T.C.
İZMİR
2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2024/1180 Esas
KARAR NO: 2025/330
DAVA: Konkordato (Malvarlığının Terki Suretiyle Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 309/a İla 309/l))
DAVA TARİHİ: 30/12/2024
KARAR TARİHİ: 09/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan Konkordato (Malvarlığının Terki Suretiyle Konkordatodan Kaynaklanan (İİK 309/a İla 309/l)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkil şirket tarafından 23.01.2023 tarihinde İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası üzerinden İİK 286 vd. uyarınca konkordato başvurusunda bulunulduğunu, mahkeme ara kararıyla müvekkil şirkete 3 ay geçici mühlet ve takiben 1 yıl boyunca kati mühlet verildiğini, 04.09.2024 tarihinde yapılan duruşmada konkordato talebinin reddine karar verildiğini, şirketlere ait tüm bilgiler ve İİK 309 da gerekli belgeler,proje,makul güvence ve ekleriyle birlikte dilekçe ekinde sunulduğunu, müvekkil şirket,dünyanın ve ülkenin ekonomik koşulları gereğince çok zor günler geçirdiğini, davacı ... Gıda Tarım Ürünleri Taşımacılık San. Ve Dış Tic. A.Ş. ' nin tahmini malvarlığı yaklaşık 512 Milyon TL civarında olduğunu, müvekkil şirkete ait 34 adet taşınmaz ve piyasa değeri 1.000.000 ve 5.000.000 TL arasında değişen 7 adet araç bulunduğunu, basit ticari borçları dışında müvekkil şirketin bir borcu bulunmadığını, zeytinyağı üretiminde Türkiye'nin en önde gelen şirketlerinden olduğunu, İİK 309/a ila 309/1 maddeleri arasında düzenlenen ''Malvarlığının Terki Suretiyle Konkordato hükümleri uyarınca toplamda 312.461.327,08 TL tutarındaki borcun tasfiyesi için dava dilekçesi ekinde sundukları ön rapor ve faaliyet raporu ile ilgili diğer evraklar da gözetilerek mal varlığının, mahkeme kararıyla kurulacak alacaklar kurulunun veya alacaklar kurulu tarafından tarafından seçilecek konkordato tasfiye memuru tarafından alacaklıların alacaklarının tahsil amacıyla gerçekleştireceği satış, devir vb. tasarruf işlemlerinin kontrolü gerektiğini, dilekçeye ekli olarak İİK 309/a da ve uygulamada istenilen tüm belgelerin sunulduğunu, şirkete ait tarihçe, ekonomik veriler, ortaklık yapısı ve ilişkileri, mali tablolar ve diğerleri proje ile eklerinde karşılaştırılmalı haliyle yasanın ve yönetmeliğin emredici unsurlarını taşıyarak sunulduğunu, buna göre,Sayın Mahkemenin İİK 309/a vd. göre tüm belgelerin tam olduğun saptayarak,müvekkil şirket ile alacaklılar arasında İİK 309/a ve 309/1 göre konkordato akdetmesi için yaptığı başvurunun kabulünü talep ettiklerini, açıklanan nedenlerle; İİK 309/a ve 309/1 vd. uyarınca belirtilen belgelerin davacı şirket yönünden eksiksiz olarak mevcut olduğunun tespitiyle öncelikle 3 aylık geçici mühlet kararı verilmesine, Ticaret Sicil Müdürlüğüne müzekkere yazılarak şirketin sicil özetinin gönderilmesinin istenilmesine, İİK 287/3 maddesi gereğince konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olup olmadığının yakından izlenmesi ve incelenmesi amacıyla davacı şirkete geçici olarak komiser tayinine, İİK 287/1 gereğince İİK 297 haller dahil mal varlıklarının muhafazası için tüm tedbirlerin alınmasına, davacının geçici mühlet kararından itibaren rehin tesisinin, kefil olmasının, taşınmaz ve işletmenin devamlı tesisatının kısmen dahi devrinin ve takyidinin, ivazsız tasarruflarda bulunmasının tedbiren önlenmesine, davacı taşınmazları, makinaları ve demirbaşlarının ayrıca motorlu kara nakil vasıtalarının dava sonuna kadar devirlerinin engellenmesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, 288/1 gereğince geçici mühlet kesin mühlet sonuçlarını doğuracağından İİK 294/1 uyarınca mühlet içinde davacı aleyhine 6183 dahil olmak üzere hiçbir takip yapılamamasına ve başlamış tüm takiplerin durmasına, ihtiyati tedbir ve haciz kararları