T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
DOSYA NO : 2023/659 Esas
KARAR NO : 2024/504
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 08/08/2023
KARAR TARİHİ : 30/05/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde; 16.07.2021 tarihinde ...e ait ve onun sevk ve idaresindeki... plakalı aracın müvekkil ...ya ait ve kendi sevk ve idaresindeki ... yabancı plakalı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir. Kaza, sigortalı araç sürücüsünün, Kayseri ili, Yahyalı ilçesi, ... mahallesi, ...caddesi, ... istikameti üzerinde; müvekkilin trafik kurallarına uygun bir şekilde seyrettiği sırada, sigortalı araç sürücüsünün takip mesafesini korumayarak müvekkil aracının arka kısmına çarpması neticesinde meydana gelmiştir.
Husumet, 1 no'lu davalıya kazaya sebebiyet veren araç sürücüsü ve araç sahibi sıfatıyla, 2 no'lu davalı ... Sigorta A.Ş.'ne... plakalı aracın 08.05.2021-08.05.2022 tarihleri arasında geçerli ... poliçe numaralı ZMMS poliçesi nedeniyle poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak yönetilmiştir. 2 numaralı davalı sigorta riskini üstlenmeleri nedeniyle (2 numaralı davalı ZMMS poliçe teminat limiti dahilinde) zarardan sorumludurlar. Davalılar açısından “zarar ve eylem”, “zarar ve motorlu aracın işletilmesi” arasında uygun illiyet bağı mevcuttur.
müvekkile ait araçta kaza sebebiyle oluşan zarar miktarı ve kısmi ödeme
davalı sigorta şirketleri temerrüde düşmüştürmüvekkil tarafından ödenen yurtdışı bilirkişi ücretinin yargılama giderlerinden sayılarak davalılara yükletilmesi gerekmektedir.
davalıların muhtemel süre uzatım talebinin reddi gerekmektedir.
Bakiye hasar bedelinden oluşan 1.785,14-EUR maddi tazminatın fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk lirası olarak; 1 nolu davalıdan kaza tarihi olan 16.07.2021'den, 2 nolu davalı ... Sigorta AŞ den (kaza tarihinde geçerli bakiye ZMMS teminat limiti ile sınırlı olarak) temerrüt tarihi olan 27.07.2023'den itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, 2) Müvekkilin hasar tespiti için bilirkişi ücreti olarak ödediği 615,71 EUR’nun yargılama giderlerinden sayılarak, fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk lirası olarak davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsiline, 3) Arabuluculuk aşaması ile ilgili vekalet ücreti de dikkate alınarak bu hususta ayrıca hüküm kurulmasına ve kanuni vekâlet ücretinin KDV hariç olarak hükmedilerek yargılama giderleri ile birlikte davalı taraflara yüklenmesine karar verilmesi vekil eden adına saygıyla talep olunur. " şeklinde talep ve dava ettiği görülmüştür.
SAVUNMA : Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde: "Şirketimiz nezdinde gerekli araştırmalar yapılmış ve uyuşmazlığın ... numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigorta teminatı altına alınmış olan ...plakalı aracın 16.07.2021 tarihinde kazaya karıştığı ... plakalı araçta meydana geldiği iddia edilen hasar bedeli talebiyle ilişkili olduğu anlaşılmıştır. Davacının talepleri haksız ve mesnetsiz olup reddi gerekmektedir.
Söz konusu kaza sonucu davacının aracında meydana gelen hasar bedelinin tazmini talebi ile müvekkil şirkete ihbar yapılmış, bunun üzerine müvekkil şirket nezdinde ... numaralı hasar dosyası açılmış ve incelemelere başlanmıştır. Yapılan incelemeler neticesinde hasar bedeline ilişkin olarak davacı tarafa 31.08.2023 tarihinde 530,65 EUR ödeme yapılmıştır.
Kabul manasında olmamak üzere, müvekkil şirket dava konusu kaza sebebiyle poliçe teminat limitleri dahilinde gerçek ve doğrudan zarardan sorumludur. Dilekçemiz muhteviyatında izah olunacağı üzere davacı tarafın taleplerinin reddi gerekmektedir. davanın reddi ile yargılama gideri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini saygılarımla vekâleten arz ve talep ederim." şeklinde talep ettiği görülmüştür.
UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :
1). Dava, haksız fiil nedeniyle oluşan Bakiye Hasar Tazmini istemine ilişkin olup, alacağın sigorta poliçesine dayanması nedeniyle Mutlak Ticari Davalardandır.
2) Karayolları Trafik Kanunu'nun "14/4/2016 tarihli 6704 sayılı Kanunun 5 md. ile değişik "Doğrudan doğruya talep ve dava hakkı" başlıklı 97. maddesi;
"Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." hükmünü öngörmekte olup, dava dilekçesi ekinde yer alan 14/07/2023 tarihli başvuru dilekçesinin KEP adresi üzerinden gönderildiği ve böylelikle KTK' nın 97. Maddesinin dava şartı olarak aradığı Yazılı Başvuru şartının da sağlanmış olduğu görülmüştür.
3) Davaya konu trafik kazasının 16.07.2021 tarihinde, Kayseri ili Yahyalı ilçesinde gerçekleştiği, Davalılardan...'e ait, yine...in sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracın davacı ...ya ait ve yine davacı ...nın sevk ve idaresindeki ...plaka sayılı araca çarpması ile kazanın vuku bulduğu dosyada mevcut Kaza Tespit Tutanağından anlaşılmaktadır.
4) Zarar veren... plaka sayılı aracın 08.05.2021 - 08.05.2022 tarihlerini kapsar şekilde...Sigorta AŞ.'de Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) yani zorunlu trafik sigortası ile sigortalanmış olduğu celp olunan hasar dosyası içinde yer alan poliçe sureti ile anlaşılmaktadır. Davaya konu trafik kazasının tarihi poliçede belirtilen risk periyodu içinde yer almaktadır.
7) Trafik kazaları sonucu uğranan zararlardan sorumluluk da haksız fiil sorumluluğu kapsamında yer almaktadır. Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır.
Haksız fiil sorumluluğu; "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.
TBK md. 49; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."
TBK md. 50; "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır." hükmünü içermektedir.
8) 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu;
91/1. Maddesinde; "İşletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası (MMS) yaptırmaları zorunludur";
85/1. Maddesinde; "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.";
85/son maddesinde ise; "İşleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir.
Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları A-3 maddesinde; "Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortanın kapsamı üçüncü şahısların, sigortalının Karayolları Trafik Kanunu çerçevesindeki sorumluluk riski kapsamında, sigortalıdan talep edebilecekleri tazminat talepleri ile sınırlıdır." düzenlemesi ile sorumluluk sınırları gösterilmiştir.
Yukarıda açıklanan ve alıntılanan hükümler doğrultusunda Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası'nın motorlu bir aracın işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.
9) Zarar veren... plaka sayılı aracın 08.05.2021 - 08.05.2022 tarihlerini kapsar şekilde ... Sigorta AŞ.'de sigortalıdır. Kaza 16.07.2021 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedelinden sigorta şirketi sorumludur.
Ancak sigortacının sorumluluğu, yukarıda izah edilen sorumluluk esasları dahilinde işletilen aracın işleteninin veya işletenin kusurundan sorumlu olduğu sürücünün kusurlarından kaynaklanan zararlarla sınırlı olarak davalı araç sürücüsü ...'in kusuru oranındadır. Bu nedenle aracın işleteninin veya sürücüsünün kusur durumunun incelenmesi gerekmektedir.
10) Kaza tespit tutanağının polis marifetiyle tanzim edilmiş olup tutanakta ... plaka sayılı dava dışı araç sürücüsünün kural ihlali yaptığı kanaatine varıldığı görülmektedir.
TBK'nın 50. maddesi uyarınca davacı, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Davacının bilirkişi deliline dayanmış olması nedeniyle mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
11) 12/02/2024 tarihli Bilirkişi Raporunda;
- Kusur Tespiti Yönünden:
A) ... plakalı otomobil sürücüsü Davalı...in 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanununun 84. Maddesinde düzenlenen “Arkadan çarpma” şeklindeki kuralın ihlal ettiği,
2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 56. Maddesinde düzenlenen "Sürücüler önlerinde giden araçları yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlemek zorundadırlar." şeklindeki kuralı ihlal ettiği kanaatine varılmıştır.
B) ... plakalı otomobil sürücüsü Davacı ...'nın kaza esnasında, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nu ihlal eden bir davranışının olmadığı kanaatine varılmıştır.
