T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/870 Esas
KARAR NO : 2024/1103
DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 23/10/2023
KARAR TARİHİ : 10/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; olay tarihinde... plakalı araç sürücüsünün, davacı şirkete ait... plakalı araca çarparak aracın maddi hasara uğramasına ve dolayısıyla araçta ciddi bir değer kaybı oluşmasına sebebiyet verdiğini, davacı şirketin sahibi olduğu araçta araç sürücüsünün, İzmir Buca yönünden Bornova istikametine aracı ile seyir halinde iken, davalıya ait araçta kimliği tespit edilemeyen kusurlu araç sürücüsü idaresindeki... plaka sayılı aracı ile seyir halindeyken, davacı şirketin aracının ön kısımlarına çarptığını, araç sahibinin davalı sigorta şirketinin sigortalısı diğer davalı ... Petrol Ürünleri ve Yağ San. Tic Ltd. Şti. olduğunu, tutulan kaza tespit tutanağında 1 numaralı davalı şirkete ait araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde yüzde yüz kusurlu olduğunu, müvekkili aracında da değer kaybı meydana geldiğini,, 2 no.’lu davalı sigorta şirketinin, kaza tarihinde bulunan... poliçe numaralı ZMMS poliçesi nedeniyle sigortalı araç sahibinin tam ve asli kusuru ile neden olduğu maddi hasardan sorumlu olduğunu, açıklanan ve mahkemenizce re'sen dikkate alınacak nedenlerle ve fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakkımız saklı kalmak üzere belirsiz alacak davası olarak açılan iş bu davada tahkikat sonucunda kazadaki değer kaybı ve ikame bedel miktarının tam ve kesin olarak belirlenmesinin mümkün olduğu anda arttırılmak üzere davacı aracında meydana gelen şimdilik 100,00 TL ikame bedel tazminatının 1 nolu davalıdan, şimdilik 100,00 TL değer kaybı tazminatının ise tüm davalılardan müteselsilen ve müştereken haksız fiil kabul edilmemesi halinde temerrüt tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsilini talep etmiştir.
Davalı Sigorta vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; davanın 2918 s. KTK’unda öngörülen sürelerde açılmamış olup davanın usulden reddi gerektiğini, davacının belirsiz alacak talepli davasının yasal düzenlemeye aykırı olduğunu, ... plakalı araç davalı şirket nezdinde 08.07.2022/2023 vadeli, ... nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, 01.02.2023 tarihli trafik kazası nedeniyle davacı aracında oluşan değer kaybı bedeline ilişkin davacı tarafa 07.08.2023 tarihinde 129,98 TL, 16.06.2023 tarihinde davalı şirket tarafından davacıya ait aracın kasko sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş.’ye rücuen 119.870,02 TL hasar ödemesi yapıldığını, belirtilen ödemeler sonucu müvekkili şirketin sorumluluğunun sona erdiğini, kusur oranlarının tespiti gerektiğini, gerçek zararın tespiti gerektiğini, sorumluluklarının kusur oranı ve poliçe limiti dahilinde olduğunu, belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Davalı Şirket vekili cevap dilekçesinde özetle; davaya konu olayda... plakalı araç sürücüsünün, davalı firma araç şöförüne saldırmaya yeltenmesi sonucu davalı firmaya ait araç olay yerini terk etmek durumunda kaldığını, dolayısıyla kaza tespit tutanağının, müvekkili araç sürücüsüne saldırmaya kalkan ve olayda asli ve tam kusurlu bulunan... plakalı araç sürücüsünün gerçek dışı beyanları doğrultusunda düzenlendiğini,... plakalı araç sürücüsünün ifadeleri ışığında hatalı tutulan kaza tespit tutanağında; müvekkil araç sürücüsünün arkadan gelerek, ilgili araca çarptığı ve kazanın bu şekilde meydana geldiği belirtildiğini, meydana gelen kazanın oluşumunda müvekkil araç sürücüsünün bir kusuru bulunmamakta olup, araçlarda meydana gelen hasar, çarpma noktaları, tanık anlatımları ve son olarak olay tarihine ait kamera kayıtları bu gerçeğin anlaşılmasına vesile olacağını, davacı taraf zararını belirleyebilecek durumda olduğu anlaşılmakta olup kısmi dava açabilecek iken bu şekilde dava açması usule ve hukuka aykırı düştüğünü, davacının aracına ait kasko sigortası olup olmadığının tespiti gerektiğini, belirterek davanın reddini talep etmiştir.
Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı ve ikame araç tazminatı istemine ilişkindir.
Davacı 01/02/2023 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın işleteni olup, davalı ... Petrol Ürünleri ve Yağ Sanayi Ticaret Ltd. Şti. ...plakalı aracın işleteni, sigorta şirketi ise aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.
Davalı sigorta şirketi dava tarihinden önce yapılan ödemeler sonucu poliçe limitinin tüketildiğini savunmaktadır.
Davalı sigorta şirketinin savunmasının ispatı için davacının kasko poliçesini düzenleyen sigorta şirketine müzekkere yazılmış ve verilen cevabı yazıya göre davalı sigorta şirketi tarafından davadan önce 31/05/2023 tarihinde 119.870,02 TL ödemenin yapıldığı görülmüştür. Davaya konu trafik kazası 01/02/2023 olduğundan kaza tarihinde davalı sigorta şirketinin poliçe limit 120.000,00 TL olmakla, dava dışı şirkete ödenen bedel ile davacıya ödenen 129,92 TL birlikte değerlendirildiğinde davalı sigorta şirketinin poliçe limitinin tüketildiği sabittir. Bu nedenledir ki davalılardan sigorta şirketi aleyhine açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Ancak dava dilekçesinde davacı vekili açıkça davalı sigorta şirketinin sorumluluğunu poliçe limiti ile sınırlı tuttuğundan ve davadan önce yapılan başvuru ile arabuluculuk görüşmelerinde poliçe limitinin tüketildiği belirtilmediğinden davacının eldeki davaya açmakta kusurunun bulunmadığı kanaatine varılarak davalı sigorta şirketi lehine yargılama giderleri ve vekalet ücreti takdirine gidilmemiştir.
Davalı ...Petrol Ürünleri ve Yağ Sanayi Ticaret Ltd. Şti. 'nin sorumluluğu incelendiğinde;
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, yaşanan trafik kazasında davalı ...Petrol Ürünleri ve Yağ Sanayi Ticaret Ltd. Şti.... plakalı aracın işletenidir. İşleten, sürücünün kusuru oranında yukarıda değinilen maddeye göre dava dilekçesi ile talep edilen maddi zarar kalemlerinden sorumlu olacaklardır.
TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden davacının maliki olduğu aracın tramer kaydı da celp edilerek kusur, değer kaybı ve ikame araç bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.
Bilirkişiden alınan 23/08/2024 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre;"Dosyanın tetkiki neticesinde 1- Kazanın Oluşu ve İhlaller Bakımından;
• ... plaka sayılı davalı aracın tespit edilemeyen sürücüsünün, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 52/b ve 56/c maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile Etken Olduğu,
• ... plaka sayılı davacı taraf araç sürücüsü ...’nın, kazanın oluşumuna etken faktörü ve kural ihlali olmadığı,
• ... plaka sayılı dava dışı araç sürücüsü ...’nın kazanın oluşumuna etken faktörü ve kural ihlali olmadığı,
2- Değer Kaybı Bakımından;• 2017 model Aracın onarımı yapıldıktan sonraki rayiç değeri araştırması neticesinde, kaza tarihinde, onarım sonrası rayicinin 435.000 TL ile 445.000 TL olduğu, ortalama değerinin 440.000 TL olduğu, Yargıtay 17 HD. nin Gerçek zarar ile ilgili “gerçek zarar ve değer kaybının, aracın kaza öncesi rayici ile (500.000 TL) onarım sonrası rayici (440.000 TL) arasındaki farktır” kararları göz önüne alındığında ve değerlendirildiğinde aracın piyasa koşullarında Değer Kaybının 60.000,00 TL olduğu,
** Davaya cevap dilekçesinde 07.08.2023 tarihinde 129,98 TL değer kaybı ödemesi yapıldığının beyan edildiği, ancak buna ilişkin dosyada dekont görülemediği,
3- İkame Araç Bedeli Bakımından; • Yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde, davaya konu aracın Makul Onarım Süresinin 14 gün olduğu, buna göre, davaya konu aracın aynı özelliklerdeki bir aracın, mahrum kalınan onarım süresince yerine ikame araç olarak kullanılması durumunda, aynı, özellik, segment ve konfordaki ikame bir aracın günlük kira bedelinin kaza tarihi itibarıyla 750,00 TL/gün, (14 gün x 750 TL) toplamda 10.500,00 TL olduğu hususlarındaki görüş kanaat ve tespitlerimi içeren Raporumuzu, taktiri ve değerlendirmesi sayın Mahkemenize ait olmak üzere saygılarımızla arz ederiz. " şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişi tarafından değer kaybına ilişkin hesaplama; trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ile önceki hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre değerlendirme yapıldığından itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir. Kaldı ki 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden tarafı olmadığı zmms sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması ve Anayasa Mahkemesi'nin nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 esas 2019/40 sayılı kararına göre 6704 Sayılı Kanunun 3.maddesiyle değiştirilen 90. maddesinin birinci cümlesinde yeralan “ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yeralan “ve genel şartlarda ’’ ibaresinin iptal edilmiş olması sebebiyle uygulanmayacağından hükme esas alınmıştır.
Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan kolluk görevlileri tarafından tanzim edilen kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme hükme esas alınmıştır.
Davacı vekili bedel arttırım dilekçesi ile, toplam 59.870,02 TL değer kaybı tazminatının yalnızca davalı ...... LTD. ŞTİ.' den temerrüt tarihinden itibaren işleyecek faiziyle tahsili talep etmiştir.
Tüm bu nedenler ile; 01/02/2023 tarihli trafik kazasında... plakalı aracın işeteni dava dışı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacağından, dava dışı sürücünün tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 60.000,00 TL değer kaybının bulunduğu, dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından 129,92 TL ödemenin yapıldığı görülmekle mahsup işlemi sonucu değer kaybı tazminatı davasının kabulüne, ikame araç bedeli ise davacının maliki olduğu aracın hasar gören parçalarına göre 14 gün olarak tespit edilmiş ise de davacının kasko sigortasını yapan şirkete yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıya göre davaya konu haksız fiil sonucu davacıya 15 gün süre ile ikame araç hizmetinin verildiği belirtildiğinden ikame araç talebinin reddine, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı işleten kaza tarihinde temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren avans faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KISMEN KABULÜ ile;
-59.870,02 TL değer kaybı tazminatının davalı ...... LTD. ŞTİ.' den kaza tarihi olan 01/02/2023 itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine,
-Davacının davalılardan sigorta şirketine karşı açmış olduğu değer kaybı tazminatı isteminin poliçe limiti tüketilmiş olduğundan REDDİNE,
-Davacının davalılardan ...... LTD. ŞTİ.' ne karşı açtığı ikame araç tazminatı isteminin reddine,
2-Alınması gereken 4.089,72 TL karar ve ilam harcının yatan 1.290,58 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 2.799,14 TL' nin davalı ...... LTD. ŞTİ.' den alınarak Hazine' ye irat kaydına,
3-İkame araç bedeline ilişkin alınması gereken karar ve ilam harcının (427,60 TL) davacıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan ve mahsup edilen 1.290,58 TL ve 269,85 TL başvurma harcının davalı ...... LTD. ŞTİ.' den alınarak davacıya verilmesine,
5-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 158,00 TL posta ve diğer giderler ile 5.000,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 5.158,00 TL yargılama giderinin kabul red oranı nazara alınarak 5.149,39 TL'sinin davalı ...... LTD. ŞTİ.' den alınarak davacıya verilmesine, bakiye giderin davacı üzerinde bırakılmasına,
6-Davalılardan sigorta şirketi tarafından yatırılan ve harcanan yargılama giderinin sigorta şirketi üzerinde bırakılmasına,
7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca değer kaybı tazminatı yönünden kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 30.000,00 TL vekâlet ücretinin davalı ...... LTD. ŞTİ.' den alınarak davacıya ödenmesine,
8-Davalı ...... LTD. ŞTİ. kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca ikame araç bedeli yönünden reddedilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 100,00 TL vekâlet ücretinin davacıdan alınarak unvanı belirtilen davalıya ödenmesine,
9-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.200,00 TL arabuluculuk giderinin her iki tarafta oturuma katıldığından kabul red oranı nazara alınarak 5,34 TL' sinin davacıdan, bakiye kalan 3.194,66 TL' nin ise davalı ...... LTD. ŞTİ.' den alınarak Hazine' ye irat kaydına,
10-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekili ve davalı ...... LTD. ŞTİ. vekilinin yüzüne karşı diğer davalının yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.10/12/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır