T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/705 Esas
KARAR NO : 2024/594
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 25/08/2023
KARAR TARİHİ : 27/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket, ile davalı arasında ticari ilişkiyi istinaden davalı tarafa mal ve hizmet arz ettiğini, davalı tarafa gönderdiği ürünleri teslim alındığını ve bu ürünlere ilişkin faturalar düzenlendiğini, ancak davalı şirket tarafından bir kısım fatura bedellerinin ödenmediğinden İzmir.. İcra Müdürlüğünün...esas sayılı takip dosyası ile icra takibine geçtiklerini, devamında ödeme emirine haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiklerini ve takibin durduğunu, davalı şirketin icra takibini sürüncemede bırakmak maksadıyla asılsız iddiaları ileri sürerek itirazda bulunduklarını belirterek davamızın kabulü ile İzmir... İcra Müdürlüğü... esas sayılı dosyasında itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere .davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya dava dilekçesi ve duruşma gününün usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davaya cevaplarını bildirmediği anlaşılmıştır.
Dava, satım sözleşmesinden kaynaklanan cari hesap alacağının tahsili için başlatılan takipte ödeme emrine karşı yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davaya konu İzmir... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında davacı tarafından davalı aleyhine cari hesaptan kaynaklanan toplam 52.809,90- TL'nin talep edildiği ödeme emrinin borçlu/davalıya tebliğ edildiği, borçlunun süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Dava, 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığından işin esasına geçilmiştir.
Davacı satım sözleşmesinde satıcı konumunda bulunduğundan ücret talep edebilmesi için öncelikle faturalara konu ürünleri davalı/satın alana teslim ettiğini ispatla yükümlüdür. Bu nedenle mahkememizce ön inceleme celsesinde taraflara ticari defterlerinin bulunduğu adresi bildirmek için mehil verilmiş olup, gerekli ihtarata rağmen davalı tarafça ticari defterlerin adresi bildirilmediğinden tek taraflı ticari defterler ile celp edilen B/A formları üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup,
Bilirkişiden alınan 06/03/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre;"Dava dosyası ve ekleri ile davacıdan temin edilen mali veriler üzerinde yapılan inceleme, tespit ve değerlendirmeler neticesinde, aksi delil ve belgelerle ispat edilmediği sürece aşağıdaki görüşlere ulaşılmıştır;
Taraflar arasındaki hukuki anlaşmazlığın; Davacının, davalı aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı dosyası ile ilgili olarak 52.809,91 TL Bakiye Cari Hesap Alacağına istinaden başlattığı icra takibi akabinde işbu davayı açması üzerine başladığı,
DAVACI TARAF AÇISINDAN;
2021-2022 ve 2023 yılları Yevmiye, Defter-i Kebir, Envanter defterlerinin açılış ve 2021-2022 yılları yevmiye defterlerinin kapanış tasdikinin yasal süresi içerisinde yaptırıldığı,
2023 YILI YEVMİYE DEFTERİNİN KAPANIŞ TASDİKİNİN YASAL SÜRESİNİN HENÜZ DOLMADIĞI,
Davacının 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu’nun kayıt usullerine ilişkin vecibeleri yerine getirmiş olduğu; söz konusu kayıtların 6100 sayılı HMK m.22 2/2’ye göre delil niteliğine haiz olup olamayacağının takdiri Sayın Mahkeme’nize ait olduğu,
TARAFLAR ARASINDA 2021 YILINA AİT TİCARİ İLİŞKİ BULUNMADIĞI,
Davacının davalı firmayı 120 ALICILAR ana hesabı altında 120.001.24 hesabında takip ettiği,
2022 YILI İLE İLGİLİ OLARAK;
-Davacının KDV dahil olmak üzere 26 adet fatura karşılığında 571.294,35 TL tutarlı mal/hizmet faturası düzenlediği,-
-Davalı şirketin davacı firmaya 14.03.2022 tarih... nolu fatura ile KDV dahil 478,05 TL tutarında iade faturası düzenlediği,
-Davalının davacı şirkete 190.750,67 TL ödeme yaptığı,
-İlgili yıl kapanış bakiyesinin 380.065,63 TL Borç Bakiyesi Verdiği (HESAP SAHİBİNİN BORÇLU OLDUĞU),
2023 YILI İLE İLGİLİ OLARAK;
-Davacının KDV dahil olmak üzere 1 adet fatura karşılığında 39.588,80 TL tutarlı mal/hizmet faturası düzenlediği,
-Davalı şirketin davacı firmaya 1 adet çek ile 50.000,00 TL tutarında ödeme yaptığı,
-Söz konusu ticari işlemlerin davacıya ait 2022 ve 2023 yılları ticari defterlere yasal süresi içinde kayıt altına alındığı,
-Davacı şirketin davalı firmaya düzenlediği 2022 ve 2023 yılarına ait faturaların tamamının e-arşiv fatura olduğu,
...Sıra No.lu Vergi Usul Kanunu Genel Tebliğinde yapılan açıklamalar uyarınca, Vergi Usul Kanunu kapsamında elektronik belge olarak düzenlenen belgeler, 2021 yılının Temmuz ayına ilişkin dönemden itibaren Form Ba ve Form Bs bildirimlerine dâhil edilmemektedir.