alınmamasına ve alınmışsa uygulanmaması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine,karardan itibaren başkaca icra takibi açılmamasına,açılmış takiplerin durdurulmasına, İİK 294/2 gereğince İİK 206/1 de ki alacaklar yönünden takip yasağı bulunmadığına 295 e göre rehinin paraya çevrilmesi yönünde takip başlatabileceği ancak muhafaza ve satış tedbirleri alınamayacağı yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacılar adına kayıtlı motorlu kara nakil vasıtalarının trafikten men ya da yakalama kararlarının ihtiyati tedbir yoluyla engellenmesine, konkordato mühletinin verilmesinden önce müstakbel bir alacağın devri sözleşmesi yapılmış ve de devredilen alacak konkordato mühletinden sonra doğmuş ise bu devrin hükümsüz sayılmasına, davacı şirketin geçici mühletin ilanından önce haczedilen muhafaza altına alınan menkulleri üzerinde ki hacizler baki kalmak kaydıyla şirket müdürüne yediemin olarak teslimine, İİK 88 gereğince İİK 89'un bir muhafaza eylemi olduğunun tespiti ile, İİK 287 gereğince konkordato süresince borçlunun tüm mal varlığının muhafazasının sağlanması gerektiğinden, İİK 89/1 gereğince 3. Kişilere haciz ihbarnamesi gönderilmesinin yasaklanmasına, mühlet öncesi sonrası gönderilmiş olan iik 89 haciz ihbarnamelerinin iptaline, kaldırılması yönünde tedbir verilmesine, Borçlar Yasası 139/1, İİK 200/201 gereğince, geçici mühlet kararının ilanından sonra, bankalarca tahsil edilen alacaklar ve gelecek havale, EFT yönünden bankaların takas mahsup yoluyla bloke işlemi yapmamasına, hapis hakkını kullanmaması, aynı tarih itibariyle varsa konulan blokelerin kaldırılması, bankada mevcut talep eden davacılar tarafından verilen, tahsil/teminat yada temlik çeklerinin geçici mühletkararının ilan tarihinden itibaren tahsil edilen bedellerinin komiser nezdinde konkordatoprojesinde kullanılmak üzere talep eden davacıya iadesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesine, konkordato geçici mühleti öncesinde bankaların ya da 3.şahısların doğmuş bir alacağı bulunmadığından,takas,mahsup,hapis ve bloke işlemlerinin yasaklanmasına,kullanılan krediler olarak yatırılan nakit bedellerin hali hazırda kat edilmiş bir alacak hakkı bulunmadığından dolayı bu paralara ihtiyati tedbir kararı verilmesi suretiyle davacılara iadesine, yasada belirtilen diğer yönlerdeki ihtiyati tedbir taleplerimiz yönünden haklarımızın saklı tutulmasına, şirket adına kayıtlı motorlu kara nakil vasıtalarına yakalama ve trafikten men kararları verilmesinin ve davadan önce verilen kararların ihtiyati tedbir kararıyla engellenmesine,muhafaza altına alınmışsa araçların yeddiemin olarak teslimine ,geçici mühletten sonra kesin mühlet verilmesine ve bu aşamalarda da ihtiyati tedbir kararlarının devamına,İİK 309/a ve 309/1 vd. na göre konkordatonun tasdikine, yargılama gideri ile vekalet ücretinin müvekkil şirket uhdesinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.
DELİLLER :Davacı vekili iddiasını ispata yönelik olarak; şirketlere ait ticaret sicil kayıtları, müvekkil şirkete ait tapu kayıtları, müvekkil şirkete ait malvarlığı kayıtları, müvekkil şirket için düzenlenmiş makul güvence raporu, müvekkil şirket için düzenlenmiş proje raporu. İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası, bilirkişi, komiser ataması, tanık, yemin, keşif ve hukuka uygun tüm delillere dayandığı görülmüştür.
Davacıların talebi üzerine, mahkememizin 09/01/2025 tarihli ara kararı ile, davacının 7101 sayılı yasanın 15. Maddesi ile değişik 2004 sayılı Yasa' nın 287/1. maddesi gereğince İİK' nin 286. Maddesinde belirtilen belgelerin eksiksiz olarak mevcut olduğunun tespit edilmesi ile, geçici mühlet talebinin kabulü ile davacıya 09/01/2025 tarihinden itibaren başlamak üzere 3 ay geçici mühlet kararı verildiği görülmüştür.