- Hasar Bedeli Yönünden:
... yabancı plaka aracın, oluşan kazada arka tampon kısımlarından hafif hasar aldığı, hasar şeklinin ve hasar fotoğraflarının kaza tutanağı ile uyumlu olduğu, Kaza tarihi itibari ile aracın;
Yurt içindeki hasar maliyeti (yedek parça + işçilik +KDV dahil) = 12.135,64 -TL,
Almanya'daki hasar maliyeti (yedek parça + işçilik + vergi dahil) = 2.315,79-EUR,
Ödeme yapılan tutarın 530 EUR olduğu,
- Ekspertiz Ücreti Yönünden:
Yurt içinde kaza tarihi itibari ile hasar hesabı ekspertiz ücreti 325,50 TL,
Almanya'da ki ekspertiz tutarının 450-EUR olabileceği yönünde görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir.
12) Mahkememizce yapılan değerlendirmede; Kaza Tespit Tutanağında yapılan kusura ilişkin tespit ile 12/02/2024 tarihli Bilirkişi Raporunda belirtilen kusur tespitlerinin örtüşmekte olduğu, işbu tutanak ve raporlara göre ... plaka sayılı araç sürücüsü davalı...'in % 100 Kusurlu olduğu,...plaka sayılı araç sürücüsü ...'nın ise Kusursuz olduğu belirtilmiş olup, aynı kanaat mahkememizce de benimsenmiştir.
Hasar Bedeli Yönünden ise;
13.02.2024 tarihli Bilirkişi Raporunda hasar bedelinin KDV dahil 2.315,79-Euro olarak tespit olunduğu, davalı ...Sigorta'nın yapmış olduğu kısmi ödemenin 530,65-Euro olduğu hususunda dava dilekçesi ve cevap dilekçesinden taraflar arasında ihtilaf bulunmadığı anlaşılmakla, bakiye hasar bedelinin 1.785,14-Euro olduğu tespit olunmuştur.
13) Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu olan Bilirkişi Raporu Mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır.
14) Davacı tarafça dava öncesi davalı sigorta şirketlerine yazılı başvuru yapılmış olup işbu başvurunun KEP vasıtası ile 14.07.2023 tarihinde gönderildiği, aynı tarihte davalı sigorta şirketine teslim edildiği anlaşılmaktadır. Başvuru dilekçesinin tesliminden itibaren 8 iş günü sonunda temerrütün gerçekleştiğinin kabulü ile 27.07.2023 tarihi itibariyle hüküm fıkrasında belirtildiği şekilde faiz işletilmesine karar verilmiştir.
15) Davacı vekili yurt dışında yaptırdığı ekspertiz ücretinin, yargılama gideri olarak davalıdan 615,71-Euro tahsiline karar verilmesini de talep etmiş olup, dosyaya sunulan bilirkişi raporunda yapılan ekspertiz incelemesi için 450,00-Euro değerinde olabileceği yönünde görüş bildirildiği görülmekle bu miktar üzerinden ekspertiz ücreti yargılama giderlerine dahil edilmiştir.
Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-.Davanın KABULÜ İLE;
1.785,14-Euro tutarında Bakiye Hasar Bedeli'ne ilişkin maddi tazminatın davalı... Sigorta Anonim Şirketi yönünden bakiye poliçe limiti olan 33.367,11-TL ile sınırlı sorumlu olmak kaydıyla temerrüt tarihi olan 27/07/2023 tarihinden; diğer davalı ...yönünden ise kaza tarihi olan 16/07/2021 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/A maddesine göre uygulanacak değişken faiz ile birlikte fiili ödeme tarihindeki merkez bankası efektif satış kuru üzerinden TL karşılığının müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
2- Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 3.621,72-TL harçtan peşin alınan 905,47-TL'nin mahsubu ile bakiye 2.716,25-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
3- Arabuluculuk Kanunu Madde 18/A fıkra 13, 14 gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00-TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,
4- Davacı tarafından yatırılan Başvurma Harcı, Peşin Harç ve Vekalet Harcından oluşan 1.213,72-TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5- Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6- Davacı tarafından yapılan 3.600,00-TL bilirkişi ücretinin ve 300,75-TL tebligat ve posta ücreti ve 13.365,09-TL (450,00-Euro) ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 17.265,84-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7- Taraflarca yatırılan gider avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,
Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda, tebliğden itibaren İki Hafta İçerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yolu Açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 30/05/2024
Katip ...
¸e-imza
Hakim ...
¸e-imza