacı ile bağdaşmadığı gibi hukuken de mümkün olmadığı, zira 6100 sayılı HMK'nın 297/2. Maddesinde "Hükmün sonuç kısmında, gerekçeye ait herhangi bir söz tekrar edilmeksizin, taleplerden her biri hakkında verilen hükümle, taraflara yüklenen borç ve tanınan hakların, sıra numarası altında; açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gereklidir."
Hükmü düzenlenmiş olup, mahkeme kararında tarafa tanınan hakların açık, şüphe ve tereddüt uyandırmayacak şekilde gösterilmesi gerektiği gözetilerek davacı vekiline pay defterinin açılış tasdikine ilişkin bilgileri sunması hususunda süre verilmiş, davacı vekili tarafından davacı şirket pay defterinin Selçuk Noterliği'nin 06/10/1998 tarih ve ... yevmiye nolu tasdik işlemi ile kullanıma başlandığı yönünde beyanda bulunulduğu görülmüştür.
Selçuk Noterliğ'ne yazılan müzekkere cevabında ... yevmiye nolu işlem kayıtlarının imha edilmiş olduğu, yevmiye defteri kayıtlarına göre bilanço defteri onayı yapıldığı yönünde müzekkere cevabı sunulmuş ise de, noterlikte ..., ..., ..., ..., ..., ... ve ... yevmiye nolu bilanço açılış onaylarının yaptırıldığının bildirildiği, davacı şirketin 7 adet bilanço defteri kullanmasını gerektire bir durum bulunmadığı gibi davacı vekilinin 11/12/2023 tarihli dilekçesi ekinde sunulan karar defteri onay sayfası örneğinde davacı şirketin Selçuk Noterliği'nin 06/10/1998 tarih ve ... yevmiye nolu onayı ile karar defteri açılışının yapıldığının görüldüğü, bu itibarla ...-... yevmiye sıra nolu işlemlerin bilanço defteri olarak yevmiye defterinde yer almasının gerçek durumu yansıtmadığı anlaşıldığından davacı tarafın açılış onayına ilişkin beyanına itibar edilerek davacı şirket pay defteri açılışının Selçuk Noterliği'nin 06/10/1998 tarih ve ... yevmiye nolu işlemi ile gerçekleştirildiği kabul edilmiştir.
Tüm bu delillerin birlikte incelenmesinde, davacı şirkete ait pay defterinin kanunda sayılan hallerden olan hırsızlık neticesinde kaybolduğu, yasal süre içerisinde davanın açıldığı ve zayi olan deftere ilişkin ayrıntılı bilgilerin sunulduğu, bu haliyle zayi belgesi verilmesi koşullarının oluştuğu değerlendirilmekle davanın kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM:
Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile, davacı şirkete ait Selçuk Noterliği'nin 06/10/1998 tarih ve ... yevmiye nolu açılış onayı ile tasdiki yapılan pay defterinin 19/05/2023 tarihinde hırsızlık nedeniyle zayi olduğunun tespitine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 269,85-TL harçtan peşin olarak alınan 179,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 89,95-TL karar ve ilam harcının davacı şirketten tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Fazla yatırılan gider avansının, karar kesinleştiğinde istek halinde yatırana iadesine,
Dair davacı vekilinin e-duruşma yoluyla yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile istinaf kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde istinaf kanun yoluna başvurulmadığı taktirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede istinaf kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne istinaf konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.14/12/2023
Katip ...
e-imzalı
Hakim ...
e-imzalı