Mahkememizce geçici mühlet konkordato komiseri olarak görevlendirilen, konkordato komiserleri hukukçu komiser... ile SMMM ...an oluşan komiser heyeti tarafından dosyaya ibraz edilen 28/03/2025 tarihli raporunda özetle; borçlu şirketin Mahkemeye sunduğu mal varlığının terkini suretiyle konkordato teklifini içeren proje kapsamında davacı adına ... Kurumunca yetkilendirilen bağımsız denetim kuruluşları listesindeki sicil nolu... sicil no.lu ... Bağımsız Denetim A.Ş. tarafından hazırlanan makul güvence veren denclim raporunun şirketin gerçek mali verilere dayanarak hazırlanmadığı, ayrıca Kamu Gözetimi Kurumunun 12.03.2025 tarihli kararı ile makul güvene raporunu düzenleyen ... sicil no.lu ... Bağımsız Denetim A.Ş.'nin faaliyet izninin iptal edildiği, 08.01.2028 tarihi itibari ile yapılan özvarlık hesaplamasında; işletmenin sürekliliği esasına göre ve muhtemel satış fiyatına (iflas haline) göre düzenlenen her iki bilançoya göre borca batık olduğu; dolayısıyla TEK m. 376 (İİK m. 179) hükmü anlamında, borca batıklık bildirimi/iflâs isteme yükümü altında olduğu, borçlu şirketin 08.01.2025 tarihi itibari ile mal varlığının değerinin 83.556.140,87-TL, deftere kayıtlı borçlarının ise 329.893.751,85-TL olduğu, mal varlığının borçlarını karşılama oranının %25 hesaplandığını, yapılan hesaplama banka borçlarının 2022 yılında kaydedilen para tutarına borçlu tarafından alacak listesinde ilave edilen bir kısmı temerrüt faizi tutarı üzerinden hesaplanmış olup, reel banka borçlarının aradan geçen iki yıldan fazla süre zarfında çok daha yüksek bir miktara ulaşmış olması muhtemel olup, mal varlığının borcu karşılama oranının daha da düşeceği. sonuç olarak; davacı şirket, hakkında işbu davadan önce İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesinin... Esas sayılı dosyasında İİK 286 vd. uyarınca görülen konkordato davasında 04.09.2024 tarihli duruşmada şirketin konkordato talebinin İİK 302 maddesindeki kabul çoğunluğuna ulaşmadığına ilişkin tespit ve neticede davanın reddine ilişkin karar, davacı şirketin 2022 yılında keşide edilen toplam 215.854.619 TL tutarlı çek borcunun %95 oranında 204.587.741,06-TL tutarında karşılığında herhangi bir mal ve hizmet alımı yapılmadığı, bu çeklerin hangi ticari ilişkiye dayalı verildiğinin somut olmadığı, çeklerin veriliş tarihi itibariyle geçen 2-3 yıl gibi uzun bir sürede bu çeklere ilişkin olarak davacı tarafça açılmış bir menfi tespit veya herhangi bir dava da olmadığı, çek tutarının konkordatoya tabi borç tutarının %77 lik kısmını oluşturduğu, borçlu şirketin önceki konkordato sürecine ilişkin olarak alacaklıların kötü niyetli ve iş bu dava İle süreci uzatmaya yönelik hareket ettikleri yönündeki dosyamıza sunulu itirazları da nazara alınarak nihai takdiri mahkemeye ait olmak üzere mali açıdan mal varlığının terkini suretiyle konkordato teklifinde iflasa kıyasla alacaklıların alacağını tahsil oranın daha düşük olduğu bu nedenle ön projenin uygulanabilir olmadığı, nihai takdirin mahkemeye ait olduğunu rapor ve beyan ettiği görülmüştür.
