T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/924 Esas
KARAR NO : 2025/711
DAVA : Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 08/11/2023
KARAR TARİHİ : 18/07/2025
Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; Tarafların 18.11.2022 tarihinde toplamda 56.000.kg inşaat demiri satışı hususunda anlaştığını, anlaşma gereği davacı tarafından satın alma işlemi gerçekleştirilerek davalı yana ödeme yapıldığını, faturalandırma ve ödemenin davalının edimini yerine getirmesinden önce yapıldığını, satın alınan demirin davalıya ait iki adet nakliye aracı ile davacıya 08.12.2022 tarihinde gönderildiğini, davacının nakliye yapan araçları elektronik kantara soktuğunu ve gönderilen demirlerin 56.000.kg olmadığı gerçeğinin ortaya çıktığını, davalının 4.620.kg eksik demir gönderdiğini, davalının tüm ihtar ve ısrarlara rağmen eksik demirleri ödemesi yapılmış olmasına rağmen göndermediğini, davalının ifa etmediği 4.620.kg nervürlü inşaat demirini aynen ifasına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; Davacı yanın iddialarının soyut mesnetsiz ve iftiralardan ibaret olduğunu, davacı yetkilisinin siparişindeki geçen malların tamamını eksiksiz almasına rağmen yasal hiçbir dayanağı olmadan daha fazla mal almaya çalıştığını, davacının davalıya yaptığı psikolojik baskılarla sürekli daha fazlasını almaya çalışan davacının davalı nezdinde herhangi bir alacağının olmadığını, davacı taleplerinin tamamının hukuka aykırı olduğunu, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Banka dekontları, ihtarname, İzmir Cumhuriyet Başsavcılığının... KGM tartı ölçüm tutanakları, bilirkişi raporları delil olarak değerlendirilmiştir.
Bilirkişiden alınan 19/04/2024 tarihli raporun sonuç kısmına göre; "... Sayın Mahkemenin ara kararı gereğince dosya içeriğinden mevcut belgeler ile davacı ve davalı yana ait yasal defter ve dayanak belgeler üzerinde inceleme yapılmak istenmiş olmakla:
-Davacının yasal defter ve dayanağı belgelerinin İnegöl Bursa adresinde bulunduğu bilgisi alınmış olup bu yönde herhangi bir inceleme yapmak mümkün olmamıştır.
-Davalının yasal defter ve daynağı belgeleri üzerinde inceleme yapmak yönünde dosyaya bilgileri sunulan davalı şirket mali müşaviri...ya ait... gsm ve ....com mail adresine davalı şirketin yasal defter ve dayanak belgelerinin, cari hesap ekstresinin, teslim, tesellüm belgelerinin temini ve sunumu yönünde bilgi aktarımında bulunulmuş ve yine mali müşavirinin cep telefonu ile bu hususta irtibata geçilerek görüşülmüş ise de netice almak, davalının yasal defter ve belgeleri üzerinde inceleme yapmak mümkün olmamıştır.
-Davalı tarafından dosyaya 18.11.2022 tarihli 724.203,59.TL bedelli 56.000.kg lık emir emtiasına ait e-Fatura içeriği malların davacı yana sevk ve teslimine yönelik yazılı teslim/tesellüm belgelerinin (... plakalı araçlar için ayrı ayrı) sunulması, ibrazı halinde davacının davalıdan 4.620.kg tutarındaki eksik emtiayı veya bedelini talep etmesinin mümkün olmayacağı, ancak davalının bahse konu araçlar ile davacı adına düzenlediği fatura içeriği toplamda 56.000.kg lık malların/emtianın davacı yana sevk ve teslimine ilişkin yazılı belgeleri sunmaması halinde davacının iddia ettiği şekli ile 4.620.kg lık eksik emtia hususundaki talebindeki haklılığı konusunda takdir sayın Mahkemeye aittir." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
Bilirkişiden alınan 10/11/2024 tarihli rapora göre; "...1-) Davacı ... İnşaat Mobilya Oto. Gıda San.Tic.Ltd.Şti. 2022 ve 2023 yılı ticari defterleri incelenmiştir. Defter açılış ve kapanış tasdikleri, yasal süreleri içerisinde ve usulüne uygun şekilde yaptırılmıştır. Kayıtların, TTK ve VUK hükümleri uyarınca yasal sürelerinde yapıldığı, kayıt nizamının muhasebe uygulama sistemi genel tebliğine uygun olarak oluşturulduğu tespit edilmiştir.
