T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/906 Esas
KARAR NO: 2024/312
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/10/2023
KARAR TARİHİ: 04/04/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; mermer işi ile uğraşan müvekkili şirket yetkilisi...ın ... isimli ilan/alışveriş sitesinde davalı şirketin ismiyle paylaşılan mermer ebatlama ve kesimi için kullanılan trimming makinesini gördüğünü ve ilanda yer verilen... nolu telefonu arayarak makineyi almak istediğini belirttiğini, kendisini şirket yetkilisi olarak tanıtan... isimli kişi ile yapılan görüşme sonunda taraflarca anlaşılmış ve müvekkilinin havale yoluyla 25.000,00 TL kapora bedeli adı altında ödeme yapması ile makinenin ilandan kaldırılacağı ve anlaşma saati itibariyle satış için sunulmayacağı kararlaştırıldığını, müvekkili şirket yetkilisi... yapılan görüşme uyarınca davalı şirkete ait... Şubesi nezdinde bulunan ... iban nolu hesaba 29.04.2023 tarihinde havale işlemi yaparak para transferini gerçekleştirdiğini, ancak müvekkilinin kaporanın ödenmesi ile birlikte alışveriş sitesindeki ilanın kaldırılacağı kararlaştırılmış olmasına rağmen 01.05.2023 tarihi akşam saatlerine kadar ilan alışveriş sitesinden kaldırılmadığını ve sözleşmeye konu makinenin halen satış için sunulmaya devam etmesi nedeniyle müvekkilinin davalı şirkete duyduğu güveni sarsıldığını, müvekkili 01.05.2023 tarihinde makineyi almaktan vazgeçtiğini ve davalının hesabına gönderdiği 25.000,00 TL'nin iadesini talep ettiğini davalı şirket yetkilisi ...'e açıkça ilettiğini, bunun üzerine davalı şirket adına hareket eden ... isimli kişi ilanı kaldırmayı unuttuğunu, sözleşmeden dönmesi nedeniyle müvekkilinin ayıp ettiğini ve kaporayı iade edemeyeceğini ifade ettiğini, davalı şirkete duyulan güvenin sarsılması nedeniyle, haklı sebeple sözleşmeden dönen müvekkili şirket yetkilisi ... ise kararının kesin olduğunu ve paranın iade edilmemesi halinde yasal yollara başvuracağını ifade ettiğini, müvekkilinin sözleşmeden vazgeçtiğini davalı tarafa iletmesinin üzerinden tam olarak 1 ay geçmesine rağmen bağlanma parası olarak gönderilen kaporanın davalı tarafça iade edilmemesi üzerine Denizli... Noterliğinin 01.06.2023 tarih ve... yevmiye nolu ihtarnamesi ile davalı taraf paranın iade edilmesi konusunda ihtar edildiğini, davalı tarafça gönderilen Uşak ... Noterliğinin 16.06.2023 tarih ve.. yevmiye nolu cevabi yazsısında her ne kadar taraflar arasında sözleşmenin kurulmasından itibaren müvekkili tarafından 1 hafta içinde bakiye bedelin ödeneceği konusunda anlaşma yapıldığı, ancak müvekkilinin süresi içinde ödeme yapmadığı, sürekli ek süre talep ettiği ancak buna rağmen bakiye bedeli ödemediği, bunun sonucu olarak davalı şirketin nakit akışının bozulduğu, bununla birlikte satış sözleşmesine konu iş makinesi ilanının kaldırılacağı yönünde herhangi bir söz verilmediği, söz verilmiş olsa bile salt ilanın kaldırılmamış olması nedeniyle sözleşmeden caymanın samimiyetsiz ve gülünç bulunduğunu, davalı şirketin herhangi bir kusurunun bulunmadığı yönünde bir kısım ifadelere yer verildiğini, tüm bu nedenlerle davanın kabulü ile itirazın iptaline, takibin devamına ve kötüniyetli davalı-borçlu aleyhine %20 ‘den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına hükmedilmesine yargılama gideri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin söz konusu makineyi satış ilanına koymuş olması Borçlar Hukuku bağlamında bir öneri olduğunu, davacı şirket yetkilisi ise öneriye kabul ile karşılık verdiğini, taraflar