T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/586 Esas
KARAR NO : 2024/963
DAVA : Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 11/07/2023
KARAR TARİHİ : 24/10/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "Müvekkil şirkete ait... plakalı araç ... numaralı Kasko Sigorta Poliçesi ile 26.02.2022/2023 vadeli olarak şirketiniz tarafından sigortalanmış bulunmaktadır. Sigortalı araç, 31.07.2022 tarihinde Kayseri ili Talas ilçesinde Bahçelievler Mahallesinde maddi hasarlı trafik kazası yaşanmıştır. Kaza sonrası İzmir Trafik Denetleme Şube Müdürlüğü-Trafik Düzenleme ve Denetleme Büro Amirliği tarafından kaza tespit tutanağı düzenlenmiştir. Kaza tespit tutanağı ektedir. Dava konusu kazanın sebebiyet verdiği hasarın tespiti için Kayseri... Sulh Hukuk Mahkemesinde ... D. İş sayılı dosyasında delil tespiti yapılmıştır. İşbu dosya kapsamında alınan 30.09.2022 tarihli bilirkişi raporunda tespite konu aracın 2020 model... markalı olduğu, yapılan inceleme sonucunda toplam değişecek yedek parça ve işçilik tutarının (KDV dahil 43.775,00TL olduğu, tespite konu araçtaki hasar ile tespite konu trafik kazasının uyumlu olduğu, araçta meydana gelen değer kaybının ise en az 26.600 TL civarında olduğu tespit edilmiştir. Tespit edilen hasar bedelleri gerçek zararımızı karşılamamaktadır. Söz konusu rapora tarafımızca itiraz edilmiştir. İtirazımız üzerine alınan ek rapor da kök raporun tekrarı niteliğinde olup kök rapordaki itirazlarımız tekrarlanmıştır. Ek rapor ve itirazımız ekte sunulacaktır. Tespit edilen bu değer kaybı da gerçek zararımızı da karşılamamaktadır. Bu nedenle işbu davanın açılması zarureti hasıl olmuştur. Müvekkil şirkete söz konusu zararları tam olarak ödenmemiştir. Zira davalı şirket tarafından görevlendirilen ekspertiz şirketi tarafından somut olaydaki hasar ve zarar yanlış şekilde raporlanmış ve yanlış rapor doğrultusunda eksik ödeme yapılmıştır. Bu kapsamda şirketinize başvuru yapılmış, hatalı olarak tanzim edilen rapor doğrultusunda tarafımıza 24.167,80 TL hasar ödemesi 12.12.2022 tarihinde yapılmıştır. Söz konusu kasko poliçesi davalı sigorta şirketi tarafından tanzim edildiğinden müvekkilin zararlarını karşılamakla yükümlüdür. Ancak müvekkil zararı davalı şirket tarafından eksik olarak karşılanmış olup, bu sebeple bakiye bedel için huzurdaki davayı açma gereği doğmuştur. Söz konusu 1238-2022 numaralı Ekspertiz Raporunda hasar tespitinde değişmesi gereken hasarlı parça ve malzemelerin bedelleri çok düşük fiyatlar üzerinden belirlenmiştir. Kayseri ... Sulh Hukuk Mahkemesinden alınan...D.İş sayılı dosyada belirlenen malzeme bedellerinin 1/3 oranına tekabül etmektedir. Bu iki rapor arasındaki farktan dahi bedellerin fahiş derecede düşük belirlendiği anlaşılmaktadır. TTK’nın hükümleri uyarınca, sigortacı, sigorta ettiren veya sigortadan yararlananın uğradığı gerçek zararı tazminle yükümlüdür. Hasar bedeli tespit edilirken, davalı sigorta şirketiyle servis arasında yapılan anlaşma gereği mevcut iskonto esas alınarak yedek parça ve işçilik bedellerinin rayiç değerinde indirim uygulanması doğru değildir. Ancak sigorta şirketince aldırılan ekspertiz raporunda halihazırda çok düşük belirlenen tutarlar üzerinden bile iskonto yapılmış, hasar gören parçaların karşılığı olan 21.156,71 TL tutar üzerinden 10.988,91 TL iskonto uygulanmıştır. Hukuka ve hakkaniyete uygun olmayan işbu rapor üzerinden ödenen tazminatın eksik olduğu bu yönden dahi açıktır. Davalı sigorta şirketi tarafından ödenen 24.167,80 TL zararımızı karşılamamaktadır. Aracın onarımının yapıldığı ... Ticaret şirketine, müvekkil tarafından 56.000 TL hasar onarım ödemesi yapılmıştır. Servise yapılan ödemelerin dekontları ektedir. Davalı kasko şirketinin söz konusu zararımızdan ötürü 12.12.