2-) Dava konusu 18.11.2022 tarih ve...numaralı fatura incelenmiş olup, fatura üzerinde “irsaliye yerine geçer” ibaresi görülmemiştir. Ayrıca fatura üzerinde herhangi bir irsaliye bilgisi bulunmamakta olup, dosya içeriğinde, veya incelenmek üzere de bir irsaliye sunulmamıştır. Fatura üzerinde, malı teslim eden ve malı teslim alanlara dair isim/imza herhangi bir bilgi bulunmamaktadır. Sonuç olarak, fatura içeriği olan 56.000 Kg. demirin teslim alındığına dair bir irsaliye tespit edilememiştir. Ayrıca fatura üzerinde herhangi bir isim imza bilgisi görülmemiştir. Davacı firma ilgili faturayı ticari defter kayıtlarına almış olup, fatura içeriğindeki malların eksik geldiğine dair, noter vb. kanallar ile gönderilmiş bir ihtarname olup olmadığı da dosya kapsamında görülmemiştir.
3-) Davacı firma... İnş.Mob. Oto Gıda San. Ve Tic.Ltd.Şti. ticari defter kayıtları incelendiğinde, davalı ...n, davacı firmaya 1.739,99 TL. borçlu olduğu tespit edilmiştir." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;
1-Dava, satış sözleşmesinden kaynaklanan edimin aynen ifasına yönelik eda davasıdır.
2-Taraflar arasındaki uyuşmazlık davacı şirket ile davalı şirket arasında gerçekleştirilen demir satışına ilişkin sözleşmenin 4.620,00-KG eksik ifa edilip edilmediği, davacının eksik demirlerin teslimini talep edip edemeyeceği ve aynen ifa talebi noktalarında toplanmıştır.
3-Davalı satıcı tarafından düzenlenen 18/11/2022 tarihli 724.203,59-TL bedelli faturada 56.000,00-KG demir satışı gerçekleştirildiği, davacı alıcının satış bedelini davalıya 18/11/2022 tarihli banka havalesiyle ödemiş olduğu her iki tarafın da kabulündedir.
4-Satış sözleşmesi 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 207. ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup, Kanun'un 212. Maddesi "Satıcının temerrüdü hâlinde, borçlunun temerrüdüne ilişkin genel hükümler uygulanır.
Zilyetliğin devri için belirli bir süre konulmuş olan ticari satışlarda, satıcı temerrüde düşerse alıcının, devir isteminden vazgeçerek borcun ifa edilmemesinden doğan zararının giderilmesini istediği kabul edilir.
Alıcı, satılanın devredilmesini isteme niyetinde ise, belirlenen sürenin bitiminde bunu satıcıya hemen bildirmek zorundadır."
2013. Maddesi " Borcunu ifa etmeyen satıcı, alıcının bu yüzden uğradığı zararı gidermekle yükümlüdür.
Satıcı borcunu ifa etmezse alıcı, satış bedeli ile kendisine devredilmeyen satılanın yerine, bir başkasını satın almak için dürüstlük kurallarına uygun olarak ödediği bedel arasındaki farka göre hesaplanacak zararın giderilmesini isteyebilir.
Satılan, borsada kayıtlı veya piyasa fiyatı bulunan mallardan ise alıcı, onun yerine bir başkasını satın alma zorunda olmaksızın, satış bedeli ile belirlenmiş ifa günündeki piyasa fiyatı arasındaki farka göre hesaplanacak zararın giderilmesini isteyebilir."
TBK'nın borçlunun temerrüdüne ilişkin 125.maddesi "Temerrüde düşen borçlu, verilen süre içinde, borcunu ifa etmemişse veya süre verilmesini gerektirmeyen bir durum söz konusu ise alacaklı, her zaman borcun ifasını ve gecikme sebebiyle tazminat isteme hakkına sahiptir."
Şeklinde düzenlenmiştir.
5-Somut uyuşmazlıkta satış faturasında 56.000,00-KG demir satışı gerçekleştirildiği halde teslim öncesi tartım fişlerinde teslim edilen demir ağırlıklarının 25.400,00-KG ve 25.980,00-KG olmak üzere toplam 51.380-KG olduğu, faturada yer almasına karşın 4.620-KG demirin tartım fişlerine göre kamyonlarda yer almadığı, satılan malın eksiksiz olarak teslim edildiği noktasında ispat külfetinin davalı satıcı üzerinde olduğu, buna karşın davalı tarafça mal teslimini ispatlar bir belge sunulmadığı görülmüştür.