Konkordato komiserleri mahkememizde alınan beyanında; "Raporumuzu aynen tekrar ederiz, ayrıca raporumuzda borçlu tarafından mal ve hizmet teslimi olmadan keşide edildiği ve rapor tarihine kadar herhangi bir dava açılmadığı tespit edilen 204.587.741,06-TL lik çek bedelinin bilançonun pasifine borç, aktifine de aynı tutarın alacak olarak kaydedildiği tespit edilmiş olup, raporda kaydi alacak görünen çek bedeli aktiften düşülmek sureti ile öz varlık hesaplaması yapılmış olup, bu hesaplamaya göre işletmenin sürekliliği (rayiç değer) esasına göre ve muhtemel satış fiyatı (iflas) esasına göre yapılan her iki hesaplamaya göre şirketin borca batık olduğu tespit edilmiştir, diğer taraftan sayın mahkemenizce söz konusu çek bedellerinin pasifte kayıtlı borç tutarından da çıkarılarak öz varlık hesaplaması yapılmasına karar verilmesi halinde, bu defa işletmenin sürekliliği (rayiç değer) esasına göre 204.587.741,06-TL lik çek bedeli borçlardan düşüldüğünde şirketin öz varlığının +57.632.300,72-TL olduğu, yani borca batık olmadığı, muhtemel satış fiyatı (iflas) esasına göre ile -37.008.650,85-TL borca batık olduğu hesaplanmaktadır, bu ikinci hesaplamaya göre şirketin iflas isteme yükümü altında olmadığı görülmekte olup, nihai takdir sayın mahkemeye aittir, ayrıca raporumuzda iflasa göre konkordato teklifinin karşılaştırılması tablosunda mal varlığının terkini suretiyle konkordato teklifinde alacakların eline geçecek tutar hesaplamasında sadece satılabilir mal varlığı üzerinden hesaplama yapılmıştır, bu hesaplamanın nedeni borçlu şirketin aktifinde kayıtlı alacakların (gerek müşterilerden alınan çekler hesabında kayıtlı alacakların 2022 yılından beri tahsil edilmeyen çek alacaklarından oluşması, gerek cari hesap alacaklarının ağırlıklı olarak ilişkili kişilere düzenlenen satış faturalarından oluşması ve bu satış bedellerinin tahsil edilmemiş olması ve gerekse borçlu tarafından keşide edilen borç çeklerinin aktife alacak kaydedilmesinden kaynaklanması vb.) şüpheli alacak niteliğinde olması nedeni ile hesaplamaya dahil edilmemiştir, nihai takdir sayın mahkemeye ait olmak üzere mal varlığının terkini sureti ile konkordato teklifi sadece satılabilir mal varlığı üzerinden hesaplanmış olup, yapılan hesaplamaya göre konkordato teklifinde alacaklıların eline geçecek miktar (%7,5), iflasa nazaran (%9,3) daha düşük çıkmıştır, takdir mahkemenindir" şeklinde beyanda bulundukları görülmüştür.
DEĞERLENDİRME:Dava; konkordato istemine ilişkin olduğu, yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere,
Uyuşmazlığın, davacıların teklif ettiği konkordato projesinin uygulanabilir olup olmadığı, kesin mühlet verilmesi gerekip gerekmediği, kesin mühlet sonucu teklif edilen projenin tasdik edilebilir nitelikte olup olmadığı, davacı borçlu şirketin borca batık olup olmadığı noktasında toplanmıştır.
İİK nun 289/3 maddesinde, konkordatonun başarıya ulaşmasının mümkün olduğunun anlaşılması halinde, borçluya bir yıllık kesin mühlet verileceği, konkordatonun başarıya ulaşmasından kasıt, teklif edilen projenin, gerek geçici mühlet ve gerekse de kesin mühlet içerisinde taraflarca veyahutta mahkemenin müdahalesi ile revize edilmesi mümkün ise de, konkordato talebi ile birlikte teklif edilen ve geçici mühlet süresi içerisinde revize edilen projenin tenzilat veyahutta vade konkordatosu şartlarını taşıması, alacaklıların ve alacak miktarının çoğunluğunca teklifin kabul edilebilir olması ve konkordato talebinin davacı borçlunun kaynakları ile orantılı olması gerektiği, bu kapsamda mahkememizce yapılan inceleme ve değerlendirmeye göre;
Tüm dosya kapsamı, taraf beyanları, müdahale talebinde bulunan alacaklı tarafların beyanları ile mahkememizce resen görevlendirilen konkordato komiser heyeti tarafından dosyaya sunulan rapor ve beyan içeriklerine göre, mal terkini suretiyle konkordato talebinde bulunan davacı borçlu şirketin iş bu davayı açmadan önce İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas sayılı dava dosyasında görülen davada, adi konkordato talebinde bulunduğu, teklif edilen konkordato projesinin alacaklıların çoğunluğu tarafından kabul edilmemesi sebebi ile konkordato talebinin mahkemesince yapılan yargılama sonucu reddedildiği, mahkememizin iş bu dava dosyasında da müdahale talebinde bulunan alacaklılar tarafından konkordato talebine itiraz ile konkordato talebinin, alacaklıların tahsilini geciktirmeye ve zaman kazanmaya yönelik kötü niyetli talepleri içerdiğini beyan ettikleri, iş bu itiraz ve beyanlar içeriğine göre, kesin mühlet verilmesi ve kesin mühlet süresi içerisinde yapılacak alacaklılar toplantısında teklif edilen konkordato projesinin, alacaklıların çoğunluğu tarafından kabul edilmeyeceği, bu sebeple kesin mühlet verilmesinin alacaklıların zararına sebebiyet verilebileceği kanaatine varılmıştır.