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte poliçe sorumluluk limitleri kapsamında sorumluluğu bulunmaktadır. Yukarıda yapmış olduğumuz açıklamalar ışığında avukatlık ücretinin, delil tespiti dosya masrafları ve diğer yargılama masrafları ile ilgili Kasko Poliçesinde yer alan Hukuksal Koruma teminatı kapsamında ödenmesi gerekmektedir. Tarafımızca dava öncesi Arabuluculuk yoluna başvurulmuştur. Arabuluculuk görüşmeleri anlaşamama ile sonuçlanmış ve taleplerimiz davalılar tarafından reddedilmiştir. Sigortaya başvuru dilekçesi, tebliğ evrakı ve Arabuluculuk son tutanağı dilekçemiz ekindedir. Kaza nedeniyle hasara uğrayan müvekkile ait araçta oluşan hasar bedelinden sorumludur. Araçtaki hasar miktarının tam olarak belirlenmesi mümkün olmadığından davanın belirsiz alacak davası olarak açılması zorunluluğu doğmuştur. Harç hesabı açısından dava değeri 300,000 TL (100,00 TL hasar, 100,00 TL ikame araç bedeli, 100,00 Hukuksal Koruma olmak üzere) olarak belirtilmiştir. Fazlaya ilişkin dava ve talep haklarımız saklı kalmak kaydıyla; araçta meydana gelen hasarın ve ikame araç bedelinin tahsili için işbu davanın açılması zorunluluğu doğmuştur. Yukarıda arz ve izah edilen nedenlerle fazlaya ilişkin hakkımız saklı kalmak kaydıyla belirsiz alacak davası olarak açılan davamızda; davanın Kabulü ile teknik bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacak hasar bedelinin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan belirsiz alacak davası olarak şimdilik 100,00 TL tahsiline, teknik bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacak ikame araç bedelinin şimdilik 100,00 TL temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan belirsiz alacak davası olarak şimdilik 100,00 TL tahsiline, teknik bilirkişi incelemesi ile ortaya çıkacak hukuksal koruma avukatlık ücretinin şimdilik 100,00 TL temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan belirsiz alacak davası olarak şimdilik 100,00 TL tahsiline, yargılama giderleri, Değişik iş dosyası yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini müvekkilimiz adına vekâleten arz ve talep ederiz." şeklinde talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; "Belirsiz alacak davası açılmasında hukuki yarar bulunmamaktadır. Davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerekmektedir. Talep edilen hasar tazminatı fahiştir. Müvekkil şirket tarafından yerinde ekspertiz incelemesi yapılarak düzenlenen kesin ekspertiz raporuna göre onarım bedeli 24,167.80 TL olarak tespit edilmiştir. Tespit edilen bu tutar davacıya ödenerek poliçeden doğan sorumluluk tam olarak yerine getirilmiştir. Yapılan ödeme davacının kabulündedir. somut olayda müvekkil şirket tarafından alınan ekspertiz raporu doğrultusunda ödeme yapıldığından davanın reddine karar verilmesi gerekmektedir. Davacı tarafından servise yapılan ödemelere karşılık yapılan onarım hizmetinin ayrıntılı hesap dökümü yer almamaktadır. Buna göre yapılan onarım işleminin yalnızca dava konusu kaza neticesinde meydana gelen zararın tazminine ilişkin olduğu ispatlanamamıştır. Öte yandan KDV ödendiğine ilişkin de bir makbuz bulunmamaktadır. Bu nedenle KDV hariç olarak hesaplama yapılması gerekmektedir. İkame araç bedeli talebinin reddi gerekmektedir. Davacı aleyhine açılmış bir dava bulunmadığından bu yöndeki talebin reddini talep ederiz. Açıklanan nedenlerle, haksız davanın reddine karar verilmesini talep ederiz. Yukarıda açıklanan ve re'sen tespit edilecek nedenlerle; Yapılacak yargılama neticesinde haksız ve yersiz davanın reddine, yargılama masrafları ve vekâlet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini Sayın Mahkemeden vekaleten saygılarımızla arz ve talep ederiz." şeklinde talep ve dava etmiştir.
Dava, kasko sigorta sözleşmesine dayanılarak, sigortalı tarafından davalı kasko sigorta şirketi aleyhine açılan tazminat istemine ilişkindir.
Davacı 11/07/2022 tarihli trafik kazasında...şleteni ve sürücüsü olup, davalı sigorta şirketi ise aracın kasko sigorta poliçesini düzenleyendir.
Davalı vekili zamanaşımı definde bulunmuş ise de, kaza 11/07/2022 tarihinde meydana gelmiş olup, arabuluculuğa başvuru tarihi 06/01/2023, dava tarihi ise 11/07/2023 olduğundan davanın iki yıllık zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı görülmüştür.