Her ne kadar mal teslimi noktasında ispat külfeti davalı üzerinde ve davalı tarafça eksik kısmın teslim edildiği ispat edilememiş ise de, davacının dayandığı deliller arasında araçların Karayolları Genel Müdürlüğü'nce gerçekleştirilen tartım kayıtları da yer almakta olup, sevkiyatın yapıldığı 2 çekiciden...lı aracın 08/12/2022 günü saat 01.00'da gerçekleştirilen denetim ölçümlerinde 38.470,00-KG ağırlığının bulunduğu, aynı aracın davacının delil olarak dayandığı teslim anında gerçekleştirilen 08/12/2022 tarihli saat 07:27'de gerçekleştirilen ölçümünde yüklü ağırlığının 38.260,00-KG olarak ölçüldüğü, bu araç yönünden davacının dayandığı kantar fişi sonuçlarının Karayolları Genel Müdürlüğü'nce gerçekleştirilen denetim sırasında tespit edilen yüklü ağırlıkla uyumlu olduğu, satış konusu demirlerin taşındığı diğer araç olan... plaka sayılı aracın teslim günü öncesi KGM denetim ölçümleri tespit edilememiş ise de dosyaya getirtilen yakın tarihli ölçüm sonuçlarında aracın yüksüz ağırlığının 14.570,00-KG-14.760,00-KG civarında olduğu, aracın azami ağırlığının yükle beraber 40.000,00-KG olduğu dikkate alındığında taşıyabileceği en yüksek ağırlık miktarının 25.430-KG olduğu ve bu sonucun da davacının dayandığı kantar fişlerinde tespit edilen yük ağırlıklarını doğruladığı dikkate alındığında davacının dayandığı ölçüm sonuçlarının da haklılığını ispat eder nitelikte oldukları görülmüştür.
6-Yukarıda açıklandığı üzere davacının ödemiş olduğu 56.000,00-KG nervürlü demire karşılık kendisine yalnızca 51.380-KG demir teslim edildiğinin anlaşıldığı, davalının satışa konu malları tam olarak teslim ettiği noktasında ispat külfeti altında olduğu ancak bu hususta geçerli bir delil göstermediği, yemin deliline dayanılmış olduğu ancak hatırlatılmasına rağmen davacıya mal teslimine ilişkin yemin teklif edilmediği, bu haliyle davacının eksik teslim edilen kısım yönünden TBK 212 ve 213. maddeleri kapsamında satış sözleşmesinden kaynaklanan seçimlik haklarından olan sözleşmenin aynen ifasını talep edebileceği kabul edilmiştir.
Mahkememizce harca esas değerin tespit edilmesi yönünden uyuşmazlık konusu malın dava tarihindeki serbest piyasa fiyatlarına dair araştırma yapılarak Çelik Üreticileri Birliği ve muhtelif demir-çelik fabrikalarına müzekkereler yazılmış, dosyaya sunulan cevabi yazılara göre ortalama olarak 1,00-KG nervürlü demirin dava tarihindeki değerinin 19,50-TL olduğu tespit edilmiş olup dava değeri olarak belirlenen 90.090,00-TL üzerinden noksan harcın ikmal edildiği gözetilerek davanın kabulüne ve 4.620,00-KG nervürlü demirin davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, 4.620,00-KG Nervürlü Demir cinsi malın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 6.154,05-TL harçtan peşin olarak alınan 269,85-TL harcın ve 1.453,12-TL ıslah harcının mahsubu ile bakiye 4.431,08-TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 269,85-TL peşin harç ve 1.453,12-TL ıslah harcının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafça sarf edilen 269,85-TL başvuru harcı ile 1.493,75-TL posta ve tebligat ücreti, 5.800,00TL bilirkişi ücreti olarak sarf edilen toplam 7.563,60-TL yargılama giderinin, davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine,
7-Dava şartı arabuluculuk kapsamında hazine tarafından karşılandığı anlaşılan 3.120,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, bu hususta harç tahsil müzekkeresi yazılmasına,
Dair, davacı vekilinin e-duruşma yoluyla yüzüne karşı, davalı vekilinin duruşmada yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize bir dilekçe verilmesi veya tutanağa geçirilmek kaydıyla mahkememiz zabıt katibine beyanda bulunmak ve bu beyanın mahkememiz Hakimi tarafından onaylanması sureti ile istinaf kanun yoluna gidilebileceği, yasal süre içinde istinaf kanun yoluna başvurulmadığı takdirde kararımızın kesinleşeceği, yasal sürede istinaf kanun yoluna gidilmesi halinde dosyanın ilgili İzmir Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi'ne istinaf konusunda karar verilmek üzere gönderileceği açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.18/07/2025
Katip...
e-imzalıdır
Hakim ...
E imza