Konkordato İİK’da tanımlanmamış ise de; öğretide konkordato, dürüst bir borçlunun belli bir zaman kesiti içerisindeki bütün adi borçlarının alacaklılar tarafından kanunda gösterilen nitelikli çoğunlukla kabul edilmesi ve mahkemenin onayı ile gerçekleşen ve borçlunun borcun bir kesiminden kurtulmasını ve/veya ödeme şeklinin borçlu yararına değişmesini sağlayan, haciz ve iflâs gibi klasik ve borçlu bakımından sert cebri icra yöntemlerinin yerine ikame edilmiş kolektif bir icra biçimi olarak tanımlanmış olup gerek konkordatonun öğretideki iş bu tanımı ve gerekse de Türk Medeni Kanunu'nun 2. maddesindeki "Herkes, haklarını kullanırken ve borçlarını yerine getirirken dürüstlük kurallarına uymak zorundadır. Bir hakkın açıkça kötüye kullanılmasını hukuk düzeni korumaz." hükmü uyarınca, konkordato talebinde bulunanın talebinde dürüstlük ilkesine uygun talep ve işlemlerde bulunarak hareket etmesi gerektiği halde, davacı borçlunun ticari defter ve kayıtları üzerinde konkordato komiser heyetince yapılan incelemede, davacı borçlu şirketin 2022 yılında keşide edilen toplam 215.854.619 TL tutarlı çek borcunun %95 oranındaki 204.587.741,06-TL tutarı karşılığında herhangi bir mal ve hizmet alımı yapılmadığı, bu çeklerin hangi ticari ilişkiye dayalı verildiğinin somut olarak açıklanamadığı ve kayıtlarda belirlenemediği, çeklerin veriliş tarihi itibariyle geçen 2-3 yıl gibi uzun bir sürede bu çeklere ilişkin olarak davacı tarafça açılmış bir menfi tespit veya herhangi bir dava da olmadığı, çek tutarının konkordatoya tabi borç tutarının %77 lik kısmını oluşturduğu, iş bu sebeplerle davacı borçlu şirketin bilançosunda gözüken iş bu miktar alacağın konkordatonun neticesini etkilemeye yönelik gerçek borç ilişkisinden kaynaklanmadığı, davacının iş bu sebeple dürüstlük ilkesine aykırı işlemlerde bulunduğu, konkordato talebinde dürüst olmadığı, davacı borçlu şirketin bilançosunda kayıtlı olan ancak gerçek bir borç ilişkisine istinaden düzenlenmediği kanaatine varılan 204.587.741,06-TL alacağın şirket bilançosunda dikkate alınmadığı takdirde, davacı borçlu şirketin işletmenin sürekliliği esasına göre düzenlenen bilançosuna göre borca batık olmadığı kanaatine varılarak davacı borçlu şirketin kesin mühlet talebi ile mal terkini suretiyle konkordato talebinin reddine karar verilerek aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;
Davacı borçlunun kesin mühlet talebi ile davasının REDDİNE,
Geçici mühletin ve mahkememizce konulan tüm tedbirlerin kaldırılmasına ve komiser heyetinin görevine son verilmesine,
Kararın İİK nun 288. Maddesi uyarınca ilanı ile ilgili yerlere bildirilmesine,
Davacı tarafından peşin yatırılan 427,60-TL harcın mahsubu ile bakiye 187,80-TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına
Davacı tarafından peşin yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Davanın niteliği gereği alacaklılar yararına avukatlık ücretine yer olmadığına,
Dair; İİK'nın 308/a maddesi uyarınca borçlu davacı yönünden kararın tebliğ tarihinden itibaren, konkordatoya itiraz eden alacaklılar yönünden, konkordato red kararının ilanından itibaren 2 hafta içerisinde İstinaf yolu açık olmak üzere, davacı tarafın yokluğunda, müdahil alacaklı ...ekili Av.... ile müdahil alacaklı... Yönetim AŞ vekili Av. ..., müdahil alacaklı... Bankası vekili Av. ... ile müdahil alacaklı...Bankası vekili Av....., müdahil alacaklı ... Bankası vekili Av.... ile müdahil alacakl... Bankası vekili Av.... ile konkordato komiserleri ... ile...nın yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.09/04/2025
Başkan ...
E imza
Üye ...
Eimza
Üye ...
Eimza
Katip...
eimza