Mal sigortaları türünden olan kasko sigortası poliçesinin teminat kapsamını belirleyen A/1 maddesine göre, gerek hareket gerekse durma halinde iken sigortalının veya aracı kullananın iradesi dışında araca ani ve harici etkiler neticesinde sabit veya hareketli bir cismin çarpması veya aracın böyle bir cisme çarpması, müsademesi, devrilmesi, düşmesi, yuvarlanması gibi kazalar ile 3.kişilerin kötüniyet veya müziplikle yaptıkları hareketler aracın yanması, çalınması veya çalınmaya teşebbüs sonucu oluşan maddi zararların bütün sigortanın teminat kapsamında olduğu anlaşılmaktadır.
Diğer taraftan 6102 sayılı TTK'nın 1409/1 ve 1410. maddeleri uyarınca, sigortacı geçerli bir sigorta ilişkisi kurulduktan sonra oluşan rizikolardan sorumlu olduğu gibi, aynı Yasanın 1409/2. maddesi hükmüne göre kural olarak rizikonun teminat dışında kaldığına ilişkin iddianın sigortacı tarafından kanıtlanması gerekmektedir. Olayın sigortalının ihbar ettiği şekilde değil de sigortacının iddia ettiği şekilde gerçekleşmesi halinde ise bu oluş şeklinin Kasko Sigortası Genel Şartlarının A.5. maddesinde sayılan teminat dışında kalan hallerden olması gerekmektedir.
İlkeler yukarıda anlatılan şekilde olmakla birlikte, sigortalı Kasko Poliçesi Genel Şartlarının 1.5. maddesi ve 6102 sayılı TTK'nın 1446. maddesi uyarınca rizikonun gerçekleştiğine dair doğru ihbar mükellefiyetini kasten yerine getirmez veya iyiniyet kurallarına açıkça aykırı şekilde sigorta teminatı dışında kalan bir hususu sanki bu oluşan rizikonun teminatı içinde imiş gibi ihbar ederse ispat külfeti yer değiştirip oluşan rizikonun teminat içinde kaldığını ispat yükü sigortalıya geçer. Sigortacı, rizikonun ihbar edilenden farklı şekilde oluştuğunu ve bu oluş şeklinin sigorta teminatı dışında kaldığını soyut iddialarla değil somut delillerle kanıtlamak zorundadır.
Davacıya ait aracın davalı şirket nezdinde kaskolu olduğu ve 11/07/2022 tarihli rizikonun poliçenin yürürlük süresi içinde meydana geldiği uyuşmazlık konusu değildir (Poliçe yürürlük 26.02.2022-2023-Genişletilmiş Kasko Filo Sigorta Poliçesi).
Bu ilkeler doğrultusunda somut olaya baktığımızda; davalı yanca zararın teminat içerisinde yer almadığına yönelik savunma bulunmadığından uyuşmazlık, meydana gelen riziko sonucu hasar miktarı noktasında toplanmaktadır.
Zarar miktarının belirlenmesi teknik bir inceleme gerektirdiğinden mahkememizce bilirkişilerden raporlar alınmasına karar verilmiş olup,
Bilirkişi heyetinden alınan 27/03/2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "31/07/2022 tarihinde ... idaresindeki...plakalı araç, ... idaresindeki ... plakalı araç ve park halindeki ... plakalı araçlar arasında meydana gelen yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle;
1) ... plakalı aracın ÖN VE SOL YAN KISIMLARINDA Meydana Gelen Hasarların
İşbu Dava Konusu Kaza İle İlintili Olduğu,
2)Dava konusu kazada hasara uğramış olan davacı... İç ve Dış Ticaret Ltd. Şti.’ne ait ... plakalı ...marka araçta meydana gelen Gerçek Hasar Miktarının Yedek Parça + İşçilik + KDV olarak 55.725,15 TL (Ellibeşbin yediyüzyirmibeş lira onbeş kuruş) olduğu,
3) Dava konusu aracın onarımı için makul onarım süresi 15 İş Günü olarak kabul edilmiş ve benzer özelliklere sahip bir aracın kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedelinin 226,53 TL/gün hesabı ile İkame araç gideri 3.398,00 TL (Üçbinüçyüzdoksansekizlira) hesap edilmiş olduğu,
4) Davalı sigorta şirketinin davacıya 12.12.2022 tarihinde 24.167,80.-TL tazminat ödediği,
5)Bakiye hasar bedelinin KDV dahil 31.557,35.-TL tutarında hesaplandığı,
6) İkame araç bedeli teminatının kasko poliçesinde bulunmadığı,
7)Davacının delil tespiti giderlerinin yargılama giderleri kapsamında talep edilebileceği, poliçedeki hukuksal koruma teminatının sigortalı-davacının aleyhinde açılan dava ve takipleri kapsadığı, görüş ve kanaatine varılmıştır.