arasında sözleşme serbestisi ilkesi çerçevesinde bir sözleşme akdedildiğini, bu sözleşme "Tam iki tarafa borç yükleyen bir sözleşme" niteliğinde olduğunu, taraflardan birisi sözleşmenin esaslı unsuru olan bedel kısımını ifası ile diğeri de anlaşılan bedel tarafına ulaştığında söz konusu makineyi teslim ederek edimini ifa edeceğini, sözleşme tarafların WhatsApp sosyal medya ağı üzerinden mesajlama şeklinde kurulduğunu, edimlerin ifası hususunda açıkça vade tarihinin kararlaştırılmadığını, davacı tarafından sunulan WhatsApp yazışma dökümünden anlaşılacağı üzere müvekkilinin şirket yetkilisi ... tarafından makinenin 05/05/2023 tarihinden davacıya belirtildiği adreste bulunacağını her ne kadar ilanda kaldırmayı unutmuş olsa da söz konusu makine hakkında başkası ile bir alış-veriş olmadığını, başkasına da satmadığını söylediğini makinenin ayın adreste olduğunu söyleyerek gelip makineyi alıp götürmesinin istenildiğini, davacının 29/04/2023 tarihinde müvekkili şirketin hesabına 25.000-TL kapora gönderdiğini, sözleşmenin diğer tarafı olan davacı yanın temerrüde düşmesi ile birlikte müvekkili şirketininde zararları doğduğunu, söz konusu makine ilanda kaldığı süre zarfında diğer başka alıcılarında çıktığını ancak davacı taraf ile sözleşme kurulmuş olmasından, alış- veriş gerçekleşmiş olmasında mütevellit makinenin satışı diğer taliplilere yapılamadığını, bu nedenlerle müvekkili şirketin munzam zararlarının doğduğu belirterek açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, satım sözleşmesi nedeniyle davacı/alıcı tarafından ödenen bedelin sözleşmeden dönme nedeniyle satıcı/davalıdan tahsili için başlatılan icra takibine karşı yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davaya konu Kemalpaşa İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında davacı tarafından davalı aleyhine 29/04/2023 tarihli Konmak sıfır revizyonlu üç parça tırmık ebatlama takımı satımı için ödenen 25.000,00-TL'nin faiziyle talep edildiği, ödeme emrinin borçlu/ davalıya tebliğ edildiği, borçlunun süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Dava; 1 yıllık hakdüşürücü süre içerisinde açıldığından işin esasına geçilmiştir.
Davacı vekili mermer ebatlama ve kesimi için kullanılan trimming makinesi alımı için davalıya 25.000,00 TL kapora gönderdiğini, bu bedelin bağlama parası niteliğini taşıdığını, satışa konu makine ilanının kaldırılmaması nedeniyle sözleşmeden dönüldüğünü ve bağlanma parasının iadesinin gerektiğini iddia etmektedir.
Davalı vekili, taraflar arasında ki sözleşme ilişkisini ve 25.000,00 TL' nin gönderildiğini ikrar etmekle birlikte, söz konusu makinenin ilanda kaldığı süre zarfında diğer başka alıcılarında çıktığını ancak davacı taraf ile sözleşme kurulmuş olmasından, alış- veriş gerçekleşmiş olmasından ötürü makinenin satışı diğer taliplilere yapılamadığını, bu nedenlerle müvekkili şirketin munzam zararlarının doğduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir.
Taraflar arasında satıma ilişkin sözleşmenin bulunduğu ve sözleşme kapsamında satıma konu ürünün bedelinin bir kısmının (25.000,00 TL) davalı/satıcaya gönderildiği konusunda ihtilaf bulunmamaktadır. İhtilaflı olan husus sözleşmeden dönen davacı/satın alanın ödediği bedeli isteyip isteyemeceği ve davalı/satıcının dönmeden ötürü zararının bulunup bulunmadığı noktasında toplanmaktadır.
TBK' nun;
177. Maddesine göre;"Sözleşme yapılırken bir kimsenin vermiş olduğu bir miktar para, cayma parası olarak değil sözleşmenin yapıldığına kanıt olarak verilmiş sayılır.