Dava tarihi itibariyle (25.08.2023) hesap bakiyesinin 369.654,43 TL Borç Bakiyesi Verdiği (HESAP SAHİBİNİN BORÇLU OLDUĞU),
Davacının davalı adına İzmir... İcra Dairesinde 27.07.2023 tarihinde “52.809,91 TL Bakiye Cari Hesap Alacağı (İstenen: Yıllık Reeskont Avans) 52.809,91TL Toplam Alacak” açıklaması ile ilamsız takip başlattığı,
DAVALI TARAF AÇISINDAN;
Davalı taraf ile ilgili yukarıda detaylandırılan Kemalpaşa Vergi Dairesi Başkanlığı’nın müzekkere cevapları ekleri incelendiğinde;
•2022 YILI İLE İLGİLİ OLARAK, DAVACI ŞİRKET KAYITLARI İLE DAVALI ŞİRKET BEYANLARININ ÖRTÜŞMEDİĞİ GÖRÜLMÜŞ OLUP;
2022 YILI
DAVACI TARAF
DÖNEM BELGE ADEDİ KDV HARİÇ TUTAR
2022 YILI 26 528.976,50
DAVALI TARAF
DÖNEM BELGE ADEDİ KDV HARİÇ TUTAR
2022 YILI 25 526.985,71
ARADAKİ FARK= 1 ADET BELGE 1.990.79 TL olmakla birlikte söz konusu farkın davacı tarafından davalı adına düzenlenen 23.06.2022 tarih ... nolu KDV hariç 1.990,74 TL tutarlı faturanın BA/BS bildirim sınırı olan 5.000, TL rakamının altında kaldığından Vergi Dairesinin Davalı adına düzenlediği BA listesine alınmamasından kaynaklanmış olabileceği,
•2023 YILI İLE İLGİLİ OLARAK, DAVACI ŞİRKET KAYITLARI İLE DAVALI ŞİRKET BEYANLARININ ÖRTÜŞTÜĞÜ GÖRÜLMÜŞTÜR.
2023/01-02-03. AYLAR
DAVACI TARAF
DÖNEM BELGE ADEDİ KDV HARİÇ TUTAR
2023/01-02-03. AYLAR 1 36.656,30
DAVALI TARAF
DÖNEM BELGE ADEDİ KDV HARİÇ TUTAR
2023/01-02-03. AYLAR 1 36.656,30
Tespit edilmiş olup, Takdir ve değerlendirilmesi Sayın Mahkemeye ait olmak üzere "şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilindiği üzere; mahkeme, ticari davalarda tarafların ticari defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebilir. (HMK m. 222/1) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (HMK m. 222/2) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. (Ek cümle: 22.07.2020 - 7251 S.K./23. Md) Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. (HMK m. 222/3) Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olur. (HMK m. 222/4) Taraflardan biri tacir olmasa dahi, tacir olan diğer tarafın ticari defterlerindeki kayıtları kabul edeceğini belirtir; ancak, karşı taraf defterlerini ibrazdan kaçınırsa, ibrazı talep eden taraf iddiasını ispat etmiş sayılır. (HMK m. 222/5)Bu kapsamda ticari defterlerin sahibi lehine delil olması için kural olarak işin ticari olması, her iki tarafın tacir olması ve iki tarafında ticari defterlerinin incelenmesi ya da belirli şartlara göre tek başına ona dayanması gerekir.
Somut olayda, satıcı/davacı tarafından 2022 yılı ile 2023 yılında davalıya toplam 27 adet faturanın düzenlediği, davalı tarafça mahkememizce verilen kesin mehile rağmen ticari defterlere ilişkin bilginin sunulmadığı, davalının celp edilen B/A formlarına göre 2022 yılında düzenlenen KDV hariç 1.990,74 TL dışındaki faturaların tamamının davalı tarafça vergi dairesine beyan edildiği, incelenen davacı ticari defterlerine göre davalının 369.654,43 TL borç bakiyesi verdiği, somut olaya uygun emsal nitelikli Yargıtay... H.D.' nin... Karar sayılı ilamı incelendiğinde, "Mahkemece taraflara usulüne uygun şekilde tarafların ticari defterlerinin ibrazı için süre verilmeli ve ibraz edilen ticari defterler üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmalıdır. Ayrıca davacının takip dayanağı yaptığı faturada da davalı müşterinin vergi dairesi ve vergi numarası bulunmaktadır. Bu bilgilerden hareketle davalının bu fatura ile ilgili -BA- “Büyük Alış” beyannamesi verip vermediği sorulmalı, böyle bir beyanname vermiş ise malları teslim almış sayılacağı değerlendirilmelidir. " şeklinde içtihat oluşturduğu görülmektedir. Bu nedenle davacının düzenlediği faturalara ilişkin davalının bu faturalar ile ilgili -BA- “Büyük Alış” beyannamesi verdiği, celp edilen vergi kayıtlarından ve HMK' nun 222. Maddesine göre davalı ticari defterlerinin adresini bildirmediğinden davacının ürünleri teslim ettiğini kesin delil ile kanıtlamış olup, davalının teslim edilen ürünlere karşılık ödeme yapmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne, kabul edilen miktar faturaya dayandığından likit olarak değerlendirilerek davacı lehine tazminata hükmetmek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; davalı/borçlunun İzmir... İcra Müdürlüğü' nün...Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına,
2-Davalının sorumlu olduğu 52.809,91 TL üzerinden %20 icra inkar tazminatı olan 10.561,98.-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 3.607,44 TL karar ve ilam harcının yatan 637,82 TL peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 2.969,62 TL' nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 637,82 TL peşin harç, 269,85 TL başvurma harcı, 50,00 TL posta ve diğer giderler ile 2.500,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 3.457,67 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
7-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/06/2024
Katip...
E imza
Hakim ...
eimza