Hukuki değerlendirme ve nihai takdir Sayın Mahkemeye ait olmak üzere Saygıyla Arz Ederiz." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişi heyetinden alınan 03/06/2024 tarihli bilirkişi ek raporunun sonuç kısmına göre; "31/07/2022 tarihinde ... idaresindeki ... plakalı araç,... idaresindeki ... plakalı araç ve park halindeki... plakalı araçlar arasında meydana gelen yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası sebebiyle;
1-Dava konusu aracın onarımı için makul onarım süresi 15 İş Günü olarak kabul edilmiş ve benzer özelliklere sahip bir aracın 31/07/2022 kaza tarihi itibariyle günlük kiralama bedelinin 617,90 TL/gün hesabı ile İkame araç gideri 9.268,50 TL(Dokuzbinikiyüzaltmışsekizsekizliraellikuruş) hesap edilmiş olduğu,
2-Kasko poliçesinde, ikame araç bedeli ödeme teminatı bulunmadığı, ikame araç teminatının “ ikame araç temini” olarak verilmiş olduğu, ikame araç temini için davacının başvuruda bulunduğuna dair bir delilin dava dosyasında mevcut olmadığı,
3-Davacı delilleri içinde, “hukuksal koruma klozu” kapsamında davacı aleyhine açılmış olan Kayseri Asliye Ticaret Mahkemesi kararı ile bu karara istinaden davacının ödediği yargılama giderleri ve vekalet ücretinin bildirilmediği, görüş ve kanaatine varılmıştır.
Hukuki durum ve delillerin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere Saygıyla Arz Ederiz." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Dosya içerisinde yer alan 26.02.2022-2023 vade tarihli kasko sigorta poliçesinin ikame araç klozunda yer alan "... poliçe vadesi süresince yılda 2 defa ve olay başına en fazla 7 gün süre ile ikame araç hizmeti verileceği..." şeklindeki düzenleme mevcut olduğundan bilirkişi raporunun aksine mahkememizce 7 gün üzerinden ikame araç bedeli tazminatına karar vermek gerekmiştir (Yargıtay 4. H.D. 2022/6235 E. , 2023/1821 K. , İzmir BAM 20. H.D. 2021/825 E. , 2023/2099 K. ).
Sonuç itibari ile, taraflar arasındaki Genişletilmiş Kasko Filo Sigorta Poliçesi' nden kaynaklanan tazminat bedelinin tahsili istemine ilişkin açılan eldeki davada, rizikonun risk periyodu içerisinde gerçekleştiği, kazanın şekli ile meydana gelen hasarın uyumlu olduğu ve bu yönde bir savunmanında bulunmadığı, araçta oluşan gerçek hasardan sigorta poliçesindeki teminat kapsamında davalının sorumlu olduğu, bu nedenle KDV eklenerek iskonto uygulanmadan bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamada zarar miktarının 55.725,15 TL olarak belirlendiği, dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından ödenen 24.167,80 TL' nin mahsubu sonucu bakiye kalan bedel ve az evvel belirtildiği üzere ikame araç klozu mevcut olduğundan yedi günlük ikame araç tazminatı yönünden davanın kabulüne, hukuksal korumaya ilişkin talep ise dayanak Kayseri ... ATM ' nin ... Esas sayılı dava dosyasının karara bağlanması sonucu muaccel hale geleceğinden bu talebin reddine karar vermek gerekmiştir. Kabul edilen bedeller yönünden davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 45 gün sonra temerrüte düşecek ise de kısmi ödeme bulunmadığından kısmi ödemenin yapıldığı tarihten itibaren avans faiz işletilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
-31.557,35 TL hasar ve 4.325,30 TL ikame bedeli olmak üzere toplam 35.882,65 TL tazminatının davalı sigorta şirketinden kısmi ödeminin yapıldığı 12/12/2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Alınması gereken 2.451,14 TL karar ve ilam harcının yatan 885,80 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 1.565,34 TL' nin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan ve mahsup edilen 885,8 TL ve 269,80 TL başvurma harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 160,75 TL posta ve diğer giderler ile 5.000,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 5.160,75 TL yargılama giderinin kabul red oranı nazara alınarak 5.146,40 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 30.000,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca reddedilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 100,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,
7-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin her iki tarafta oturuma katıldığından kabul red oranı nazara alınarak 8,68 TL' sinin davacıdan, bakiye kalan 3.111,32 TL' nin ise davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
8-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.24/10/2024
Katip...
E-imzalıdır.
Hakim ...
E-imzalıdır.