Aksine sözleşme veya yerel âdet olmadıkça, bağlanma parası esas alacaktan düşülür."
178. Maddesine göre;"Cayma parası kararlaştırılmışsa, taraflardan her biri sözleşmeden caymaya yetkili sayılır; bu durumda parayı vermiş olan cayarsa verdiğini bırakır; almış olan cayarsa aldığının iki katını geri verir."
229. Maddesine göre;
" Satış sözleşmesinden dönen alıcı, satılanı, ondan elde ettiği yararları ile birlikte satıcıya geri vermekle yükümlüdür. Buna karşılık alıcı da, satıcıdan aşağıdaki istemlerde bulunabilir:
1. Ödemiş olduğu satış bedelinin, faiziyle birlikte geri verilmesi.
2. Satılanın tamamen zaptında olduğu gibi, yargılama giderleri ile satılan için yapmış olduğu giderlerin ödenmesi.
3. Ayıplı maldan doğan doğrudan zararının giderilmesi.
Satıcı, kendisine hiçbir kusur yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe, alıcının diğer zararlarını da gidermekle yükümlüdür."
Tüm bu nedenler ile, satım sözleşmesi her iki tarafa borç yükleyen sözleşmelerden olup, satın alan, satın aldığı ve teslim edilen ürüne karşılık bedel ödeme, satıcı ise satıma konu ürünü teslim etme yükümlülüğü altındadır. Eldeki uyuşmazlıkta davacı/satın alan tarafından satıma konu ürünün 25.000,00 TL' lik kısmı davalı/satıcıya ödenmiş bakiye bedel ise ödenmemiştir. Akabinde davacı sözleşmeden döndüğünü ve kısmi ödemenin 7 gün içinde iade edilmesini davalı tarafa Denizli ... Noterliği' nin 01/07/2023 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile bildirmiştir. Davalı taraf ise cevabi ihtarnamesinde bakiye kalan bedelin süresinde ödenmediğini ve ticari örf adet gereği satış işlemlerinde alınan kaporanın satışın gerçekleşmediği takdirde satıcıda kalacağını savunarak bedel ödemeyi reddetmiştir. Yukarıda da belirtildiği üzere TBK' nun 178. Maddesine göre satın alanın sözleşmeden dönmesi halinde cayma parasının satıcıda kalacağı açıktır. Oysaki somut olayımızda davacı tarafından ödenen kısmi bedelin cayma parası olarak kararlaştırıldığı açık ve sabit değildir. Bu nedenle davacı/satın alan tarafından gönderilen bedelin TBK' nun 177. Maddesinde düzenlenen bağlanma parası olduğu kanaatine varılmakla, ürün teslimi gerçekleşmediğinden davacı/alıcı, davalı/satıcıdan ödemiş olduğu satış bedelinin, faiziyle birlikte geri verilmesini talep edebileceğinden ve bu hususta ihtarın da olduğu görülmekle, ülkemizde yaşanan enflasyonist ortamda ürünün satımının gerçekleşmemesi nedeniyle ötelenen zaman diliminde ürün fiyatında artışın olacağı bu nedenle davalının munzam zararından bahsedilemeyeceği kanaatine varılarak mahkememizce resen faiz hesabı yapılarak davanın kabulüne, kabul edilen bedel likit olduğundan davalı aleyhine tazminata karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile; davalı/borçlunun Kemalpaşa İcra Müdürlüğü' nün ...Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin devamına, takipte asıl alacağa yasal faiz işletilmesine,
2-Davalının sorumlu olduğu 25.227,40 TL üzerinden %20 icra inkar tazminatı olan 5.045,48.-TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 1.723,28 TL karar ve ilam harcının yatan 305,29 TL peşin harçtan mahsubu ile eksik kalan 1.417,99 TL' nin davalıdan alınarak Hazine'ye irat kaydına,
4-Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 305,29 TL peşin harç, 269,85 TL başvurma harcı ve 73,50 TL posta ve diğer giderler olmak üzere toplam 648,64 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
6-6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalıdan alınarak Hazine' ye irat kaydına,
7-Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 04/04/2024
Katip...
E İMZA
Hakim ...
E İMZA